Przedmiotem wynalazku jest podnosnik wodno- -powietrzny do urabiania i transportowania grun¬ tów, zwlaszcza do wykonywania otworów w grun¬ tach niespoistych. Urzadzenie to moze byc stoso¬ wane przy usuwaniu gruntu z wykopów, zbiorni¬ ków wodnych, studni, otworów fundamentowych itp.Znane sa liczne typy pomp strumieniowych oraz podnosników wodnych i powietrznych. Czyn¬ nikami roboczymi w zaleznosci od typu urzadze¬ nia jest woda lub powietrze. Przeplyw czynnika roboczego z komory wodnej lub powietrznej przez dysze wytwarza w urzadzeniu depresje powodujaca zasysanie gruntu, z dna wykonywanego wykopu czy otworu oraz nadaje zassanemu czynnikowi predkosc wystarczajaca na wyniesienie go prze¬ wodem odprowadzajacym poza wykonywany otwór.Wada dotychczas stosowanych urzadzen jest nie¬ wielka zawartosc gruntu w wynoszonej zawiesinie oraz koniecznosc wytworzenia nadcisnienia w ko¬ morze zasysania poprzez utrzymywanie odpowied¬ nio duzego slupa cieczy nad ta komora. Wiaze sie z tym koniecznosc stosowania znacznych nakla¬ dów energetycznych w celu zyskania odpowiednio duzego postepu glebienia. Niedogodnoscia jest rów¬ niez niewielka wysokosc podnoszenia szczególnie istotna w robotach fundamentowych i studniar- stwie.Celem wynalazku jest osiagniecie duzej wydaj¬ nosci glebienia oraz wysokosci podnoszenia i otrzy- 20 2 manie wysokiego stopnia sprawnosci, tj. duzej za¬ wartosci gruntu w wynoszonej zawiesinie.Cel ten osiagnieto dzieki zastosowaniu dwóch czynników roboczych, tj. wody i powietrza w urza¬ dzeniu dzialajacym na zasadzie srtumiennicy przy wykorzystaniu energii wody do urabiania gruntu.Podnosnik wodno-powietrzny wedlug wynalazku . jest wyposazony w koncówke robocza z cylin¬ dryczna komora i dysza wodna, komora powietrzna z dyszami, komora mieszania i stozkowym dyfu- zorem oraz koszem ssawnym z otworami i komora wody roboczej z walcowymi, zbieznymi i rozbiez¬ nymi dyszami roboczymi oraz klami. Srednica we¬ wnetrzna komory mieszania oraz rury wewnetrz¬ nej komory powietrznej malej jest mniejsza od srednicy wewnetrznej przewodu odprowadzajacego.Koncówka robocza sprzezona jest poprzez prze¬ kladnie z mechanizmem pokrecajacym i wykonu¬ jacym ruch obrotowy, na przyklad z rura obsa- dowa przez ramiona, zwiazane z przewodem od¬ prowadzajacym, opierajace sie na prowadnicach zamocowanych na rurze obsadowej.Dzialanie urzadzenia wedlug wynalazku trakto¬ wanego jako strumienica dwustopniowa polega na wspólpracy czesci wodnej jako strumienicy, czesci powietrznej jako podnosnika, lub obu jej czesci: wodnej i powietrznej jako strumienie, wy¬ tworzeniu duzej depresji w komorze zasysania, na skutek czego nastepuje porywanie czastek gruntu i nadanie wytworzonej zawiesinie (emulsji) odpo- 111 3673 wiednich wartosci predkosci oraz cisnienia. W od¬ spajaniu gruntu wspóldzialaja ze strumienica stru¬ mienie wody rozmywajace zalegajacy grunt.Urzadzenie wedlug wynalazku odznacza sie prostota konstrukcji, wymaga niewielkiego nakladu energii i jest nieskomplikowane w obsludze. Na skutek braku czesci ruchomych jest urzadzeniem trwalym i tanim w eksploatacji. W porównaniu z innymi urzadzeniami posiada duzo wieksza wy¬ dajnosc.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok podnosnika przy wykonywaniu -¦Otworu fundamentowego, fig. 2 — przekrój przez ' kppcówke robocza? podnosnika z komora powietrz- * na mala, fig. 3 — przekrój przez koncówke robo- 1 cza podnosnika zi komora powietrzna duza, fig. 4 —'"przekrój przez; koncówke robocza z komorami - 'wóflna mi_ powietrzna o jednakowej srednicy, fig. 5 — przekrój przez komore powietrzna wielootwo- rowa, a fig. 6 — przekrój przez komore wody roboczej.Podnosnik wodno-powietrzny wedlug wynalazku sklada sie z koncówki roboczej 1, przewodu od¬ prowadzajacego 2, przewodu powietrznego 3, prze¬ wodu wodnego 4, przewodu wody roboczej 5 oraz lacznika przewodów 6. Koncówka robocza 1 pod¬ nosnika z komora powietrzna mala 12 sklada sie z cylindrycznej komory wodnej 7, do której jest doprowadzona woda przewodem wodnym 4. Woda wyplywa z komory 7 pierscieniowa lub otworowa dysza wodna 8 do komory ssawnej 9, a z niej wraz z zassanym gruntem do cylindrycznej komory mieszania 10 o srednicy, wewnetrznej mniejszej od srednicy wewnetrznej przewodu odprowadzajace¬ go 2. W pierwszej czesci komory mieszania 10 .znajduja sie otworowe liib pierscieniowe dysze powietrzne 11, przez które do komory mieszania 10 tloczone jest powietrze z komory powietrznej malej 12. Do komory powietrznej malej 12 do¬ starcza sie powietrze przewodem powietrznym 3.Komora mieszania 10 przechodzi w stozkowy dy- fuzor 13, który laczy sie z przewodem odprowa¬ dzajacym 2. Od spodu do komory wodnej 7, na otwór ssawny 7a, przez który zasysany jest grunt, zaklada sie kosz ssawny 14 z otworami 15 ogra¬ niczajacymi wielkosc zasysanych ziarn gruntu. Do dolnej czesci komory wodnej 7 mocuje sie komore wody roboczej 16. W dnie komory 16 wstawione sa pierscieniowo dysze robocze 17 nachylone do niej pod katem najkorzystniejszym przy rozmy¬ waniu gruntu na dnie otworu oraz kly 18. Dysze 17 ustawione sa stycznie do kola podzialowego 30, na którym sa rozmieszczone.Koncówka robocza 1 podnosnika z komora po¬ wietrzna duza 19 nie posiada komory powietrznej malej 12 i w zwiazku z tym komora mieszania 10 jcst nieco krótsza. Dyfuzor 13 w swej szerszej czesci laczy sie z komora powietrzna duza 19, z której powietrze podawane jest otworowymi dy¬ szami powietrznymi 11 do przewodu odprowadza¬ jacego 2. Pozostale elementy wykonane sa jak w podnosniku z komora powietrzna mala 12. Kon¬ cówka robocza 1 podnosnika z komorami wodna 7 i powietrzna 19 posiada komore wodna 7 z dysza 367 4 wodna 8, komore wody roboczej 16 z dyszami 17 i klami 18, kosz ssawny 14 z otworami 15 oraz komore powietrzna duza 19 z dyszami powietrz¬ nymi 11. Komory wodne 7 i 16 polaczone sa jak 5 w podnosnikach z komora powietrzna mala 12 i duza 19, natomiast komora powietrzna duza 19 dolaczona jest do komory wodnej 7, a do komo¬ ry 19 dostawiony jest przewód odprowadzajacy 2.Przy dzialaniu czesci wodnej i powietrznej pod- io nosnika na zasadzie strumienicy dysza wodna 8 i dysza powietrzna 11 moga byc zarówno pierscie¬ niowe jak i otworowe. W przypadku dzialania czesci powietrznej jako podnosnika powietrznego komore powietrzna mala 12 i duza 19 zastepuje 15 sie wielootworowa komora powietrzna 20, której rura wewnetrzna 21 posiada duza ilosc otworów powietrznych 22. Dysze wody roboczej 17 moga byc walcowe 23, zbiezne 24 lub rozbiezne 25 w zaleznosci od urobionego gruntu. 20 Podnosnik wstawiony do rury obsadowej 26 opiera sie ramionami 27 o prowadnice 28, przy czym ramiona 27 zamontowane sa na przewodzie odprowadzajacym 2 na takiej wysokosci, ze kosz ssawny 14 znajduje sie na okreslonej wysokosci 25 nad dolna krawedzia rury obsadowej 26. Do ko¬ mory wodnej 7 przewodem wodnym 4 doprowa¬ dza sie wode, a do komory powietrznej 12', 19 tloczy sie powietrze. Na skutek przeplywu przez urzadzenie czynników energetycznych: wody i po- 30 wietrza w komorze ssawnej 9 wytwarza sie pod¬ cisnienie i grunt z dna otworu lub grunt zmie¬ szany z woda zasysany jest do urzadzenia przez otwór ssawny 7a. Zassany urobek miesza sie z woda wyplywajaca z dyszy 8 i powietrzem wy- 35 plywajacym z dyszy 11 lub otworów powietrz¬ nych 22, po czym nastepuje wzrost cisnienia pow¬ stalej emulsji, który pozwala na jej transport poza wykonywany otwór. Podnosnik moze równiez pra¬ cowac przy tloczeniu jednego z czynników ener- 40 getycznych, to jest wody dysza wodna 8 lub po¬ wietrza dysza 11 czy otworami 22.W przypadku urabiania gruntów zwartych, gdy wytworzona depresja nie wystarcza do odspojenia . gruntu, wówczas do wspólpracy przy odspajaniu 45 wlacza sie komore wody roboczej 16. Woda wy¬ plywajaca z dysz 17 rozmywa grunt pod pod¬ nosnikiem. W rozluznianiu gruntu wspólpracuja równiez kly 18. Ruchy pokretne rury obsadowej 26 poprzez prowadnice 28 i ramiona 27 przekazywane 50 sa na przewód odprowadzajacy 2 i komore wody roboczej 16.Dobór zestawu zespolów podnosnika do wyko¬ nywania konkretnego zadania i uzyskane efekty uzaleznione sa od szeregu czynników takich, jak 55 na przyklad charakter postawionego zadania, ro¬ dzaj, stan i uziarnienie gruntu, glebokosc glebie¬ nia, sposób zaglebiania rury obsadowej, cisnienie hydrostatyczne dzialajace na koncówke robocza, wilgotnosc i filtracja gruntu i innych. 60 Zastrzezenia patentowe 1. Podnosnik wodno-powietrzny do urabiania i transportowania gruntów wyposazony w kon- 65 cówke robocza wraz z przewodami doprowadza-5 111 367 6 jacymi i odprowadzajacymi wode i powietrze, wietrznej malej (12) jest mniejsza od srednicy znamienny tym, ze koncówka robocza (1) posiada wewnetrznej przewodu odprowadzajacego (2). cylindryczna komore wodna (7) z dysza wodna (8), 2. Podnosnik wodno-powietrzny wedlug zastrz. 1, komore powietrzna (12, 19) z dyszami (11), komore znamienny tym, ze koncówka robocza (1) jest mieszania (10) i stozkowy dyfuzor (13) oraz kosz 5 sprzezona poprzez przekladnie z mechanizmem ssawny (14) z otworami (15) i komore wody ro- pokrecajacym i wykonujacym ruch obrotowy na boczej (16) z walcowymi (23), zbieznymi (24) i roz- przyklad z rura obsadowa (26) przez ramiona (27), bieznymi (25) dyszami roboczymi (17) oraz klami zwiazane z przewodem odprowadzajacym (2), opie- (18), przy czym srednica wewnetrzna komory mie- rajace sie na prowadnicach (28) zamocowanych szania (10) oraz rury wewnetrznej (21) komory po- 10 na rurze (26). fig. 1111 367 13 29 3 2_ 7a /' PL