Przedmiotem wynalazku jest mechanizm posuwu z prze¬ gubowym umocowaniem zebatki, zwlaszcza do maszyn górniczych takich jak maszyny urabiajace i ladujace.Znane konstrukcje bezciegnowych mechanizmów po¬ suwu wyposazone sa w kola lub lancuchy napedowe za¬ zebiajace sie z zebatka sztywno umocowana do rynien przenosnika. Segmenty zebatki posiadaja sworznie, zeby lub gniazda o róznych ksztaltach, a kola lub lancuchy na¬ pedowe sa umiejscowione zwykle w tych mechanizmach w poblizu plozy maszyny urabiajacej i ladujacej. Znana jest równiez konstrukcja mechanizmu posuwu z segmentami zebatki umocowanymi przesuwnie i obrotowo do uchwytów przymocowanych do rynien przenosnika. Segmenty te posiadaja wymuszone prowadzenie w prowadniku maszyny oraz polaczone sa miedzy soba polaczeniem przesuwno- -obrotowym.W przypadku sztywnego umocowania segmentów zeba¬ tek do rynien przenosnika, kolo napedowe mechanizmu posuwu przyjmuje rózne polozenia wzgledem zebatki na pokonywanych krzywiznach trasy przenosnika. W zalez¬ nosci od rodzaju krzywizny kolo napedowe moze prze¬ miescic sie wzgledem zebatki w plaszczyznie pionowej i poziomej i zajmuje zawsze polozenie ukosne wzgledem osi zebatki. Umieszczenie kola napedowego w poblizu plozy pozwala tylko zmaiejszyc wielkosc tych przemiesz¬ czen w plaszczyznach poziomej i pionowej, a nie zmniejsza ono ukosnego ustawienia sie kola wzgledem osi zebatki.W rezultacie wykrzywienia trasy przenosnika powstaja znaczne zmiany wielkosci podzialki na stykach segmentów zebatki. Poprawna wspólpraca kola napedowego z zebatka 10 15 20 25 10 wystepuje praktycznie tylko na trasie przenosnika pozba¬ wionej wykrzywien. Juz przy niewielkim zakrzywieniu trasy przenosnika wystepuja powazne zaburzenia wspól¬ pracy w wyniku powstalych zmian polozen kola wzgledem zebatki i zmian wartosci podzialki na stykach rynien prze¬ nosnika. v Istotna wada znanych bezciegnowych mechanizmów posuwu ze sztywnym umocowaniem zebatek jest bardzo waski zakres stosowania ograniczonado warunków pracy przyktórychwystepujamalezakrzywieniatrasyprzenosnika, niska trwalosc zebatki i kola napedowego oraz duza czesto¬ tliwosc uszkodzen i awarii mechanizmów.Mechanizm posuwu z przegubowym umocowaniem zebatki zwlaszcza do maszyn górniczych wedlug wynalazku posiada kolo napedowe wspólpracujace z zebatka zlozona z segmentówpolaczonych miedzysobapolaczenprzesuwno- -obrotowym, przy czym segment zebatki przymocowany jest do plyty mocujacej za pomoca dwóch przegubów ko¬ rzystnie krzyzowych polaczonych ze soba dzwignia lub kulistych.Taka konstrukcja mechanizmu posuwu umozliwia uzys¬ kanie w kazdych warunkach jego pracy stalego polozenia kola napedowego wzgledem zebatki niezaleznie od rodzaju i stopnia wykrzywienia trasy przenosnika lub innego ele¬ mentu, do którego umocowany jest przegubowy uchwyt zebatki. Istotna zaleta mechanizmu wedlug wynalazku jest mozliwosc usytuowania przekladni i kola napedowego maszyny w dowolnym miejscu dogodnym pod wzgledem konstrukcyjnym, eksploatacyjnym oraz efektywnego i sku¬ tecznego przeniesienia reakcji sily uciagu mechanizmu 108 511108 511 posuwu na podloze. Dalsze zalety to prostota konstrukcji i niezawodnosc dzialania oraz male gabaryty mechanizmu pozwalajace na jego zastosowanie w róznych warunkach górniczo-geologicznych w pelnym zakresie wysokosci wyrobisk scianowych eksploatowanych maszynami urabia¬ jacymi i ladujacymi. Mechanizm posuwu wedlug wyna-* lazku umozliwia zarówno poziome usytuowanie zebatki do wspólpracy z kolem napedowym o poziomej osi obrotu jak równiez pionowe usytuowanie zebatki do wspólpracy z kolem napedowym o pionowej osi obrotu.Przedmiot wynalazku pokazano w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. I przedstawia widok z przodu mechanizmu posuwu z kolem napedowym o poziomej osi obrotu,fig. 2 — jego widok z boku, a fig. 3 — widok prze¬ gubów krzyzowych.Mechanizm posuwu wyposazony jest w kolo napedowe 1 napedzane przekladnia ciagnika 2. Kolo napedowe 1 za¬ zebia sie zsegmentami 3 zebatki skladajacymi sie ze sworzni 4 osadzonych w kadlubie £ segmentu t zebatki. segmenty 3 zebatki przymocowane sa do plyty mocujacej 6 za pomoca dwóch przegubów krzyzowych 7 i 8 polaczonych ze soba dzwignia 9. Pierwszy przegub 7 sklada sie z pionowego sworznia 10 przymocowanego do segmentu 3 zebatki i poziomego sworznia 11 osadzonych razem w kadlubie 12, a drugi przegub 8 ze sworzni poziomego 13 i pionowego 14 osadzonych w ^kadlubie 15. Na pionowym sworzniu 14 osadzony jest uchwyt mocujacy 16, który przytwierdzony je*t do plyty mocujacej 6. Segmenty 3 zebatki sa polaczone miedzy soba polaczeniem przesuwno-obrotowjm 17.Segmenty 3 zebatki posiadaja wymuszone prowadzenie przez prowadnik 18 przymocowany do kadluba 19maszyny.Powierzchnie oporowe 20 prowadnika'18 zapewniaja stale 5 polozenie segmentów 3 zebatki wzgledem kola napedowego 1.Zastrzezenia patentowe 10 1. Mechanizm posuwu z przegubowym umocowaniem zebatki, zwlaszcza do maszyn górniczych posiadajacy kolo napedowe wspólpracujace z zebatka zlozona z segmentów polaczonych miedzy soba polaczeniem przesuwno-obroto- wym, znamienny tym, ze segment (3) zebatki przymo- 15 cowany jest do plyty mocujacej (6) za pomoca dwóch przegubów pierwszego (7) i drugiego (8) polaczonych ze soba dzwignia (9). 2. Mechanizm posuwu wedlug zastrz. 1,znamiennytym, ze pionowy sworzen (10^ pierwszego przegubu (7) przy- 20 twierdzony jest do segmentu (3) zebatki, a pionowy swo¬ rzen (14) drugiego przegubu (8) przytwierdzony jest do plyty mocujacej (16), przy czym sworznie pionowy (10) i poziomy (11.) pierwszego przegubu (7) osadzone sa w ka¬ dlubie (12), a sworznie poziomy (13) i pionowy (14) 25 drugiego przegubu (8) osadzone sa w kadlubie (15). 3. Mechanizm posuwu wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jego przeguby pierwszy (7) i drugi (8) sa prze¬ gubami kulistymi.108 511 PL