Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do po¬ miaru cisnienia sródocznego zwlaszcza do maso¬ wych badan okulistycznych przeprowadzanych w celu wykrywania przypadków zachorowan na ja¬ skre.Za pomoca urzadzenia wedlug wynalazku mozna okreslic cisnienie sródoczne (humor aaueus) i wy¬ kryc zaklócenia w stosunkach przeplywu, spowo¬ dowane zmniejszeniem funkcji kanalików odpro¬ wadzajacych. Urzadzenie to jest przeznaczone do przeprowadzania badan oftalmodynamometrycz- nych i oftalmodynamograficznych za posrednictwem pomiaru amplitud cisnienia sródocznego.Wedlug danych statystycznych jaskra wystepuje u 2-^-4% doroslych w wieku ponad 40 lat, nato¬ miast moze byc traktowana jako przyczyna sle¬ poty w 15—20%. Obecnie jaskra nie jest jeszcze uleczalna ale mozna ja wykryc we wczesnym sta¬ dium i zahamowac rozwój choroby. Masowe bada¬ nia ludnosci przeprowadzane w celu wykrywania przypadków zachorowan na jaskre maja duze zna¬ czenie dla skutecznego leczenia choroby i zachowa¬ nia wzroku do póznego wieku, szczególnie w czasach obecnych, gdy przecietny wiek obywateli znacznie sie wydluzyl.Wystepowanie jaskry objawia sie patologicznym zwiekszeniem cisnienia sródocznego. Przyjeta fizjo¬ logiczna górna wartosc graniczna cisnienia sród¬ ocznego w przypadku zdrowego oka wynosi 21 mm 10 is 20 30 Hg. Przy cisnieniu 22^-26 mm Hg nalezy podej¬ rzewac jaskre a wartosc cisnienia powyzej 26 mm Hg oznacza na pewno chorobowy stan oka. W przy¬ padkach watpliwych znaczenie diagnostyczne maja zmiany cisnienia sródocznego i objetosci cieczy wodnistej, które moga byc wywolane przez dzia¬ lajace na oko cisnienie przez kilka minut. Dzieki ustaleniu ilosci odplywajacej cieczy wodnistej lub dzieki zmianie jej cisnienia mozna wykryc zakló¬ cenia równowagi 'wytwarzania i odprowadzania cieczy czyli zaklócenia odprowadzania. Wedlug ostatnich wyników badan, równiez w przypadku fizjologicznie normalnego cisnienia sródocznego, oznacza to, ze sie ma do czynienia z przypadkiem jaskry.Do pomiaru cisnienia sródocznego sluza sposoby zwane tonometrycznymi, a do wykrywania zakló¬ cen odprowadzania lub czasowych zmian cisnienia sródocznego sluza sposoby fonograficzne.Pomiar cisnienia sródocznego w oku zyjacego czlowieka moze byc bezposrednio dokonany przez otwarcie oka. Nie jest to jednakze mozliwe, za wyjatkiem kilku szczególnych przypadków opera¬ cyjnych. Natomiast rozpowszechniony jest sposób, w którym faktyczne cisnienie sródoczne bada sie posrednio poprzez napiecie powierzchniowych tka¬ nek oka. Jednakze taki sposób badania oznacza, ze wyniki pomiarowe w poszczególnych przypadkach sa zalezne od wlasciwosci fizycznych rogówki (cornea) i twardówki (aclera), które sa cechami 106 811106 811 3 4 osobniczymi. Syntetycznie cechy te zostaly nazwa¬ ne rygidacja.Znane dotychczas sposoby tonometryczne mozna podzielic na dwie grupy: na tonometrie wrazeniowa i na tonometrie aplanacyjna.Wedlug tonometrii wrazeniowej cisnienie sród¬ oczne jest okreslane za pomoca wglebnika o okres¬ lonym ciezarze, który sluzy do tego, aby na po¬ wierzchnie kilku milimetrów kwadratowych ro¬ gówki (cornea) wywierane bylo okreslone cisnienie.Wskazania wglebnika sa wyswietlane za pomoca urzadzenia, które pracuje na zasadzie przeksztal¬ cenia mechanicznego lub przeksztalcania wielkosci pomiarowych..W^or^melfii LlapTaSacyjnej cisnienie sródoczne jest okreslane na podstawie obciazenia potrzebnego do osiagniecia okreslonej powierzchni. Do obser- wacjif^\wwjc#cl\ni aplLnacyjnej uzywa sie trady¬ cyjnego* tiktadtr* optydbnego i obciazenie realizo¬ wane ~jest srodkami mechanicznymi. W sposobie aplanacyjnym cisnienie sródoczne moze byc zmie¬ rzone dokladniej i jest ono mniej zalezne od osob¬ niczych wlasciwosci fizycznych rogówki i twar¬ dówki. Sposób wrazeniowy jest równiez przezna¬ czony do przeprowadzenia pomiarów fonograficz¬ nych.Szczególna niedogodnoscia odnoszaca sie do obu sposobów a majaca istotne znaczenie w badaniach masowych jest to, ze glowica pomiarowa stykajaca sie bezposrednio z okiem moze powodowac zaka¬ zenie rogówki i twardówki lub ich podraznienie.Celem unikniecia tego glowica pomiarowa powinna byc czyszczona lub dezynfekowana przed kazdym badaniem, co jest jednakze bardzo niewygodne i pracochlonne i nie zawsze moze byc przeprowa¬ dzone ze wzgledu na istniejace warunki. Z tego powodu sposoby te nie sa przydatne do badan w ambulansie, szczególnie w okresach przeprowa¬ dzania badan epidemiologicznych, niekiedy trwa¬ jacych miesiacami. Inna niedogodnoscia znanych urzadzen jest to, ze badanie wymaga lokalnego znieczulenia oka, a poza tym* podczas pomiaru rogówka moze byc lekko uszkodzona.Te niedogodnosci moga byc wyeliminowane przez zastosowanie przedstawionego nizej sposobu nale¬ zacego do grupy sposobów tonometrii aplanacyjnej lub urzadzenia sluzacego do tego celu. W tym sposobie glowica pomiarowa nie styka sie z okiem, a odksztalcenie tkanki powierzchniowej oka jest powodowane przez strumien powietrza lub gazu wydmuchiwanego na powierzchnie oka z szyb¬ koscia wzrastajaca liniowo w czasie. Badana po¬ wierzchnia oka o srednicy okolo 3,6 mm jest uwidoczniana za posrednictwem promienia swietl¬ nego rzutowanego na oko i od niego odbitego.Cisnienie sródoczne jest mierzone w pewnym okresie czasu. W tym sposobie lub w tym urza¬ dzeniu nie mozna uniknac pewnych niedogodnosci wlasciwych piomiarom tonograficznemu lub tono- metrycznemu. Niedogodnosci te polegaja na tym, ze cisnienie sródoczne zmienia sie w takt tetna, co w istotny sposób wplywa na wyniki pomiaru.Wahania cisnienia spowodowane przez tetno wy¬ nosza 2H-3 mm Hg.Dzieki zastosowaniu wynalazku mozna wyelimi¬ nowac wspomniane wady i niedogodnosci znanych urzadzen. Zaproponowano stosunkowo proste urza¬ dzenie, przy czym oko nie styka sie w czasie ba- 5 dania z zadna czescia skladowa urzadzenia. Rów¬ niez pomiar jest dokladniejszy dzieki znacznemu wyeliminowaniu wplywu tetna. Urzadzenie wedlug wynalazku jest przeznaczone zarówno do pomia¬ rów fonograficznych i tonometrycznych. Poza tym jest przeznaczone do przeprowadzania badan oftal- modynamometrycznych i oftalmodynamograficz- nych.Istota wynalazku polega na tym, ze cisnienie sródoczne jest mierzone w taki sposób, ze powierz¬ chnia oka jest odksztalcana za posrednictwem nadmuchiwanego' powietrza lub gazu obojetnego lub ich mieszaniny i odksztalcenie spowodowane cisnieniem jest okreslane na podstawie zmiany pojemnosci kondensatora pomiarowego, którego jedna okladke stanowi powierzchnia oka.Sposób ten mozna zrealizowac równiez tak, aby pomiar odksztalcenia byl synchronizowany w cza¬ sie z momentami skurczu i rozkurczu serca mie¬ rzonymi w punktach ciala ludzkiego, najkorzyst¬ niej w poblizu badanego oka. Dla masowych pomiarów cisnienia sródocznego moment odczy¬ tywania wartosci odksztalcania powierzchni oka jest pobrany tak, aby odczyt mial miejsce w momen¬ tach czasowych odpowiadajacych skurczowi i/lub rozkurczowi serca lub w ich poblizu. Z róznic wartosci odksztalcenia mierzonych w momentach skurczu i rozkurczu serca, a takze z amplitudy krzywej pulsacyjnej cisnienia sródocznego sa wy¬ ciagane odpowiednie wnioski o dynamicznym za¬ chowaniu sie oka. Urzadzenie pomiarowe jest zbudowane tak, iz do wejscia przetwornika pomia¬ rowego przeksztalcajacego zmiany pojemnosci w sygnal elektryczny jest dolaczony kondensator pomiarowy. Wyjscie przetwornika pomiarowego jest dolaczone do wejscia ukladu próbkujacego.Wyjscie ukladu próbkujacego jest dolaczone do przyrzadu wskazujacego. Do drugiego wejscia ukladu próbkujacego dolaczone jest wyjscie ukla¬ du sterujacego, którego drugie wyjscie jest dola¬ czone do wejscia sterujacego ukladu pneumatycz¬ nego.Korzystnym jest, gdy miedzy wyjsciem ukladu próbkujacego a wejsciem przyrzadu pomiarowo- -wskazujacego zalaczony jest uklad arytmetyczny, którego drugie wejscie jest polaczone z trzecim wyjsciem ukladu sterujacego. Wejscie ukladu ste¬ rujacego jest polaczone z wyjsciem analizatora, zalaczonego do wyjscia przetwornika pomiarowego, który to analizator jest polaczony z czujnikiem impulsowym przeznaczonym do pomiaru tetna.Korzystnym jest poza tym, gdy okladzina konden¬ satora pomiarowego zalaczonego na wejsciu prze¬ twornika pomiarowego umieszczana przed okiem czlowieka ma powierzchnie plaska albo wklesla albo wypukla z jednym albo kilkoma otworami wylotowymi. Przy czym korzystnym jest gdy ta okladzina wykonana jest z materialu przewodza¬ cego prad elektryczny lub z materialu dielektrycz¬ nego pokrytego warstwa materialu przewodzacego prad elektryczny. 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60106 811 Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia zasade pomiaru cisnienia sródocznego za pon-o-a przyrzadu wedlug wynalazku, fig. 2 — schemat blokowy urzadzenia wedlug wynalazku, 5 fig. 3 — schemat blokowy innego przykladu wy¬ konania urzadzenia wedlug wynalazku, a fig. 4a-J-4c — krzywe przebiegów w poszczególnych zespolach urzadzenia.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony na 10 £ig. 1 i fig. 2. Odksztalcenie rogówki (cornea) naste¬ puje na skutek dzialania strumienia powietrza lub gazu obojetnego lub ich mieszaniny, który to strumien jest kierowany przez dysze FI. Dysza jest umieszczona w odpowiedniej odleglosci i po- 15 wietrze lub gaz wylatuje ze stalym przeplywem lub ze zmiennym w czasie przeplywem. Odksztal¬ cenie d jest mierzone przez czujnik pojemnosciowy.Jedna okladzine kondensatora. pomiarowego czuj¬ nika pojemnosciowego stanowi dysza FI, która 2o jest wykonana z materialu przewodzacego lub z materialu dielektrycznego pokrytego materialem przewodzacym. Powierzchnia dyszy jest plaska, albo wklesla albo wypukla. Druga okladzine F2 kondensatora pomiarowego C stanowi powierzchnia 25 oka. Na skutek odksztalcenia <5 zmienia sie pojem¬ nosc kondensatora pomiarowego od poczatkowej wartosci spoczynkowej Co b wartosci AC pro¬ porcjonalna do splaszczenia powierzchni oka.Przeksztalcanie zmiany pojemnosci C w sygnaly 30 elektryczne nastepuje w obwodzie przetwornika T, zrealizowanym w znanym ukladzie (uklad most¬ kowy, modulacja czestotliwosci). Urzadzenie przedstawione na fig. 2 dziala w nastepujacy sposób. 35 Uklad sterujacy VI uruchamia uklad pneuma¬ tyczny L i wysyla, po ustaleniu sie stanów przej¬ sciowych, do ukladu H próbkujacego rozkaz po¬ brania próbki. Sygnal wyjsciowy z ukladu H prze¬ kazywany jest wówczas do przyrzadu wskazniko- 40 wego M, po czym uklad sterujacy VI wylacza uklad pneumatyczny L.Przez odpowiednie zbudowanie urzadzenia wed¬ lug schematu polaczen z fig. 2 latwo mozna wy¬ tworzyc sygnal elektryczny odpowiadajacy od- 45 ksztalceniu d wynoszacemu kilka dziesiatych czesci milimetra. Przy takim malym odksztalceniu wynik pomiarowy jest malo zalezny od wlasciwosci fizycznych rogówki bedacych cechami osobniczymi zwiazanymi z wlasciwosciami tkanek badanych M pacjentów. Pomiar moze byc dokonany w ulamku sekundy. Nie ma potrzeby stosowac znieczulenia, a objetosc cieczy wodnistej nie zmienia sie podczas pomiaru. Urzadzenie wedlug wynalazku jest prze¬ znaczone do badan tonometrycznych szczególnie do M tonometrycznych badan masowych.Mozna uniknac wplywu tetna na wyniki pomiaru przez dokonanie pomiaru w okreslonych momen¬ tach czasu wyznaczanych zgodnie z momentami skurczu i rozkurczu serca. Dokonuje sie tego w & ten sposób, ze odczytywana jest krzywa tetna w okreslonym punkcie powierzchni ciala za po¬ moca odpowiedniego czujnika P. Z tymi wyróz¬ nionymi punktami krzywej, szczególnie z momen¬ tami skurczu i/lub rozkurczu sa synchronizowane w momenty czasu, w których dokonywany jest po¬ miar odksztalcenia rogówki. Jesli pomiar tetna przeprowadza sie w punktach ciala w bezposred¬ niej bliskosci oka, badanego lub nie badanego, wówczas nie ma wplywu opóznienia czasowego na wyniki pomiaru i na podstawie pomiaru otrzymy¬ wana jest informacja o cisnieniu sródocznym w momentach skurczu i rozkurczu. Wartosci srednie cisnienia sródocznego zmierzone w momentach skurczu i rozkurczu serca maja równiez znaczenie diagnostyczne — w pierwszym rzedzie z punktu widzenia pomiarów oftalmodynamograficznych i oftamodynamometrycznych.Szczególnie duze znaczenie ma informacja o róznicy cisnienia sródocznego zmierzonego w mo¬ mentach skurczu i rozkurczu serca. Gdy czujnik tetna jest umieszczony w pewnej odleglosci od oka, wtedy powstaje miedzy krzywa tetna i krzy¬ wa cisnienia sródocznego przesuniecie czasowe wy¬ nikajace z ograniczenia szybkosci rozchodzenia sie fali tetna. W urzadzeniu wedlug wynalazku to przesuniecie czasowe w minimalnym tylko stopniu wplywa na srednia wartosc zmierzona. Wynik pomiarowy moze wiec sluzyc do celów diagno¬ stycznych.Pomiar cisnienia sródocznego moze byc dokony¬ wany za pomoca urzadzania wedlug innego przy¬ kladu wykonania, przedstawionego na fig. 3. Na wyjsciu przetwornika pomiarowego T otrzymuje sie sygnal, którego ksztalt odpowiada krzywej, przedstawionej na fig. 4a. Analizator A zalaczony na wyjsciu przetwornika T okresla momenty czasu ti, t?, t3,... itd. odpowiadajace skurczom Ps i/lub rozkurczom PD i w tych momentach wysyla do ukladu sterujacego V2 sygnaly synchronizujace lub identyfikujace. Analizator A moze analizowac równiez sygnal wytwarzany przez czujnik tetna P zalaczony do wejscia analizatora A i umieszczony na ciele czlowieka w poblizu badanego oka. Uklad sterujacy V2 w momencie czasu to (fig. 4b) uru¬ chamia uklad pneumatyczny L, a po odebraniu sygnalów synchronizujacych lub identyfikujacych z wyjscia analizatora A, okreslajacych momenty skurczu i rozkurczu serca wysyla do ukladu prób¬ kujacego H rozkaz pobrania próbki sygnalu wyj¬ sciowego przetwornika T. Sygnal wyjsciowy uWacJy próbkujacego H doprowadzany jest do wejscia ukladu arytmetycznego K. Uklad arytmetyczny K. w zaleznosci od rozkazu otrzymywanego z ufelfitiftl sterujacego V2 wytwarza sygnaly elektryczne, ja¬ rych amplituda proporcjonalna jest albo do war¬ tosci sredniej cisnienia sródocznego albo do ciiriie- nia sródocznego odpowiadajacego cisnieniu skur¬ czowemu i rozkurczowemu, albo do róznicy tych cisnien. Sygnaly wyjsciowe z ukladu arytmetycz¬ nego K doprowadzane sa do miernika M.W przypadku, gdy uklad sterujacy V2 wylacza uklad pneumatyczny L w momencie czasu v t' 0 (fig. 4 b), to znaczy po dokonaniu pomiaru w czasie od momentu skurczowego do rozkurczowego, wów* czas urzadzenie wedlug wynalazku bedzie sie na¬ dawalo do przeprowadzania pomiarów oftalmody- namometrycznych lub oftalmodyaamograficznych.W przypadku, gdy uklad sterujacy V2 .wylacza uklad pneumatyczny L dopiero w momencie czasu\7 l«*tt :8 to (#g. 4c), 4o znaczy po dokonaniu pomiaru w czasie, odpowiadajacym kilku cyklom skurczowo- -rozkurczowym, wówczas urzadzenie wedlug wy¬ nalazku moze byc zastosowane do badan fonogra¬ ficznych. Urzadzenie przedstawione na fig. 3 za¬ pewnia takze impulsowe oddzialywanie na oko obciazenia w postaci nadmuchiwanego na oko stru¬ mienia powietrza. Momenty czasu, w których jest zalaczany uklad pneumatyczny, sa synchronizo¬ wane z momentami skurczowymi i/lub rozkur¬ czowymi. Taka realizacja urzadzenia wedlug wyna¬ lazku nie daje wiekszych korzysci z punktu wi¬ dzenia wygody dla pacjenta, natomiast naklada wieksze wymagania w stosunku do urzadzenia.Dzialanie ukladu przedstawionego na fig. 3. przedstawia sie nastepujaco.Analizator A analizuje narastajace przednie zbo¬ cze krzywej odwzorowujacej zmiane cisnienia sródocznego przeksztalconego w zmienny sygnal elektryczny, otrzymywany na wyjsciu przetwor¬ nika T. W momencie czasu t'i (fig. 4a) odpowiada¬ jacym skurczowi analizator A wysyla do ukladu sterujacego V2 tak zwany sygnal przygotowawczy.Uklad sterujacy V2 uruchamia w momencie czasu t'i, (fig. 4d) uklad pneumatyczny L. Nastepnie do ukladu sterujacego V2 z analizatora A wysylane sa sygnaly synchronizujace lub identyfikujace, po czym uklad sterujacy V2 wysyla do ukladu prób¬ kujacego II rozkaz pobrania próbki. Po pobraniu próbki uklad sterujacy V2 wylacza uklad pneuma¬ tyczny L w momencie czasu t"i (fig. 4 d). W po¬ dobny sposób przeprowadza sie analize opadaja¬ cego zbocza tylnego sygnalu wyjsciowego prze¬ twornika T. W momencie czasu t*2 (fig. 4a) po¬ przedzajacym rozkurcz analizator A wysyla do ukladu sterujacego V2 impuls przygotowawczy, a uklad sterujacy V2 w odpowiedzi na ten sygnal przygotowawczy uruchamia uklad pneumatyczny L.Po odebraniu z wyjscia analizatora A sygnalu syn¬ chronizujacego lub identyfikacyjnego uklad steru¬ jacy V2 wysyla do ukladu próbkujacego H roz¬ kaz pobrania próbki sygnalu pojawiajacego sie na wyjsciu przetwornika T. Po próbkowaniu uklad sterujacy -V2 wylacza uklad pneumatyczny L w mo¬ mencie czasu t"2 (fig. 4d).Urzadzenie wedlug wynalazku, którego dziala¬ nie opisane zostalo na podstawie fig. 3, 4a i 4d jest urzadzeniem przeznaczonym do badan tonome- trycznych, gdyz cisnienie sródoczne mierzone jest w momentach czasu skurczu i/lub rozkurczu. Urza¬ dzenie, które zapewnia pomiar cisnienia sródocz¬ nego w obydwóch wskazanych momentach czasu, jest przeznaczone do pomiarów oftalmodynamome- trycznych lub oftalmodynamograficznych.Wielokrotny pomiar impulsowy, w którym po¬ miar cisnienia sródocznego jest zsynchronizowany z momentami skurczowymii rozkurczowymi (fig. 4c), to znaezy pomiar w przedzialach czasowych t'i, t"i; t*?, t"?; t'#rt"s;-t,4lt,-,4;....itd. umozliwia wykrywanie zaklócen w odprowadzaniu cieczy wodnistej oka, a wiec przeprowadzanie badan fonograficznych.Zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest za¬ pewnienie mozliwosci przeprowadzania badan w 5 bardzo krótkim czasie, co ma szczególnie duze zna¬ czenie przy prowadzeniu badan masowych ludnosci.Poza tym mozliwo: c uwzglednienia cyklicznych zmian cisnienia sródocznego zwiazanych z dzialal¬ noscia serca (cisnienie skurczowe i rozkurczowe) io z?pe".vnia wieksza dokladnosc pomiaru, co zwieksza walory diagnostyczne urzadzenia wedlug wyna¬ lazku, gdyz zwieksza sie przy tym dokladnosc po¬ miaru cisnienia sródocznego i zaklócen w odpro¬ wadzaniu cieczy wodnistej oka, a wiec zwieksza 15 sie prawdopodobienstwo wykrycia zachorowania na jaskre we wczesnym stadium tej choroby.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do pomiaru cisnienia sródocznego 20 zwlaszcza do masowych badan okulistycznych prze¬ prowadzanych w celu wykrywania przypadków za¬ chorowan na jaskre zawierajace uklad pneuma¬ tyczny wyposazony w dysze kierujaca na oko strumien powietrza lub gazu obojetnego, znamienne 25 tym, ze dysza (FI) kierujaca na oko strumien po¬ wietrza lub gazu obojetnego tworzy jedna z okla¬ dzin kondensatora pomiarowego (C), którego druga okladzine (F2) tworzy tkanka oka czlowieka, który to kondensator pomiarowy (C) jest dolaczony do 30 wejscia przetwornika pomiarowego (T) przeksztal¬ cajacego zmiany pojemnosci kondensatora (C) w sygnal elektryczny odwzorowujacy zmiany cisnie¬ nia sródocznego, którego to przetwornika pomiaro¬ wego (T) wyjscie jest dolaczone do wejscia ukladu 35 próbkujacego (H), do którego wyjscia dolaczony jest przyrzad pomiarowy (M), przy czym do dru¬ giego wejscia ukladu próbkujacego (H) dolaczone jest wyjscie ukladu sterujacego (VI), którego dru¬ gie wyjscie jest dolaczone do wejscia sterujacego 40 ukladu pneumatycznego (L). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze miedzy wyjsciem ukladu próbkujacego (H) a wejsciem przyrzadu pomiarowego (M) zalaczony jest uklad arytmetyczny (K), którego drugie wej- 45 scie jest polaczone z trzecim wyjsciem ukladu sterujacego (V2), którego wejscie jest polaczone z wyjsciem analizatora (A) zalaczonego do wyjscia przetwornika pomiarowego (T), który to analiza¬ tor (A) jest polaczony z czujnikiem (P) impulso¬ wo wym przeznaczonym do pomiaru tetna. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, ze okladzina kondensatora (C), zalaczonego na wejsciu przetwornika pomiarowego (T), umiesz¬ czana przed okiem czlowieka ma powierzchnie / m plaska albo wklesla albo ,wypukla z jednym albo kilkoma otworami wylotowymi, przy czym okla¬ dzina ta jest wykonana z materialu przewodzacego prad elektryczny lub z materialu dielektrycznego pokrytego warstwa materialu przewodzacego prad w elektryczny.106 811 FZ FI '". Fig.1 r—~-i i —| i y M fl*rtZHZHzr. z. ih-i VI Fig.Z W 0—G.H «fl3106 811 PL\ tó Fig.tb FigA-c OUQ to" tTtjtzti FigAd n n n n ti tr ti t£ tT"ti u~h r»—?¦ ^ Fig.te OZGraf. Z.P. Dz-wo, z. 57 (95+20) 6.80 Cena 45 zl PL