Przedmiotem wynalazku jest podajnik narzedzi dla centrów obróbkowych, dwuramienny z osia obrotu umieszczona pod katem do osi wrzeciona.Znane sa na przyklad z opisu patentowego RFN numer 1800430 podajniki dwuramienne, których os obrotu ustawiona jest pod katem do osi wrzeciona a ich ramiona tworza pewien kat wzgledem plasz¬ czyzny prostopadlej do osi obrotu, dzieki czemu moga one wymieniac narzedzie miedzy wrzecio¬ nem i magazynem w którym narzedzia swoimi osiami ustawione sa prostopadle do osi wrzeciona.Podajniki takie z reguly mocowane sa na wrze- cienniku wysuwnie, równolegle do osi wrzeciona, a ich czesc chwytowa pozostaje w bezposredniej odleglosci czesci chwytowej oprawki narzedziowej równiez podczas procesu obróbki przedmiotu.W znanych podajnikach czesc chwytowa rozwia¬ zana jest jako dwie plaszczyzny przesuwane w nie¬ duzym zakresie równolegle do osi oprawki, z któ¬ rych jedna wyposazona jest w dwa kolki walcowe wchodzace przy chwytaniu oprawki w jej czolowe otwory umieszczone na kolnierzu i tym samym za¬ pewniaja jej pewne mocowanie, przy czym wyrwa¬ nie takiej oprawki bez zniszczenia kolków jest niemozliwe.Wada tego typu podajników jest to, ze dla pew¬ nego mocowania oprawek w jego czesci chwyto¬ wej musza one zachowywac minimalny luz wzgle¬ dem czesci chwytowej oprawki równiez przy obra¬ cajacym sie wrzecionie, co bardzo utrudnia mon- 10 25 30 taz podajnika wzgledem wrzeciona, a przy nie¬ wielkich bledach ustawienia powoduje tarcie sie elementów chwytowych co moze doprowadzic do zatarcia lub powazniejszych uszkodzen mechanicz¬ nych.Inna wada takiego rozwiazania konstrukcyjnego chwytania oprawek przez opisywany podajnik jest fakt, ze oprawki musza miec wieksza srednice kol¬ nierzy niz oprawki standardowe, poniewaz musza sie w nich zmiescic towary chwytakowe.Istota podajnika narzedzi dla centrów obróbko¬ wych wedlug wynalazku jest jego zespól chwyta¬ jacy oprawke, zlozony z kostki wyposazonej w do¬ mykajaca plytke miedzy którymi na osiach osa¬ dzone sa wahliwie szczeki prawa i lewa napinane sila sprezyn, zaopatrzone w sprezyste elementy oraz wyposazony w osadzona na osi wahajaca sie dzwigienke zaopatrzona w plaska sprezyne i sprze¬ zony jest z zamykajaca belka usytuowana we¬ wnatrz ramienia podajnika przesuwna wzdluz jego osi.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia podajnik narzedzi w przekroju po¬ przecznym wzdluz osi jego obrotu, fig. 2a — zes¬ pól chwytajacy oprawke w przekroju poprzecz¬ nym wzdluz osi wrzeciona, fig. 2b, c, i d — kolej¬ ne elementy zespolu chwytajacego oprawke w wi¬ doku z przodu, zas fig. 3 — stan rozwarcia szczek mocujacych oprawke. 111 760111 760 3 4 Podajnik narzedzi dla centrów obróbkowych sklada sie z glównego korpusu 1 wyposazonego w dwie okragle prowadnice 2 zapewniajace po¬ dajnikowi wysuw równolegly do osi wrzeciona 3 w kierunku strzalki „A" umozliwiajac równoczesne 5 wkladanie i wyjmowanie oprawek z wrzeciona do gniazda 4 magazynu narzedzi. W korpusie 1 osadzo¬ na jest obrotowo tuleja 5 niosaca ramie 6 podaj¬ nika, sprzezona z zebatka 7 cylindra hydraulicz¬ nego (nie pokazanego na rysunku) powodujac jej 10 obrót o 180°, co gwarantuje wymiane oprawki miedzy wrzecionem a gniazdem magazynu. We¬ wnatrz ramion 6 podajnika umieszczona jest bel¬ ka 8 z mozliwoscia przemieszczania sie wzdluz osi podajnika w kierunku strzalki „B" za pomoca tlo- 15 ka 9 lub talerzowych sprezyn 10.Osadzony na koncu ramienia 6 podajnika zespól chwytajacy oprawke sklada sie z kostki 11, wypo¬ sazonej w domykajaca plytke 12 miedzy którymi na osiach 13 i 14 osadzone sa wahliwie odpowied- 20 nio szczeka prawa 15 i szczeka lewa 16, przy czym szczeki znajduja sie stale pod dzialaniem sily sprezyn 17 i 18 osadzonych w gniazdach 26, wy¬ konanych w szczekach starajac sie je rozchylac na zewnatrz. Szczeki 15 i 16 pozostaja rozwarte wte- 25 dy, kiedy tlok 9 scisnie sprezyny talerzowe 10 oraz przesunie belke 8 tak, ze jej krawedzie 19 zajma pozycje „C". Rozwarte szczeki umozliwiaja bez¬ kolizyjne ich wysuniecie sie z oprawki w maga¬ zynie narzedzi, co umozliwia dalszy obrót maga- 30 zynu oraz poszukiwanie nowego narzedzia podczas pracy centrum, ponadto rozwarte szczeki gwaran¬ tuja równiez znaczny luz miedzy nimi i obraca¬ jaca sie oprawka z wrzecionem.Dodatkowym korzystnym efektem jest stosun- 35 kowo male odsuniecie sie fragmentów „E" szczek od rowka oprawki, co gwarantuje samoczynne oczyszczanie sie tego rowka z ewentualnych wió¬ rów podczas obrotów wrzeciona, a tym samym za¬ pewnia dostateczna czystosc powierzchni chwyto- 40 wych oprawki.Chwytowe szczeki prawa 15 i lewa 16 wyposa¬ zone sa w rowki 20, które tworza na tych szcze¬ kach sprezyste elementy pozwalajace zamykac sie szczekom na oprawce w ramach tolerancji wyko- *5 nawczych rowka chwytowego. Dla utrzymania podczas przenoszenia oprawki stalej pozycji kato¬ wej sluzy dzwigienka 22 wahajaca sie wokól osi 23, wyposazona w dodatkowa plaska sprezyne 24 wspólpracujaca z kolkiem 25 belki 8.Dzialanie pozycjonujacej dzwigienki 22 jest na¬ stepujace: belka 8 w czasie przesuwania sie w kie¬ runku strzalki „&" zaciska szczeki 15 i 16 oraz jednoczesnie kolkiem 25 naciska sprezyne 24 po¬ wodujac obrót dzwigienki 22 wokól osi 23 pola¬ czony z ruchem wprowadzajacym jej sciete po¬ wierzchnie „F" w rowek zabierakowy oprawki.Sciete powierzchnie „F" sluza do tego, aby w awa¬ ryjnych przypadkach zamkniecia sie szczek pod¬ czas pracy, wprowadzona w wyciecia zabierakowe oprawki dzwigienka 22 nie zostala zlamana, a je¬ dynie odchylala sie odksztalcajac sprezyscie plaska sprezyne 24. Przy otwieraniu szczek 15 i 16 w cza¬ sie gdy belka 8 cofa sie do tylu, kolek 25 naciska na wystep „G" dzwigienki 22 wyprowadzajac ja z rowka zabierakow ego oprawki.Zaleta techniczna rozwiazania podajnika wedlug wynalazku jest mozliwosc jego przystosowania do róznego rodzaju oprawek wyposazonych w rowek chwytowy.Zastrzezenie paten to we Podajnik narzedzi dla centrów obróbkowych, dwuramienny z osia obrotu umieszczona pod ka¬ tem do osi obrotu wrzeciona wyposazony na kon¬ cu ramienia w zespól chwytajacy oprawke, zna¬ mienny tym, ze jego zespól chwytajacy sklada sie z kostki (11) wyposazonej w domykajaca plyt¬ ke (12) miedzy którymi na osiach (13 i 14) osadzo¬ ne sa wahliwie szczeka prawa (15) i szczeka lewa (16) napiete sprezynami (17 i 18) zaopatrzone w sprezyste elementy (21) oraz wyposazony jest w osadzona na osi (23) wahajaca sie dzwigienke (22) zaopatrzona w plaska sprezyne (24) i sprze¬ zony jest z zamykajaca belka (8) usytuowana we¬ wnatrz ramienia (6) podajnika przesuwnie wzdluz jego osi, przy czym szczeki chwytowe (15 i 16) rozchylane sa podczas pracy sprezynami (17 i 18), a zamykane przez belke (8) wsuwana miedzy ele¬ menty sprezyste (21) zapewniajace zamykanie w zakresie tolerancji rowka chwytowego oprawki. 20111 760 Figi Fig 2a Fig. 2c Figzb111 760 *-iqcQ Opolskie Zaklady Graficzne im. J. Langowskiego w Opolu, zam. 1021-1400-81, 115 egz.Cena 45 zl PL