Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do ciaglej obróbki powierzchniowej elementów meta¬ lowych, w szczególnosci do trawienia lub fosfaty- zacji belek, katowników i pretów stalowych lub blach, zawierajace duza ilosc kolejno po sobie na¬ stepujacych i szczelnie ze soba polaczonych komór obróbczych, w których znajduja sie, odpowiednio do przeznaczenia, dysze natryskowe, zestawy do obróbki strumieniowej, elementy szczotkowe itp.Ponadto, ma wewnatrz komór obróbczych przenos¬ niki rolkowe do transportu elementów metalowych.W znanych urzadzeniach do ciaglej obróbki po¬ wierzchniowej komory natryskowe, wraz ze znaj¬ dujacymi sie ewentualnie miedzy nimi elementami szczotkowymi, sa ustawione jedna za druga tak, ze powstaje linia obróbcza, przez która przechodzi obrabiany element. Takie linie obróbcze maja okreslona przepustowosc. Przebudowa linii w celu zmiany wydajnosci, co moze byc wymagane w przypadku elementów o róznych wymiarach, po¬ ciaga za soba wysokie koszty, w rezultacie czego takiej przebudowy z reguly nie przeprowadza sie.Przezbrajanie znanych linii obróbczych w celu przystosowania ich do przeprowadzania innych niz przewidziane pierwotnie operacji obróbczych wy¬ maga dluzszych przerw w pracy linii i równiez pociaga za soba wysokie koszty.Celem wynalazku jest unikniecie wspomnianych niedostatków i trudnosci a zadaniem wynalazku jest opracowanie urzadzenia, w którym wymiana 10 15 20 25 30 komór obróbczych oraz wymiana zespolów znajdu¬ jacych sie w komorach obróbczych moze odbywac sie w jak najkrótszym czasie, w wyniku czego urzadzenie mozna dostosowywac do róznyeh wy¬ dajnosci przy minimum kosztów, a reperacje nie beda wymagaly prawie zadnych przerw w pracy urzadzenia. Ponadto, w wyniku umozliwienia lat¬ wego dolaczania dodatkowych komór obróbczych, mozna zwiekszyc predkosc przejscia i przepusto¬ wosc urzadzenia. Urzadzenie powinno stanowic lekka konstrukcje, bez ciezkich podpór i funda¬ mentów.Urzadzenie wedlug wynalazku skonstruowano w ten sposób, ze kazda komora obróbcza ma mozli¬ wosc przemieszczenia poprzecznego do kierunku transportu obrabianego elementu a zespoly kazdej komory obróbczej moga byc, przynajmniej czescio¬ wo, wyjmowane z komory obróbczej w wyniku ich przemieszczenia w kierunku wzdluznym, tj. w kie¬ runku równoleglym do kierunku transportu.Celowe jest przy tym, aby wszystkie komory obróbcze posiadaly jednakowe wymiary podluzne i jednakowe elementy zlaczne.Wedlug jednego z zalecanych rozwiazan komory obróbcze sa przesuwane poprzecznie do kierunku transportu na rolkach lub sa odchylane.Korzystne jest aby komory obróbcze przeznaczo¬ ne do trawienia lub fbsfatyzacji posiadaly ramy, na których zamocowane bylyby kozly lozyskowe z rolkami przenoszacymi i zaopatrzone w dysze na- 166827106 827 4 tryskowe wezownice do doprowadzania czynnika ob- róbczego, przy czym ramy spoczywalyby przesuw¬ nie na konstrukcji nosnej w komorze obróbczej.W ten sposób staje sie mozliwe jednoczesne wy¬ ciagniecie wszystkich zespolów komory obróbczej i zamiana ich innymi zespolami, na przyklad o charakterystykach odpowiadajacych taktowi lub tym podobnych.W celu zapewnienia latwej wymiany elementów szczotkowych komory obróbcze przeznaczone do szczotkowania posiadaja ramy, w których sa obro¬ towo ulozyskowane szczotki, przy czym taka rama spoczywa przesuwnie na konstrukcji nosnej w ko¬ morze obróbczej. ^ 1Zaleca sie, aby '^ojnstrukcja nosna i ramy byly wykonane z tworzywa sztucznego, zwlaszcza z po¬ lipropylenu.Cel9we*jest wykonanie wezownic w postaci dwu- lub wielozwojrfef ljnii srubowej. W wyniku zasto¬ sowania tych wezownic wydajnosc komory obrób¬ czej mozna dopasowac w prosty sposób do zadanej w danym przypadku przepustowosci urzadzenia.Korzystne jest, gdy komory obróbcze wykonane sa z tworzywa sztucznego, obudowane i oparte na lekkim rusztowaniu stalowym.Czesc komór obróbczych mozna wyposazyc w napedzane rolki przenoszace, których walki prze¬ chodza przez scianki komory obróbczej, przy czym zespoly komory roboczej moga byc zdejmowane z rolek przenoszacych i wyjmowane z komór ob¬ róbczych w kierunku wzdluznym.Korzystne jest, aby wyjmowane zespoly byly za¬ wieszane na wspornikach wystajacych do wew¬ natrz komory obróbczej.Wynalazek jest blizej objasniony na rysunku na podstawie kilku przykladów wykonania, przy czym fig. 1 przedstawia schematycznie urzadzenie w wi¬ doku z boku, fig. 2 — w widoku z góry, fig. 3 i 4 — widok komory obróbczej w kierunku podawania obrabianego elementu, fig. 5 — przekrój wzdluz linii V—V na fig. 1 dla komory obróbczej przezna¬ czonej do trawienia lub fosfatyzacji; fig. 6 — wi¬ dok z góry na rame w kierunku strzalki VI z fig. 5, fig. 7 — przekrój podluzny komory obróbczej a fig. 8 — przekrój wzdluz linii VIII—VIII na fig. 7, fig. 9 stanowi analogiczny jak na fig. 5 prze¬ krój komory obróbczej innego przykladu wykona¬ nia, fig. 10 zas — przekrój wzdluz linii X—X na fig. 1, dla komory obróbczej wyposazonej w ele¬ menty szczotkowe.Elementy przeznaczone do obróbki 1, na przy¬ klad dwuteowniki sa przenoszone w kierunku strzalki za pomoca wejsciowego przenosnika rol¬ kowego 2 przez ustawione jedna za druga komory natryskowe 3 przeznaczone do fosfatyzacji i umiesz¬ czone miedzy nimi komory szczotkowe 4 i trafiaja na wyjsciowy przenosnik rolkowy 5. Cecha cha¬ rakterystyczna urzadzenia wedlug wynalazku jest jednakowa dlugosc komór obróbczych 3, 4 i posia¬ danie przez nie jednakowych elementów zlacznych, dzieki czemu komory te moba byc wymieniane.Zaleca sie, aby komory posiadaly równiez jedna¬ kowa szerokosc.Kazda komora obróbcza jest umieszczona, w lek¬ kim rusztowaniu stalowym 7, V, 8 i podparta wy¬ konanymi z tworzywa sztucznego elementami pod¬ porowymi 9. Rusztowanie stalowe wedlug wyna¬ lazku jest zbudowane w ten sposób, ze po zluzo¬ waniu uszczelnien 10' laczacych komory obróbcze, wykonanych zwlaszcza w postaci zamkniec szybko- dzialajacych, komory obróbcze moga byc prze¬ mieszczane poprzecznie do kierunku transportu obrabianego elementu. Na przyklad rusztowanie stalowe 7 moze byc wyciagane na kólkach 11 po szynach 12. Rusztowanie stalowe V jest odchylane wokól sworzni 13. Komory znajdujace sie w polo¬ zeniu, wysunietym lub odchylone zaznaczono na fig. 2 linia przerywana. Usuwanie komory obrób¬ czej jest mozliwe za pomoca dzwigu, który, na przyklad, jest wymagany do usuwania komory ob¬ róbczej 8.Gdy obrabiany element 1 wchodzi do otoczonej plaszczem z tworzywa sztucznego 14 komory ob¬ róbczej 4, przechodzi po rolkach 15 przez zespól dysz 17 w postaci zwinietej srubowo wezownicy zaopatrzonej w rozmieszczone wzdluz niej dysze i zostaje poddany ze wszystkich stron obróbce na¬ tryskowej. Rolki 15, które, w celu lepszego prowa¬ dzenia obrabianego elementu 1, posiadaja kolnie¬ rze 16, sa ulozyskowane w kozlach lozyskowych 18 zmontowanych na ramie 19. Na ramie 19 znajduja sie równiez przekladki 20, za posrednictwem któ¬ rych do ramy 19 przymocowany jest zestaw dyszo¬ wy 17. Rama 19 sklada sie z dwóch równoleglych wzdluznych szyn 21 polaczonych poprzecznicami 22.Szyny wzdluzne 21 ramy spoczywaja na sztywno przymocowanych do plaszcza 14 komory natrysko¬ wej 3 prowadnicach slizgowych 23, a rama moze byc wraz z zestawem dysz 17 i rolkami 15 po wy¬ jeciu przewodu doprowadzajacego czynnik obrób- czy ze zlaczki 24 wyciagnieta z plaszcza wzdluz tych prowadnic. W ten sposób mozliwe jest za pomoca wymiany calej ramy 19 latwe i szybkie dopasowanie zestawu dysz 17 do przewidywanej wielkosci obrabianego przedmiotu 1. W celu zwiek¬ szenia wydajnosci urzadzenia mozliwe jest umiesz¬ czenie w komorze obróbczej ramy z dwoma zespo¬ lami dysz 17, 17', jak przedstawiono przykladowo linia przerywana na fig 7. W celu dodatkowego zintensyfikowania obróbki natryskowej na ramie moga byc zamontowane dalsze zespoly dysz.Po przejsciu przez komore natryskowa 3 obra¬ biany element przechodzi do przedstawionej szcze¬ gólowo na fig. 10, przeznaczonej do szczotkowania, komory obróbczej wyposazonej w dwie pary szczo¬ tek 25, 25', ustawionych jedna za druga w kie¬ runku transportu obrabianego elementu. Przez te komore obrabiany element przechodzi równiez na rolkach 15 z kolnierzami. Jak widac z fig. 10, usta¬ wione parami szczotki 26 na tyle zachodza jedna na druga, ze przesuwany miedzy rolkami element, którego profil zaznaczono na fig. 10 linia przery¬ wana, zostaje wyszczotkowany na calej powierz¬ chni. Dzieki skosnemu ustawieniu walków szczotek zapewniono szczotkowanie poziomych powierzchni obrabianego przedmiotu.Druga para szczotek 25' jest nachylona pod takim samym katem jak para szczotek 25, jednak w przeciwna strone, w wyniku czego zostaja wy- szczotkowane powierzchnie nie obrobione przez 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60* m*S7 % szczotki pierwszej pary. Kazda ze szczotek 26 jest napedzana za posrednictwem przekladni 28 i prze¬ gubu Cardana za pomoca wlasnego silnika 27 zamonloY/anego na odpowiednim rusztowaniu sta¬ lowym. Miedzy przegubami Cardana 29 i walkami szczotek 30 sa umieszczone rozlaczalne poosiowo sprzegla 31, w wyniku czego silniki napedowe 27 moga byc po odlaczeniu od rusztowania sciagniete z walków szczotek razem z przekladniami i prze¬ gubami Cardana. Walki szczotek sa osadzone obro¬ towo w ramie 32. Rama 32 moze byc wyciagnieta z plaszcza 34 komory po szynach 33 zamocowanych w tym plaszczu, przy czyn czas trwania wymiany szczotek moze byc bardzo krótki. Celowe jest osa¬ dzenie rolek 15 równiez w ramie 32. Dzieki osadze¬ niu silników 27 na rusztowaniu i ulozyskowaniu walków szczotek 30 w ramie 32 mozna uzyskiwac rózne katy nachylenia szczotek, w wyniku czego odpowiednie ustawienie szczotek moze byc uzyski¬ wane równiez dla profili innych niz przedstawiony na fig. 10.Obrót szczotek odbywa sie w takim kierunku, ze "szczotki znajdujace sie w kontakcie z obrabianym elementem poruszaja sie w kierunku transportu obrabianego elementu, przez co wspomagaja posuw obrabianego elementu. Jedynie szczotki znajdujace sie na koncu urzadzenia, przed przenosnikiem wyj¬ sciowym, obracaja sie przeciwbieznie do kierunku transportu, aby moglo byc osiagniete mozliwie naj¬ lepsze zgarnianie czynnika obróbczego.Przemieszczanie obrabianego elementu moze od¬ bywac sie za pomoca przeznaczonych do obróbki elementów znajdujacych sie na przenosniku wej¬ sciowym, które popychaja elementy znajdujace sie w komorach obróbczych lub za pomoca napedza¬ nych rolek, jak przedstawiono na fig. 9, przy czym w obu przypadkach w celu ulatwienia przemiesz¬ czania obrabianych elementów kierunek transportu jest lekko nachylony w dól wzgledem poziomu.Jesli naped stanowia napedzane rolki, osie 35^ 35' pokrytych tworzywem sztucznym rolek przenosza¬ cych 36 sa wyprowadzone na zewnatrz z posiadaja¬ cego prostokatny przekrój poprzeczny plaszcza 37 komory obróbczej 38 i tu ulozyskowane. Do prze¬ dluzonej osi 35* moze byc podlaczony naped. Zespól dysz 39 jest w tym rozwiazaniu komory obróbczej wedlug wynalazku polaczony za pomoca listew 40 w stabilna calosc i spoczywa za posrednictwem tych listew na umieszczonych wewnatrz komory, na jej sciankach bocznych, wspornikach 41. Po podniesieniu zespolu dysz 39 nad rolki przenoszace 36 moze on byc wyjety z komory w wyniku Jego wzdluznego przesuniecia. Rolki przenoszace 36 moga, po zluzowaniu plytek uszczelniajacych 42, 43, zostac wyjete z komory za pomca przesuwania ich wzdluz ich osi. Kanalki 44 w czopach rolek przenoszacych zapobiegaja wydostawaniu sie czyn¬ nika obróbczego wzdluz osi, przy czym ewentualne niewielkie ilosci uchodzacego czynnika obróbczego moga wracac do wnetrza komory 38 przez otwory powrotne 45.W celu dopasowania warunków obróbki do obra¬ bianych elementów, w szczególnosci do stanu ich powierzchni, moze byc zmieniana ilosc czynnika obróbczego, predkosc obrotowa szczotek oraz pred¬ kosc przechodzenia obrabianego elementu przez urzadzenie. Zaleznosc tyoh trzech czynników mozna latwo ustalic doswiadczalnie, dzieki czemu zmiana predkosci przechodzenia moze byc latwo skompen- 9 sowana odpowiednia zmiana ilosci czynnika na¬ tryskowego i predkosci obrotowej szczotek.Zastrzezenia patentowe . 1. Urzadzenie do ciaglej obróbki powierzchnio¬ wej elementów metalowych, w szczególnosci do 10 trawienia lub fosfatyzacji belek, katowników i pre¬ tów stalowych lub Wach zawierajace duza ilocc kolejno po sobie nastepujacych i szczelnie ze sobi polaczonych komór obróbczych, w których znaj¬ duja sie odpowiednio do przeznaczenia dysze na- 15 tryskowe, zestawy do obróbki strumieniowej, ele- rr.snty srczotkowe itp., a ponadto ma wewnatrz komór obróbczych przenosniki rolkowe do tran¬ sportu elementów metalowych, znamienne tym, ze kazda komora obróbcza (3, 4, 38) ma mozliwosc przemieszczenia poprzecznego do kierunku tran¬ sportu obrabianego elementu (1) i, ze zespoly (15, 17, 18, 1S, 20, 26, 32, 39, 40) kazdej komory obrób¬ czej przynajmniej czesciowo moga byc wyjmowane z komory obróbczej w wyniku ich przemieszczenia a w kierunku równoleglym do kierunku transportu. 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze wszystkie komory obróbcze (3, 4, 38) posiadaja jednakowe wymiary podluzne i jednakowe ele¬ menty zlaczne (10). 30 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, ze komory obróbcze (3) sa przesuwane po¬ przecznie do kierunku transportu na rolkach lub sa odchylane. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, 35 ze komory obróbcze (3) przeznaczone do trawienia lub fosfatyzacji posiadaja ramy (19), na których zamocowane sa kozly lozyskowe (18) z rolkami przenoszacymi (15) i zaopatrzone w dysze natry¬ skowe wezownice (17) doprowadzajace czynnik 40 obróbczy, przy czym ramy (19) spoczywaja prze¬ suwnie na konstrukcjach nosnych (23) w komorach obróbczych. 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze komory"obróbcze (4) przeznaczoneNdo szczotko- 49 wania posiadaja tamy (32), w których sa obrotowo ulozyskowane szczotki (26), przy czym rama spo¬ czywa przesuwnie na konstrukcji nosnej (33) w ko¬ morze obróbczej (4). 6. Urzadzenie wedlug zastrz. 4 albo 5, znamienne M tym, ze konstrukcje nosne (23, 33) i zamontowane w nich zespoly sa wykonane z tworzywa sztucznego, w szczególnosci z polipropylenu. 7. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze wezownice (17) sa wykonane w postaci dwu- lub 55 wielozwojnej linii srubowej. 8. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze komory obróbcze (3, 4, 38) sa wykonane z two¬ rzywa sztucznego, obudowane i oparte na lekkim rusztowaniu stalowym.M 9. Urzadzenie wedlug zastrz. 8, znamienne tym, ze czesc komór obróbczych (38) jest wyposazona w napedzane rolki przenoszace (36), których walki (35, 35*) przechodza przez scianki (37) komory ob¬ róbczej (38), przy czym zespoly (39, 40) komory 05 obróbczej moga byc zdejmowane z rolek przenosza-T i«i827 t eych (36) i wyjmowane z komór obróbczych w kie¬ runku równoleglym do kierunku transportu. 10. Urzadzenie wedlug zastrz. 9, znamienne tyin, ze wyjmowane zespoly (39, 40) sa zawieszane na wspornikach (41) wystajacych do wewnatrz ko¬ mory obróbczej (38). (3 10 U 10rj~* 3 w==^ FIG. 3 s.106 827 FIG. 5 FIG. 6 13 15 20 22 13 15 I 21 FIG.7 U1*6 827 FIG FIG. 10 OZGraf. Z.P. Dz-WO, z. 68 (100+20) S.80 Cena 45 zl CZYTELNIA Urzedu Pate»toweqo fi ! PL