PL107419B1 - Niepalny laminat dla obwodow drukowanych - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest niepalny laminat dla obwodów drukowanych, który nawet przy przylozeniu wysokich napiec nie ulega zapaleniu.Obwody drukowane sa stosowane w wielu urza¬ dzeniach elektrycznych jako elementy oprzewodo- wania. Oprócz tego pelnia one jeszcze funkcje, me¬ chanicznego mocowania elementów ukladu. Takie obwody drukowane wykonane sa z laminatów ja¬ ko warstwowe tw7orzywo nosne, na którym z jed¬ nej lub z obu stron naniesiona jest folia metalowa, zwlaszcza miedziana.Laminaty zawieraja jako wzmocnienie celuloze, w postaci tasm papieru, pojedynczych wlókien lub warstw wlókien, lub tez w postaci syntetycz¬ nych papierów lub tasm, lub warstw wlókien ze zwiazków polimerowych, takich jak poliestry lub poliamidy. Ponadto wzmocnienia wykonuje sie rów¬ niez z w7lókien jedwabiu szklanego w postaci tkaniny, runa lub maty. Materialy wzmacniajace impregnuje sie w znanych roztworach zywicznych na bazie zywic fenolowych, epoksydowych lub in¬ nych zywic termoutwardzalnych.Zgodnie z rozwiazaniem znanym z opisu paten¬ towego RFN nr 1 129 198 tworzywo nosne lamina¬ tu jest wykonane z wielu warstw nalozonych jed¬ na na druga i w takich samych procesach robo¬ czych jest jednostronnie lub dwustronnie pokryte folia metalowTa, korzystnie z miedzi. Folia metalo¬ wa w celu uzyskania lepszej przyczepnosci jest przed sprasowaniem pokryta po stronie zwróconej 20 25 30 do laminatu spoiwem termoutwardzalnym, które stanowi kombinacja butadienu-akrylonitrylu z pro¬ duktem kondensacji fenolu z aldehydem- Warstwe spoiwa moze równiez stanowic produkt kondensacji melaminy i formaldehydu, albo zywi¬ ce epoksydowe. Tworzywo wielowarstwowe jest nastepnie utwardzane znanymi sposobami w pra¬ sie, pod wplywem podwyzszonej temperatury i cisnienia, na skutek czego poszczególne warstwy zostaja polaczone w trwaly laminat, a folia meta¬ lowa zostaje trwale naniesiona na laminat. Takie tworzyw7o sluzy do wytwarzania plytek obwodów drukowanych.Stosowanie jako samodzielnych srodków spajaja¬ cych zywic winylowych, furanowych, moczniko¬ wych, melaminowych i silikonowych znane jest z opisu patentowego RFN nr 1 182 319, polidienów z opisu patentowego RFN nr 1 690 285, a gumy bu- t.adieno-akrylonitrylowej z opisu patentowego RFN nr 2 140 979. Z opisu patentowego Wielkiej Bry¬ tanii nr 1 216 113 znane jest równez stosowanie zywic mocznikowych, melaminowych i silikono¬ wych, jako samodzielnych srodków spajajacych przewodzaca folie metalowa z tworzywem warst¬ wowym.Przy wytwarzaniu obwodów drukowanych pow¬ staja wedlug zadanego wzoru sciezki o okreslonej szerokosci i o grubosci 5 — 200 [im, zaleznie od grubosci uzytej folii metalowej. Juz przy wytwa¬ rzaniu plytek drukowanych, na skutek naprezen 107 4193 gnacych, na przyklad przy wykrawaniu, moga powstac pekniecia wloskowate, które przedzielaja sciezke przewodzaca. Takie pekniecia wloskowate moga powstac równiez na skutek pekniecia plytki drukowanej podczas transportu. Takie pekniecie wloskowate powoduje czesto przerwe w danym obwodzie, przy czym konce sciezki moga miec tylko bardzo maly odstep od siebie, rzedu 5 —100 [xm. Taka przerwa w obwodzie moze równiez wy¬ stapic wtedy, gdy element ukladu nie jest prawid¬ lowo przylutowany do plytki drukowanej- W miej¬ scach zimnego lutowania równiez powstaja przer¬ wy, przy czym konce przewodników maja maly odstep od siebie.Przerw w obwodzie czesto nie mozna jednoznacz¬ nie zlokalizowac, poniewaz konce przewodników stykaja sie ze soba, gdy urzadzenie nie pracuje, lub tez stykaja sie w okreslonym polozeniu, a przerwa wystepuje dopiero po nagrzaniu, przy dotknieciu, lub przy zmianie polozenia, na przyk¬ lad wskutek wstrzasu. Przerwy takie sa niezwyk¬ le klopotliwe- Jesli taka przerwa w sciezce wystapi w obwo¬ dzie, wówczas przeplyw pradu zostaje calkowicie przerwany i w miejscu wystepowania przerwy pa¬ nuje calkowite napiecie ukladu. Zaleznie od wiel¬ kosci tego napiecia i od szerokosci przerwy pow¬ staje wówczas luk elektryczny z temperatura kilku tysiecy stopni Celsjusza. Natezenie luku za¬ lezy zarówno od samego napiecia, jak i od mozli¬ wego natezenia pradu. Wystepujace przy takim przerwaniu pradu zjawiska, latwo jest zaobserwo¬ wac przy zastosowaniu sterowanego tyrystorowo ukladu poziomego odchylania odbiornika telewizji kolorowej, poniewaz wystepujace tam napiecie impulsu, w przyblizeniu 1400 V przy pradzie od¬ chylania w przyblizeniu 2 A i przy czestotliwosci 15,62 kHz, daje szczególnie dobre warunki dla powstania luku elektrycznego i dla zapalenia sie materialu podloza.Powstajace w miejscu styku napiecie wyzwala wyladowanie lukowe, które wytwarza wysoka temperature powodujaca uszkodzenie plytki na¬ syconej tworzywami termoutwardzalnymi. Wiaza¬ nia eterowe i metylenowe zywicy fenolowej wzgle¬ dnie epoksydowej, jak równiez innych znanych spoiw zostaja wówczas rozlaczone, tak ze w spo¬ iwie zwieksza sie zawartosc aromatycznych zwiaz¬ ków C : C. Prowadzi to w koncu do struktur gia- fitopodobnych, tak ze rezystancja izolacji z 1012 oma maleje do dziesiatek omów. Miejsce uszkodze¬ nia natychmiast zapala sie, a mala rezystancja palacego sie miejsca podtrzymuje przeplyw pradu, Jezeli urzadzenie wylaczy sie, wówczas uszkodzo¬ ne miejsce pali sie dalej, w zaleznosci od stopnia ognioodpornosci laminatu.Cienka folia miedziana o grubosci na przyklad 35 ^m, stosowana zwykle przy wytwarzaniu obwo¬ dów drukowanych, wyparowuje na skutek wyso¬ kiej temperatury luku elektrycznego. Na skutek tego wynoszacy pierwotnie kilka [im odstep kon¬ ców przewodników stale sie zwieksza ze wzgledu na wytapianie sie sciezki z folii- Luk elektryczny na skutek stale wzrastajacego odstepu zostaje samoczynnie przerwany, gdy napiecie w ukladzie 419 v|?.-J 4 i moc nie moga juz podtrzymywac luku elektrycz¬ nego ze wzgledu na powiekszanie sie miejsca usz¬ kodzenia. Wygaszaniu luku zapobiega jednak to, ze zywice i inne znane spoiwa termoutwardzalne 5 przy dzialaniu luku elektrycznego przybieraja strukture grafitopodobna. Na skutek tego palace sie pod roztapiana sciezka z folii tworzywo sztucz¬ ne, ze wzgledu na swa dobra przewodnosc zaste¬ puje sciezke przewodzaca i laczy odstep pomiedzy io elektrodami luku elektrycznego- Dla oceny zapalnosci tworzyw izolujacych sto¬ sowano dotychczas taki sposób badania, który od¬ wzorowywal tylko praktyczne warunki palenia sie plytki drukowanej, a wiec wytrzymalosc na prady 15 pelzajace (wedlug DIN 53 480 wzglednie IEC 112), badanie lukiem elektrycznym wysokiego napiecia UL 492 oraz badanie lukiem elektrycznym silno- pradowym UL 492 (UL = Underwriter Laborato¬ ries Subject). 20 Wymienione badania daja jedynie orientacyjne dane dla oceny warunków zapalnosci plytki dru¬ kowanej. Istotna róznica sa wymiary elektrod i ich rozmieszczenie. Podczas gdy na plytce drukowa¬ nej wystepuja cienkie sciezki z folii, które ulegaja 25 stapianiu, przy badaniach stosuje sie elektrody o znacznie wiekszych wymiarach, które ponadto wy¬ konane sa z innego materialu, który nie topi sie, co wprowadza inne warunki.Stosowane dotychczas zywice i spoiwa termout- 30 wardzalne z dodatkiem znanych srodków przesz¬ kadzajacych paleniu, np. eteru pieciobromodwu- fenylowego daja bierna ochrone przed zapalnoscia polegajaca na tym, ze skutki pozaru urzadzenia zostaja ograniczone, poniewaz material tylko w 35 niewielkim stopniu pozwala na przenoszenie sie plomieni, a po usunieciu plomienia luku elektrycz¬ nego na przyklad przez wylaczenie napiecia, do¬ palanie trwa bardzo krótko. Laminaty takie nie umozliwiaja jednak przerywania luku elektrycz- 40 nego, wystepujacego w miejscu uszkodzenia. Po ponownym wlaczeniu urzadzenia pojawi sie rów¬ niez luk elektryczny wraz ze swymi niedogodnos¬ ciami.\ Celem wynalazku jest opracowanie obwodów 45 drukowanych, w których powstajacy w miejscach uszkodzenia sciezek po przylozeniu napiecia luk elektryczny nie wytwarza mostków weglowodo¬ rowych o strukturze grafitopodobnej, zdolnych do podtrzymywania luku. Powinno byc niemozliwe 50 powstawanie takich grafitopodobnych mostków weglowodorowych, aby powstajacy luk elektrycz¬ ny byl mozliwie szybko przerywany i nie powo¬ dowal zapalenia tworzywa nosnego.Niepalny laminat dla obwodów drukowanych, 55 skladajacy sie z warstwowego tworzywa nosnego i folii metalowej, która jest polaczona z tworzy¬ wem nosnym za pomoca niepalnej termoutwar¬ dzalnej warstwy wiazacej z tworzywa sztucznego wedlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze 60 niepalna warstwe wiazaca stanowi mieszanina za¬ wierajaca 70 do 90% wagowych cykloalifatycz- nych zywic epoksydowych, albo 70 do 90% wago¬ wych dajacych sie sieciowac elastometrów nie za¬ wierajacych ugrupowan aromatycznych i pierscie- 65 niowych zwiazków organicznych z heteroatomami5 i sprzezonymi wiazaniami podwójnymi oraz 10 do 30% wagowych zywic fenolowych lub epoksydo¬ wych- Laminat wedlug wynalazku spelnia stawiane mu warunki. Miejsca uszkodzenia w sciezkach prze¬ wodzacych podczas parowania sciezki z folii w lu¬ ku elektrycznym nie przewodza pradu elektrycz¬ nego i zachowuja wysoka rezystancje izolacji po¬ wyzej 1012 oma. W laminacie takim, w przypadku uszkodzenia prad zostaje wprawdzie przerwany, a powstajacy luk elektryczny powoduje wyparo¬ wanie sciezki z folii, która stapia sie tak jak przy laminacie latwopalnym, ale odstep pomiedzy elek¬ trodami zwieksza sie, az napiecie i moc nie wy¬ starczaja juz dla podtrzymywania luku elektrycz¬ nego. Taki proces wyparowywania wraz z przer¬ waniem luku nastepuje tak szybko, ze laminat nie moze sie zapalic. Uszkodzone urzadzenie samo¬ czynnie sie wylacza. Przy ponownym wlaczeniu urzadzenia nie nastepuje juz ponowny zaplon lu¬ ku elektrycznego, poniewaz odstep elektrod stal sie zbyt duzy. Tego rodzaju tworzywo wedlug wynalazku daje czynne zabezpieczenie przed za¬ paleniem sie w luku elektrycznym.Jako skladniki niepalnej warstwy wiazacej sto¬ suje sie korzystnie utwardzalne zywice i nadaja¬ ce sie do usieciowania elastomery, które nie za¬ wieraja ugrupowan aromatycznych i pierscienio¬ wych zwiazków organicznych z heteroatomami i z podwójnymi wiazaniami sprzezonymi (np. mela- mina).Zasadniczo moga byc stosowane wszystkie zna¬ ne zywice utwardzalne i nadajace sie do usiecio¬ wania elastomery. Poniewaz niepalna warstwa wiazaca po utwardzeniu powinna w miare mozli¬ wosci miec takie same wlasciwosci termiczne i mechaniczne jak zywica stosowana do impregno¬ wania laminatu, korzystne jest zmieszanie stoso¬ wanego w tym celu tworzywa sztucznego z zywi¬ ca termoutwardzalna na przyklad z zywica feno¬ lowa lub epoksydowa. Zawartosc tych zywic feno¬ lowych lub epoksydowych w warstwie niepalnej nie powinna jednak przewyzszac 30% wagowych, poniewaz w przeciwnym przypadku nie wystapi juz dzialanie wTedlug wynalazku.Do zywic utwardzalnych, które stosuje sie wed¬ lug wynalazku, zaliczaja sie cykloalifatyczne zy¬ wice epoksydowe, które zgodnie z definicja za¬ wieraja w czasteczce jeden lub kilka pierscienio¬ wych wiazan cykloalifatycznych, a oprócz nich i grup epoksydowych — tylko rodniki alifatyczne.Zaliczaja sie do tego zywice cykloalifatyczne, które zawieraja wiazania pierscieniowe cyklo¬ alifatyczne ze zwiazanymi z nimi tlenem epoksy¬ dowym (np- dwutlenek cyklopentadienu), lub za¬ wieraja zwiazki cykloalifatyczne, w których tlen epoksydowy zwiazany jest z alifatycznymi lancu¬ chami bocznymi, jak np. ester dwuglicydylowy kwasu szesciohydroftalowego. Tlen epoksydowy moze byc w zwiazkach wyjsciowych usytuowany zarówno przy pierscieniu jak i przy lancuchach bocznych, jak np. w dwutlenku winylocykloheksa- nonu.Wytwarzanie i utwardzanie takich zywic naste¬ puje ogólnie znanymi sposobami. Jako utwardzacz 7 419 6 stosuje sie przewaznie alifatyczny kwas karbo- ksylowy lub jego bezwodniki oraz trójfluorek boru i jego zwiazki addycyjne z aminami alifatyczny¬ mi. Do zywic utwardzalnych, które moga byc sto- 5 sowane wedlug wynalazku, zaliczaja sie ponadto alifatyczne nienasycone poliestry, zywice moczni- kowo-formaldehydowe i zywice poliuretanowe, jezeli skladowe izolacyjanianowe i alkoholowe nie sa weglowodorami aromatycznymi. Do grupy nie- 10 nasyconych poliestrów naleza miedzy innymi pro¬ dukty kondensacji z nienasyconych, alifatycznych kwasów dwukarboksylowych typu a, (3, wzglednie ich bezwodniki (np. bezwodnik kwasu maleinowe¬ go kwas maleinowy, kwas fumarowy, kwas itako- 15 nowy, kwas mezakonowy) lub z nasyconych alifa¬ tycznych kwasów dwukarboksylowych wzglednie ich bezwodników (np. bezwodnik kwasu burszty¬ nowego, kwas adypinowy, kwas sebacynowy, kwas dodekano-dwukarboksylowy, kwas dwumetyloma- 20 lonowy) z alifatycznymi diolami, korzystnie gliko¬ lem etylenowTym, diolem propylenowynV i butano- wym.Jako zwiazki wyjsciowe stosuje sie równiez al¬ kohole eterowe, takie jak np. eter glicerynomo- 25 noalkilowy lub glikol dwu - lub trójetylenowy.Jako produkt wyjsciowTy dla stosowanej wed¬ lug wynalazku zywicy poliuretanowej uzywTa sie korzystnie 1,6-dwuizocyjanianoheksari. Jako sklad- nki alkoholowe sa stosowane nienasycone poliest- 30 ry- Jednakze jako drugi skladnik zywic poliureta¬ nowych stosuje sie równiez poliestry alifatyczne lub inne alifatyczne zwiazki wielowodorotlenowe.Stosowane wedlug wynalazku elastomery obej¬ muja miedzy innymi polibutadieny, ich produkty 35 podstawiania metylem oraz ich polimery mieszane i kopolimery z zywicami akrylowymi. Ponadto pod nazwa nadajacych sie do usieciowania elas¬ tomerów nalezy rozumiec równiez nadajace sie do usieciowania produkty z poliepichlorohydryny 40 (CHR) lub polimerów chlorohydryny (kopolimery z tlenkiem etylenu, zwane tworzywem CHC). Usie- ciowanie przeprowadza sie przy ostatnio wymie¬ nionych elastomerach z zastosowaniem amin albo tlenków metali- 45 Równiez silikony stosuje sie jako niepalna war¬ stwe wiazaca, jezeli maja one charakter zywicy i daja sie usieciowac. Ewentualnie takie zywice sili¬ konowe stosuje sie wraz z zywicami akrylowymi i (lub znanymi srodkami zwiekszajacymi przyczep- 50 nosc, aby wlasciwosci cieplne i mechaniczne tych zywic zrównac z wlasciwosciami laminatu lub tez polepszyc przyczepnosc takiej zywicy do folii me¬ talowej. Jako srodki zwiekszajace przyczepnosc stosuje sie miedzy innymi organofunkcjonalne sil- 55 any lub estry kwasu organofosfonowego.Jako folie metalowa stosuje sie korzystnie folie miedziana, ale mozna równiez stosowac folie z in¬ nych metali o dobrym przewodnictwie elektrycz¬ nym, takie jak aluminium, srebro lub cyna. Gru- 60 bósc folii moze sie wahac w szerokim zakresie.Korzystnie stosuje sie mozliwie cienka folie o gru¬ bosci 30 —100 [im. Polaczenie pomiedzy folia me¬ talowa a tworzywem nosnym wykonuje sie róz¬ nymi sposobami. Nanosi sie niepalna warstwe 65 wiazaca na folie metalowa, jak równiez na górna107 419 8 -warstwe tworzywa nosnego i potem wytwarza sie polaczenie przez ogrzewanie pod cisnieniem. Kie¬ dy niepalna warstwa wiazaca nanoszona jest na tworzywo nosne, pokrywanie metalem przeprowa¬ dza sie znanymi sposobami najpierw chemicznie, a potem galwanicznie. Ponadto material wzmac¬ niajacy najwyzszej warstwy laminatu, która ma zostac polaczona z folia metalowa, zamiast spaja¬ jaca zywica, pokrywa sie lub impregnuje roztwo¬ rem lub zawiesina niepalnego tworzywa sztuczne¬ go i taka impregnowana warstwe laminatu stosuje sie jako warstwe wiazaca.Tworzywa nosne stosowane do wytwarzania ob¬ wodów drukowanych sklada sie z warstw lamina¬ tu, zlozonych z materialu wzmacniajacego i z zy¬ wicy spajajacej- Rozwiazanie wedlug wynalazku zostanie blizej objasnione w' przykladach. Dostarczona w rolce folie miedziana o szerokosci 1100 mm, ciezarze po¬ wierzchniowym 350 g/m2, grubosci 35 (im, pokryto przy uzyciu rakli roztworem tworzywa sztucznego o nastepujacym skladzie: Przyklad 1 Roztwór B — 100 czesci wagowych cykloalifatycznej zy¬ wicy o nazwie han¬ dlowej Araldit L 580 — 1 czesc BF3 (amino- kompleks) — 20 czesci wagowych acetonu Przyklad porównawczy Roztwór A — 80 czesci wagowych zywicy fenolowo-for- maldehydowej — 20 czesci zywicy e- poksydowej (828 Shell) — 5 czesci wagowych utwardzacza, czyli dwuaminodwufenylo- metanu — 50 czesci wagowych acetonu W przykladzie porównawczym roztwór A stano¬ wi znane spoiwo na bazie zywicy fenolowo-forma- ldehydowej oraz zywicy epoksydowej.Roztwory A i B mialy lepkosc w przyblizeniu 500 - 600 cP. Tasme miedziana przeprowadzono przez kanal suszarni, w którym byla ona nagrze¬ wana przez 5 minut stopniowo od 100 do 140°C w celu usuniecia rozpuszczalnika. Po wyjsciu z kanalu suszarni folia miala ciezar powierzchnio¬ wy 40 g/m2. Tak pokryta folie miedziana wraz z osmioma warstwami papieru rdzeniowego utwar¬ dzonego zywica fenolowa ogrzewano pomiedzy prasujacymi blachami prasy goracej w ciagu 70 minut, pod cisnieniem 80 barów, przy temperatu¬ rze 170°C. Powstala pokryta miedzia plyta folii o grubosci 1,6 mm.Przyklad 2. Analogicznie do przykladu 1 po¬ kryto impregnowany zywica fenolowa papier wy¬ pelniajacy wodnym roztworem zywicy mocznikowo- formaldehydowej, jak to sie zwykle robi w celu wy¬ tworzenia papieru utwardzonego zywica fenolowa.Pokrywanie i suszenie przeprowadzono w taki sam sposób jak w przykladzie 1. Ciezar powierzchnio¬ wy po pokryciu wynosil równiez 40 g/m2. Tak po¬ kryty arkusz utwardzonego papieru wraz z inny¬ mi pokrytymi zywica fenolowa warstwami papie¬ ru i z nalozona folia miedziana sprasowano w ta¬ ki sam sposób jak opisano w przykladzie 1.Przyklad 3. Opisany w przykladzie 1 roztwór B tworzywa sztucznego rozcienczono przez dodanie 5 acetonu do lepkosci 200 cP. Papier celulozowy z siarczynowej masy celulozowej o ciezarze po¬ wierzchniowym 120 g/m2 zanurzono w tym_roztwo¬ rze acetonowym i za pomoca walców zgniatajacych zgnieciono tak, ze wysuszone podloze mialo ciezar 10 powierzchniowy 240 g/m2. Tak zaimpregnowany arkusz wraz z pokrytymi zywica fenolowa wars¬ twami posrednimi i z nalozona folia miedziana sprasowano na laminat w prasie w ten sam spo¬ sób jak w przykladzie 1- 15 Przyklad 4. Postepowano jak w przykladzie 1, jednak stosujac jako roztwór tworzywa sztuczne¬ go zawiesine w metanolu 0,7% molowych glikolu neopentylowego, 0,3% molowych glikolu etyleno¬ wego 1% molowy kwasu fumarowego i 2% 20 wagowych pasty nadtlenku dwubenzoilu, w odnie¬ sieniu do pozostalych skladników. Zawiesina ta zawierala okolo 70% wTagowych substancji stalej.Przyklad 5. Zmieszano 90 czesci wagowych (liczonych jako stala zywica) 50% zawiesiny zywi- 25 cy butadienowo-akrylonitrylowej z 10 czescia¬ mi wagowymi (równiez liczonych w stosunku do stalej zywicy) zywicy fenolowo-formaldehydowej (zawartosc skladnika stalego okolo 70%). Otrzyma¬ na zawiesine naniesiono na folie miedziana o gru- 30 bosci 35 u.m wedlug przykladu 1 i poddano obrób¬ ce jak w przykladzie 1.Dla sprawdzenia efektu polepszonej odpornosci na zapalenie wykonano dwie elektrody grzebienio¬ wa i gwiazdowa. Naniesiono je sposobem fotodruku 35 na laminaty z przykladów 1 do 5 oraz przykladu porównawczego i wytworzono znanym sposobem przez trawienie. Powstalo dzieki temu odwzorowa¬ nie kilku przerw sciezek przewodzacych. Elektro¬ dy te wlaczono w uklad odchylania poziomego od- *• biornika telewizji kolorowej. Po wlaczeniu odbior¬ nika w miejscach przerwania powstaje napiecie biegu jalowego, które powoduje powstanie luku elektrycznego. Przy badaniu tym oceniano, czy luk elektryczny zapala laminat, poniewaz przeplyw 45 pradu jest ciagle utrzymywany przez tworzenie mostków grafitowych, czy tez uszkodzenie samo sie likwiduje. Likwidacja taka oznacza korzystny skutek stosowania rozwiazania wedlug wynalazku, który sprowadza sie do tego, ze sciezki z folii w 50 miejscu przerwania obwodu stapiaja sie bez pow¬ stania pod nimi warstwy przewodzacej. Wlasci¬ wosci laminatów z przykladów 1 do 5 oraz przy¬ kladu porównawczego okreslone za pomoca elek¬ trody wlaczonej w uklad odchylania poziomego 55 odbiornika telewizyjnego podane sa w tabeli.Laminat wedlug przykladu porównawczego za¬ palal sie zarówno przy badaniu z elektroda grze¬ bieniowa jak i przy badaniu z elektroda gwiazdo¬ wa- Ponadto, po ponownym wlaczeniu napiecia, 60 nastepowalo ponownie wyladowanie lukowe i po¬ nowne zapalenie próbki. Laminaty z przykladów 1 do 5 wykazuja przy badaniu zadana odpornosc na zapalenie. Elektroda nie ulega zapaleniu przez luk elektryczny, a ponadto nie powoduje ponowne- 95 go zaplonu przy powtórnym wlaczeniu napiecia.107 419 10 Tabela Przyklad Sposób nakladania na pokrywanie impregnowanie Zachowanie sie próbki przy luku elektrycznym Zapala sie przy elektrodzie grzebieniowej gwiazdowej Zapala sie przy ponow¬ nym wlaczeniu Porów¬ nawczy miedz x tak tak tak 1 miedz X nie nie nie 2 papier X nie nie nie 3 papier X nie nie nie 4 miedz X « nie nie nie 5 miedz ¦ x nie nie nie Odnosi sie to zarówno do elektrody grzebieniowej jak i do elektrody gwiazdowej- Przy wytwarzaniu obwodów drukowanych zwy- 20 kle czesci ukladu sciezek zakrywa sie lakierem zaroodpornym. Ten lakier zapobiega pocynowaniu calej powierzchni folii miedzianej. Pozostaja nie pokryte male powierzchnie, aby lutowac tylko po¬ trzebne dla zamocowania elementów miejsca lu- 25 towania.Aby móc optymalnie wykorzystac efekt odpor¬ nej na zapalenie warstwy wiazacej o skladzie wedlug wynalazku, równiez stosowany ewentual¬ nie lakier ograniczajacy lutowanie musi byc nie- 30 palny. Spoiwo wedlug wynalazku nadaje sie rów¬ niez do tego celu i mozna go stosowac jako lakier uniemozliwiajacy lutowanie. Przy stosowaniu zna¬ nych lakierów uniemozliwiajacych lutowanie istnie¬ je mozliwosc, ze te zywice utwardzalne spowoduja 35 zapalenie sie podloza, chociaz usytuowana pod ni¬ mi warstwa nosna jest wykonana z niepalnego tworzywa.Zastrzezenie patentowe Niepalny laminat dla obwodów drukowanych, skladajacy sie z warstwowego tworzywa nosnego i folii metalowej, która jest polaczona z tworzywem nosnym za pomoca termoutwardzalnej warstwy wiazacej z tworzywa sztucznego, znamienny tym, ze niepalna warstwe wiazaca stanowi mieszanina zawierajaca 70 do 90% wagowych cykloalifatycznych zywic epoksydowych, albo 70 do 90% wagowych dajacych* sie sieciowac elastomerów nie zawieraja¬ cych ugrupowan aromatycznych i pierscieniowych zwiazków organicznych z heteroatomami i sprzezo¬ nymi wiazaniami podwójnymi oraz 10 do 30% wa¬ gowych zywic fenolowych lub epoksydowych. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Niepalny laminat dla obwodów drukowanych, skladajacy sie z warstwowego tworzywa nosnego i folii metalowej, która jest polaczona z tworzywem nosnym za pomoca termoutwardzalnej warstwy wiazacej z tworzywa sztucznego, znamienny tym, ze niepalna warstwe wiazaca stanowi mieszanina zawierajaca 70 do 90% wagowych cykloalifatycznych zywic epoksydowych, albo 70 do 90% wagowych dajacych* sie sieciowac elastomerów nie zawieraja¬ cych ugrupowan aromatycznych i pierscieniowych zwiazków organicznych z heteroatomami i sprzezo¬ nymi wiazaniami podwójnymi oraz 10 do 30% wa¬ gowych zywic fenolowych lub epoksydowych. PL