PL106760B1 - Miniaturowa lampa rentgenowska - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest miniaturowa lampa rentgenowska, znajdujaca zastosowanie, zwlaszcza we fluorescencyjnej analizie rentgenowskiej do oznaczania sladowych zawartosci róznych pier¬ wiastków.Znana miniaturowa lampa rentgenowska wyko¬ nana jest w postaci szklanego cylindra, do którego z jednego konca wtopiony jest pierscien kowarowy z przymocowanym do niego za pomoca miedzianej wkladki okienkiem berylowym, na którym od wnetrza lampy znajduje sie napylona anoda trans¬ misyjna, sluzaca do generacji i wyprowadzania wiazki uzytecznej kwantów X. Grubosc anody wy¬ nosi okolo 4 ^m. Drugi koniec cylindra stanowi cokól z wyprowadzonymi koncówkami katody.Wewnatrz cylindra znajduje sie wezel katodowy, na którym zamocowana jest katoda wolframowa oraz cylindryczna elektroda ogniskujaca.Znana lampa ma te wade, ze uzyskany z niej strumien uzyteczny fotonów X zawiera duzy udzial widma ciaglego promieniowania hamowania.W zwiazku z tym zachodzi potrzeba stosowania dodatkowych filtrów zewnetrznych, eliminujacych te skladowa widma przy pomiarach sladowych koncentracji pierwiastków. Dalsza istotna niedo¬ godnoscia lampy jest to, ze stosowanie anody na¬ pylanej na okienko berylowe nie zapewnia powta¬ rzalnosci parametrów lamp tej serii, wobec czego zachodzi potrzeba kalibracji aparatury po kazdo¬ razowej wymianie lampy. Ponadto dodatkowa 10 ii wada jest trudna do przeprowadzenia operacja laczenia okienka berylowego z korpusem lampy.Celem wynalazku jest opracowanie konstrukcji miniaturowej lampy rentgenowskiej o maksymal¬ nym strumieniu monoenergetycznych fotonów X.Lampa, wedlug wynalazku, ma ksztalt szklanego cylindra, do którego z jednego konca wtopiony jest kowarowy pierscien wraz z przymocowanym do niego cylindrycznym kolimatorem. Kolimator ma przytwierdzona anode, która poprzez spirale ekra¬ nujaca polaczona Jest z jedna z pieciu siatek dziala elektronowego. Kolimator i anoda wykonane sa z tego samego materialu i maja te sama grubosc, która równa sie pieciokrotnej warstwie polówko¬ wego oslabienia wlasnego promieniowania charak¬ terystycznego serii K pierwiastka anody. Z dru¬ giego konca lampy znajduje sie zasobnik tytanowy, usytuowany za wspornikiem, do którego przymo¬ cowane sa elektrody dzialaN elektronowego. Zakon¬ czenie szklanego cylindra lampy stanowi cqfc6l z przepustami i rurka pompowa.Zaleta lampy, wedlug wynalazku, jest to, ze dzieki anodzie, wykonanej z folii metalowej o du¬ zej czystosci rzedu 99,99% strumien uzyteczny fotonów X, uzyskiwanych z lampy zawiera tylko promieniowanie charakterystyczne serii K pier¬ wiastka anody. Zastosowanie anod z folii metalo¬ wej, o stalej, z góry zadanej grubosci gwarantuje powtarzalnosc parametrów poszczególnych egzem- 1Q« 710 (106 760 3 piarzy lamp tej samej serii. Dodatkowa zalete stanowi zastosowanie dziala elektronowego, które zapewnia dobre ogniskowanie wiazki elektronów na anodzie. / Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, który przedstawia lampe w przekroju podluznym. Lampa ma ksztalt szklanego cylindra 1, wykonanego ze szkla kowa- rowego, do którego z jednego konca wtopiony jest kowarowy pierscien 2 wraz z przymocowanym do niego cylindrycznym kolimatorem 3. Kolimator 3 ma przytwierdzona anode 4, która poprzez spirale ekranujaca 5 polaczona jest z jedna z pieciu siatek dziala elektronowego. Kolimator 3 i anoda 4 sa wykonane' z""metalu o wysokiej czystosci i maja te sama grubosc.--Przykladowo grubosc ta wynosi dla anod, wykonanych z iolii miedzianej 80 firn, a dla anod srebrnych * it nicjibdenowych 200 pm.W lampie zastosowane* jest typowe dzialo elek¬ tronowe z kineskopu te&wazora, w sklad którego wchodza nastepujace el&fiemy: katoda tlenkowa 6, zarzona posrednio za Óggjtoca spirali wolframowej 1 oraz piec siatek, z których pierwsza stanowi cy-. linder Wehnelta 8, zas druga elektroda ekstrak¬ cyjna 9. Siatki trzecia 10 i piata 11^ polaczone z anoda 4, wraz z siatka czwarta 12, stanowia ostatnia soczewke dziala elektronowego. Wszystkie elektrody dziala elektronowego zamocowane sa na wsporniku 13. Za wspornikiem 13 znajduje sie zasobnik tytanowy 14, pochlaniajacy gazy resztko- 10 15 as 30 we, sluzacy do utrzymania cisnienia gazów reszN kowych w lampie na stalycn poziomie, Zakonczenie szklanego cylindra 1 stanowi cokól z przepustami 15 i rurka pompowa 16. Lampa generuje promie¬ niowanie X przy nastepujacych napieciach na elektrodach: cylinder Wehnelta 8 minus 5V, siatka 11 plus 500V, siatka 10 i 11 oraz anoda 4 plus 23 kV, siatka 12 od 0 do 500 V.Zastrzezenia patentowe 1. Miniaturowa lampa rentgenowska, wykonana w ksztalcie cylindra ze szkla kowarowego, zawie¬ rajaca zródlo wiazki elektronów i anode, przy czym z jednego konca cylinder ma wtopiony towarowy pierscien, zas drugi koniec zakonczony jest coko¬ lem z przepustami i rurka pompowa, znamienna tym, ze do kowarowego pierscienia (2) zamocowany jest cylindryczny kolimator (3) z przytwierdzona do niego anoda (4), która poprzez spirale ekranu¬ jaca (5) polaczona jest z jedna z pieciu siatek dziala elektronowego, zas z drugiego konca lampa ma zasobnik tytanowy (14), usytuowany za wsporni¬ kiem (13), do którego przymocowane sa elektrody dziala elektronowego. 2. Lampa wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze kolimator (3) i anoda (4) wykonane sa z tego sa¬ mego materialu i maja te sama grubosc, klóra równa sie pieciokrotnej warstwie potówkowege oslabienia wlasnego promieniowania charakter^ stycznego serii K pierwiastka anody (4).OZGraf. Z.P. Dz-wo, z. 20 (180+20) 9.8 Cena 45 ii PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Miniaturowa lampa rentgenowska, wykonana w ksztalcie cylindra ze szkla kowarowego, zawie¬ rajaca zródlo wiazki elektronów i anode, przy czym z jednego konca cylinder ma wtopiony towarowy pierscien, zas drugi koniec zakonczony jest coko¬ lem z przepustami i rurka pompowa, znamienna tym, ze do kowarowego pierscienia (2) zamocowany jest cylindryczny kolimator (3) z przytwierdzona do niego anoda (4), która poprzez spirale ekranu¬ jaca (5) polaczona jest z jedna z pieciu siatek dziala elektronowego, zas z drugiego konca lampa ma zasobnik tytanowy (14), usytuowany za wsporni¬ kiem (13), do którego przymocowane sa elektrody dziala elektronowego.
2. 2. Lampa wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze kolimator (3) i anoda (4) wykonane sa z tego sa¬ mego materialu i maja te sama grubosc, klóra równa sie pieciokrotnej warstwie potówkowege oslabienia wlasnego promieniowania charakter^ stycznego serii K pierwiastka anody (4). OZGraf. Z.P. Dz-wo, z. 20 (180+20) 9.8 Cena 45 ii PL