PL103099B1 - Sposob wytwarzania samosieciujacych spoiw do katodowo osadzanych lakierow elektroforetycznych - Google Patents

Description

Opis patentowy opublikowano: 31.03.1981 j 1 103099 [CZYTELNIA lirredo Patemo*ego 1 Witej lacw**' tj u,v*c| Int. Cl.2 C09D 3/72 C09D 5/40 Twórcy wynalazku: Georgios Pampouchidis, Wolfgang Daimer, Hel¬ mut Honig Uprawniony z patentu: Vianova Runstliarz Aiktiengepellschaft, Wieden (Austria) Sposób wytwarzania samosieciujacych spoiw do katodowo osadzanych lakierów elektroforetycznych PirizedimLatem wyinalaefcu jest sposób wytwarza¬ nia ^poiiwi, ikltótre ipo zobojetmiemiu ikwasami rnioz- na irozcienazac /woda, osadlzae elettotryiczinie ma fca- todlzie i na dircldjze itarmicpalim-eryi^jciji sieciowac bez stosowania dodatkowych skladników.

Elei%rtnX)(fioirat>iczine osaidizanriie sztaczmyich zywiic i stzJtaKtzinyoh Itiwocrizyiw, zwane teiz laMarowandeim €ikikltiix)ifc!rieit>TCzlnyirn jeat diluzisizego lazasiu, ale dopiero w ositatinilch tlataiclh nabralo znaczenia, w 'teohmiioe galko sposób wytwa¬ rzania ipowlok. Spoiwa stoscwame' dbeenie dio elelk- tryiazineigo osadzania 'zawieraja zyfwkre z Skwascw wielokariboksyLlowyah izobojejtmiiome zasadiami. Rro- duitoty 'te asaidlziajja sie inia anodzie i ze wizigilejdlu ma icih kwasowy ohairaCdteir sa wrazliwe met itoarlcidlu- jace dzialaniei, mp. soU, a zwlaszcza; aflikadii. Poza tymn, ma slklutelk dzialania jonów metali uwaitoiiia- nycm anodowa z podloza, powilaki a talkami spoi¬ wami,, plamy (Lufo tez zacmodiza zimiany tchamiczaie.

Znanie sa Iteme spoiwa izawieiraijajce ugruupawa- nda dajace sie izotoboejtaiiac ikwasami i ikfcóre 'mozina osadzac pod dzialaniem pradu edeikfayczmego ma; katodowo wlacztonych pmzedmiotacm.

Najiatcltiniejrszyirn problemem w odniesieniu do sposw (fce®o «)dtoaijiu jest brak. awyMylch pomocnii- cizyicih srodków siecilujacyich, ikitóre w pnzylpadku amódciW£®o osadzania wystepuja dzieki obecimoisci iwnfiej krib fwiecej towaisnej blony;, albo dzieki obec¬ nosci totemu powsltajacego ma anodzie. 2rwune s,poi- wa, ikitóre dziejki wprowadzaniu gnup amkrcwycih moga byc osadeane na katodzie, /wymagaja pmzertio sitosowaoia dodatkowo kwasnych katalizatorów, kitóre tuimozliwiaja (reakcje ,ze £lk2admJkami sieci-u- jacyimi, takimi jak zywice aminowe albo fenolo¬ we. Jesit jednak mzaciza 'ciczywiislta, ze te sitftosftancje wplywaja -ujemnie ma ifcrwalasc /kapielL, podlartinosc do obróbki i w^asciiwosci, blony. Moztlitwocc taf.de- go postepowania jestt podana mp. w szwajcaireki/m ofpiisiie patentowym mir 5?598T i ddjaowiadajaicyim mu opiisie pateinltowym RiFiN DOS nx 2300098 Mb brytyjskim qpilsie patieinltiewym aur 1413054.

Z opisu ipateritow€igo RFW DOS or 3101060 ema¬ nie sa srodiki (powlokowe izilazonie z zywk pofliattni- nicwyich i /bldkowainycah \pofliizocyjanaainó^v. W tyim pnzyipaldiku jeisit to ukiad idiw.iiSilplaidinafeowy, tidtez wyiSfte^iijjja liiczine pnobd-eimy izwiaziane x tnwalciscia kapiclli. Poza 'tym, w ipnzypadlkiu JzabLdkowainych grup izocy»janianowyoh aniezlbedne sa do iuttwar- diziania wyzsze item4>eraitiury i d4uiz»zy ozais Uttwar- c!zainiai, a srodki iblok»Uijaice izocyjanian triziefoa przy uttwandlzatfiiiu adipairowjiwac, co powodtufte zaniie- czyaziozenie uorzajdizen pieKaowyoh i srodawisflca.

Res^itlki ftyldh sutetanicii pozostajace w blonie ma¬ ja oczywiscie lujemny wplyw ma wlaisciwosci blo¬ ny. Poddbne lulktodry sa izmane ,ta)fcze rz ^ram«cu«lrie- go opisu patemltowego mir 2285434 iRJFiN DOS mir QMVaM) i z dpisiu jpatteirttdweieo. RFiN DOS nr 2W3666. 103 099103 099 3 Z opisu patentowego iRFW DOS nir 32525(36 zna¬ ne jest /tez wytwarzanie dajacych .sie osadzac ka¬ todowo spoiw z prodlulktów addycji zywic epoksy¬ dowych i amin oraz produktów zawierajacyich iziolcyijattiieuny, wytworzonych z dwuAzocyjanianów i alkoholi. Równiez i w tym przypadku, w celu wytworzenia nalezytaj powloki sa niezbedne wy¬ sokie temperatury i dlugi czas utwardzania. Wa¬ da jesit (bu równiez to, ze produkty rozkladu ure- tanów zanieczyszczaja srodowisko, alboi jako obo¬ jetne sikladnilki wplywaja na wlasciwosci powlok.

W zwiazikiu z katodowyimi spoiwami w opiis-ach patentowych St. Zj. Alm. nr 3883483 i 39390'51 wspomina produktach reakcji aure- tanów. W 'tym przypadlku z adikoholi dwiuizoicyja- nianów i akrylanów hydrolksyalikLlowych otrzymu- je sie produkty, które isltosuge sie jakio dajace sie polimeryzowac monomery przy wytwarzaniu ko- pclirmeircw. Blone wyltwamza siie prziez iroiziszcze- pianae .Uiretamuj, przy czym jednak i tu wystepuja wyze5] opisane wadly.

Nieoczekiwanie' stwierdzono, ze samoisieciuijaoe spoiwa d trotfciretyciznych, to jeslt takie, ikltóre nie wymagaja stosowania zadnych dodatkowych (skladników sie¬ ciujacych i (które1 inie maja 'Opisanych wyzetf wad znanych spoiw; mozna wyllwarzaó; jezeli pddlata- wowa zywice zawieraja giriupy aminowe i poza (tyim majaca atomy wodionu izdicilne do -reakcji z grupami izjocyjanianowymi, poddaje sie irealkcji z nienasyconym wstepnym produktem izocyjania¬ nówym i nienasycona, zasadowa zywica iUiretaino- wa na drodze czesciowego zobojetnienia kwasami przeprowadza w poisltac irozpuiszezalna w wodzie.

Praedimioltem wynalazku jest zgodnie m itym spo¬ sób wytwarzania isamoisieciuijacych ,slpodw do .ka¬ todowo osadzanych lakierów .eldkitrolforetyiczinych, kitiórego cecha jest Itoi, ze zywice zawierajaca gru¬ py lamlnowe i grupy (hydroksylowe i/alibo grupy karboksylowe poddaje sie reakcji z zawierajacym wolina gnupe izoc;yij'ainiainiotwa prcdojikteni irealkcji aromatycznego ii/allbo alifatycznego i/albo cyklo- aliifatycznego dwlUQlzolcyljaalilan!u¦ lulb poliizocyjania- nui i a, jl-eitylleinowoi nienasyconymi monomerami zawierajacymi co; najirniniej jeden atom wodoru zdolny do irealkciji z izocyjanianami i ugrupowanie o w,zoir!ze 1; po czym ottrzymany produkt zobojet¬ nia jsie czejscdowo iliulb calkowicie nieorganicznymi i/alllbo oirgainicanymi ikfwasami!, nadajac: mu postac, która mozna irozcienomc woda. Hlcisc nienasycone- goi prodiulkltlu wsItepnegO" imonoizocyijainianowego dio- bieira sie italk, aiby na 11000 jednoisibek ciezainu. oza- siteciikowego iprzypadala ioo inajimniej poicwa po- dlwójnego wiajzainiai, a ikorizyistoie 0,6-n2l,!5 podwój- nychi wiazan.

Sipoiwa wyitwamzane zgodlnie z wynaAaizIkdem sa samosiecdiuóace r oltwandizaja sie na diroidze ter¬ micznej poiimieiryiziaicijii a, ^Hnienasyconycih wiazan ipodiwójiniycih. Otiriziyimane (blony cecihuje szczególnie dotoa oidlpoiiinoisc na dziailanie srodików chemicz- nydhi, wodiy, alikadii i odlponnosc na kotrolzje.

Spoiwa wytwarzane spoisofbem wcdilug wynalaz¬ ku maja -poiza tym szereg zaleit. Przez wlalsciiwy ddlbóir ipoidfeftawowycih zywic zawierajacych grupy 4 aminowe mozna z jednej strony wplywac na .wla¬ sciwosci powloik, a z drugiej strony miolana /regu¬ lowac zasadowosc ulkladlu ,tak, ze po czesciowymi zoibojetmieniu, jiuz iprzy wairtasci pH. wylnosizacej 6-—8, mozna isltosowac irozcienozanie woda i osa¬ dzanie elektryczne. Dziejki temu roizwiaauóe sie. proiblem itrwail kanodowania przez 'uwalniane Ikwasy (urzajdzen do osadzania i wypadania.

Szczególna zalata srodków (powlokowych wytwa- nzanyich siposoibem wediug wynalazku jest to, ze nie wyimagaja oine stosowania zadnych skiladlni- Ików utwairdzaijajcydh ani kwasinydh katafliizatcirów utwairdlzairiia dteieki .czemu unika sie Itnudmoisci i wadi wystepujacych przy 'sitoisowaniu 'takich skladników. Dalsza korzyiscia /stosowania ?spoiw wytwarzanych sposcibem wiedilug wynalazku jest to, ze dobierajac rodzaj i ilosc stosowanych pro¬ duktów wstepnych zawierajacych izocyjanian i dajacych sie ipodimeryzowaci, miozina w ¦ szerdkach granicach izniieniac wlasciwojsci, a izwlaszjcza sto¬ pien iusieciowatnia ipowlolk^ dostosowujac Itakze elaisityicznosc Iblon w zaleznosci od zamieirzonego ich atoisoiwalnia.

Kottizyis-tne jest nowych sipoiw wyitlwarzanych isiposolbem, wedilug wynalaizJku maja dolbre przewodnictwo1 elektrycz¬ na, ale elekitirycznie oisadzone blony maja doibra^ zdoilnosc izolowania. Dzieki .temu mozna proces osadzania prowadzic przy wyisotkiim napieciu, co jest technicznie 'korzyeftine. Zaleta spoiw wytwa¬ rzanych sposobem wedlug wynalazku jest równiez to, ze maja one podwójne wiazania, wylacznie w pozycjach koncowych lub ibclcizinychi, (dzieki czemu proces utwardzania .na dirodlzei termicznej palime- ryzacjji moze byc prowadzony w sitolsunlkowo ni¬ skiej temperaturze i w ciajgu kiróitikiego czasu wy¬ palania. iWazne znaczenie ma rówindez to, ze uitwardizaniie powilotk izawierajacycih epoilwo' wy¬ tworzone sposobem wedlug wynalazku: zachodzi na dirodize termicznej poilimeryizaciji! podwójnych wiazan C=C. Dzieki usieciawalhiiu, Ch-C wytwo- nzolne powldki sa bardzo odipoinne na, dzialanie wodiy, isrodlków chemicznych i innych czynników kicircdiuijacych.

W celu wprowadizania zasadowych grup amino¬ wych do makroczasteczki podstawowej zywicy mozna sto&owac liczne, iznane sposoby syntezy, przy uzyciu iróznych surowców i 'ponizej podano kirótlkii przeglad tych .sposolbów.

Jedna grupe maikiroiczaisteczek z zaisadowynii atomami azotu wytwarza isie przez ireakcje addy- cji grqp epolksydowydh z drugorzedowymi amina¬ mi. Najiszerzej znana grupe produlkitów wyjscio¬ wych, (których wispólma cecha jest wyisitepowanie grup o ogólnym w/zorze 2, w ikltóirym R dznaaza atom wodoru lub rodnik ailikilowy, stainiowia gli- cydylcwe etery fenoli, zwlaszcza dian^ to jest 4,4'4Dis/hydirOksyfenylo/^proipan. Znane sa równiez glicydylowe etery produktów ikomdienisacji fenolu z aldehydem mrówikidwym typu zywic nowolako- w>Tch., esitry glicydyltowe alMatycznych^, aromatycz¬ nych Luib cy polimery estiru glicydiylowego Ikwasu metakls.yao- wego lub akrylowego alJbo prodiutktów apokisydo-103 099 wania adiifatyicznyoh lufo cykdoailifaitycanych dlefin.

Wyczerpujacy opis (zwiazków tej 'kilaisy (zmajdlmje sie w idizieile A. M. Paaiuim, Epaxid/veribJndimgeui umd Epoxyidlharza iwyld. japrilngeir 112<58.

Doi reakcji adidiycji ido grop epoksydowych od- 5 pcwiedlnimi dtougarizedowymi aminami sa .np. taka jak dwiume^yiloainroa., dwuetytLcaimioa oraz ich wyzsze homcilicigfi lufo izomery. Szczególnie odpo- wiedmie- sa dnuigarizejdicwe adkianoloamitny, takie jak 'nip. dwueiamoloamina^ dwuizcprapamoloamina 1D* oraz icih wyzsze ihdmologi ilufo izomery. Z cyklicz¬ nych amin dinugotriziedowych 'nalezy wymienic mp. eityikmoimine, imeirMiine i pUperydyne.

Oba skladJniki .reakcji i och wzaijemine ilosci do- foieira sie tak, alby pnzy irówin'ciwaiz,nikowej addyicdi 15 :naikrcczai&teczka miala (zasadowe atomy azotu w ilosci dosftaitecizineij do tego, by po czesciowym zic- bofjetniemiu ollirizyimac priodukt Ikoncowy dajacy sie roizcienozac woda> Naidmiair diriugorizedtcwej aimiiny jest zwykle iminiej korzystny-, poniewaz nie ibiEirize 20 on jiuiz (udzialu w budowie zadanej azasiteczki.

Szczególnie kcirzyistnCe jest w przypadku stoso¬ wania zwiazków epoksydowych jako podlstawy prowadizic prooeis w ten isposófo, ze jako zywice zawierajace grupy aminowe i gTiupy. hyicfrckisylo- 25 we stosuje sie produkty -reakcji 2 .moli zwiazku diwueipoiksiydcwegoi, 1' mola allifaltyozine&o kwasu diwakaTtociklsylawegO' i 2 imali drugorzedcweg ami¬ ny, korzyistóe dinugoirz^dowej dwiuailkainoiloaminy.

W ten sposób mcfzina polepszac wlasciwosci spoi- 30 wai, zwlaszcza jakosc powierzcihini i wlasciwosci mechainiczine, co oczywiscie wplywa tez ma ochro¬ ne przed korozja. - iW treakcji siecicwainia pmzy wypailamiiu .trzeba szi-zi£(g61m£e uwzgledniac stosunki lepkosci, panie- 35 waz przy elektrycznym osadizaniu powstaja dosc diuze ilosci wcdoinu, który inie moze la".wo iUilatty- wae, jezeli wilgotna blona ma idluza lepkosc. Je¬ zeli izais spoiwo inie ma dobrej plynnosci podczas wypalainia\, to zaibrzymany gaz ¦ powoduje pcwsta- 40 warnie blco porowatych, o imniej liu(b bardziej mccnej eitruktiuffize powierzchni. Takiego tyipu zy¬ wice podstawowe wytwarza .sie w ton siposóbs ze w pierwszym stadium 2 mole zwiazku, dwuepo- kisydioweigo i 1 moll alifatycznego kwasu dwukair- 45 tocikisydowego poddaje sie w fterrtpeiraitiuinze IM— 160°C reakcji alz do uzyskania liczby /kwasowej praiktyczniie trówmej izeiru, po czyim otTzyimainy ztmodiyfiikowainy dwueipolcisyd podldaije sie ,do kon¬ ca .reakcji z 2 .molaimi dwuaimdiny w temperaturze 5Q 80^-^160°C. Bardizo jedimoililte prokiukity otirzyamuje sie irówlniez, gdy wi9zylsJtlk.ie sikAadiniiki poddad^ >£CQ równoczesnie reakcji w temperaturze 100—160°C.

Jako zwiaizki dWiuepoikisydicwe kcirzyistnie sitccu.- je sie w tym przyrpadtou dwuglicyidylcwe etery 55 fenoli, izwlaisizcza iprod)ukty reakcji 4,4'-(tfi ksyfenylo/ipropanu lufo j-ego 'uwcdtomnione, aflibo aikiiilowaine liufo chlorowtcowaine podhodine, z epi- cMcirdh!yd»ryna. Ja'ko adiifaityczine fcwaisy dwuikair- bokis-ylowe stosuje sie iklwaisy o co fnajaruniej tirzedh M aitomach wegla iw glówinym lancuchu, -taikie jak kwais maloncwy, bairaztymowy, gfkiitarowy, ad'ypi- nowM, pineliincwy, konkowy, azalaiinowy, sebacy- nowy, tetiradekainodiwiulcajilbokisyilowy, -oraz ich iroffl- galejzione izorni-ery. Jalko dwuallikainoloamtiny ko- gg rzyisitmie sftiosujie sie dlwtuietanoloaimine^ ctwupropa- incilcaimine, diwuibuitanicHoamiii^e oraiz icih iiz^conery i wyzsze ihcmologi. Jako clrugcinzediawe dwuailki- licaiminy mcizina isbasowac dwiymetyloam-lne, giwu- etyOoaimiine oraiz icih wyizsze 'homiciloigL lub izameiry, jalki rcwiniez -cyikliczine alminy diruigcirzejdcwe, aip. elykincjimine, moinfciline ilufo p"[pe!ryidyine.

I/nna grupe maikroozaisiteazielk >z izaisiadowytmi ato¬ mami azotu wyltwajitza sie przez Lcopodiniaryizacóe cd^powifeidnich zas.adiowj'iclh' imicinomerow z akiryla- naimi liuto meitaikiryilainamlL hydriciksyadkilowyima', ko- rzystinie w 'Obecnosci iimnyclh kcjpciljmeiryziujacych (ziwia,zików. Taikie' ;ziasadowe micinctmary -naleza mp. dio giruipy estrów 'kwassu alkirytlowego luib jnetatay- loweigoi, a prizykiladiami icih sa akrylan lub meta- feryiam NyN-diwuimeityliliu. Iinny^mi odpo- wiisclniimr moncfnerami iz izasadowyimii atomam»i aeoltu sa np. winylcipiryldynaj, N-winydo-iimiidiaizcil i Nnwinyllokairbalzsca. Rowinieiz i te zwiazki sltosu- je st-e jaiko kopoliimery z akiryiianaimi lub m-cta- ikirylainami hyld^otoyafllkiilowyimi i korzystnie iminy- mi esltiraimi liub aimidaimi Ikwaisu akrylowego aiBbo metakiryicweigo, izwia-zikamii winyIctaromatyczinyani, takimi1 jak styren, w^inylotohian, a-metylosit^irem i nnne.

Dalsiza griape mjakiroczaotecizak z izasadowy»mi albomami azict;u iStatnowia podistawitoe okisaizoliny, które wytwarza isie inp. praez cyklizujaca korndem- sacje aminoalkoholi, takich jak trójhydroksyme- tydcamiincimeitain lulb 2-aimim propanoic2iol-:l,3i, z lalifatyczmymi .kwaeaimi karbo- ksylowymi albo z ^ma^roczajstefCizkaimi iziiwieraja- cymi giruipy kajrbolks.yilowe. (Rnzeglad tydh ¦ctoaz©- Im ipodial J. A. E^rump w idhemicaa Reviewi&, H97tL, itcm 7lli, nr 5, strony 483h50i5.

Inna ignupe makiroazaoteczeto z zaftadowyimi afto- imami aizo^u wytwarza sie przez reakcje addyiciji sulbsitamcji szaiwi-erajacyiclh firiipy bezwoidinikowe z mcinoailikanoloaminamd', zwlaszcza z dwiuaikilo- afLkanoloaffniiniamii, tnp. z dwiumet^o- >adtoo d)wue\ty- loetainclloaimina. Reaikcja adkSycji z utwcirzendem póieisitinu przebiegal w temperatuiiize 50>-4)&0oC, iko- raysibnie 90MU»°C i jest to realkcja egzoitermicz- na. Jako prodiulkrty w>ij«sciowe maldafia sie, tu po- ohodine bazwodinika ^waisu buxiszityncwego lub prcdoMy aiddiyciji Dieli&-\Ail4exA, które mozna wy- twa»nzaic np. pinzez pffizylaazainie bezwodmijka kwasu maleinowego dio zwiazków z,: iizol^wainyimi aflibo •sprzezonymi wiazaniami.t podtwódmymi. Do tej gnupy zalicza sie r^p. produkity aididycjji bezwodni¬ ka ¦malekidweigo dó Jiieniasy-ponyiah odegów, kwa¬ sów tluszczowych i kwasów, zywicizinych, dc po- limclrów dienowy«cb, niejiasyconych zjawie wegilo- wod^circwych itp. Moana itez w -tym ^celu silowac kopolimery o stamktucze be2WO(dinikowe»j; takie jak (kopolimeiry styrenu z bezwodniikielm .malleioowym.

Jako nieinasyeone m'cinoólz<:ic>tjainialniowe pnctdrik- sty wstepne-istcisuje sie produkty reakcji aroma- tyczinyohj, ialifiati>icz dhv>u- ailtoo pod&zocyjaniainów, luib ich mieis'zianiini, z etylenowo 'nienaeyccinyimi miomomeirami, które zawieraja co inaij«n}niej jeden atom wodiClnu zdalny db reakcji z izocyjamiainami oraiz girupe Oi wzorze 1. Reakcije prowadizii ,sie w itempetraituirAe 20^80°C, konzyistniie 30-HfiO°C. Stos 7 naJków dobiera sie Itake alby wstepny procMfct izo- oyijairrianowy zawieral sredinio jedlna wcilina grupe izocyijanialnowa* Jako /dwu- diiib poliizccyjainiany odpowiednie sa aj^amajtyczne podiizocyjantiaiay, .takie jak ZA- ilub ^6Hdwu2zocyjalriian tolualeniu,. 4,4'^wuiizocyijainiatn dwutóetnylometanu, l^Hdwiudizocyjanian. inaJftyilemu, 4,4^5"^tojizocyjanian tró^ifetnyloimeitalniu, allbo izo- cyijaniany cyikioalifiatyczine, takie jak dwuiiziGicylja- inoan iaofomclniu i 1,4-dwnjkiizocyjaniain cyikfloh^kisyle- nuu oraz izocyjaraiany.. alifatyczne, takie jak. lg6- dtoiiizócyjandain ifcróijmetyllcisize&itoa^ ''*$&$- izocyjanian liró^zieisicdomettyileuiiu.

Jalko a, 0-nienasycone monomery dio reaikcj i a poiiizocyjiaimainami sitdsuje sie kcmzyisitiniie esitry hyldWksyalkijlowe' Ikjwasu akrylowego ilub meta- WfyJowego o* 2—dfl atomach wegla w rodnitou ail- kiilotwyimj, injp. akiryilain hyjcfcrOkisyetylu, metalkryllan hyfckrofeyefcylaii, akrylan B^hydirokisyproipylui, meta- fcryflari 2^ydffdksyprqpy(l!u, akirylan 4-hydirakisyibu- tyik^ metataryilain 4-hydlroiksyibuty.lu, monoakcryllaiii gfLikolu itrojpropyflenowego i monometaltóryrlan gli¬ kolu 'tirójpropytenicwegO'* Mozna >tóz' 'sfccfcowac d, pnniieina9>xxme - swtiajzlkiL zawierajace giriupy karfoo- ik^lowe^i (reagujace iz poliiizocyijajhianaLnrii! z odP seciztelpienaefrn OOk np. kwas aikirylowy lub meta- kryltejwy; polesfcry towatsu trialeirK)twegb z bezwod¬ nika kwasu maleinowego i j^dh*ow<^ioax)jlilenowycii alkohol'o li-^B atomtacih wegla; Iiwnia-giiulpe monWr merów stanowia a, P^etaapycone zwLazM zawie¬ rajace grtupy amidowe, o ile mada oine jeszcze zdb&ny cfe ateakfctfi atom iwddloinu. IFtazytkladem ta¬ kich awiajafców jest amicfc ikiwasu akrylowego Lub metakrylowego i pocfaoltae tych aniidió»w, ..

Proces weflILug wymalazflcu pnrowadfcBi i&ia. iw tan elposóh, ae wspotniiilaine iwiylzetj wyljisciiowe' zywitce zawierajace gnupyamfinowe,ewe^ualriiie 'rozJpusiz- czone w drolzpiusgcgiafcniitkarfh nie reagujacych z izo- cyjamiaoaDnis, poddaje sie reakcji zzajdana iloscia wstepnego produikfcu izocyjaindanow^^o w temipe- natuffize 20—80°Cy tooftayistoie 40—<60°C. W teimpe- inaniumze:ioifco4o 50°C- ireaikiegtt-. dobdlega -fconca po uplywie ofkrilo 1> gddzibiy, a w temperaitiurize (niii- scej czay ten jest k> dluzszy.

Stosujac spoiwa wTlNs^rattiie izgodnie z wyna¬ lazkiem moana dlodatffcajfloY ttnacajnie polepszyc wlajsciiwosci pówfeteahitó^^^i^^ oiraz. ich wyitirzy- malosc imedharwozna i odriOnocc obraiii^nLa przed ktemoizua. Mojaraa fiposólb, Iz>. dD?-fywky *«wdtefliadaoej girapy aimliino^ we-, hyldlPdltos^cJiwe-< i/a0boi keniboOcB^awer .wprKJwa- dza sie dodatkowo oprócz zdolnego do polimeryzacji pffloldlujktiu a«aMjlrhyclrtteya9«r z ioccyjainia- nem IflMf^/o moJowtyicli (w stoswiiiifcu do siumy poizotettaiyiclh^ jaszcze wofciiytóh grup hydirc&lsyldwy^h i lwwt)dte^llioiwych> proicfciitetiu rzaimeragajce^o wdlna g>rupe .iJzooyjaoitoiowas «^^ prizez raa^icue aillfaltyoanego Mtoa > airiotmatyieianetgo i/allbo oy&ilo- aiMatycoaiego dtwiuJanic^tjttinlaaiu lub jpaUajzacyijajnlia- mu z jriteo^asyiocwiyirn^ i^ailbo ma»yteo>nlyffn ailkohodean j€idtoc(vi^owWei^^ o oo tiajmniietj 6 artwlnialch weglai. Z dlnufiMj zas stromy motana to osiaginac w .ten apofeolbt ze do iytwicy aaiwieraóacej grupy aimSin-cwe^ hyd{roik .wiptrowadiza) sde dodatkowo oprócz zdbLnegot do po- 8 lifcmeryiziaciji proid/ulkitiu reafecji hyjdirokisyaikryilaniiU z iizocyjitoiiafliem 10M10iO% molctwyich dlo sumy pozostaiyiah jeszcze wokiyclh gmup hydiro- kisylawycih 1 toanbclklsylJowyich) prodiuilttu zaiwiara- jaicego wolna gimjpe izoicyijainiiainowai, otezymamego pnziez reakcge afljifatycizinego Wadtooi acremaityczinego i/alba cykloalifatycznego dwu- lub polilzocyjania- ffiu z inieinaisyicoBiiyim ii/ailibo- oasyconym kwasem rjcdincikairibdklsyjlowyim o co tnaijminiej 6 atomach weg|lav Reatkicje pnoweidlzic rówinoazesinie lub1 po reakcji z prcidlulk- item ireaikidji hydrokisyalkiry(Laui'U-iizocy|jan'jainul pnzy ozyim prowadizi] sie (ja w wyzej opisaaiy sposób.

Zgodbie z wy-nailaakftem mozna /tez wyijsciowa zyfwfibe modyfikowac dUkfou ireaikcji 1 moda diwtózocyjain5a»nu, 0,-*—0,9 molla 'hydlroklsya/fcrylajniu i/ailho hydirclkisyunetaflcry- lairau i Oyl?—0g6 mofla- odjpcwiedniiego aiakohaki jed»- nowodoix>tilenowego aAbo kiwasu jedaiokatttodkisylo- wego o co inagiminiej 6 atomacih wegla. Ilosc £iklao^- niCtów ireaikcdli dtoibierai sie Ita0cw alby aia 1 mott dwu- iizocyjamJiaou przypadtal 1 mott mieszainiiny hydlro- kis-yialkirylanu lulb hydJrolkisymetdkrrytLatmi i aiWcohoaiu jedinowiodoroltlenowego lub kwasu jedinakiaifaoksy- i<5«we®o.

Ja^ko iniena&ycone, dfiiugolaincuichowe adlkohc^e o""Jedlne|j ^irupile (hydirtikeyflotorej sitosiuje- sie mp. 3o undleic^m-IlD^OJimi, cdis-oMa(decen-i9-01-l (aJlkohal oleiJliciwy), tirajnis-olkitladecen-9-01/-il (afllkcihoa eiladd^y- nolwy), cis^kitiadlelklaKiien-^112-01^1 (ailkohod liinolei- lowy), icis-okitadieikaltirien-S^lOjilS-OlHl1 (aUkohol lino- lenyiowy), ciis-ieiiilooizenH9-01(Hl wy), ciiiSHdiclkicizen^a3-01-l» (adlkohol erukOwy) i itirainis-di0ikozen-ilJ3-0lMI (aUkohol bnaisyidlylcwy). W cefku poflepseatoia plymnoscl mozna itez wprowaKfeiac w uirmlairtkowanyim zajkonesoe inaisycoine allkohole' j€d- nowodoroitlenowe o co anajminilej 6 atomach wegfla, irup. ftaikie ja(k. her.flsanol, moinajnol, dekainol i jego homoflogij, talkie jak dodekainol wy), clkitiaidtelkiainol (aJlkohol sitearylcwy) itp.# jaik. rówiniez alMoaJkicihole, iaikie jak 2-efyilclhekisainol, 2-peirJtyIolncfliaino(l, 2-decyloteltiriadJekainoll i iinme zwfiazJki znaine pod -naizwa aUkohoiLi! Guerfbefa).

W celiu wyftwotrizeniai taJkiego dodatlkicwegoi proi- dojfctu wistepnagio reaikicóe itycih atlikoiholi jedmcwo- diarotdenowych z dwu- lub pdliiilzocyjainiiattiem lulb miesiz^uniinami Itych izwiajzkow' prowadizi sie w tem- 50 peraitiunze aft—80°C,, ikorayatnie 30h-^0°C. Dodlaitiko- wy s^kladniiik izmietoaziaga/ry zaiwienaijacy kwas tlu- szicizolwy wyrtwairza s!ie przez irealfccije airomaitycz- nych, alifatyiozDiiyiclh albo cyikfloadiifiajtyicizinych dlwu- lub poiUiizocy(>aln41dlnów» ailbo m-ie&zainiin tycih zjwiaz- 55 kow, z diugolancuchowymi, naisycoinyimii lub aiie- nalsyocin>imi fkwasaimi jedmokairlbaki&ylowymi o co naijimaiiielj 6 aJtomach wegUa, *nip. .z kiwiaisem. jh-!ka- pronowyim^ izonooainowym, palmliltyinowymy xdejo- wyin\ a^io(lowyimi, liinolenowym lub steairyjiibwym 60 w temperaturze 2X*—S0°C, lkorizytsitinie 40h-r70°C.

Reakcja ta zachodizi z odiszico^piaTiil^ QÓa. Jalko iuune mienaeyocine lub nasycone kwasy jedlndkialr- boikeyiiowe maana tez stosowac ipojestcy bezwod- n&ów adifiaitycanych; cyJUoaOiifaityxazpyicih ilub' aro- 65 matycanych kwasów> dlwu^tairlboksyjo^cih z masy-103 099 conymi luto nienasyconymi allkdholajmi jefctaictwo- d»cirotlen.awyan'i, Girupy amCinowe w srodkach powlokowych wy¬ twarzanych ipnzy wzyciu spoiw dtinzyimainych sipo- sclbem wedlug wylnailiatzfcu .sa czesciidwo lub cial- kowileie zobojetiniame ikwaisiaimi arganicziny/mi i/al¬ bo inieorganiiiozinymi, injp. kwasem imrówtocwym, octowym, mlekowym, ifosiforowyim itp., po czym nastepuje irozcienctzajme wioda-. Stop&en 2tobojetni»a- nda malezy w poszczególnych pnzypadlkaiah od wla¬ sciwosci danego sipoilwia. Konz^stine /spoiwa Mmoz- liwiajja irozidenczanile woda lub dyspergowanie w wodjzile juz przy wiaitbosci pH 4^9, ikanzyisitnie 6—S. Stezenie spcfrwa w wodzie izailezy od' para- metirow pirocesu podbzias eflektrofaretyaznego osa¬ dzania i wyinosi 3—'30%,, 'korizysltiniie S—>H5% wsio¬ wycih. Preparat poddawiainy przeróbce moze ewen- tiuialinie aawierac (takze ^ózne substairaoje idodalt- toowe,, tafcie jalk pilgmenty, wypelniacze, substan¬ cje powietfzohniowio-ezynine iftip.

Podczas osadzania wodna mase powlokowa za- wienagaica spotilwo wytworzone sposobem wedlug wynalazku poddaje sie -zetlkinieciu pnzewodzaca anoda i elektrycznie przewodzaca Iteaitodla, przy peteryta srodkiem powlokowym. Mozna pow/lekac iraane .siihatnatty przewodzace elieiktryciznosc, (zwla¬ szcza suibstiraity metaliczne, taikie jalk stoi, alumi¬ nium, miediz i podobne, a takze .pcidlozai m-dtiaBzo- wane i inne, majace powloke przewodzaca ele)k- tryiciznosc. Po osadzeniu utwardza sie powloke w podwyzszonej itiamjperaitiurze. Ultiwiandizanfre prowa¬ dzi sie w tamperalfcurize 1<3OM20OOC, ikoirzystnie (K—il»80°C, w iciagiu 5^30, korzystnie 10^25 mi¬ nut.

Nizej podlane przylklady ilustruja wynalazek.

Wytwarzanie 'monoiizocyjainianowyich produktów wstepnych. Izocyjanian (umieszcza sie w 'odpowied¬ nim na>czyntLU reakcyjnym i bez dostepu wilgoci wlkraipla w itamperartiuirze 25—35°C w ciagu 1 go¬ dziny monomer zdolny do reaikcji z izocyjania¬ nem lufo .alkohol jednowodorcllllenowy aflboi fcwas jiediniokarbolkstyflowy, po czym otrzymana mieszani¬ ne ogrzewa sie powoli ido (temperatury 7|0°C i miesza w tej ttemiperaituTize w ciagu 1 godziny. 1 ¦Numer j 1 i ^ " B C D E F G ^ H l K ! ^ ! M N 1 o P R Zestawienie produktów Wiatepnyah | Izjdcyjaiiten ilosc w gramiach I $ 1 174j 174! 1 174 . 174 174 174 222 168 174 174 IW. 1741 1T4T 174 174 174 iniaizwia -ziw^i^zkiu 1 3 1 Dwunlzocy^niain Itoluiflontu 1 Dwiui)zocyj,a(nian .toluilenu Dwuiizctcyjianian itoliuileniu Dwoiiizocyj toluilenoi Dwuizocyjainiain tioiuilenu Dwui|zocyjaniain toluileriu Dwiuizoctyijainfiaii izofaromu DwaiiizK^yjainiaini szestCiome^tyJleniu Dwuitooc&ijianifiiadii "tokiilenlu Dwiuilzioci>*/jain!iatn tolruilenu Dwiui/zoq>'ij "toluilen^ Dwiuilzaci>ij(an toluileriu Dwuiizociyijiainfiatni •toluilenfu DwiuJlzroiciyfjiadiiaai itoluilerfu .Dwiuilzio^jtanliaJdi I>wiuiizciQyijianfiiaffL itoluilenlu 1 Drugi sikladniilki realkpcjii * 1 •ilosc w gramaioh 1 * I IGO 1 130 144 8p 1721 a5 116 130 144 2m 266 1 9K sa.,5 20O 2T7BI 2412 91 84,6 | infaziwa izW^ajzIku I 5 1 Metiaiktryilan hyld^o(k^gye^tyllu, Altarytei fhydrdkisjipropylu i AJkrylan hydrolcsybutylu K/wafc alkirylowy' •EsHier imonobtuity11owy (kwaisu maileiinowegio Aml meitialkirylowieigo AJkrylan ihykirolkisyeitylu MeltalkryUan hyidrdlttsyeitylu Nontainol Alkohol dleiilbwy AJlkiahol linoleilowy iMetaikryllanj hydlroikisyetyliu (0^7) AJlkahol^ iodieilowy ((^3) Kwasi leuryniowy Kwials linolenowy Póle^ter .z bezwodnilkia towtasu mialeiniowego 'i afeirylain*u Metaikrylain Ji>1dlrdkiSijTeltylu (0,7) • iKwas olejowy (0,3) |103 099 11 Sklad (poszczególnych pmadNiktów wstepnych poda¬ no w zestawieniiu, przy czyim izestawy podanie w tym zesbalwiiendiu ziaiwiaratja zaiwisze snadnio 1 rów¬ nowaznik widlnyoh ginjp izjocyjainiiatnoiwyicli.

W tabdicach Uusfcrajjacy-cih przyklady i uzysikaine wyiniki rsttoisuije stie stooty, których znaczenie jest na|9tQpuijaKre: EP!H A: ciekla zywica epoiksydowa na podtetawie 'biisferacilu A, to jtesft 4,4'-fc:ls/hyidiriciksy£e- nylo/ipropainaii, majaca .równowaznik grup eipoikisyidloiwyich 180—'.190.

EiPH B: dtala zywota epoiksycDciwia na podstawie IbMamoilu A, miaijaoa temperature itop- jiilein'iia 64^7)4°C i irówinowarznik grup epo^sydlojwyiOh 450—^500 EPH C: wysoce lepka zywica eipclksydowa. ma :pcdlsrtia(wie r:biafeffioilu A, majaica rówmo- wazmflk ^rup ¦ epoksydlowyoli okolo 2160.

COP I: polknor rcizipuszczaLnilkowy,. wyltiwK>ir*zioiny W Emany sposób w 60 % ra^woirize w A©GIL*AC z 2(50 czesci alkirylamiu etylu, 250 azesioi m^tajkryilainiu mteityi'u, lil6 cze¬ sci akiryilamu n-ibuityHiu, 284 czesci me- tetaryflaunu glicydylu i 100 ozestdi styrenu EPB: izmainy epojlosydtolwy podibutadliein o rówino- waefciilkiu grup epdksyidloiwych okolo 300, o letpkascfL w- telmlperiaituirze 50°C okolo 7O0 ielP i o srednim oiezairtze! ozajsteczikio- wym oiko^Oi 1500. 12 COP II: polimer i^izipuiazjczaikiilkowy, wyitwianzouuy w znany spoisólb nu imatyliu, 250 czesci alkrylaniu etylu, 250 czysci alkrydaimu NyN-dwumdtyk)ami- inioieftyOiu i 250 czesci metialfcryllanu hyidino- kjsyeitydu w raztwoinze w 430 azes)cii»ah AEGLAC.

OPE I: poilicisteir oksazodiiny wytwanzany izigiotdlnliie z arj6itiria(&am otpLsem palteinfcawyim mx 3086&4 z' 273 azesci telretfjtalairm dwuime- itylbui, 3^112 czesci gliikalu meapetóyloweigo. 363 czesci kwasu adypinowego i 225 cze¬ sci tr6j-/hyidlrcikisym^tyilo/-amdiniametain(u COP III: su madeCmowego, o ciezarze azasteaziko- wyim okoiloi 2000 i o irówmotwaztniikiu bez- wadimka maleinowego o PBA: produkt addycji bezwodnika maleinowego dk> didkiegioi pol!i(buitaidae;niu zawierajacego wiiejcej iriiiz G0% iizoimeru cis-^,4, wiecej niz 26% aizotmeirai itiranis-1,4 i mndeó niz 3% pcdwójmyicih WlLaiaan wiinylow-yCh, majajcy ciezar czasteczkowy okolo 1500 i lepkosc w tanac>erajtiurEe 20°C okolo 750 mPai/lsdkiumide, pirtzy czyim sito- siuineJk wagcwy ipolilbutadliieiniu dlo bez- wodhfiika imaiLeiiinfowago wynosi 8:1 i wy¬ nikajacy z tego TÓwm^owiaizniilk bezwicd- n3ka matónicwego dkolo 500.

DOLA: idlwiuetoi!Oilcaim.:lna DIPA: tdw'u/IizoprcipanoQoaimiina Tablica 1 3 T3 2 * ~i I II • III IV V VI VII 1 VIII IX X XI xii 1 Zwiazek epoksy¬ dowy i rozpusz¬ czalnik rodzaj ilosc (g) 2 3" EPH A 360 AEGLAC 142 jak przyklad I jak przyklad I EPHA 360 AEGLAC 142 EPH B 950 AEGLAC 500 jak przyklad IV jak przyklad IV COPI 1000 AEGLAC 520 jak przyldad VIII COP I 1000 AEGLAC 520 EPB 600 AEGLAC jak przyklad IX | Drugorzedowa amina rodzaj ilosc (g) 4 DOLA DPA DOLA DOLA DBA DIPA 210 202 210 210 528 266 Warunki dodawanie godziny/°C 6 1/80—90 1/80—90 1/100—110 1/140 1/140 1/100—110 reakcji reakcja dodat¬ kowa godzi- ny/°C 7 1/130 1/130 1/150 1/140 1/140 1/140 \ FKP 1 % 8~ 80 80 70 70 70 80 Wstepny produkt monoizocajanianowy ilosc (g) 9~~ 380 325 432 380 867 732 852 682 725 682 380 423 rodzaj % roztwór w AEAC A 80% D 80% E 80% A 80% B 70% F 70% H 70% C 70% G 70% C 70% A 80% G 80% I Warunki 1 reakcji Wartosc | NCO = 0 ? godzi- tempe- ny ratura °C n i2~~ 1—2 50—60 1—2 50—60 1—2 50—60 1—2 50—60 1—2 50—60 1—2 50—60 1—2 50—60 2 60 2 60 2 60 j 1—2 50—30 1—2 50—60103 099 13 14 DMEA: dwiumelylo^iandloamLna OPIA: dwui^iprapyloaimina DBA: diw AEGjLAC: oatan eteiru móJToetylowego glilkialu nx)'- /noetyilenowego AEAC: ¦aataci eityilu DMF: dwiuimeit ydoifcinmam Inl AlDI: ikiwais aldyipiiniclwy SUB: ikrwais (konikowy FKP: zawaintosc sufotsitaincji stalych w % waigawyah Przy'kla di I—XH. W prtzykladiaicih tych op&siar- no reatodje w(sltejpny ruowycih iz mcoi-oufflacyjainiainawyimi iprodlulkifcairni wistejpnymi. W iraaikitoirze 'zactpeitttizKDttnym w mfre- sziadflo, (wtarajplaloz;, (termometr i icihlodlniice zwrotina, do .zfwiajzikiu epoteydtaweglo, ewentualnie .w obec¬ nosci inoizjpusizazalMka (nie reaigujajcegio z ieoc^jtft- niiajnen\ tatkiielgo jafk octem eteirai mariGietylowego gflilkciu imcincetyleaiowego (octan 2-efto4aayetiainoaiu), diodage sie w ciagu 1 gódizdoy dffujgcaizejjkjwa am>- ne d rnaisitejpnie ptoddaje icalkidwitaj reaikidji w* pcdt- wyizisizioinej 'temjperialtiiirize. PiroduT.ct resaflocji fcralkitiu- je Elie .moniodizocyjtthiainotwym prodluiklteni wi^tejy- nyim i poddaje ineaJkjcjH bez dtastejpu wilgoci, w teimiperaitnirzie 5OM60°C, w ciagli 11—fi--gad[ziin,v«z db ofalzymajnia: wartosci NiCO równiej zenu.

Jezeli stoisfuje1 sie cidkle iziwiatzikii epdtosydloiwe, j.alk rup. w .pnzyfloladizie I, ireafooje z atmiina mozna pro- •wsdiznc bez iiiozpuaznaziatailka. W itiaikiim p»nzyjpadlkiu prodtuikit reajkeji irozidencsaai sie prziewidiziiJatoiyim iroz- puisiziGzainJkiem. WymLki uzyskane w pnzyklakiaicih I—XII (pcidlaino w jtaibliciy 1.

Przyklady XIIIh-XVI. W pnzylkladiadh opi¬ sano prodlulklty irealkcji wisitejpnyicih .pradluikrtów zja- wieriaijacych zasadowe laJtomy alzo!tiu iz mofcoiizocy- janudwytm prodiuikiteim wistejpnym. Produkty te wy- t/wainza sie fw sposób ahadiogtaany do opiisaineigo dtta tego stopniia .reafkciji w przykladach I^-XI1. Ilosc skladiniilkow :i waruinfeli reakcji" podarco w 'taMcy 2.

Pirzy.fclaidly XVII—XX. W .przyikladiach tyitfh opisano ,prodMkity irealkiajii iziwiazków zawierajacyoh gruipy ibelzwodlnillaowe z aiUkiamodicaminaimr i iniema- sycoinyimi moiioiizocaijiairiilaino^ prod)uikitaimi wistiepnyimli. Riazttiwor izwiajtfkiu Ibeziwodinrilkowelgo pocDdiaje .sie w ^amiparalbuirze 120— z taflJkanoJoiaimJinja az dn> dtrtzymainia liczby kiwiaiso- wej od(powiadiauacej pólestrowi, poi czym otrzy¬ many jprodiuiklt pacfldiaije isie w tannperatorze dkolo €0% iz jnjan©(2fcocyj«iiflBiiilowy^ iprodlUil^teiriK Vw!sltep- nyim az do orta^zyimaiinai waintoiscfil NCO rórwiniaj ze¬ ru. Ilosci, skladników i wa^rwnki procesu podatno w taiblicy 3.

Tablica 2 Numer 1 przykladu XIII XIV XV XVI Zasadowy produkt wstepny i rodzaj COP II AEGLAC COP II AEGLAC OPE I OPE I AEGLAC rozpuszczalnik ilosc (g) \ 1000 430 1000 430 960 410 960 410 FKP (%) , 70 70 70 70 Izocyjanianowy produkt wstepny rodzaj i % roz¬ tworu w AEAC A 70% 0 70% B 70% G 70% ilosc (g) 646 752 868 966 i Warunki reakcji 1 az do uzyskania wartosci NCO = zero czas reakcji (godziny) 2 2 2—3 ¦ v.t \ ¦ .'.i ¦• . temperatu¬ ra °C 60 00 -70 70 y y. 1 PlP-a ^f!k l a dl y XXI—XXVIH. W pnzyfklafdlaiclh tycfh ipnrizcdlstew^iooo sltoscfwiaaiie jako (podattarwowej zyrwiicy prodliikltóiw ireaikiciji izwiazikow dlwjueipokisy- dlowyich z ikwasalni dwuikairlbctoylcfwymi i ami/nai- mi.

W areaflcltioirzie wypooazoinyim -v/ mieszadSo, wikina- ptewaz, lieirimornetr :i' cWtodciLce 'zwrotinA, «k> ziwoazltou e|pdteydjOlw«,gdj;, ewentualnie w obecnosci arocptfisa- czadji,4kta .nie reagujacego jalk^oótiain 2^oteye»t««flioa!U, dlodaje sie ikwas diwoi- toaff4>d-iisy(Lciwy i dnungoctaejdciwa affniine, po czyim w tempe«ria|tuitoe 100—il»0oC ptrowadfcoi ireatocSe do* teon- cai*'tRPcdkltót (reakcji itiraftdtiuije tsie irncinoitBacyti«aiEJia- nowyim ,prodluk)tem watejpnym i ben. dlas)tepu Wil¬ goci poddaje reakcji w temperaturze 50—€0°C w ciagu 1^—2 glodiziin az do .uzywflfl^inAa; wairtóSfei NCO równiej z«riu. 'Hieiafeicije (te mozoia, ;totós pirow«ifiBzlL'c w oddliie4nyidh ateddsaioh,, co nie wiplywa aasadaiiczo na jej wynilk. Ilosc siktadaanlkiiw u waffiuiifaiV!pircice- su padlainó w /tafblilcy 4.

Przyklady XXIX—XXXVH. W iJiryfeladaiclh tych apjisano stosowanie zmiekczajacych, mcmoizo- oyijainJiBiniowycfti ippedluWtów wtatclpagscfa a iaocyiar ndanow i talkiolholi iel&nwo&m^^ ,W Teaflc- totrEe wyposazanym w mieszadllo, wikiraplacz, ter- mometr i chlodpiice zwirotina, do izwiactou ejpcflosy- dlawego, ewentiuadinie w dbetdnosci relz^usaaz.aJLnJlka ftfle reagmóacegio, z izocyjainiaoiem, tai^iego jade ocrtsao 2-eteotesycitiainioftu, dbd«(je «de w; ciagu 1 go- S5 dfciny dirugor^edowa amine i inalsJtepffiie padidlaóie 55 60103 099 iraalkioji dio itóonica iw podiwylzsizaniej tennpertafbuirae. iRroKluJkit1 reaikaji tinakltiuje sie wistejpnytmi prodlulk- taimi -ilzoicyjjainiain-awyimi i bez idiastepu wilgoci podf- diatfe ireaikraji w terniperatujrae 60^-7i0oC w diag.u II—3 gadzin, az d!o uizyisikaimiiai wiairbolscT NCO (ró¬ wnej izelini. ReaklCje ,z tyimli prioiciulkltaimi wistejpny- 16 mi mozna tez prowadzic w 2 stiaidliaicih, to jest ruajipiterw ze ;ziwiajzlkiami polimeryziujacyimi i ima- sJt^pndJe ze .zmJiekaziaijaicyimi, przy czyim ,nie wply- Wia .to pralfctyiCizinLe na wyniiki. Ilosc slkilacMków i wairainlki irealkicji ipodiaino w talblicy 5.

Tablica 3 Numer przykladu XVII XVIII XIX XX Zwiazek bezwodnikowy i rozpuszczalnik rodzaj COP III AEGLAC COP III AEGLAC PBA AEGLAC PBA AEGLAC ilosc (g) 1000 504 1000 504 1000 504 1000 504 Alkanoloamina rodzaj DMEA DMEA DMEA DMEA i ilosc (g) 178 178 178 178 Watrun/ki reakcji tempe¬ ratura °C 140 140 135 135 licz¬ ba kwa¬ sowa 95 95 95 95 Zwiazek mono- izocyjanianowy rodzaj i % roztworu w AEAC C 70% H 70% A 70% G 70% ilosc (g) 910 853 868 966 'Warunki re- aikcji az do uzyskania wartosci NOO = 0 czas tem- reak- pe- cji ratu- (godz.) ra °C 3 60 3 60 3 60 3 60 Tablica 4 Numer przykladu XXI XXII XXIII XXIV xxv XXVI XXVII XXVIII Zwiazek epoksydowy i rozpuszczalnik rodzaj ilosc (g) EPH A 720 AEGLAC 270 jak przyklad I jak przyklad I EPH A 720 AEGLAC 286 EPH A 720 AEGLAC 279 jak przyklad V EPH C 1040 582 jak przyklad VII Kwas dwu- karboksy- lowy ro- ilosc dzaj (g) ADI 146 ADI 146 SUB 174 SUB 174 Drugorze- dowa amina ro- ilosc dzaj (g) DOLA 210 DIPA 266 DOLA 210 DOLA 210 FKP % 80 80 80 70 70 Monoizocyjania- nowy produkt 1 wstepny ilosc (g) : 760 846 745 760 760 760 868 860 rodzaj % roztwór w AEAC A 80% G 80% H 80% B 80% A 80% B 80% A 70% B 70% Warunki reakcji az do uzyskania NCO = 0 czas godziny 1—2 2 2 1—2 1—2 1—2 1—2 1—2 tempera¬ tura °C 50—60 60 60 50—60 50—60 50—60 50—60 50—60 | Przykladiy XXXVIII—XLIII. Rnzyklaidy te ilusltnuja atiaaówatn&e iztniSekJaziaijacyioh, monoiizocyjla- naainowytcih prodlutetów i kwaisow j^dnoikjartootoylcfwycih.

W ireiaikjtoirize iwyiposaóanyim w miiesiziaidllo, wikma- placiz, itenmameltir i cthlodinice zwrotna, do awiarilou epoJksytdowego, e*wemitaiaHaiie w cJbectno&ci rozpusz- c&adinalka nie tteaigujaoego iz izocyjanianem, taikiego jaik ootain 2netlolk&yetanolm, dodaje sie w ciagiu 1 godziny dirugiomzejdoiwa a;mliin.e i «nastepnde pckildiaoe a^eaikioji Piroduiktt :realkiciii Imalkltuje sie wsltepnyimJi ,prod!uJk- tiaimi monjodizooyjiauiita!n<:w,yimi i (bera cDoi&tejpu wilgo¬ ci podldaije w ternlpeiralturze 60—7>0oC w iclag.u 1—3 gojdlzin az idlo uzyislkiainiia wairtoisci NCO rówina ziertu. eo Reaitocje z tymti pincldiulktiaimi wstepnymi mozna tez pnciwiad&iic w 2 srtsadiiaicfh to jebtt duanpierw z pro¬ duktem polimiea^rauijaicyim, a maatepnie ze zaniejk- ozajajcym, ipnzy czyim wyinilka praiWtyczmie nie ule¬ gaja zmiainie. Ilosci eiklajcjndJków 65 fiii Dodano w tatoiliby 6.17 103 099 Tablica 5 18 Numer przykladu XXIX .. XXX XXXI XXXII XXXIII XXXIV xxxv xxxvi XXXVII Zwiazek epoksydowy i rozpuszczalnik rodzaj EPH A AEGLAC EPH A AEGLAC EPH A AEGLAC EPH A AEGLAC EPH B AEGLAC EPH B AEGLAC EPH B AEGLAC EPH B EPH A AEGLAC ilosc (g) Drugorze- dowa amina - oj N TJ O U 360 DOLA 143 360 DOLA 143 360 DOLA 143 >, 360 DIPA 157 950 DOLA 500 950 DOLA 500 950 DOLA 500 950 DOLA 360 DOLA 143 ilosc (g) 210 210 210 210 210 210 210 210 210 Pu 80 80 80 80 70 70 70 70 70 Monoizocyjanianowe produkty wstepne Polimeryzujace ilosc (g) 380 380 424 397 870 908 966 852 610 rodzaj % roztwór w AEAC A 80% B 80% H 80% C 80% A 70% C 70% G 70% H 70% M 80% wstepny produkt kombino¬ wany Zmiekczajace ilosc (g) 159 221 220 159 442 440 440 440 rodzaj % roztwór w AEAC I 100% H 100% L 100% I 100% K 100% L 100% L 100% L 100% Warunki reakcji az do uzyskania wartosci NCO = zeru czas tempe- godzi- ratu- ny ra °C 2 60—70 2 60—70 2—3 70 2 60—70 2 60—70 2 60—70 2—3 70 2—3 70 2 _ 60—70 Numer przykladu XXXVIII XXXIX ' .XL XLI XLII XLIII Zwiazki epoksydowe i rozpuszczalniki rodzaj ilosc (g) EPH A 360 AEGLAC 143 EPH A 360 AEGLAC" 143 EPH A 360 AEGLAC 157 EPH B 950 AEGLAC- 500 EPH B 950 AEGLAC 500 EPH A 360 AEGLAC 143 T Drugorzeaowe . aminy rodzaj DOLA DOLA DIPA DOLA DOLA DOLA ilosc (g) 210 210 266 210 210 210 ablica 6 FKP % 80 80 80 70 70 70 | Monoizocyjanianowe produkty wstepne Polimeryzujace ilosc (g) 380 380 397 870 908 700 rodzaj % roztworu w AEAC Zmiekczajace ilosc (g) rodzaj 60»/o roz¬ twór w DMF A 80% 312 N B 80% 354 O C 80% 354 O A 70% 708 O C 70% 644 P R 70% wstepny produkt kombinowany Warunki reakcji | az do uzyskania wartosci NCO = o| czas godzi ny temperatu¬ ra °C 2 60—70 2 60—70 2 60—70 2 60—70 2 60—70 2 60-^70 Badanie, spoiw opisanych w przykladach I— XLIII. Z ipoeizlazegóLnyjdh -spoiw ppróblki po 100 g sitaitej zywicy tinaUcttuje si*e, Ikwaisaimi- podteunyiml. iw talblioy 7, uzyftyimli w illosciaich poidiamycih rówiniletz w tej tabliiiciy i uzsupeliniLa .zdieijioinizowaina wiode dlo 1000 g. Qfcnzyimiaine roztwory podldlaije isi^ fcaltiaifo- *eityK?me!nxi osaidzainiju ina róanyclh sulhsltirialtiacih., stosujac iw ifcaladym przyipaidiku aza>s wyitraioainia wyiruoiazacy 60 sefkuind". Sulbstaaty- potoylte powloka 60 65 ptuicfze sie ,nia£teprii»e izdajoiniiziowaina woda i podl- d&ije utwamdiziairLiiii w teimpeiratiuTizie padlatnej w iba- blilcy 7. Grubosc wyipaikmych bloin wyinosi srednik) 113—in mliilimilkironów. Wymfikd prób pod&ino w i&- blitey 7, sjtcisiuijae prizy -tyim skróty, ikitóryieh zria- czanie jeisft irnatsit^puijace: 1) - ozinaicizia ilosc kwaisu w gxaima)cih ma 1O0 g sta- l€|j zywicy,19 2) E azmiacza ikwiais octowy, A — ikwais mrówfco- wy i M — lkw 3) oianataaa wartosc pH niktomna w 10 % nazitwo- irze wadinymi, 4) ST. "cianaiaza blaicihe stalowa, Al — i CU — rndadlz, ) twamdioisc ttniefnzicina watadlem motoda Kaniga wedilug mormy ©IN 53157, wyiraizoaia w jselkun- ciacli, 6) toocizinosc tmienzicinia imetolda Erdichsaraa wecllug normy DIN 53156, wywazona w miilimeitoaicih, 103 099 7') 8) fcziba ,gold)z.iin do 'chwili wystapienia rdzy lub peabetazy ipnzy przechowywaniu próbki w wo- dlzde o ternipanaituirzie 40°C, Iksziba godlziln, po oplywie których w próbie ¦cforytsfeliwainia sala wedlug norrny ASTM-M 117-64 w ikinzycciwyim -ruaiciieciHi wystepuje aaanta- Ikowainie 2 imm, pnzy Gzyim w tej próbie stasu¬ je sie. (Stalowe folacihy ,mie podldiane uiprzielc&niej obróbce, pdkr^te pigmieiriitowainyim iafoieirem, 'który ma UOO czesci wagowych staleij zywicy aawLeira 20 iczesci w«aigcwy,ch pilgmenitu z krze¬ mianu glinu i 2 cizesci1 wagowe siaidzy. fNiuiroer prziyikladlu I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII XIII XIV XV XVI XVII XVIII xix XX XXI XXII XXIII XXIV xxv XXVI XXVII xxwu XXIX xxx XXXI XXXII XXXIII XXXIV xxxv XXXVI XXXVII XXXVIII XXXIX XL XLI XLII XLIII 1 1 Zobojetn ilosc*) rodlziaj 2) a,8 e a,5 e 3,5 .- . E 3^5 E 3,8 E 3,2 A 3,5 A 4,0 E 4,0 E 3,8 E 3,8 E 3,8 E 4,2 E 4,2 E 4,5 M 4,5 M 3,5 E 3,5 E 3,5 E 3,5 E 3,2 E 3,6 M 3,4 E 3,8 E 3,8 M 3,8 M 3,6 M 3,6 M 3,6 E 3,8 M 4,2 M 4,2 M 3,8 E 4J1 M 4,5' M 4,5 M 3,8 E 3,6 E 3,8 M 4,0 M 3,8 E 4,5 M 4,0 E | lianie 6v0 6,7 6,8 6,2 tJZ 6,8 6,5 M 6,0 6,0 ¦ 6,0 6,2 *1 6,0 ,5 ,4 6,1 6,2 6,6 6,5 6,2 ,9 6,1 6,0 6,2 6,2 M 6,1 6,0 6,1 ,8 6,0 &o. 6,3 6,2 6,2 6,0 6,0 6,li 6,0 6,0 6,0 ,8 Tablica 7 Powlekanie ~~ -4-* i ST ST ST ST ST ST ST AL AL AL ST ST ST ST CU CU ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST • ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST ST | jniaipiecie V i/3a H2t0f 130 130' 280 2501 250! .. 290! 290\ 27G( 22q 23ti 250! 27Q 21001 220( 250| (* 260 370 210 230J 220 230 250( 250 2710/ 2710 1(90 210 230i Z30 2501 260? asoi 230 2001 190| 2ia 230 230 160 180 1 1 Wymtó prób 1 o KQ utwaridlziairnel vg milrjUty/°C | 1 II 1 25/165 /ir7K)\ /17)0 /175 /11801 /1180 /1(80 /175 /1180 /180 /160 /160 /1180 /1(80' /170 /1180 /170 /ltf0 1(5/180 16/180 /1180, /180* /180 /180 /1180 /1180 /180 /1/80 /180 (/li80 /180 /180 /180 /180 /1180 /180 /180 /1180 /180 /180 /180 /180 /180 1 190 1(95 170 180 /21i0 195 170 170 190 175 170 185 170 190 160 180 190 175 180 190 170 175 160 170 165 H60 175 1710 155 11710 180 150 185 170 lt80 160 175 155 170 150 185 170 175 O ' vQ 1 Ni 8 -t-» 7,2 7,0 7,2 6,8 7,0 6,7 *U3 V 6,9 7,0 7,3 7,0 7,2 7,0 8,9 8,6 7,2 8,1 8,1 7,7 7,9 8,1 9,2 8,3 8,9 8,9 8,3 8,2 7,5 8,3 8,5 7,8 8,1 8,2 7,8 8,2 8,0^ 7,5 8,3 7,8 7,1 7,2 8,0 .' | I Odipotimosc 7/8) 480/220 240/1*20 240/140 | • 260/140 480/24/0 240/100 480/220 480/1— 480/^- 480/^- 480/220 480/220 480/200 480/240 . 360/— 360/— 36O/180 1 360/160 1 480/200 | 480/220 360/240 360/200 360/220 480/360 360/220 360/220 360/32(0 360/320 240/1120 360/1/80 360/140 240/120 480/360 480/320 480/240 360/180 360/240 140/100 260/180 240/120 380/260 180/120 260/140 |103 099 BI

Claims (15)

1. Zastrzezenia patentowe 22 1-. Sposób wyltwiariziaoia samasieciiujaicych isjpofiiw db kaitodlotwo o&adizianyiclh lalkielrów nych, znamienny tym, ze zywice, mogaca grupy amiaiowe i giriupy hydiroksiy(lowe ,i/ailbo grnupy ikar- bokisyllowe poddlaije sie dztfailairiilu produkltu izawle- rajajcego wofLma girupe iaacyjainiianowa, otirzyima- nego przez reakcje aromatycznego i/albo alifatycz¬ nego i/ajllbo ictylkllioiailifaityiazinelgio dwuiizocyjainiiaou adlbo ipoiriizoioyjjainiiiai^u z a, (J-ietyileinawo ,niiemaisy- ootnyimi mou30m©iTaimi, zaiwlierayacymi co lniajminiiej jediem aitom wodonu izdolny do reaikcji ;z izocyja- niainaimi oraiz angmupowainie o cltirzymamy pnodlulklt izclbojejtlniia sie tcizescjowo lub calkowicie nfieoiigairiiicMyimi il/allbo orgainiicizinymi kjwalsiamai,, madiajac' mu posltiac, ftdtóra mdzinia fcIz- ciencizac wada.

2. tSposób weldilug /zaistez. 1, znamienny tym, ze jajko .podstawowa zywice stosuje sie prddlukity reakcja zwiazków zafwtei^acycih ginupy epcikisyidlo- we iz drugcirzedicwymi aimdinaimii ii/albo idlriugoirizedio- wytmi aillkainialc^aiiniinlaim1! i/adbo cylkliaznymi aminia- md! 'dJitugtcirziedofwyimL

3. Spoisób wiedllug izalsitirz. 1, znamienny tym, ze j&fooi pcldlsitawowa: zyWice atoisuje isie prodlukty reialkicjjj, 2 moli izwaazlkui dlwudpoikisydiowegid, 1 ,mola allifialtyicizinego ikwasu dwuJkairfoolksyfliGiwegO' i 2 moli dtougorizejdlow-eij amainy, ikorzyisittaiie drugorzedloweti dwiuallkanoloaimilny'.

4. Spoisób W€|dJlug iziaisltinz. 1, znamienny tym, ze jako1 poldlsltaiwowa zywice /sitolsuje sie, kopolimery zasadbwych imonoimerów iz iininymi imiomomeraimi ztdbllinyimi idio Ikc^pcdirndryzataji!.

5. S|po:sób wedlug jaiko podlsitawiowa zywice isltol&uje sie poltóstry tma- jace grupy dksaizoliinowe.

6. Spoisób wedilug iziaisltrz. 1, znamienny tym, ze jaiko podstawowa zywice /stosuje sie prodlukity reaikicji polilmelrów,, produktów ikoodteinisiaciji albo zwiiaizkóiw atftiiycytjinyldh maSjace grtuipy tazwoidiniiko- we, z mcincailkainoloamiinaimli.

7. Sposób wedlug jzaisitrz. 1, znamienny tym, ze niiemaisycoiny, imcuiolizocyD^niialnowy procKulkit wsltep- ny sltoisiuje sie w talkie'j .illosci, aiby ima 1000 jedmo- &telk idiez&inu czajsibeicizlkiowego przypadalo co niaij- minieij 0,5, kicwizyls,tnie Qy8—i2,5 wiazan -podwójmyoh.

8. iSposób wadllug aalsitnz. 1, znamienny tym, ze reakcje poima'edlzy (podstawowa zywlica i wstepnym produktem moinoliizocyjairriainowym prowadzi sie w telmpeiraltiurize 20—80°C, tocirzyisftinie 40^60°C, ewemituailnie w obecooiaci ongainiiazmyich irozipuaztazial- nfików 'nie reagiujac;yicih ;z izocyjaln^nietm.

9. Sposób rwiedilug iziasitnz. 1, znamienny tym, ze dlo zywuJc majacyicih gmu^py aimfiinowe ,i ihykilroildsylo- we oprócz radioflirweigo dK> poilimeiryizacji iizoicyjanlia- nowego pnoldhifeltiu realkcji wprowadlza sie dlroga rea.kcj,i doldtelllkowo 10=^100 % molowych w ato^un- fcu db isumy pozostiaiyioh giesiziaze woflinyiah gnup hydridkisyiow^fclh I ikaiilboikisyilowydh ) zaiwieriaijaoeigo wolna girupe iizagy^ainiainowa priodluikitu realkcji adi- 5 fewtyiczaiieigo i!/aillbo aoiamialtyczinego (i/aflfbo cylkloaili- fa\tyfazineigo djwuiizocyjainiainiu lufo p^iizjocyijainiiairiu z inianjaisyconyim :i/adlbo nalsyooinyim laillkohollem jeidf- nolwodoroitleinoiwyim o co naijminded 6 altomach we- gla. 1Q :

10. Sipcisófo wedlug izaisitirz, 1, znamienny tym, ze do zywiic zawlieinaijajcyidh g;rupy aiminowe i hyidro- klsiydowe «o|pr6ciz izidoGinelgo do poliJmtaryiziaicijli .iiziocy- jamiainowielgo prodlutatu ineaikqji w(prowa»dlzia islie dlroga .reaikcjji oMaitikolwo liO—ili00% m»oilowych w 15 srtlasiuiniku do sumy pozositiailyiah jessazie wolinydh gfnu,p hydlrolkisylolwych i ikairlbclkisjyilowycih izawiieral- jaaago wolna ginupe iiziocyjainiianowa prod!ulk.tiu rea)kiqj;i alifaityczinieigo iyiallbo larolmiatyczinteigo1 'i/aslbo «qylklloaliifia/tyc!zinego dlwuJziocyijiainliainju lub po"lilizlo»qy- 20 jamiamu z inienaisyooinyim i/ailbo inaisycoinyim lowa- s"eim jedbdkarlboikis!ylow'yim -o co inauiminfiej 6 a«to- miacih wegla.. .

11. Sposób weldlug zaisianz. 9 aflbo '1(0, znamienny tym, ze .neakcje z doldlafttooiwymi islkladb!ilkaimi. pro- 25 wadlzi si>e ipiodiczais adbo po irealkicgi z ,ilzocyjainiiianiO>- wyim prddlullejtem realkcji. 112. fSKpoisób wedllug iza/slUrz. 1(1', znamienny tym, ze moidyfilkujajce skladlndiki 'izioicyijianialnowet wlpro.- wajd/za. (sde ido iix>dlsitiaiwoweij zywiicy równoczesnie 30 w (pastaioi miiesizjaineg-oi, toccyijainiilamowegio prodiulkitoa weiteiplnego, atnzyimain^gioi iz 1 mioda dwuizocyijalnila- iniu, 0„4^h0i,!9 mola hydlroiksiyalkiryilaintu i/alllbo hydxo- kisymetalkrylaniu onaz 0^1^,6 mola aOBaoinolu jieid- inoiwodloirdtlenowego, przy czyim suima imoili liydirio^ 35 Ikisytaikiryllalniu 'it/iallbo ihydtix>k!syime^klryJlainiu onaiz al- (kldhofliu jedinowodk»XNtleaiowego pawimnai wyinosic l',0. Ii3.

Sipascib wedlug izaisto.

Ul, znamienny tym, ze modyfikujace slkladWilki ilzoeyijairtiainowe wipro- 40 wadba sie ircWinoaztesinlie do rwjdlsftawicw^j zyiwilcy w postaci cmiiesizainegia, izocyi^iainowego procsulkltiu wistiepnieigoi, otrzyimatmego ia 1 mola dlwudzacyijatnia- imu, 0,4hM>^9 mola Ihyjdrotoyalkryilalrm i/aUbo hyidro- ksyimeitalkrylianiui oraiz 0,1^0,6 mioilia ikfwasiu jedlno- 45 kainboiklsiylowejgo, przy czym suma moli (hydiroksy- alkirylaffiai il^albo ihydWksymetatoi^lainiu oraiz kwaisu jedindkairbdksylowego pofwibna wypocic 1,0. .114.

Spcteob wedtlug izatetat 13, znamienny tym, ze jaiko masycooy lub nilenas-ycony- kiwas jedlno- m kajrfbofldsyllowy stosuje ae ipólesrtiry olteyimaine z beizwoidlnilkótw .klwaisów diwiilka!]ix)lks^!loiwyc(h % ina- sycicinyich i/allbo nieinasyccinyicih adkoiholl jedlmciwo- dlcirioitllenowyiclh.

15. Sposóib wedftug zaistiriz?. L, znamienny tym, ze 55 regtuluje sie 'aaisadJowdsc spaitwia talk, alby oltirzymac prodiulkt idlajacy ^ie po tzobodeitniJeiniilu db iwatntoisci pH 4—9, korzystanie 6-^8, ir i i /O -c-c-c Wzór i -CH-CH-R \/ 0 Wzór 2 PZG Koszalin D-852 95 eg'z. A-4 Cena 45 zl