Przedmiotem wynalazku jest cykliczny proces flui¬ dalnego krakowania katalitycznego, odpowiedni do sto¬ sowania w pizypadku surowców weglowodorowych za¬ wierajacych siarke. Proces ten charakteryzuje znacznie zmniejszona emisja tlenków siarki w gazach odlotowych z urzadzenia do regeneracji katalizatora.Katalizator krakowania, który stal sie wzglednie nie¬ aktywny w wyniku osadzenia sie na nim osadów weglo¬ wych zwanych potocznie „koksem", które to zjawisko zachodzi podczas krakowania weglowodorów w strefie reakcji, jest w sposób ciagly usuwany z tej strefy. Taki zuzyty katalizator odprowadza sie ze strefy reakcji do strefy desorpcji, w której dajace sie odparowac osady weglowe, to jest weglowodory, odparowuja z katalizar tora. Katalizator odprowadza sie z kolei do strefy rege¬ neracji, w której przywraca mu sie aktywnosc usuwajac nie ulegajace odparowaniu osady przez wypalenie koksu gazem zawierajacym tlen, w wyniku czego powstaje tle¬ nek wegla i dwutlenek wegla. Goracy zregenerowany ka¬ talizator jest nastepnie w sposób ciagly zawracany do reaktora dla powtórzenia cyklu.Z krkowaniem katalitycznym zwiazany jest problem niepelnao spalania tlenku wegla na dwutlenek wegla w strefe regeneracji, w wyniku czego w gazach spalino¬ wych zige strefy regeneracji pozostaje znaczna ilosc tlenu wegla. eOprócz tego, ze wyplyw, tlenku wegla do atmosfery jest niepozadany, zwiazek ten ma tendencje do wchodze¬ nia w reakcje z resztkowym tlenem zawartym w gazach spalinowych ze itrefy regeneracji, co powoduje spalanie 10 15 20 26 30 w przewodach i kanalach spalinowych prowadzace do ich niszczenia pod wplywem zbyt wysokiej temperatury.Co wiecej, gcly urzadzenie do krakowania katalitycz¬ nego zasilane jest surowcami o wysokiej zawartosci siar¬ ki, tj. frakcjami weglowodorowymi ropy naftowej zawie¬ rajacymi organiczne zwiazki siarki, siarka wchodzi w sklad koksu osadzajacego sie na katalizatorze. W czasie regeneracji zakoksowanego, zdezaktywowanego kataliza¬ tora koks wypala sie z jego powierzchni, a podczas pro¬ cesu wypalania siarka ulega konwersji na dwutlenek siar-? ki i w nieznacznym stopniu na trójtlenek siarki, które to zwiazki wchodza w sklad strumienia gazów spalinowych wyplywajacych ze strefy regeneracji. Podczas krakowania surowca o duzej zawartosci siarki emisja tlenków siarki osiaga czesto poziom okolo 1200 czesci na milion.W przypadku emisji tlenku wegla i czastek substancji stalych ustalono dopuszczalne normy skazenia, a spo¬ dziewane jest, ze wkrótce normy tego typu opracowane zostana dla emisji innych zwiazków, np. tlenków siarki, a szczególnie dwutlenku siarki. W konsekwencji znaczna wagi przywiazuje sie do zmniejszenia poziomu emisji róznych produktów spalania i czasteczek substancji Sta¬ lych w strumieniach gazów wyplywajacych ze stref rege¬ neracji polaczonych z urzadzeniami do krakowania su¬ rowców naftowych.Jest konieczne, by wybrana metoda zmniejszenia tych emisji dzialala efektywnie bez jednoczesnego obnizania aktywnosci i selektywnosci katalizatora krakowania.Jest równiez rzecza niezbedna, by wybrana metoda nie stwarzala w miejsce niepozadanej emisji innych próbie* 112 833 \112: 3 mów, np. nie zwiekszala emisji czastek substancji stalej lub nie zwiekszala kosztów eksploatacji. Biorac pod uwage te wymagania, wysoce pozadanym sposobem zmniejsza¬ nia emisji tlenków siarki w urzadzeniach do krakowania surowca naftowego jest zastosowanie katalizatora krako- 5 wania tak zmodyfikowanego, by obnizal on emisje tien- ków siarki zachowajac przy tym swa aktywnosc, trwalosc i odpornosc na scieranie w normalnych waunkach kra¬ kowania, w kazdym typie urzadzenia do krakowania, W przypadku katalizatorów krakowania unika sie pow¬ szechnie stosowania metali i uwaza sie, ze uzycie do kra¬ kowania surowców zawierajacych metal w obecnosci katalizatorów krakowania jest problematyczne, jednakze opis patentowy poludniowoafrykanski nr 7924/72 i jego pózniej wydany odpowiednik w Stanach Zjednoczonych 5 Ameryki nr 3 909 392 (1975), które bardziej szczególowo omówione zostana pózniej, opisuja jednoczesne uzycie katalizatorów krakowania i katalizatorów lub promoto¬ rów wypalania w strefie regeneracji, która w strefie spa- 20 lania zawiera metalowy pret, siarke lub sito. Opisy te podaja równiez dajace sie przerpowadzic w stan fluidal¬ ny zwiazki metali, zwlaszcza sproszkowane tlenki metali grup przejsciowych, np. tlenek zelazowy, tlenek manga¬ nu i tlenki metali ziem rzadkich, które ^zwiazki doda¬ wane sa dc wsadu katalizatora lub znajduja sie tylko w 25 regeneratorze.W belgijskim opisie patentowym nr 826,266 (1975) opisano metode bardzo podobna do metody opisanej w opisie patentowym St. Zjedn. Am. nr 3 909 392, po¬ legajaca na fizycznym polaczeniu katalizatora krakowa- 30 nia z katalizatorem aktywujacym reakcje utleniania tlen¬ ku wegla, stanowiacym metal o liczbie atomowej wyno¬ szacej co najmniej 20. Jako odpowiednie promotory reak¬ cji utleniania wymienia sie tu metale z grupy miedziow¬ ców i cynkowców i metale od grupy III do VIII ukladu 35 okresowego, a szczególnie platyne, pallad, rod, molib¬ den, wolfram, miedz, chrom, nikiel, mangan, kobalt, wanad, zelazo, cer, iterb i Uran.W opisie patentowym St. Zjedn., Am. nr 3 808 121 opisano proces regeneracji katalizatora prowadzony w 40 obecnosci katalizatora reakcji utleniania tlenku wegla, który to katalizator pozostaje w strefie regeneracji.Znany jest katalizator krakowania zawierajacy mniej niz 100 czesci na milion (w przeliczeniu na metal i w sto¬ sunku do calego katalizatora) zwiazku co najmniej jed¬ nego metalu nalezacego do grupy, w sklad której wchodza metale 5 i 6 okresu VIII grupy ukladu okresowego, przy czym ren i jego zwiazki szczególnie wydajnie zmniejszaja zawartosc tlenku wegla w gazach spalinowych pocho¬ dzacych z katalizatorów krakowania. Znany jest równiez katalizator krakowania typu sita molekularnego otrzy¬ manego w postaci sodowej i przechodzacego w wyniku wymiany jonowej w postac amonowa, a nastepnie nasy¬ canego metalami ziem rzadkich.W przypadku emisji tlenku siarki stosowano wiele metod obróbki gazów spalinowych, np. plukanie lub przemywanie, absorpcje chemiczna, neutralizacje i reak¬ cje chemiczna lub konwersje, wszystkie jednak te metody usuwania tlenków siarki wymagaja duzego i kosztownego on 60 wyposazenia pomocniczego, co pociaga za soba wzrost kosztów eksploatacyjnych < i inwestycyjnych.Sposób podany w opisie patentowym St. Zjedn. Am. nr 3 699 037 polega na dodawaniu podczas cyklu krako¬ wania-co najmniej stechiometrycznej ilosci zwiazku wap- 65 4 nia lub magnezu w stosunku do ilosci siarki osadzonej na katalizatorze.Zadaniem dodawanej substancji jest wejscie w reakcje z tlenkami siarki, po czym w stanie silnie rozdrobnio¬ nym opuszcza ona cykl krakowania w postaci stalych czasteczek w strumieniu gazów spalinowych ze strefy regeneracji. Stale dodawanie takiej substancji powaznie zwieksza koszty eksploatacyjne.Podobnie, w opisach patentowych St. Zjedn. Am. nr 3 030 300 (1962) i 3 030 314 (1962) opisano proces krakowania katalitycznego, podczas którego w trakcie cyklu krakowania w ruchomym zlozu dodaje sie w spo¬ sób ciagly jeden lub wiecej zwiazków boru, metali alka¬ licznych i metali ziem alkalicznych dla otrzymania k?ta- lizatora o podwyzszonej odpornosci na rozrywanie pod wplywem uderzenia i na scieranie powierzchni. Katali¬ zator ten sklada sie z czastek katalizatora krzemowego o mikroporowatym, aktywnym katalitycznie rdzeniu po¬ krytym przylegajaca powloka ochronna ze szkliwa zawie¬ rajacego krzemionke i jeden lub wiecej zwiazków boru, metali alkalicznych lub metali ziem alkalicznych.W opisie patentowym St. Zjednoczonych Am. nr 3 835 031 (1974) opisano cykliczny proces krakowania katalitycznego w warstwie fluidalnej ze zmniejszona emi¬ sja tlenków siarki w gazach spalinowych z urzadzenia do regeneracji. W metodzie tej zastosowano katalizator za¬ wierajacy w substancji podstawowej, która stanowil uklad dwutlenek krzemu-tlenek glinowy, nasycone jednym lub wieksza iloscia tlenków metali ziem alkalicznych sito molekularne.W opisach patentowych St. Zjednoczonych Am. nr 3 388 077 (J968); 3 409 390 (1968) i 3 849 343 (1974) opisano sposób zwiekszania wydajnosci konwersji stru¬ mienia odlotowego szkodliwych gazów zawierajacych tlenek wegla i tlenki siarki. Sposób ten polega na kontak¬ towaniu strumienia z kompozycja katalizujaca skladaja¬ ca sie z porowatego, ogniotrwalego nosnika, aktywnego katalitycznie skladnika metalicznego, np. metalu z grup niklowców oraz metalu ziem alkalicznych wybranego z grupy zawierajacej wapn, bar i stront. Jak dotad nikt nie odkryl metody wedlug niniejszego wynalazku.Sposób wedlug wynalazku stanowi cykliczny proces fluidalnego krakowania katalitycznego, który pozwala na zmniejszona emisje tlenków siarki w gazach spalino¬ wych ze strefy regeneracji.Wedlug wynalazku, w celu zmniejszenia emisji szkodli¬ wych gazów do atmosfery, cykliczny proces fluidalnego, katalitycznego krakowania surowca weglowodorowego za¬ wierajacego organiczne zwiazki siarki prowadzi sie w ten sposób, ze surowiec poddaje sie krakowaniu w strefie reakcji przy uzyciu czastek katalizatora krakowania typu sita molekularnego, gdzie czastki katalizatora sa w stanie fluidalnym, po czym od strumienia opuszczajacego strefe reakcji oddziela sie czastki katalizatora zdezaktywowane przez zawierajace siarke osady weglowe i przeprowadza do strefy odpedzania, w której zdezaktywowany katali¬ zator kontaktuje sie z gazem odpedowym usuwajacym z katalizatora lotne osady. Czastki zdesorbowanego kata¬ lizatora oddziela sie od strumienia opuszczajacego strefe odpedzania, przeprowadza do strefy regeneracji i rege¬ neruje wypalajac z czastek zdesorbowanego katalizatora v nie ulegajace desorpcji, zawierajace siarke osady weglowe przy uzyciu gazu zawierajacego tlen, zas czastki zrege¬ nerowanego kaztalizatora oddziela sie od strumienia opusz--: czajacego strefe regeneracji i zawraca do strefy reakcji,/112 833 5 przy czym wedlug wynalazku podczas procesu fluidalnego brakowania katalitycznego do powyzszego katalizatora krakowania dodaje sie podatne na fluidyzac*je czastki zawierajace reagent metaliczny, dla otrzymania miesza¬ niny czastek zawierajacych od okolo 10 do okolo 99,9975% wagowych katalizatora krakowania typu sita molekular¬ nego.Jako reagent metaliczny stosuje sie co najmniej jeden pierwiastek metaliczny w stanie wolnym lub w postaci zwiazku z grupy, w sklad ktprej wchodza magnez, wapn, stront, i bar. Reagent ten w mieszaninie czastek . tosuje sie w ilosci wystarczajacej na to, by spowodowac absorpcje co najmniej okolo 50% tlenków siarki powstajacych w wyniku wypalenia osadów weglowych zawierajacych siar¬ ke w strefie regeneracji.Krakowanie surowca przeprowadza sie w tempera¬ turze okolo 455—650 °C, od stlumienia opuszczajacego strefe reakcji oddziela sie czastki katalizatora dezakty- wowane przez zawierajace siarke osady weglowe i z mie¬ szaniny czastek odpedza sie w temperaturze okolo 455— — 650 °C lotne osady przy uzyciu gazu odpedowego za¬ wierajacego pare wodna w ilosci odprowadzajacej od¬ powiadajacej stosunkowi wagowemu pary wodnej do katalizatora krakowania 0,00Q5—0,025. Zdesorbowana mie¬ szan ne czastek regeneruje sie w temperaturze okolo 560— —79i0°C, na mieszaninie czastek absorbuje sie co najmniej okolo 50% tlenków siarki powstajacych w wyniku wy¬ palenia w strefie regeneracji osadów weglowych zawiera¬ jacych siarke. Czastki zawierajace zaabsorbowane tlenki siarki przeprowadza sie ze strefy regeneracji do strefy reakcji, skad jak równiez i ze strefy odpedzania odprowa¬ dza sie tlenki siarki w postaci gazu zawierajacego siarke, natomiast ze strefy regeneracji odprowadza sie strumien gazów zawierajacych tlen czasteczkowy i niewielka ilosc tlenków siarki.Sposób wedlug wynalazku pozwala na prowadzenie zasadniczo pelnego spalania tlenku wegla w strefie re¬ generacji i pochlanianie ciepla wywiazujacego sie podczas tego spalania przy uzyciu stalych czastek, które zawra¬ cane sa do strefy reakcji i strefy desorpcji przed powro¬ tem do strefy regeneracji. Te stale czastki skladaja sie z katalizatora krakowania typu sita molekularnego oraz reagenta metalicznego, przy czym zawierac moga rów¬ niez bezpostaciowy katalizator krakowania oraz ciala stale zasadniczo obojetne dla procesu krakowania weglo¬ wodorów.Reagent metaliczny wprowadzac mozna do kataliza¬ tora krakowania typu sita molekularnego, do bezposta¬ ciowego katalizatora krakowania i do zasadniczo obojet¬ nego ciala stalego. Wprowadzania tego dokonac mozna przed, w trakcie lub po wprowadzeniu substratu w da¬ nym cyklu procesu krakowania. Warunki prowadzenia cyklu procesu krakowania dobiera sie tak, by trwaly zwia¬ zek zawierajacy metal i siarke tworzyl sie w stalych czast¬ kach w strefie regeneracji, a zawierajacy siarke gaz opusz¬ czal strefe desorpcji.W przypadku .katalizatorów zmniejszajacych . emisje tlenków siarki w gazach spalinowych ze strefy regenera¬ cji podczas operacji fluidalnego krakowania wazne jest nie tylko to, by katalizatory zdolne byly do spelniania wymienionej funkcji w okresie poczatkowym, ale takze by spelnialy te funkcje w sposób zadowalajacy w wydlu¬ zonych okresach czasu. Dlatego tez w pracach ,oad tymi katalizatorami nalezy brac pod uwage charakterystyki ich aktywnosci i stabilnosci. 6 Aktywnosc stanowi miare zdolnosci katalizatora do zmniejszania emisji tlenków siarki w gazach spalinowych ze strefy regeneracji przy okreslonym rezimie, przy czym przez rezim rozumiane sa tu zastosowane warunki, to 5 jest temperatura, cisnienie, czas kontaktu itd. Stabilnosc katalizatora jest miara jego zdolnosci do zachowywania charakterystyk aktywnosci w danjm okresie czasu. Sta¬ bilnosc wiaze sie z predkoscia zmian parametrów aktyw¬ nosci w czasie, przy czym mniejsza predkosc tych zmian 10 oznacza, ze katalizator jest bardziej stabilny.Stabilnosc" katalizatora powinna byc taka, by charak¬ terystyki aktywnosci mogly sie utrzymywac przez wydlu¬ zony okres czasu trwania procesu. Te podstawowe cechy osiagnac mozna latwiej wprowadzajac podczas cyklu pro-: 15 cesu krakowania efektywny czynnik zmniejszajacy emisje tlenków siarki, tj. w przypadku wynalazku reagent me¬ taliczny. Wprowadzac go nalezy raczej do stalych czastek in situ, niz do katalizatora krakowania typu sita moleku¬ larnego podczas otrzymywania tego katalizatora. 20 Stwierdzono^ ze wprowadzenie reagenta metalicznego podczas trwania cyklu procesu krakowania daje w wyniku wieksze zmniejszenie emisji tlenku siarki w gazach spali¬ nowych ze strefy regeneracji niz wprowadzanie go po¬ przez laczenie z katalizatorem krakowania typu sita mo- 25 lekularnego tyrla podczas otrzymywania katalizatora.Dodawanie reagenta metalicznego podczas trwania cyklu procesu krakowania jest korzystne równiez z tego wzgledu, ze istnieje wtedy lepsza mozliwosc kontroli nad ewentualnym szkodliwym wyplywem reagenta me- 30 talicznego na reakcje krakowania, poniewaz predkosc dodawania reagenta i/lub jego ilosc mozna zmieniac.Poza tym reagent metaliczny polaczony uprzednio z/ka¬ talizatorem krakowania typu sita molekularnego mozna tracic w wyniku rozdrobnienia ,zachodzacego podczas 35 scierania sie katalizatorów.Dodawanie reagenta metalicznego podczas cyklu pro¬ cesu krakowania i wprowadzanie go do stalych czastek in situ pozwala na utrzymywanie zadanej ilosci tego rea¬ genta na zewnetrznych i dostepnych partiach kataliza- 40 tora krakowania.Przedmiotem wynalazku jest ulepszenie cyklicznego procesu fluidalnego krakowania katalitycznego, w którym to procesie surowiec weglowodorowy zawierajacy orga¬ niczne zwiazki siarki poddawany jest krakowaniu w stre- 45 fie reakcji w warunkach fluidyzacji,. w obecnosci jedno¬ rodnych lub niejednorodnych czastek stalych tworza¬ cych warstwe fluidalna. Czastki te daja sie regenerowac i zawieraja reagent metaliczny oraz katalizator krakowania typu sita molekularnego skladajacy sie z sub tancji pod- 50 stawowej katalizatora krakowania i rozproszonego w niej krystalicznego glinokrzemianu.Katalizator krakowania jest w strefie reakcji dezakty- wowany przez osady weglowe zawierajace siarke. Stale czastki w stanie fluidalnym oddziela sie od skrakowa- 55 nych weglowodorów opuszczajacych strefe reakcji i od¬ prowadza do strefy desorpcji, w której w wyniku zet¬ kniecia z gazem odpedowym ze zdezaktywowanego ka¬ talizatora krakowania odparowuja ulegajace odparowaniu osady weglowe. Nastepnie stale czastki w stanie fluidal- 60 nym oddziela sie od gazów opuszczajacych strefe desorp¬ cji i odprowadza do strefy regeneracji, w której zdesor- bowany zdezaktywowany katalizator krakowania rege¬ neruje sie dla nadania mu wysokiej aktywnosci przez . wypalenie nie ulegajacych odparowaniu zawierajacych fs siarke osadów weglowych w kontakcie ze strumieniem7 gazu zawierajacego tlen. W rezultacie powstaje tlenek wegla, dwutlenek wegla i tlenki siarki, które reagujac z reagentem metalicznym tworza w stalych czastkach zwiazek zawierajacy metal i siarke. Stale czastki w stanie fluidalnym zawierajace zregenerowany katalizator od¬ dziela sie od gazów spalinowych opuszczajacych strefe regeneracji i zawraca do strefy reakcji.Korzystny sposób wedlug wynalazku polega na wpro¬ wadzeniu podczas cyklu procesu krakowania substancji cieklej, zawierajacej metal w reagencie metalicznym i wprowadzeniu tego reagenta metalicznego * do stalych czastek w czasie trwania cyklu, przy czym uzyty gaz od- pedowy zawiera pare wodna3. regeneracja zdesorbowanego zdezaktywowariego katalizatora krakowania przebiega w zakresie temperatur regeneracji, w którym zawierajacy metal i siarke zwiazek jest trwaly w stalych czastkach, a dzieki dostarczeniu do strefy regeneracji strumienia gazu regeneracyjnego zawierajacego tlen w wystarczajacej ilos¬ ci, gazy spalinowe opuszczajac strefe regeneracji zawie¬ raja tlen czasteczkowy.Surowiec weglowodorowy stosowany w procesie moze zawierac okolo 0,2—6% wagowych siarki w postaci zwiaz¬ ków organicznych siarki. Korzystne, jest by surowiec zawieral okolo 0,5—5% wagowych siarki, a jeszcze ko¬ rzystniej okolo 1—4% wagowych ciarki w postaci zwiaz¬ ków organicznych siarki.Substancja podstawowa katalizatora krakowania w przypadku katalizatora krakowania typu sita molekular¬ nego jest korzystnie polaczenie co najmniej dwu substan¬ cji z grupy, w sklad której wchodza dwutlenek krzemu, tlenek glinowy,* dwutlenek toru, trójtlenek boru, a jeszcze korzystniej uklad dwutlenek krzemu — tlenek glinowy.Taka substancja podstawowa katalizatora krakowania zawiera korzystnie okolo 10—65, a jeszcze korzystniej okolo 25—60% wagowych tlenku glinowego, korzystnie okolo 35—90, a jeszcze korzystniej okolo 35—70% wa¬ gowych dwutlenku krzemu i korzystnie okolo 0,5—50, a jeszcze korzystniej okolo 5—50% wagowych krysta¬ licznego glinokrzemianu, Katalizator krakowania typu _sita molekularnego stanowi korzystnie od okolo 1.0 do okolo 99,9975, jeszcze korzystniej okolo 30—99,99, a naj¬ korzystniej okolo 90—99,9% wagowych stalych czastek.Reagent metaliczny sklada sie z co najmniej jednego niezwiazan.ego lub zwiazanego pierwiastka metalicznego Z grupy, magnezu, strontu, wapnia i baru. W zwiazku z tym reagent metaliczny wybrany byc moze z grupy skla¬ dajacej sie z magnezu, wapnia, strontu, baru,1 zwiazków tych pierwiastków1 i ich mieszanin Korzystniejsze jest, gdy reagent metaliczny wybrany jest z grupy zawierajacej magnez i wapn.-Wydaje sie, ze za absorpcje tlenków siarki ^w strefie regeneracji odpowiedzialne sa w pierwszym rzedzie tle¬ nek lub tlenki pierwiastka metalicznego lub pierwiastków metalicznych obecnych w reagencie metalicznym. W zwiazku z tym korzystne jest, by pierwiastek metaliczny lub pierwiastki metaliczne reagenta metalicznego wpro¬ wadzac podczas cyklu procesu krakowania w postaci tlenku lub tlenków. Wystarczajace jest jednak, by dla potrzeb opisywanego tu procesu uzyc jako reagenta me¬ talicznego jeden lub wiecej pierwiastków metalicznych wprowadzajac je do cyklu* procesu krakowania. Pierwias¬ tek metaliczny lub pierwiastki metaliczne reagenta me¬ talicznego ulegaja aktywacji koniecznej dla zajscia ad¬ sorpcji w ..strefie? regeneracji podczas etapów procesu 2 833 8 wedlug wynalazku. Wydaje sie, iz aktywacja ta powoduje- czesciowa lub zasadniczo pelna konwersje metalu lub metali reajenta metalicznego na odpowiedni tlenek lub tlenki. Na aktywacje te nie ma wlasciwie wplywu sposób 5 w jaki pierwiastek metaliczny lub pierwiastki metaliczne wiaza sie chemicznie w poczatkowym stadium po wpro¬ wadzeniu ich w czasie trwania cyklu procesu.Przecietna ilosc reagenta^ metalicznego w strefie rege¬ neracji jest wystarczajaca na to, by znaczna ilosc tlenków 10 siarki powstalych przez wydalenie zawierajacych siarke osadów weglowych ulegla adsorpcji. Co najmniej 50%, a korzystnie- wiecej niz 80% tlenków siarki powstalych, po wypaleniu absorbowane jest przez reagent metaliczny w strefie regeneracji. W rezultacie stezenie tlenków siarki 15 w strumieniu gazów spalinowych ze strefy regeneracji wynosic moze nie wiecej niz okolo 600—1000 czesci na milion czesci objetosciowych, korzystnie nie wiecej niz- okolo 600 czesci na milion czesci objetosciowych, a jesz¬ cze korzystniej nie wiecej niz okolo 400 czesci na milion 20 czesciobjetosciowych. ^ Ilosc uzytego reagenta metalicznego w przeliczeniu, na metal lub metale wynosi korzystnie od okolo 25 czesci na milion do okolo 7% wagowych, korzystniej od okolo, 0,01% wagowych do okolo 5% wagowych, a najkorzyst- 25 ' niej od okolo 0,1% wagowych do okolo 0,5% wagowych w stosunku do stalych czastek.Niektóre ze stalych czastek zawierac moga reagent metaliczny w ilosci wyzszej od ilosci przecietnej w sta¬ lych czastkach, przy czym jednak sa one zmieszane z in- 30 nymi stalymi czastkami, które zawieraja reagent meta¬ liczny w ilosci mniejszej od przecietnej, a wiec przecietna zawartosc reagenta metalicznego w czastkach stalych od¬ powiada wyzej podanemu poziomowi. ^ Zdesorbowany zdezaktywowany katalizator poddaje sie 35 regeneracji w zakresie temperatur regeneracji, w którym tworzy sie w stalych czastkach trwaly zwiazek zawiera¬ jacy metal i siarke. Zwiazek ten powstaje z metalu zawar¬ tego w reagencie metalicznym i .tlenku siarki. Tempera¬ tury regeneracji wynosza korzystnie od 560°C do okolo 40 790°C, korzystniej okolo 690°C—730°C.Krakowanie surowca weglowodorowego prowadzi sie w zakrtsie temperatur reakcji, w którym zawierajacy me¬ tal i siarke zwiazek w stalych czastkach reaguje tworzac siarczek metalu w reagencie metalicznym. Temperatury 45 reakcji krakowania wynosza korzystnie od okolo 455 °C do okolo 650 °C, a jeszcze korzystniej 467 °C—592°C.Lotne osady odparowuje sie ze zdezaktywowanego kata¬ lizatora krakowania przy uzyciu gazu zawierajacego pare wodna, w zakresie temperatur desorpcji, w którym siar- 50 czek metalu w reagencie metalicznym reaguje z woda; tworzac gazowy siarkowodór. Temperatury desorpcji wynosza korzystnie.od okolo 455°C—do ókolp 650°Q a korzystniej 467°G—538 °C. Stosunek wagowy pary wod¬ nej do katalizatora krakowania typu sita molekularnego 55 w strefie desorpcji wynosi korzystnie od okolo 0,0005 do okolo 0,025, korzystniej 0,0015—0,0125. Gazy spalin nowe ze strefy regeneracji zawieraja korzystnie co naj¬ mniej 0,01% objetosciowych, a jeszcze korzystniej ca najmniej 0,5% objetosciowych tlenu dla osiagniecia za- 60 danej redukcji emisji szkodliwego gazu.W jednym z wykonan wynalazku jako substancje za¬ wierajaca metal w reagencie metalicznym uzyto zwiazek rozpuszczalny w olejach lub rozpuszczalny lub dajacy sie dyspergowac Wjwodzi- a reagent metaliczny wprowadza sie 65 do katalizatora krakowania typu sita mplekularnego. W tym.112 833 9 wariancie wynalazku stale czastki moga zawierac dodat¬ kowo co najmniej jeden dodatkowy skladnik z grupy, w sklad której wchodza ciala stale zasadnizo obojetne dla procesu krakowania surowca weglowodorowego i bezpostaciowy katalizator krakowania, przy czym reagent metaliczny wprowadzany jest do tego wlasnie skladnika.^W wariancie tym, zwiazkiem wprowadzanym w czasie prowadzenia cyklu krakowania w strefie reakcji krako¬ wania, strefie desorpcji i strefie regeneracji, jest sól me¬ talu. Przykladami odpowiednich zwiazków sa dwuketo- niany metali i karboksylany metali zawierajace od 1 do 20 atomów wegla. Korzystnym zwiazkiem jest acetylo- octan magnezu. 4 W innym wykonaniu wynalazku substancja" zawiera--~ jaca metal w reagencie metalicznym jest reagent meta¬ liczny w postaci proszku, np. tlenek magnezowy. W in¬ nym jeszcze wariancie substamja ta jest reagent meta¬ liczny osadzony na bezpostaciowym katalizatorze kra¬ kowania lub na ciele Jtalym zasadniczo obojetnym w sto¬ sunku do reakcji krakowania.Wynalazek dotyczy ulepszonego procesu fluidalnego krakowania katalitycznego, podczas którego zachodzi ulepszony proces regeneracji katalizatora krakowania w wyniku fluidalnej konWenji katalitycznej oraz ulep- ' szony proces zmniejszania emisji tlenków siarki' w gazie opuszczajacym strefe regeneracji katalizatora krakowania iw którym przebiega komrersja zawierajacego siarke su¬ rowca weglowodorowego, w trakcie której zachodzi de¬ zaktywacja katalizatora poprzez osadzenie sie na jego powierzchni zawierajacego siarke koksu.Stale czastki wedlug wynalazku zawierajace katali¬ zator krakowania typu sita molekularnego i tworzace dobrze zdyspergowany uklad fizyczny sa recyrkulowane w trakcie cyklu procesu krakowania biegnacego w stre¬ fie krakowania, strefie desorpcji i strefie regeneracji. Za¬ stosowane warunki powoduja zmniejszenie ilosci tlenków siarki w gazach Spalinowych ze strefy regeneracji. Kata¬ lizator krakowania i reagent metaliczny w sposobie we- * dlug wynalazku pelnia odrebne i istotne funkcje.Katalizator krakowania katalizuje reakcje krakowania, podczas gdy reagent metaliczny jest "dla tej rtakcji za¬ sadniczo obojetny i jego szkodliwy wplyw na operacje konwersji katalitycznej, jesli w ogóle istnieje, jest przy uzytych warunkach niewielki. Zmniejszanie ilosci tlen¬ ków siarki w gazie spalinowym ze strefy regeneracji za¬ chodzi w wyniku adsorpcji tych tlenków na stalych czast¬ kach w strefie regeneracji.Równiez katalizator krakowania typu sita molekular¬ nego czesto sluzy jako adsorbent tlenków siarki. Reagent metaliczny reaguje z zaadsorbowanymi tlenkami siarki tworzac w stalych czastkach zwiazek zawierajacy metal i siarke, zwlaszcza siarczany metali, a szczególnie siar¬ czany metali ziem alkalicznych. Gdy taki zawierajacy metal i siarke zwiazek jest trwaly w warunkach prowa¬ dzenia operacji w stiefie regeneracji, moze byc on prze¬ noszony na k powierzchni stalych czastek do strefy rege¬ neracji i strefy desorpcji, w której ulega redukcji i jest octdzielany w postaci gazu zawierajacego siarke, zwlasz¬ cza w postaci siarkowodoru.Jest rzecza zrozumiala, ze aktywnosc zmniejszania emisji tlenków siarki w gazach spalinowych ze strefy re¬ generacji moze ulegac zmianie w zaleznosci od metalu uzytego jako metal w reagencie metalicznym. Podobnie, rezultaty uzysakne przy uzyciu wielu metali mogacych spelniac role metalu w reagencie metalicznym, nieko- 10 niecznie musza byc równe rezultatom uzyskanym przy uzyciu innego metalu mogacego spelniac te funkcje. Róz¬ ne rezultaty uzyskuje sie takze w róznych warunkach.Stale czastki w sposobie wedlug wynalazku sa bardzo 5 diobne, ich przecietne wymiary wynosza pizykladowo od okolo 20 mikronów lub nawet mniej do okolo 150 mikronów, a wiec czastki te maja postac podatna na flui- dyzacje odpowiednimi substancjami podstawowymi ka¬ talizatora krakowania sa substancje zawierajace dwu- io tlenek krzemu i/lub tlenek glinowy. Uzywac mozna rów¬ niez innych ogniotrwalych tlenków metali, co zJimitowane jest jedynie ich zdolnoscia do ulegania wydajnej regene¬ racji w wybranych warunkach.Stosowac mozna takze domieszki mieszanin tlenku 15 glinowego i glin. Polecanymi katalizatorami sa polacze¬ nia dwutlenku krzemu z tlenkiem glinowym zmieszane z „sitami molekularnymi", zwanymi równiez zeolitami lub krystalicznymi glinb-krzemianami.' Odpowiednie ka¬ talizatory krakowania zawieraja krystaliczne giinokrze- 20 miany w ilosci wystarczajacej na to, by w znacznym stop¬ niu wzrosla aktywnosc katalityczna tych katalizatorów w reakcji krakowania, przy czym ilosc ta zlimitowana jest jedynie ich zdolnoscia do ulegania wydajnej regeneracji w wybranych warunkach. 25 Stosunki molowe dwutlenku krzemu do tlenku gli¬ nowego w krystalicznych glinokrzemianach wynosza na ogól co najmniej okolo 2:1, przykladowo do okolo 2:1 do okolo 12:1, korzystnie 4:1—6:1.Odpowiednimi katalizatorami krakowania na bazie 30 dwutlenku krzemu sa katalizatory zawierajace ten zwiazek w przewazajacej ilasci, np. od okolo, 35 do okolo 90% wagowych dwutlenku krzemu i od okolo 10 do okolo 65% wagowych tlenku glinowego. Katalizatory te mozna otrzymywac wszelkimi odpowiednimi sposobami, np, 35 przez mielenie, wspólzelowanie .itp., zwracajac uwage jedynie na to, by ostateczna fizyczna postac katalizatora pozwalala na jego fluidyzacje.Odpowiednimi „sitami molekularnymi" sa glinokrze- miany natutalne lub syntetyczne, np. fojazyty, chabazyty, 40 glinokrzemiany typu X i Y oraz ultratrwale krystaliczne krzemiany szerokoporowate. Gdy dla uzyskania katali¬ zatora krakowania surowca naftowego miesza sie sita molekularne np. z ukladem dwutlenku krzemu — tlenek glinowy, zawartosc sita molekularnego w swiezo pizygo- 45 towanych czastkach katalizatora wynosi od okolo 0,5 do okolo 50% wagowych, korzystnie 5—50% wagowych.Stabilny katalizator krakowania typu sita molekularnego zawierac moze jedynie okolo 1% wagowego substancji krystalicznej. 50 Krystaliczne glinokrzemiany sa na ogól dostepne lub wykonuje sie je w postaci sodowej, przy czym zazwyczaj ilosc skladnika sodowego jest nastepnie maksymalnie zmniejszana tak, ze wynosi ona na ogól mniej niz okolo 0,3% wagowego. 55 Zmniejszanie ilosci skladnika sodowego przeprowa¬ dza sie droga wymiany jonowej na jony wodorowe, na jony bedace prekursorami jonów wodorowych, np. na jony amonowe lub na jony metali wielowartosciowych z wlaczeniem jonów wapnia, strontu, baru, metali ziem eo rzadkich, jak np. ceru, lantanu, neodymu i pierwiastków ziem rzadkich wystepujacych w przyrodzie, a takze na ich mieszaniny.Dajace sie zastosowac substancje krystaliczne zdolne sa do zachowania porowatej struktury w warunkach wy- 55 sokiej temperatury podczas produkcji katalizatora, prze* 25 30 35 40 45 50 5511 miany weglowodorów i regeneracji katalizatora. Krysta¬ liczne glinokrzemiany maja czesto jednorodna strukture porowata o porach niezwykle malych rozmiarów; sred¬ nica przekroju poprzecznego porów wynosi od okolo 6 do okolo 20x10-10M, korzystnie 10— 15x10-10m.Kraking katalityczny frakcji ciezkich olejów mineral¬ nych jest jedna z podstawowych operacji w rafineriach.Stosuje sie go w celu uzyskania konwersji rop naftowych na pozadane paliwa, takie jak wysokooktanowe benzyny uzywane w silnikach spalinowych z zaplonem iskrowym.Przykladem „fluidalnym" procesów konwersji kata¬ litycznej jest proces fluidalnego krakowania katalitycz¬ nego, podczas którego ciekle lub gazowe weglowodory o duzych czasteczkach kontaktuje sie w reaktorze z war¬ stwa fluidalna w wydluzonym reaktorze wznosników z goracymi, bardzo drobnymi czastkami stalego kataliza¬ tora, utrzymujac mieszanine katalizatora i weglowodorów w wysokiej temperaturze w stanie fluidalnym lub roz¬ proszonym przez okres czasu wystarczajacy na osiagniecie zadanego stopnia skrakowania na weglowodory o nizszym ciezarze czasteczkowy, obecne zawzyozaj w benzynie sil¬ nikowej lub paliwach z destylacji.Wizenie surowców weglowodorowych odpowiednich do zastosowania w procesie krakowania zachodzi na ogól w wyzszych zakresach temperatur niz wrzenie benzyny, np. w zakresie od okolo 205 °C do okolo 650°C. Tempe¬ ratura krakowania surowców wynosi zazwyczaj od okolo 455 °C do okolo 650 °C. Surowce te stanowia rózne frak¬ cje olejów mineralnych wrzace w wyzszym zakresie tem¬ peratur niz benzyna, np. lekkie oleje gazowe, ciezkie oleje gazowe, oleje z destylacji w szerokim zakresie tempera¬ tur, prózniowe oleje gazowe, nafty, oleje dekantowe, frak¬ cje pozostalosciowe, zredukowane oleje surowe i oleje recyrkulacyjne bedace pochodnymi wyze} wymienionych, a takze odpowiednie frakcje olejów lupkowych, produk¬ tów przerobu piasków bitumicznych, olejów syntetycz¬ nych, produktów uwodornienia wegla itp. Frakcje te sto¬ sowac mozna oddzielnie lub laczyc je ze soba wedlug potrzeb.Sposób wedlug wynalazku realizowac mozna zgodnie z dowolnym dogodnym schematem krakowania katali¬ tycznego, «jakkolwiek korzystne jest zastosowanie fluidal¬ nego krakowania katalitycznego podczas którego konwer¬ sja weglowodorów zachodzi w przewazajacej Czesci w linii przesylowej fazy rzadkiej lub w ukladzie reaktora wznos- nikowego, przy uzyciu bardzo aktywnych katalizatorów poruszajacych sie w przestrzeni z wzglednie duzymi predkosciami.Korzystne jest by krakowanie przebiegalo zasadniczo wylacznie w reaktorze wznosnikowym, a nie w gestym zlozu katalizatora. W przypadku typowego krakowania wznosnikowego oleju gazowego stosunek przerobu czy tez stosunek objetosciowy calego wsadu surowca do wsa¬ du swiezego surowca moze sie zmieniac od 1 do 3, a sto¬ pien konwersji od okolo 40 do okolo 100% wagowych, przy czym korzystne jest utrzymywanie go na poziomie powyzej okolo 60% wagowych, np. 60—90% wagowych.Przez konwersje rozumiany jest tu procentowy ubytek wagi weglowodorów wrzacych powyzej okolo 220 °G pod cisnieniem atmosferycznym, spowodowany powstaniem lzejszych substancji lub koksu. Stosunek wagowy cal¬ kowitej ilosci katalizatora krakowania do oleju mozna w reaktorze wznosnikowym zmieniac od okolo 2 do okolo 20 tak, by gestosc fluidalnej dyspersji wynosila od okolo 16,02 kg/m3 do okolo ^80,37 kg/m3. 833 12 Pozadane jest aby stosunek ilosci katalizatora do ilosci oleju utrzymywac na poziomie od okolo 3 do okolo 20, korzystnie 3—7. Predkosc fluidyzacji w reaktorze wznos¬ nikowym mozna zmieniac od okolo 3m/sekunde do okolo 5 30 m/sekunde. Stosunek wysokosci reaktora wznosniko¬ wego do sredniej jego srednicy wynosi zazwyczaj .okolo 25.Przy produkcji typowych ciezkich benzyn temperatura mieszania w dolnej czesci reaktora wznosnikowego utrzy¬ mywana jest korzystnie na poziomie 538 °C—592°C, 10 dzieki czemu wsad olejowy przeprowadza sie w stan lot¬ ny a temperatura na wyjsciu w górnej czesci wynosi okolo 510°C.Przy krakowaniu frakcji pozostalosciowych i paliw syn¬ tetycznych niezbedne jest zastosowanie znacznie wyz- 15 szych temperatur. W tych warunkach, przy uwzglednie¬ niu koniecznosci natychmiastowego oddzielenia zuzy¬ tego katalizatora od oparów olejów, czas kontaktu kata¬ lizatora i oleju musi byc bardzo krótki. Czas kontaktu w reaktorze wznosnikowym wynosi zazwyczaj okolo 1—15 20 sekund, korzystnie okolo 3—10 sekund. Krótkie czasy kontaktu sa korzystne, poniewaz znaczna czesc reakcji krakowania weglowodorów zachodzi w poczatkowym okresie kontaktu, dzieki czemu unika sie niepozadanych .' reakcji wtórnych. Jest to szczególnie wazne gdy chcemy 25 uzyskac zwiekszona wydajnosc i selektywnosc produktu, przy zmniejszonej ilosci koksu.Krótkie czasy kontaktu miedzy czastkami katalizatora i oparami olejów osiagnac mozna róznymi metodami.Przykladowo katalizator mozna podawac inzektorowo 30 w jednym lub wielu punktach usytuowanych wzdluz nizszej sekcji wznosnika.Podobnie, surowiec olejowy wtryskiwac mozna we wszystkich punktach lezacych wzdluz nizszej sekcji reak¬ tora wznosnikowego, wprowadzajac w innych punktach 35 strumienie swiezego surowca i zawiotów. Nizsza sekcja leaktora wznosnikowego moze w tym celu stanowic okolo 80% calkowitej wysokosci wznosnika, dzieki czemu czasy efektywnego kontaktu sa maksymalnie krótkie, a konwer¬ sja surowców naftowych optymalna. Gdy stosuje sie geste 40 zloze katalizatora, mozna równiez postawic warunek in- zektorowego wprowadzania czastek katalizatora i/lub wsadu olejowego bezposrednio do strefy gestego zloza.Wymienione warunki konwersji prowadza do otrzyma¬ nia benzyny jako paliwa do silników spalinowych z za- 45 plonem iskrowym, jednak schemat procesu mozna odpo¬ wiednio zmieniac dla uzyskania ciezszych produktów weglowodorowych, np. paliwa do silników turboodrzu¬ towych, paliwa do silników wysokopreznych, oleju opa¬ lowego i chemikalii, szczególnie olefin i aromatów. 50 W procesie katalitycznym na czastkach katalizatora osadzaja sie pewne nielotne substancje weglowe czy tez „koks". Koks zawiera wielopierscieniowe weglowodory aromatyczne, które z reguly skladaja sie w niewielkiej czesci z wodoru, powiedzmy od okolo 4 do okolo 10% 55 wagowych. Gdy surowiec weglowodorowy zawiera orga¬ niczne zwiazki siarki, siarka znajduje sie równiez w kok¬ sie. Koks narasta na katalizatorze obnizajac jego aktyw¬ nosc katalityczna w reakcji krakowania i selektywnosc pozwalajaca na otrzymywanie mieszanki benzyn. Czastki 60 katalizatora moga w znacznym stopniu odzyskac swe . poczatkowe wlasciwosci dzieki usuniecia z nich wiek¬ szosci koksu w odpowiednim procesie regeneracji.Zuzyty katalizator z reaktora konwersji surowca naf¬ towego poddaje sie desorpcji przed wejsciem do regene- 65 ratora. Temperatura w zbiorniku desorbera instalacji112 833 13 fluidalnego krakowania katalitycznego jest zasadniczo równa temperaturze konwersji w reaktorze i wynosi od okolo 455 °C do okolo 650°C, korzystnie utrzymywana jest powyzej okolo 467 °C. Polecanym gazem odpedowym jest para wodna, jakkolwiek stosowac mozna równiez zawierajacy pare Wodna azot wzglednie inny zawierajacy pare wodna gaz obojetny lub spalinowy. Gaz odpedowy wprowadza sie pod cisnieniem wynoszacym z reguly co najmniej okolo 6,8 x 105 Pa, korzystnie okolo 2,4 x 106Pa, co powoduje zasadniczo calkowite usuniecie lotnych zwiaz¬ ków ze zuzytego katalizatora.Sposób wedlug wynalazku mozna realizowac wedlug dowolnego dogodnego schematu regeneracji katalizatora krakowania, jakkolwiek korzystne jest zastosowanie ukla¬ du regeneracji zawierajacego co najmniej jedno geste zloze i co najmniej jedna strefe fazy rzadkiej. Czastki zdesorbowanego zuzytego katalizatora mozna wprowa¬ dzac do strefy gestego zloza zbiornika regeneratora od¬ powiednimi liniami prowadzacymi ze zbiornika desro- bera. Wejscie usytuowac mozna w dnie lub z boku, ko¬ rzystnie blisko szczytu fluidalnej strefy gestego zloza.Wejscie znajdowac sie moze takze u góry regeneratora, a wtedy katalizator kontaktuje sie najpierw w organicznej strefie fazy rzadkiej z gazem regeneracyjnym zuzytym juz w znacznym stopniu.' Regeneracja katalizatora zachodzi w wyniku wypalenia osadów koksu z powierzchni katalizatora przy uzyciu gazu zawierajacego tlen czasteczkowy, np. powietrza.W przemysle stosuje sie wiele technik regeneracji, dzieki którym katalizatorowi przywraca sie znaczna aktywnosc^ katalityczna zalezna od stopnia usuniecia koksu. Przy r stopniowym usuwaniu koksu z katalizatora najtrudniejsze jest usuniecie jego resztek, dlatego w praktyce akceptuje sie posredni stopien aktywnosci katalitycznej, idac na kompromis ze wzgledów ekonomicznych.Wypalanie osadów koksu z katalizatora wymaga uzy¬ cia duzych objetosci tlenu lub powietrza. Wydaje sie iz utlenianie koksu przedstawic mozna w uproszczony spo¬ sób jako utlenianie wegla .zachodzace wedlug nastepu¬ jacych równan chemicznych: C02 (b) 2C+ 02 ^2CO (c) 2CO+ 02 2C02 Reakcje (a) i (b) nachodza obie w typowych warun¬ kach regeneracji katalizatora, który to proces zachodzi moze w przedziale temperatur od okolo 560 °C do okolo 790 °C, przy czym stanowia one przyklad chemicznych oddzialywan miedzy gazem i cialem stalym podczas re¬ generacji katalizatora w temperaturach w wyzej podanym przedziale. Kazdy przyrost temperatury wplywa na wzrost predkosci spalania wegla i na bardziej kompletne usu¬ niecie wegla czy tez koksu z czastek katalizatora. Zwiek¬ szonej predkosci spalania towarzyszy wzmozone wydzie¬ lanie ciepla, a gdy wolny lub czasteczkowy tlen obecny jest w dostatecznej ilosci\ zajsc moze biegnaca w fazie gazowej reakcja (c). Ta ostatnia reakcja jest inicjowana i programowana przez wolne rodniki i moze byc kata¬ lizowana. Wypalanie zawierajacych siarke osadów koksu z kata¬ lizatora prowadzi równiez do powstania tlenków siarki.Proces wypalania przedstawic mozna nastepujacymi rów¬ naniami chemicznymi. / (d) S (w koksie)+02 S02 (e) S02+l/202— ^S03 14 Reakcje (d) i (e) zachodza równiez w typowych wa¬ runkach procesu regeneracji katalizatora krakowania.O ile reakcja (d) biegnie szybko, o tyle reakcja (e) jest wzglednie powolna. Reakcje (e) mozna katalizowac wszel- 5 kimi katalizatorami katalizujacymi wyzej podana reakcje (c). Sita molekularne adsorbuja tlenki siarki, w zwiazku z czym reakcja (e) przebiegac moze na stalych czastkach katalizatora krakowania wedlug wynalazku. Inne sklad¬ niki stalych czastek wedlug wynalazku równiez posiada¬ ja zdolnosc adsorbowania tlenków siarki. Powstaly w re¬ zultacie trójtlenek siarki moze reagDwac z odpowiednim metalem, a zwlaszcza tlenkiem metalu w reagencie me¬ talicznym, tworzac w stalych czastkach trwaly siarczan metalu. Po oddzieleniu stalych czastek od strumienia gazów spalinowych opuszczajacych strefe regeneracji, siarczan metalu w stalych czastkach jest zawracany do strefy reakcji. W ten sposób zapobiega sie wydostawaniu sie siarki w postaci gazowych tlenków siarki ze strefy regeneracji.Siarczan pozostaje na stalych czastkch podczas ich przechodzenia przez strefe reakcji i w redukujacej atmos¬ ferze panujacej w tej strefie ulega konwersji na siarczek metaliuw* metalicznym reagencie i w miare moznosci na siarkowodór. Podczas desorpcji zawierajacym pare wod¬ na gazem odpedowym w strefie odpedzania siarka kon¬ wertuje na siarkowodór i odprowadzana jest w strumie¬ niu gazów opuszczajacych te trefe. W ten sposób rea¬ gent metaliczny ulega regeneracji i staje sie znowu zdol¬ ny do reakcji z'tlenkami siarki przy nastepnym przejsciu przez strefe regeneracji. Siarkowodór mozna odzyski¬ wac wraz z produktami krakowania ze strefy desorpcji, oddzielac go i konwertowac na siarke elementarna w zna¬ nych urzadzeniach.Wydaje sie, iz omówione reakcje przedstawic mozna sumarycznie w nastepujacy sposób: * Regeneracja: MO+ S02+1 /2 Ó2 lub MO +S03 MS04 Reakcja: MS04+4H2 ^MS+4H20 MO+H2S+3H20 Desorpcja: MS+H20 MO+H2S Reakcje te mozliwe sa dzieki jednoczesnemu zastoso¬ waniu katalizatora krakowania typu sita molekularnego i reagenta metalicznego wedlug wynalazku. Obecnosc reagenta metalicznego nie ma zasadniczo wplywu na wy¬ soka aktywnosc katalityczna w ieakcji krakowania wyka¬ zywana zwykle przez katalizator typu sita molekularnego.W ten sposób przy zalozonej konwersji surowca i wydaj¬ nosci produktów krakowania uzyskuje sie jednoczesnie zmniejszenie emisji tlenków siarki.Reagent metaliczny moze byc bardzo rozdrobniony i miec np. postac proszku, nie polaczonego z katalizato¬ rem krakowania typu sita molekularnego lub dowolnym innym nosnikiem. W tym przypadku reagent metaliczny wprowadza sie oddzielnie w postaci proszku podczas cyklu procesu krakowania katalitycznego, po czym nas¬ tepuje jego zmieszanie z katalizatorem krakowania typu sita molekularnego in situ, w trakcie trwania cyklu. Rea¬ genta metalicznego nie wprowadza sie podczas cyklu przed katalizatorem krakowania. „ - Na ogól proszkowa postac reagenta metalicznego jest korzystna, gdyz latwo jest go wtedy wprowadzac do ukla¬ du, w którym biegnie proces fluidalnego krakowania ka¬ talitycznego i latwo nim w tym ukladzie operowac. Wy- 15 20 25 39 35 40 45 50 55 60112 833 15 miary czastek proszku nalezy dobrac tak, by uniknac se¬ gregacji przy predkosciach fluidyzacji.Pozadane jest, by czastki proszku nie byly na tyle male aby stwarzac problem nadmiernej ich emisji w gazach jako czastek substancji stalej porywanych ze zloza. Przy 5 operacjach fluidalnego krakowania katalitycznego sto¬ suje sie filtry, cyklony, odpylacze itp., odzyskujac wiek¬ szosc porwanych czastek substancji stalej i zawracajac je do ukladu dla zmniejszenia strat. Proszek powinien by(f" dostatecznie oporny na scieranie i rozpad zachodzace 10 w nadmiernym stopniu.Na ogól przecietne wymiary czastek sproszkowanego reagenta metalicznego wynosza od okolo 0,5 lub 1 do 100 mikronów, korzystnie o srednicy ponizej okolo 30 mikronów. 15 Zauwazono, ze czastki mikrowymiarowe, to jest o prze¬ cietnych wymiarach ponizej 1 mikrona, np. od okolo 0,01 do okolo 0,05 mikrona, moga miec tendencje do tworzenia agregatów o wiekszych wymiarach; agregaty takie mozna równiez korzystnie stosowac w procesie we- 20 dlug wynalazku.Przykladem proszkowych reagentów metalicznych od¬ powiednich do uzycia w tym procesie sa tlenek magne¬ zowy i tlenek wapniowy, dolomit i Trimex, produkowa¬ ny przez Trimex Corporation i opisany w amerykanskim opisie patentowym nr 3 630 696.Reagent metaliczny mozna takze wprowadzac na od¬ powiedni nosnik nie bedacy katalizatorem krakowania typu sita molekularnego, poza cyklem krakowania, a nas- 30 tepnie kompozycje te wprowadzac podczas cyklu, w wy¬ niku czego staje sie ona czescia stalych czastek. Nosni¬ kiem takim moze byc bezpostaciowy katalizator krako¬ wania lub cialo stale zasadniczo obojetne dla reakcji kra¬ kowania, mogace miec np. postac substancji ceramicznej ,5 W tym przypadku reagent metaliczny osadzony na nos¬ niku miesza sie nastepnie z katalizatorem krakowania typu sita molekularnego w trakcie trwania cyklu^procesu krakowania przy czym podczas tego cyklu jako pierwszy ^wprowadza sie katalizator. Pozadane jest by nosnik byl 40 porowaty i by pole jego powierzchni z uwzglednieniem porów na powierzchni wynosilo co najmniej okolo 10 ko¬ rzystnie co najmniej 50 m2/g.Przykladami - odpowiednich nosników sa dwutlenek krzemu, tlenek glinowy, uklad dwutlenek krzemu-tlenek 45 glinowy itp. Reagent metaliczny wprowadzac mozna do takiego substratu droga wymiany jonowej, nasycania lub innymi sposobami — przez kontaktowanie substratu lub jego skladnika z roztworem lub roztwormi zwiazku lub zwiazków metalu reagenta metalicznego, uzywajac 50 ich w ilosci wystarczajacej dla uzyskania zadanego steze¬ nia reagenta metalicznego, zgodnego z wymaganiami we- dlug wynalazku.Reagent metaliczny mozna laczyc z takim substra- tem albo podczas któregokolwiek z posród etapów otrzy- 55 mywania substratu, albo z subsrtatem juz gotowym.Jedna z metod wprowadzania jest poddanie substratu wymianie jonowej. Wymiane jonowa stosowac mozna takze w przypadku krzemowych substancji stalych i glin, uzywajac roztworu lub roztworów zwiazku lub zwiazków 60 metalicznego pierwiastka lub pierwiastków reagenta me¬ talicznego. Nadajacymi sie do tego celu zwiazkami sa halogenki metali, korzystnie chlorki, azotany, halogenki amin, tlenki, siarczany, fosforany i inne rozpuszczalne wywodzie sole nieorganiczne, a takze karboksylany za- . 65 16 wierajace 1—5 atomów wegla w czasteczce oraz alkoho¬ lany.Reagent metaliczny mozna równiez wprowadzac do katalizatora krakowania typu sita molekularnego lub do jego czesci podczas cyklu krakowania katalitycznego, przy czym reagenta metalicznego nie wprowadza sie przed katalizatorem. W tym przypadku reagent metaliczny wpro¬ wadza sie do katalizatora krakowania w trakcie trwania cyklu procesu krakowania. Przy wyborze metody wpro¬ wadzania nalezy zwrócic uwage na to, by aktywnosc i se¬ lektywnosc katalizatora^ krakowania nie ulegly nieko¬ rzystnym zmianom.W kazdym z wyzej wymienionych przypadków nie ma dokladnej pewnosci co do mechanizmu, wedlug którego reagent metaliczny ulega wprowadzeniu do katalizatora krakowania typu sita molekularnego, bezpostaciowego katalizatora krakowania czy tez zasadniczo obojetnego substratu. Metale moga tworzyc polaczenia kompleksowe z materialem nosnika i innymi skladnikami stalych czastek.Jest rzecza zrozumiala, ze uzyte tu okreslenia „reagent metaliczny" i „wprowadzony" do substratu odnosza sie do metali tego skladnika obecnych wewnatrz nocnika w postaci kompozycji i/lub w stanie elemt marnym.Nasycanie mozna prowadzic wszelkimi metodami nie niszczacymi struktury substratu. Nasycanie reagentem metalicznym katalizatora krakowania typu sita moleku-? larnego prowadzi sie jedynie w trakcie trwania cyklu pro¬ cesu krakowania, natomiast nasycenie nosnika obojet¬ nego dla reakcji krakowania lub bezpostaciowego kata¬ lizatora krakowania prowadzi sie albo podczas cyklu, albo poza cyklem. Nasycenie rózni sie od wymiany jo¬ nowej.W wyniku nasycania osiaga sie lepsze osadzenie na powierzchni i przede wszystkim fizyczne zwiazanie z ta powierzchnia, podczas gdy w przypadku wymiany jono¬ wej wiazania maja glównie charakter chemiczny, a wiek¬ sza dyfuzja powoduje mniejsze osadzanie na powierzchni.W przypadku nasycania metal osadza sie na substracie, przy czym miedzy metalem a substratem nie zachodzi zasadniczo wymiana jonowa. Przy nasycaniu substratu metal lub metale reagenta metalicznego moga byc obec¬ ne w zwiazku k lub zwiazkach rozpuszczalnych w wodzie wzglednie rozpuszczalnych lub dajacych sie dyspergo¬ wac w rozpuszczalnikach organicznych, przy czym ilosc lub ilosci tych zwiazków musza byc tak dobrane, by zwiaz¬ ki te zawieraly metal lub metale w ilosci, która znalezc sie ma na kontaktowanym z nimi substracie. Kompozycje mozna suszyc dla usuniecia rozpuszczalnika otrzymujac reagent metaliczny osadzony na substracie.Korzystne jest stosowanie roztworów nasycajacych za¬ wierajacych rozpuszczalne w wodzie azotany, poniewaz pozostalosc po termicznym rozkladzie azotanów jest sto¬ sunkowo nieszkodliwa jesli chodzi o aktywnosc katali¬ zatora krakowania weglowodorów. Do nasycenia stoso¬ wac mozna równiez halogenki i siarczany metali, jednak poniewaz produkty uboczne termicznego rozkladu tych soli moga niekorzystnie dzialac na aktywnosc katalizatora krakowania weglowodorów, uzywa sie je najczesciej przy osadzaniu reagenta metalicznego na substratach, które sa zasadniczo obojetne dla reakcji krakowania i nie wy¬ woluja wyraznie szkodliwego wplywu na reakcje krako¬ wania Weglowodorów.Inna metoda fizycznego osadzania reagenta metalicz¬ nego na substiacie, zwlaszcza na takich porowatych sub¬ stratach jak krystaliczne glinokrzemiany, jest adsorbo.- 25 30 35 40 45 50 55 60112 833 17 wanie na substracie fluidalnego podatnego na rozklad zwiazku, lub zwiazków metalu lub metali reagenta me¬ talicznego, a nastepnie termiczne lub chemiczne rozkla¬ danie tego zwiazku lub zwiazków.Substrat mozna aktywowac podgrzewajac go dla usu¬ niecia zaadsorbowantj wody, a nastepnie kontaktowac z fluidalnym podatnym na rozklad zwiazkiem lub zwiaz¬ kami mtalu lub metali reagenta metalicznego, w wyniku czego zachodzi adsorpcja tego zwiazku lub" zwiazków na substracie. Typowymi przykladami tych zwiazków sa alkilometak, lotne halogenki metali itp. Zaadsorbowany zwiazek lub zwiazki mozna nastepnie redukowac termicz¬ nie lub chemicznie do ich stanu aktywnego otrzymujac na substracie równomiernie rozproszkowany aktywny reagent metaliczny.Redukcje termiczna przeprowadzic mozna np. w zbior¬ niku urzadzenia do regeneracji podczas procesu regene¬ racji. Korzystne jest równiez wprowadzanie zwiazku lub zwiazków metalu lub metali reagenta metalicznego podczas cyklu procesu krakowania i wyprowadzenia ich do substratu in situ. Taki zwiazek lub zwiazki wprowa¬ dzac mozna w postaci rozpuszczalnej w olejach lub roz¬ puszczalnej wzglednie dajacej sie dyspergowac w wodzie w stanie stalym, cieklym lub gazowym, w kazdym etapie cyklu procesu krakowania. Osiaga sie w ten sposób znacz¬ ne rozproszenie w stalych czastkach. Tego typu zwiazek lub zwiazki mozna przykladowo mieszac z surowcem lub gazem wywolujacym fluidyzacje w strefie reakcji, z gazem regenerujacym, olejem opalowym lub woda w strefie regeneracji lub z gazem odpedowym w strefie desorpcji, lub wprowadzac je w oddzielnym strumieniu. Zwiaz¬ kami nadajacymi sie do wprowadzania in situ sa sole me¬ tali, przykladowo dwuketoniany metali lub karboksylany metali zawierajace od 1 do 20 atomów wegla. Szczegól¬ nym przykladem jest acetylooctan magnezu.Korzystnymi wariantami sposobu wedlug wynalazku, sa warianty obejmujace regeneracje prowadzona zgod¬ nie ze schematem regeneracji zawartym w amerykanskim opisie patentowym St. Zjedn. Am. nr 3 909 392. Roz¬ wiazanie to, do którego nawiazuje niniejsze rozwiazanie jako do atanu techniki dotyczy ulepszonego procesu kra¬ kowania katalitycznego, obejmujacego ulepszony sposób regeneracji katalizatora uzytego do fluidalnej konwersji katalitycznej weglowodorów, podczas której katalizator jest dezaktywowany przez koks osadzajacy sie na jego powierzchni. Proces ten umozliwia uzyskanie zregene¬ rowanego katalizatora o maksymalnie niskiej zawartosci koksu, przy jednoczesnym utrzymaniu korzystnego bi¬ lansu cieplnego w aparacie, w którym zachodzi konwer¬ sja i przy minimalnej zawartosci tlenku wegla w strumie¬ niu gazy sp Uinowego. Cieplo wywiazujace sie podczas spalania tlenku wegla jest pochlaniane przez zregenero¬ wany katalizator, dzieki czemu uzyskuje sie czesc ciepla potrzebnego w strefie konwersji weglowodorów.W jednym z wariantów procesu wedlug powyzszego patentu prawie calkowite spalanie tlenku wegla na dwu¬ tlenek wegla prowadzi sie wewnatrz zbiornika urzadzenia do regeneracji, w drugiej, stosunkowo rzadkiej strefie regeneracji katalizatora, przy czym pozadane jest by tem¬ peratura tego procesu wynosila od okolo 650 °C do okolo 815 °C, korzystnie okolo 675 °C—788°C. Temperatura w drugiej strefie moze byc o okolo 10°C do okolo 40°C wyzsza od temperatury w pierwszej strefie regeneracji.Czesciowo zregenerowany katalizator z pierwszej sto¬ sunkowo gestej strefy, regeneracji moze w kontrolowany 18 , sposób przeplywac przez druga strefe, w ilosci i z pred¬ koscia przeplywu wystarczajacymi na pochloniecie za¬ sadniczo calego ciepla wywiazanego podczas spajania-za¬ chodzacego w drugiej strefie. Jakkolwiek wiekszosc koksu zostaje wypalona z katalizatora w pierwszej strefie, do¬ datkowa ilosc koksu jest wypalana z czesciowo zregene¬ rowanego katalizatora gdy znajduje sie on w strefie dru¬ giej, po czym zasadniczo pozbawiony koksu katalizator mozna zawrócic do etapu konwersji weglowodorów.Zgodnie z drugim wariantem procesu opisanego w opisie patentowym St. Zjedn. Am. nr 3 909 392, zasad¬ niczo calkowite opalanie obejmujace zarówno utlenianie koksu lub wegla na katalizatorze, jak i utlenianie tlenku wegla zachodzi wewnatrz jednej, stosunkowo gestej stre¬ fy regeneracji w wyniku odpowiedniej kontroli zwlaszcza temperatury regeneracji i predkosci gazu.Podobnie, gdy proces wedlug wynalazku prowadzi sie wedlug wariantów obejmujacych schemat regeneracji opisany w opisie patentowym St. Zjedn. Am. nr 3 909 392, glówna ilosc ciepla wywiazujacego sie w trakcie spalania tlenku wegla w strefie regeneracji pochlaniana jest przez stale czastki wedlug wynalazku, zawierajace katalizator krakowania, przy czym stanowi ona czesc ciepla potrzeb¬ nego w strefie krakowania.Korzystny jest fakt, ze sposób wedlug wynalazku zgod¬ ny z opisanymi rozwiazaniami- umozliwia przewazajace spalanie koksu i tlenku wegla w stiefie fazy gestej, jesli takowa jest obecna. W fazie tej znajduje sie znacznie wieksza ilosc stalych czastek niz w strefie fazy rzadkiej, jesli jest ona obecna, dzieki czemu czastki te pochlaniaja wywiazujace sie cieplo w znacznie wiekszym stopniu.Poniewaz "udzial spalania zachodzacego w strefie fazy gestej jest zwiekszony, ilosc ciepla wywiazujacego sie w strefie fazy rzadkiej znacznie sie zmniejsza, a wiec zmniej¬ sza sie lub znika koniecznosc szybkiej wymiany stalych czastek w strefie fazy rzadkiej.Proces prowadzony zgodnie z powyzszymi wariantami obejmuje zastosowanie stalych czastek wedlug wynalazku, zawierajacych katalizator krakowania Typu sita moleku¬ larnego i reagent metaliczny wedlug wynalazku, w ukla¬ dzie, w którym zachodzi zasadniczo pelne spalanie tlenku wegla. Niskie zawartosci koksu na katalizatorze uzyski- wane w tym procesie odpowiadaja ilosci ponizej 0,2% wa¬ gowych, korzystnie mniej niz okolo 0,05% wagowych.Gaz spalinowy otrzymywany w procesie zawierac moze mniej niz okolo 0,2% objetosciowych tlenku wegla, np. 500—1000 czesci na milion, a nawet 0—500 czesci na milion. Rezultatem procesu jest równiez odzyskiwanie wywiazujacego sie ciepla dzieki bezposredniemu jego przenoszeniu do stalych czastek w zbiorniku urzadzenia do regeneracji.Predkosc gazu wywolujacego fluidyzacje w strefie ges¬ tej regeneratora moze wynosic okolo 0,06—1,2 m/sekun¬ de, korzystnie okolo 0,15—0,9 m/sekunde. Gaz regene¬ rujacy sluzacy do fluidyzacji gestego zloza zawiera wolny lub czasteczkowy tlen, przy czym korzystne jest wprowa¬ dzenie do urzadzenia do regeneracji pewnego nadmiaru tlenu w stosunku do ilosci potrzebnej dla calkowitego spalenia koksu, zarówno wegla jak i wodoru na dwutlenek wegla i pare wodna. Wielkosc nadmiaru ilosci tlenu zmie¬ niac sie moze cd okolo 0,1 do okolo 25 lub wiecej procent teoretycznej stechiometrycznej ilosci tlenu potrzebnej na calkowite spalenie koksu, jednak korzystne jest by nadmiar ten nie przekraczal okolo 10%.Przykladowo, gdy jako gazu regenerujacego uzyje sie 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60112 833 19 powietrza, to 10% nadmiar powietrza da w rezultacie jedynie okolo 2% objetosciowych tlenu w strumieniu gazu wyczerpanego. Korzystne jest, by w kazdym punkcie urzadzenia do regeneracji stezenia czasteczkowego lub wolnego tlenu i tlenku wegla lezaly poza przedzialem stezen wybuchowych, korzystnie by stezenie tlenku wegla lezalo poza przedzialem wybuchowosci w danych wa¬ runkach, dla wyeliminowania wszelkiego ryzyka eksplozji. Gaz regenerujacy oprócz wolnego lub czasteczkowego tlenu moze zawierac gaz obojetny lub rozcienczajacy, np. azot, pare wodna itp., gaz recyrkulacyjny ze strumienia opuszczajacego strefe regeneracji i inne podobne gazy.Zazwyczaj stezenie tlenu w gazie regenerujacym na wejsciu do regeneratora wynosi okolo 2—30% objetosciowych, korzystpie 5—25% objetosciowych. Poniewaz jako zród¬ la tlenu najczesciej uzywa sie powietrza, znaczna czesc gazu obojetnego stanowic moze azot. Gaz obojetny slu¬ zyc moze do rozpraszania nadmiernego ciepla powsta¬ jacego przy wypalaniu koksu z katalizatora.Zródlem goracego obojetnego gazu jest strumien ga¬ zów opuszczajacy regenerator, przy czym czesc tego gazu mozna zawracac do regeneratora i np. laczyc z dostatecz¬ na iloscia zasilajacego regenerator powietrza lub innego zawierajacego tlen gazu, z wlaczeniem prawie czystego tlenu, dla uzyskania zadanej zawartosci tego pierwiastka.Tak wiec gaz recyrkulacyjny poddawac mozna bezpo¬ sredniej wymianie ciepla podnoszac temperature gazu regenerujacego, co daje nawet dalsza oszczednosc ciepla w ukladzie.Stale czastki w sposobie wedlug wynalazku moga byc ze strefy rzadkiej przenoszone czesciowo do strefy od- stawania, wyposazonej, zazwyczaj w wielostopniowe cy¬ klony. Z cyklonów tych stale czastki mozna przez pochy¬ lone odnogi zawracac bezposrednio do strefy gestego zloza, a zuzyte gazy regenerujace i spalajace zbiera sie w komorze zbiorczej i ostatecznie poddaje odzyskiwaniu zawartej w nich energii cieplnej.Procesy odzyskiwania ciepla z gazu spalinowego obej¬ muja wytwarzanie pary wodnej, desorpcje zuzytego ka¬ talizatora, posrednia wymiane ciepla z róznymi strumie¬ niami rafineryjnymi, np. z surowcem dla okreslonego pro¬ cesu konwersji, a takze w róznych suszarkach i wypar¬ kach.Zalaczone rysunki, fig. 1 i 2, przedstawiaja rzuty pio¬ nowe, czesciowo w przekroju, wariantów aparatów od¬ powiednich do regeneracji katalizatora, która prowadzi sposobem wedlug wynalazku zgodnie ze schematem re¬ generacji opisanym w opisie patentowym St. Zjedn. Am. nr 3 909 392. Aparaty takie mozna korzystnie stosowac w przypadku wielu istniejacych instalacji krakowania weglo¬ wodorów pochodzenia naftowego, a szczególnie w przy¬ padku instalacji do fluidalnego krakowania katalitycznego, wyposazonych w rózne przestrzenne urzadzenia sekcji krakowania, desorpcji i regeneracji.Fig. 1 stanowi ilustracje jednego z wykonan wynalaz¬ ku, zgodnie z którym zdesorbowany zuzyty katalizator z reaktora krakowania (nie pokazanego na rysunku) za¬ sila urzadzenie do regeneracji od dolu. Stale czastki za¬ wierajace zuzyty katalizator nasycony metalicznym rea¬ gentem przechodzac ze strefy desorpcji polaczonej z wy¬ lotem katalizatora z reaktora, wplywaja przez dno zbior¬ nika 1 urzadzenia do regeneracji. Stale czastki przeply¬ waja w góre wlotowymi przewodami 2 i 3 i wplywaja w obszar gestego zloza glowicami wyplywowymi 4 i 5. Geste zloze katalizatora utrzymuje sie w dolnej czesci 6 zbiór- 20 nika do regeneracji i rozciaga sie w góre do powierzchni miedzyfazowej 7. Czastki stale w gestym zlozu osiagaja stan fluidalny w wyniku przeplywu powietrza do spala¬ nia przez przewód 8, zawór 9 i przewód 10 do pierscienia 5 powietrznego 11.Zasadniczo zbilansowane modele przeplywu powietrza przez strefe regeneracji mozna osiagnac, jesli jest to po¬ zadane, stosujac dodatkowe pierscienie powietrzne nie pokazane na rysunku. Wypalanie za pomoca powietrza 10 znajdujacego sie na zuzytym katalizatorze koksu rozpo¬ czyna sie w gestym zlozu. Wyzsze temperatury uzyskac tu mozna przez okresowe spalanie wewnatrz zloza stru¬ mienia oleju opalowego, np. oleju dekantowego. Olej opalowy mozna dodawac przez przewód 12, zawór 13 15 i przewód 14 polaczony z dysza umieszczona powyzej pierscienia powietrznego 11.Predkosci powietrza wywolujacego fluidyzacje spra¬ wiaja, ze niektóre st?le czastki sa w sposób ciagly prze¬ noszone ku górze do strefy fazy rzadkiej, która zajmuje 20 górna czesc 15 zbiornika do regeneracji, to jest czesc znaj¬ dujaca sie powyzej powierzchni miedzyfazowej 7. Spa¬ lanie koksu trwa w strefie fazy rzadkiej, a w znacznym stopniu zuzyty gaz spalajacy wraz z porwanymi stalymi czastkami odprowadza sie do cyklonów 20 i 21 — sa to 25 cyklony pierwszego stopnia. Wiekszosc stalych czastek zostaje oddzielona w cyklonach pierwszego stopnia i prze¬ plywa w dól pochylonymi do odnogami 22 i 23 do strefy fazy gestej. Gazy i pozostale stale czastki przechodza przez miedzystopniowe przewody 24 i 25 cyklonów do cyklo- 30 nów 26 i 27 — sa to cyklony drugiego stopnia. W cyklo¬ nach tych oddzielone zostaja zasadniczo wszystkie po¬ zostale stale czastki, które pochylonymi" odnogami 28 i 29 przeplywaja w dól do gestego zloza. Nastepnie' za¬ sadniczo zuzyty- gaz spalajacy przeplywa przewodami 35 30 i 31 do zbiorczej komory 32 i wreszcie doprowadzany jest z urzadzenia do regeneracji przewodem 33. Wyply¬ wajacy strumien poddac mozna odpowiedniej wymianie ciepla, co nie zostalo pokazane na rysunku, ze strumie¬ niem rafineryjnym lub dla wytworzenia uzytkowej pary 40 wodnej. Stale czastki zawierajace zregenerowany katali¬ zator odprowadza sie z gestego zloza z powrotem do reak¬ tora rurami 34 i 35 cisnieniowymi, wyposazonymi w glo¬ wice zbierajace 36 i 37. Powietrze spalajace dostarcza z reguly nadmiar tlenu w stosunku do jego ilosci potrzeb- 45 nej dla uzyskania pelnego spalenia koksu z czastek ka¬ talizatora na pare wodna i dwutlenek wegla.Zgodnie jednak z jednym z wykonan wynalazku, opar¬ tym na schemacie regeneracji opisanym w opisie paten¬ towym St. Zjedn. Am. 3 909 392"spalanie koksu w gestym 50 zlozu moze byc niekompletne. W tej sytuacji gazy. do spalania wznoszace sie ze strefy gestego zloza zawieraja znaczna ilosc wegla i dwutlenku wegla oraz tlenu. Po¬ zostaly na katalizatorze koks i tlenek wegla spalaja sie za¬ sadniczo calkowicie w strefie fazy rzadkiej, przy czym wy- 55 wiazuje sie duzo ciepla. Podczas spalania tlenku wegla w fazie rzadkiej, znaczna czesc tej strefy zajmuje zazwy¬ czaj strefa wysokiej temperatury, obecna w przyblizeniu zwlaszcza w obszarze oznaczonym jako X.Strefe wysokiej temperatury mozna latwo obserwowac 60 przez nie pokazane na rysunku okienko umieszczone na wysokosci tej - strefy. Kontrola temperatury regeneracji wewnatrz strefy fazy rzadkiej jest czesciowo mozliwa dzieki pochlanianiu ciepla przez mase stalych czastek przenoszonych w góre przez wznoszacy si£ strumien gazu 65 do spalania lub wydmuchiwanych w góre z gestego zloza112 S33 21 przez rure strumienicowa 40 i glowice rozdzielcza 41 cial stalych, w wyniku czego deszcz czy tez fontanna sta¬ lych czastek rozprasza sie w strefie fazy rzadkiej. Stale czastki mozna wydmuchiwac przy uzyciu powietrza, pary wodnej lub innego gazu obojetnego wprowadzanego prze¬ wodem 42, zaworem, 43 i rura inzektorowa 44, której krótki odcinek wchodzi do dolnego konca rury strumie- nicowej 40.Powstawaniu nadmiernej temperatury w szczytowej sekcji regeneratora mozna takze zapobiegac przez wpro¬ wadzanie pary wodnej, "np. przewodami 45 i 46, zaworem 47 i przewodem 48 do dozownika 49 pary wodnej. Tempe¬ ratury w sasiedztwie komory zbiorczej regulowac równiez mozna dostarczajac pare wodna przewodem 50, zaworem 51 i przewodem 52 do pierscieniowego matecznika 53 otaczajacego komore zbiorcza 32. Jesli jest to pozadane, zastosowac mozna dodatkowe chlodzenie za pomoca nie pokazanego na rysunku rozpylonego strumienia wody, który korzystnie skierowac mozna do obszaru zawie¬ rajacego miedzystopniowe przewody 24 j^25 cyklonów.Takie obnizenie temperatur sprzyja powstawaniu w stre¬ fie regeneracji trwalego zwiazku zawierajacego metal i siarke.Fig. 2 przedstawia inny wariant realizacji wynalazku zgodny ze schematem regeneracji opisanym w opisie patentowym St. Zjedn. Am. 3 909 392. W wariancie tym stale czastki zawierajace zdesorbowany zuzyty katali¬ zator i reagent metaliczny przechodzac z reaktora krako¬ wania zasilaja urzadzenie do regeneracji z boku. Stale czastki zawierajace uzyty katalizator nasycony reagen¬ tem metalicznym wchodza do zbiornika 101 regenera¬ tora splywajac w dól przewodem wlotowym 102 miesz¬ czacym sie z boku zbiornika. W ten sposób wejscie do gestego zloza znajduje sie w obszarze dolnej czesci 106 w niewielkiej odleglosci ponizej powierzchni miedzyfa- zowej 107.Fluidyzacje stalych czastek wywoluje powietrze do spa¬ lania dostarczane przewodem 108, zaworem 109 i prze¬ wodem 110 do pierscienia 111 powietrznego. Jesli za¬ chodzi potrzeba zbilansowania przeplywu powietrza przez strefe regeneracji mozna zastosowac dodatkowe pierscie¬ nie, nie pokazane na rysunku. Jak juz podano przy opisie fig. 1, spalanie koksu na czastkach zuzytego katalizatora rozpoczyna sie w strefie fazy gestej, w której dla uzyskania wyzszych temperatur mozna, jesli jest to pozadane, spa¬ lac okresowo strumien oleju opalowego. Olej opalowy dodawac mozna przewodem 112, zaworem 113 i prze¬ wodem 114 zakonczonym dysza.Predkosci powietrza wywolujacego fluidyzacje mozna dobierac tak, by przenosilo ono do góry w sposób ciagly stale czastki, których zadaniem jest pochlanianie ciepla w strefie fazy rzadkiej mieszczacej sie w górnej czesci 115 zbiornika do regeneracji, to jest czesci lezacej powyzej powierzchni miedzyfazowej 107. Spalanie koksu, a takze tlenku wegla przebiegac moze dalej w strefie fazy rzad¬ kiej, po czym w znacznym stopniu zuzyty gaz spalajacy wraz z porwana przez jego strumien czescia stalych czas- m tek odprowadza sie do cyklonów 120 i 121, bedacych cyklonami pierwszego stopnia. Wiekszosc tych stalych czastek zostaje oddzielona w cyklonach pierwszego stop¬ nia i pochylymi odnogami 122 i 123 przekazana w dól do strefy gestego zloza. Gazy i pozostale stale czastki przechodza nastepnie miedzystopniowymi przewodami 124 i 125 cyklonów do cyklonów 126 i 127, bedacych cy¬ klonami drugiego/stopnia. W nich zostaja oddzielone za- 22 sadniczo wszystkie pozostale czesci stale czastki, które pochylymi odnogami 128 i 129 przechodza w dól do stre¬ fy gestego zloza. W znacznym stopniu zuzyty gaz do spa¬ lania przeplywa nastepnie przewodami 130 i 131 do ko- 5 mory zbiorczej 132, po czym ostatecznie odprowadzany jest ze zbiornika do regeneracji przewodem 133. Stale czastki zawierajace zregenerowany katalizator opuszczaja, geste zloze rurami 134 i 135 cisnieniowymi wyposazo¬ nymi w glowice zbierajace 136 i 137, wracajac do reak- 10 tora krakowania.Jak juz podano przy opisie wariantu zilustrowanego fig. 1, tlenek wegla spala sie w fazie rzadkiej, powodujac powstanie strefy wysokiej temperatury zajmujacej wiek¬ sza czesc strefy fazy rzadkiej, a zwlaszcza obszar, którego przyblizone polozenie oznaczono jako X. Regulacja tem¬ peratury regeneracji w strefie fazy rzadkiej odbywa sie w znacznym stopniu dzieki pochlanianiu ciepla przez mase stalych czastek unoszonych w góre przez wzno¬ szacy sie strumien gazu spalajacego. Temperatury w sa- 20 siedztwie komory zbiorczej, cyklonów i przewodów la¬ czacych, mozna zmniejszac, jesli jest to pozadane, wpro¬ wadzajac pare wodna za posrednictwem przewodu 150* zaworu 151 i przewodu 152 oraz pierscienia 153 powie¬ trznego otaczajacego komore zbiorcza 132. Stosowac mozna takze rozpylone strumienie wody, nie pokazane na ry¬ sunku.Zgodnie z innym, szczególnie korzystnym wariantem sposobu wedlug wynalazku, stosujac aparat pokazany na fig. 2 zmienia sie w zasadniczy sposób parametry ro¬ bocze, w porównaniu z parametrami wariantu opisanego powyzej. Predkosc gazu i doplyw stalych czastek dobie¬ ra sie tak, by zasadniczo calkowite spalanie koksu i tlenku wegla zachodzilo w fazie gestej, a cieplo ulegalo rozpro¬ szeniu w zlozu. 35 Gdy uklad pracuje wedlug któregos z dwóch pierwszych opisanych powyzej wariantów, odzyskiwanie ciepla wy¬ wiazywanego przy zasadniczo calkowitym spalaniu kok¬ su i tlenku wegla odbywa sie droga pochlaniania tego 49 ciepla przez stale czastki w obydwu fazach, przy czym zawracanie stalych czastek do strefy gestej pozwala na zapewnienie utrzymania odpowiednio wysokiej tempera¬ tury w strefie fazy gestej. Zawracane czastki-przenosic moga dodatkowe cieplo sluzace do podniesienia tempera- 45 tury fazy gestej do temperatury sprzyjajacej usuwaniu dodatkowych warstw osadów koksu,.. dzieki czemu spa¬ lanie warstw koksu zachoclzi prawie calkowicie. Gdy uklad pracuje w ten sposób, ze zasadniczo calkowite spa¬ lenie zachodzi w fazie gestej katalizatora, cieplo rozpra- 50 sza sie w tej fazie ulegajac pochlonieciu przez stale czastki w stanie fluidalnym, w zwiazku z czym ostatnie warstwy koksu zostaja spalone. Tak wiec we wszystkich warian¬ tach stale czastki zawierajace zregenerowany katalizator wracajac z regeneratora do reaktora krakowania zawie- 55 raja od okolo 0,01% do* okolo 0,1% wagowych, korzyst¬ nie 0,01%—0,05% wagowych, korzystniej okolo 0,01%— 0,03% wagowych wegla lub koksu osadzonego na katali¬ zatorze, przy czym moga one opuszczac strefe regenera- - cji w temperaturze odpowiedniej dla prowadzenia kra- 60 kowania w reaktorze.Wybitna korzyscia zwiazana ze stosowaniem sposobu wedlug wynalazku jest fakt, ze zregenerowany kataliza¬ tor posiada charakterystyki aktywnosci i selektywnosci zblizone do charakterystyk swiezego katalizatora konwer- 65 sji, dzieki czemu jest on szczególnie Uzyteczny w proce-112 833 23 sach konwersji zachodzacych przy bardzo krótkich cza¬ sach kontaktu w reaktorach wznosnikowych. * Aktywnosc katalityczna wykazywana w procesach kra¬ kowania przez katalizatory zawierajace sita molekularne* a takze ich selektywnosc podczas konwertowania suro w ców weglowodorowych na pozadane produkty zmienia- • ja sie bardzo wyraznie na korzysc wraz z wydajniejszym usuwaniem resztkowego wegla lub koksu z katalizatora podczas regeneracji. Niski poziom koksu na zregenero¬ wanym katalizatorze jest szczególnie pozadany w przy¬ padku katalizatorów fluidalnego krakowania zawieraja- - cych aktywne katalitycznie krystaliczne glinokrzemiany.W ten sposób uzyskac mozna wyzsza wydajnosc poza¬ danych produktów konwersji.W procesach krakowania, w których strefa regeneracji sklada sie z dolnej strefy fazy gestej i górnej strefy fazy rzadkiej, utlenianie tlenku -wegla do dwutlenku wegla zachodzic moze glównie, czesto w co najmniej 60%, nie¬ rzadko w okolo 65—95%, a nawet calkowicie, w fazie gestej regeneratora.W wyniku utleniania tlenku wegla do dwutlenku wegla w fazie gestej wywiazuje sie dodatkowe cieplo podtrzy¬ mujace spalanie osadów koksu na katalizatorze fluidal¬ nym. Co wiecej, gdy znaczna czesc tlenku wegla utle¬ nia sie w fazie gestej, mniejsza jego ilosc pozostaje do spalenia w fazie rzadkiej katalizatora, w zwiazku z czym mozna znacznie zmniejszyc lub wyeliminowac zjawisko dopalania i dzialanie wysokich temperatur powstajacych w'wyniku niekontrolowanego spalania tlenku wegla w górnej czesci regeneratora, które to zjawisko moze dzia¬ lac szkodliwie na materialy konstrukcyjne reaktora, od¬ lotowy gaz spalinowy, urzadzenia wylapujace czastki substancji stalej z gazu odlotowego, np. cyklony, a takze wplywac ujemnie na aktywnosc katalizatora.Stale czastki zawierajace zregenerowany katalizator o niezwykle niskiej zawartosci resztkowego koksu odpro¬ wadza sie z gestego zloza i w temperaturze zblizonej do temperatury panujacej w tym zlozu przeprowadza do reaktora, w którym kontaktuje sie je ze swiezym surow¬ cem weglowodorowym lub jego mieszanina z recyrkula¬ cyjnymi frakcjami weglowodorowymi. Poniewaz utlenia¬ nie tlenku wegla pochodzacego ze spalania osadów koksu z katalizatora zachodzic moze glównie w fazie gestej, a w korzystnych wariantach zachodzi w tej fazie zasadniczo calkowicie, zregenerowany ' katalizator mozna zawracac do reaktora krakowania w o wiele wyzszej temperaturze i w stanie znacznie wyzszej aktywnosci niz ma to miejsce w znanych dotad procesach.Glówna korzyscia plynaca z niniejszego wynalazku jest mozliwosc uzyskania niezwykle niskiej zawartosci tlenku wegla w strumieniu gazu opuszczajacym regenerator.Podczas gdy gaz spalinowy pochodzacy ze zwyczajnego procesu regeneracji katalizatora krakowania zawiera na ogól od okolo 6 do 10% tlenku wegla, podobna ilosc dwu¬ tlenku wegla i bardzo malo tlenu, zawartosc tlenku wegla w gazie spalinowym pochodzacym ze zmodyfikowanej regeneracji utrzymywac mozna na poziomie ponizej okolo 0,2% objetosciowych, np. od okolo 500 do 1000 czesci objetosciowych na milion (ppnlv). W korzystnych przy¬ padkach ilosc ta jest nawet mniejsza i wynosi np. 0—500 czesci objetosciowych na milion. Tak niskie stezenie tlen¬ ku wegla w strumieniu gazów odlotowych pozwala na wypuszczanie ich do atmosfeiy, gdyz zgodna jest z nor¬ mami zanieczyszczen otaczajacego powietrza. Jesli jest to pozadane, resztkowy tlenek wegla mozna spalic u wy- 24 lotu z komina odprowadzajacego gazy spalinowe z urza¬ dzenia do regeneracji. Ta korzysc plynaca z wynalazku pozwala dodatkowo na wyeliminowanie kosztów inwes¬ tycyjnych zwiazanych zwykle z budowa urzadzen do spa- 5 lania tlenku wegla polaczonych z urzadzeniami typu tur¬ bin i innego wyposazenia przeznaczonego do czesciowego odzyskiwania energii powstajacej przy utlenianiu tlenku wegla, a ponadto spelnione sa nadal wymagania obowia¬ zujacych norm zanieczyszczen otaczajacego powietrza, 10 pod wzgledem emisji tlenku wegla.Tak-wiec sposób wedlug wynalazku pozwala na osiag¬ niecie dodatkowych korzysci. Korzysci te zwiazane sa z problemem dopalania i bilansem cieplnym. Glównym problemem napotykanym czesto w praktyce, którego to problemu Usiluje sie zwykle uniknac, zwlaszcza w przy¬ padku fluidalnej regeneracji katalizatora, jest zjawisko znane jako dopalanie, opisane np. przez Hengstebecka w Petroleum Processing, McGrow-Hill Book Co., 1959 na stronach 160 i 175 i dyskutowane w Oil and Gas Jour- 20 nal, 53, 3, 1955 na stronach 93—9i. Powyzszym termi¬ nem okresla sie dalsze spalanie tlenku wegla na dwutle¬ nek wegla, wedlug reakcji (c), majacej charakter silnie egzotermiczny. Dopalania starano sie usilnie unikac w procesach fluidalnej^ regeneracji, gdyz prowadzic ono 25 moglo do powstania wysokich temperatur grozacych zniszczeniem wyposazenia i powodujacych ciagla dezak¬ tywacje czastek katalizatora krakowania. Dopalanie wys¬ tepowalo w przypadku wielu operacji fluidalnej regene¬ racji katalizatora i rozwinieto cala dziedzine wiedzy zaj- 30 mujaca sie sposobami technik regeneracji, prowadzacy¬ mi do unikniecia tego zjawiska.Ostatnimi czasy zastosowano z róznych powodów zwiek¬ szenie temperatur regeneracji; opracowano równiez szcze- 35 gólowo sposoby regulacji temperatur regeneracji w po¬ czatkowym stadium wystepowania dopalania poprzez regulacje zasilania zbiornika regeneratora tlenem, co opisano np. w opisach patentowych St. Zjedn. Am. nr 3 161583; 3 206 393 i 3 513 087. 40 Zgodnie z obecna praktyka unikania dopalania gaz' spalinowy z regeneracji katalizatora ma zazwyczaj bardzo niewielka zawartosc tlenu oraz znaczna zawartosc tlenku wegla i dwutlenku wegla, wystepujacych w ilosciach prawie równomolowych. Proces dalszego spalania tlenku wegla 45 na dwutlenek wegla jest wydajnym zródlem energii cieplnej, poniewaz reakcja (c) jest silnie egzotermiczna. Dopalanie moze przebiegac w temperaturze powyzej okolo 592 °C, wyzwalajac cieplo wynoszace w przyblizeniu 1,013 107 dzula na kg utlenianego tlenku wegla. Ta ilosc ciepla 50 stanowi na ogól okolo l/4 c^lej ilosci ciepla wywiazujacego sie przy spalaniu koksu.Spalanie tlenku wegla mozna prowadzic w kontrolo¬ wany sposób w strefie odstawania lub w dopalaczu tlen¬ ku wegla po oddzieleniu gazu odlotowego od kataliza- 55 tora, jak to opisano np. w amerykanskim opisie patento¬ wym nr 2 753 925, przy czym wyzwolona energie cieplna . mozna wykorzystac w róznych procesach rafineryjnych, np. do wytwarzania wysokocisnieniowej pary wodnej.Inne sposoby wykorzystania tej energii cieplnej opi- 60 sano w opisach patentowych St. Zjedn. Am. nr 3 012 962 i 3 137 133 (do napedu turbin) i 3 363 993 . (wstepne . ogrzewanie surowca naftowego). Procesy odzyskiwania ciepla wymagaja odrebnego, i skomplikowanego wyposa¬ zenia lecz rzeczywiscie zmniejszaja wyplyw tlenku wegla 55 stanowiacego, skladnik gazów spalinowych do atmosfery,112 833 25 a wiec pozwalaja uniknac potencjalnego zagrozenia po¬ waznego zanieczyszczenia srodowiska naturalnego.Katalizatory na bazie ukladu dwutlenek krzemu-tle- nek glinowy, stosowane powszechnie przez wiele lat w róznych procesach krakowania weglowodorów pocho¬ dzenia naftowego nie sa specjalnie czule na poziom' reszt¬ kowego koksu na katalizatorze, gdy poziom ten nie prze¬ kracza 0,5% wagowych. Katalizatory na bazie ukladu dwutlenek kfzemu-tlenek glinowy zostaly jednak w znacz¬ nym stopniu wyparte przez katalizatory z wprowadzo¬ nymi do nich dodatkowo krystalicznymi glinokrzemia- nami, zwanymi tez zeolitami lub sitami molekularnymi.Katalizatory zawierajace sita molekularne sa znacznie bardziej czule na pcziom resatkowego koksu, który wy¬ wiera znaczny wplyw na aktywnosc katalizatorów oraz ich selektywnosc w procesie konwersji surowca na za¬ dany produkt lub produkty. Poniewaz z konwencjonal¬ nymi technikami regeneracji katalizatorów wiaza sie trud¬ nosci z usuwaniem resztkowych warstw koksu, otrzymy¬ wany w praktyce poziom koksu odpowiada zazwyczaj zawartosci koksu resztkowego na zregenerowanym ka¬ talizatorze, w granicach okolo 0,2—0,3% wagowych.Mozliwosc uzyskiwania wzmozonej aktywnosci i se¬ lektywnosci katalizatorów krakowania typu sita mole¬ kularnego przy niskich zawartosciach koksu stanowi sil¬ ny bodziec do poszukiwania sposobów dalszego zmniej¬ szania poziomów koksu resztkowego. Bardzo pozadane jest uzyskanie poziomu koksu wynoszacego mniej niz 0,05% wagowych, jakkolwiek w warunkach przemyslo¬ wych nie jest to z reguly mozliwe. Koniecznosc zwiek¬ szenia urzadzen do regeneracji, wieksze straty kataliza¬ tora, znaczne straty ciepla, itp. zniechecaja do prób uzys¬ kiwania takich idealnie stabilnych katalizatorów.Wiele instalacji fluidalnego krakowania pracuje na za¬ sadzie bilansu cieplnego, opartej na wykorzystaniu w pro¬ cesie wywiazujacego sie ciepla podczas spalania koksu.Instalacje takie nie moga jednak w pelni wykorzystywac zalet katalizatorów krakowania, zwlaszcza katalizatorów zeolitowych, ujawniajacych sie szczególnie w reaktorze wznosnikowym, w którym czasy kontaktu katalizatora i par oleju moga byc maksymalnie krótkie. Operacjom laczacym wysoki stopien konwersji z duza selektywnos¬ cia sprzyja niski stosunek ilosci katalizatora do ilosci oleju w reaktorze wznosnikowym, prowadzacy do tworzenia sie mniejszej ilosci koksii, którego spalanie w urzadzeniu do regeneracji powoduje wywiazywanie ciepla. Tak wiec dla podniesienia temperatury katalizatora czesto stosowac trzeba zewnetrzne zródlo ciepla, np. piec podgrzewajacy wstepnie surowiec lub ewentualnie instalacje mozna za¬ silac swiezym surowcem o nizszej temperaturze. Tych niepozadanych koniecznosci mozna uniknac lub zmniej¬ szyc je znacznie stosujac sposób wedlug wynalazku, poz¬ walajacy na wydajne odzyskiwanie dodatkowego ciepla za pomoca stalych czastek przenoszonych do reaktora wznosnikowego. Cieplo wywiazujace sie przy spalaniu koksu w zwyklych operacjach wynosi okolo 2,793 107 dzula/kg.Proces wedlug wynalazku moze czynic mozliwym zwiek¬ szenie tego ciepla do okolo 3,857.107 dzula/kg. Wyzsze cieplo powstajace przy spalaniu koksu prowadzic moze" do zwiekszania temperatur regeneracji, obnizenia poziomu koksu na zregenerowanym katalizatorze i mniejszej pred¬ kosci cyrkulacji stalych czastek, przy zwiekszonych wy- dajnosciach z poszczególnych stopni konwersji.Przyklad I. 6,9 g dodatku oleju smarnego zawie- 26 rajacego 9,2% wagowych magnezu w postaci tlenku mag¬ nezowego, weglanu magnezowego i polipropylobenzeno- sulfonianu magnezu rozpuszczono w 33,1 g lekkiego oleju recyrkulacyjnego z procesu krakowania katalitycznego. 5 10 g tego roztworu krakowano w laboratoryjnym urza¬ dzeniu do krakowania w zlozu fluidalnym. Zloze to sta¬ nowilo 220 g stabilnego, stosowanego w przemysle kata¬ lizatora krakowania zawierajacego 2,5% wagowych sita molekularnego i okolo 0,6% wagowych sodu. Katali- 10 zator pochodzil z przemyslowej instalacji fluidalnego krakowania katalitycznego, po wycofaniu z której pod¬ dano go kalcynacji. Olej recyrkulacyjny krakowano przez 4 minuty w temperaturze 370°C. Zloze katalizatora przed¬ muchiwano azotem przez 10 minut w temperaturze 678°C, 15 a nastepnie ochlodzono je do temperatury 370 °C. Cykl krakowania, przedmuchiwania i regeneracji powtarzano do momentu osiagniecia w katalizatorze zawartosci mag¬ nezu, cynku i fosforu wynoszacych odpowiednio 1100, 703 i 59 czesci na milion. Cynk i fosfor byly uprzednio 20 zawarte w katalizatorze.Przyklad II. Powtórzono tok postepowania z przykladu I z tym wyjatkiem, ze stosujac 10 g roztworu zawierajacego 6,5 g oleju i 3,5 g dodatku oleju smarnego zawierajacego 1,6% wagowych cynku, 1,3% wagowych 25 fosforu i 4,6% wagowych magnezu powtarzano cykl kra¬ kowania, przedmuchiwania i regeneracji do momentu osiagniecia w katalizatorze zawartosci magnezu, cynku i fosforu wynoszacych odpowiednio 2400, 1200 i 1097 czesci na milion. 30 Przyklad III. Powtórzono tok postepowania z przykladu II, z tym wyjatkiem, ze uzyto stabilnego, sto¬ sowanego w przemysle katalizatora krakowa, który za¬ wieral 3,3% wagowych sita molekularnego w ukladzie dwutlenek krzemu-tlenek glinowy jako w substancji pod- 35 stawowej, przy czym pochodzil on równiez z przemyslo¬ wej instalacji fluidalnego krakowania katalitycznego, po opuszczeniu której poddany zostal kalcynacji oraz ze cykl krakowania, przedmuchiwania i regeneracji powta¬ rzano do momentu osiagniecia w katalizatorze zawar- 40 tosci magnezu, cynku i fosforu wynoszacych odpowied¬ nio 4600, 304 i 1.136 czesci na milion.Przyklady IV—VIII. Rózne nasycone kataliza¬ tory badano pod katem ich zdolnosci do zmniejszania emisji dwutlenku siarki w gazach spalinowych ze strefy 45 regeneracji, stosujac w tym celu laboratoryjne urzadzenie do regeneracji. Syntetyczny gaz spalinowy skladajacy sie z 1500 czesci na milion dwutlenku siarki, 4% objetos¬ ciowych tlenu, 4% objetosciowych pary wodnej i azotu jako reszty przepuszczono przez stale zloze fluidalne 50 utworzone przez katalizator krakowania typu sita mole¬ kularnego nasycony metalem. Zloze to utrzymywano w szklanym regeneratorze otoczonym grzejnikiem wy¬ twarzajacym pozadana temperature regeneracji wyno¬ szaca 678 CC. Temperature katalizatora mieszano za po- 55 moca termopar. Do oddzielania katalizatora porywanego przez gaz opuszczajacy regenerator i do zawracania tego katalizatora do zloza zastosowano cyklon. Czas pracy urzadzenia do regeneracji w podanych warunkach wy¬ nosil 40—90 minut, dla zapewnienia dostatecznego okresu 60 czasu potrzebnego na ustalenie sie stopnia utlenienia medalu na katalizatorze.Zawartosc .dwutlenku siarki w gazie opuszczajacym regenerator analizowano w sposób ciagly za pomoca ana¬ lizatora UV. Ilosc dwutlenku siarki usunietego z gazu 65 spalinowego ze strefy regeneracji obliczono jako róznice27 112 833 Tablica I 28 Przyklad Czas 0—10 10—20 20—30 30—40 Iloscusunietego dwutlenku siarki (% objetosciowe) 1 IV | V 78—63 63—43 43—32 32—27 85—82 82—78 78—74 74r-70 VI 92—91 91—89 89—88 88—87 VII ,36—24 24^16 16—14 14^13 VIII | 60—49 49—39 39—33 33—30 1 pomiedzy zawartoscia dwutlenku siarki w swiezej mie¬ szaninie gazu syntetycznego i w gazie opuszczajacym regenerator. W tablicy I pokazano zaleznosc wyrazonej w procentach objetosciowych ilosci dwutlenku siarki usunietego z gazu spalinowego ze strefy regeneracji od czasu, jaki uplynal od chwili rozpoczecia próby. Objetosc usunietego dwutlenku siarki zmniejsza sie w czasie, po¬ niewaz powierzchnia katalizatora staje sie nasycona.W przykladzie IV porównawczym zastosowano nie¬ nasycony stabilny katalizator z przykladu I i II, a pred¬ kosc przeplywu mieszaniny syntetycznego gazu spalino¬ wego wynosila 1084 ml/minute. W przykladzie V i VI uzyto nasyconych karalizotorów uzyskanych odpowied¬ nio w przykladzie I i II, a predkosci przeplywu miesza¬ niny syntetycznego gazu spalinowego wynosily odpo¬ wiednio 989 i 1014 ml/minute.Przyklad VII jest przykladem porównawczym, w któ¬ rym zastosowano nienasycony katalizator z przykladu III, przy predkosci przeplywu mieszaniny syntetycznego gazu spalinowego wynoszacej 891 ml/minute. W przy¬ kladzie VIII uzyto nasyconego katalizatora uzyskanego w przykladzie III, a predkosc przeplywu mieszaniny syn¬ tetycznego gazu spalinowego wynosila w tym przykla¬ dzie 992 ml/minute. Predkosci przeplywu mierzono w temperaturze 15,5 °C.Przyklady IX—X. W przykladzie IX powtó¬ rzono/tok postepowania wedlug przykladów IV—VIII, z tym wyjatkiem, ze mieszanina syntetycznego gazu spa¬ linowego zawierajaca po 4% objetosciowe tlenku wegla, tlenu i pary wodnej oraz azot jako reszte przechodzila przez fluidalne zloze z predkoscia okolo 1000 ml/minute (mierzona w temperaturze 15,5 °C). Zloze to stanowila mieszanina sproszkowanego tlenku magnezowego maja¬ cego czastki o wymiarach 5 mikronów i mniejsze oraz nienasyconego, kalcynowanego, stabilnego, stosowanego w przemysle katalizatora typu sita molekularnego zawie¬ rajacego 5,3% wagowych poddanego wymianie jonowej z wodorem i pierwiastkami ziem rzadkich krystalicz¬ nego glinokizemianu typu Y oraz uklad dwutlenek krze- mu-tlenek glinowy, skladajacy sie w 30% wagowych z tlenku glinowego, który to katalizator uzyty jest w miejsce katalizatora nasyconego. Mieszanine zawierajaca 0,3% wagowych tlenku magnezowego i okolo 70% objetoscio¬ wych tlenku wegla poddano konwersacji na dwutlenek wegla. W przykladzie X, w' identycznych warunkach jak w przykladzie IX, stosujac nienasycony katalizator z przykladu IX lecz nie stosujac tlenku magnezowego, przeprowadzono konwersje 58% objetosciowych tlen¬ ku wegla na dwutlenek wegla.Przyklad XI—XII. W przykladzie XI na prze¬ myslowej instalacji fluidalnego krakowania katalitycz¬ nego wyposazonej w reaktor wznosnikowy krakowano stosujac znany sposób regeneracji wsad oleju gazowego zawierajacy 1,67% wagowego siarki. Uzyto przemyslo¬ wego stabilnego katalizatora krakowania typu sita mole- 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60 kularnego, zawierajacego 2,5% wagowego sita moleku¬ larnego i okolo 0,6% wagowego sodu. W przykladzie XII na tej samej instalacji krakowano inny wsad oleju gazowego, zawierajacy 1,68% wagowych siarki. Zasto¬ sowano identyczny schemat regeneracji i ten sam kata¬ lizator krakowania lecz dodatkowo nasycono go magne¬ zem i cynkiem. Magnez i cynk osadzono na katalizatorze wprowadzajac do strefy rrakcji niewielkie ilosci siarcza¬ nu magnezowego i dwualkilodwutiofosforanu magnezu w postaci zawartego we wsadzie dodatku oleju smarnego.Po kilkugodzinnym dodawaniu prowadzonym tym spo¬ sobem zawartosc magnezu i cynku na katalizatorze kra¬ kowania wynosila odpowiednio 0,3% wagowych i 0,1% wagowych. Warunki prowadzenia operacji i sklad gazów spalinowych ze strefy regeneracji przedstawiono w ta¬ blicy 2.Tablica II Przyklad Warunki krakowania Temperatura krakowa¬ nia, °C Calkowita predkosc zasi¬ lania surowcem, m3/dzien Stosunek przerobu Predkosc cyrkulacji kata¬ lizatora, tony/minute Stosunek wagowy katali¬ zatora do oleju Warunki desorpcji Temperatura desorpcji, °C Ilosc kg pary wodnej na tone katalizatora Warunki regeneracji Temperaturaw gestym zlozu, °C * Predkosc zasilania po¬ wietrzem do spalania, kg/godzine Sklad gazu opuszczaja¬ cego strefe regeneracji C02, % molowy CO, % molowy 02, % molowy S02, czesci objetosciowe | na milion (ppmv) • 11 523,3 7821,32 1,07 29,1 5,3 521,1 3,90 688 186880 13,0 5,0 0,5 580 12 521,1 7439,80 1,25 26,4 5,2 518 4,26 . 702,7 220899 14,0 5,6 2,0 60 1 Zastrzezenia patentowe 1. Cykliczny sposób fluidalnego krakowania katalitycz¬ nego surowca weglowodorowego zawierajacego 0,2—6% wagowych siarki w postaci organicznych zwiazków siar¬ ki, w którym zmniejsza sie emisje tlenków siarki w stru- 65 mieniu gazu opuszczajacego strefe regeneracji przez pod-112 833 29 danie surowca weglowodorowego krakowaniu w strefie reakcji przy uzyciu czastek katalizatora krakingu typu sita molekularnego znajdujacych sie w stanie fluidalnym; oddzielanie od strumienia opuszczajacego strefe reakcji czastek katalizatora zdezaktywowanych przez zawiera¬ jace siarke osady weglowe i przeprowadzacie do strefy desorpcji, w której zdezaktywowany katalizator kontak¬ tuje sie z gazem odpedowym usuwajacym z katalizatora lotne osady; oddzielanie od strumienia opuszczajacego strefe desorpcji czastek zdesorbowanego katalizatora, przeprowadzanie ich do strefy regeneracji gdzie regene¬ ruje sie je przez wypalanie z czastek zdesoibowanego ka¬ talizatora nie ulegajacych desorpcji, zawierajacych siar¬ ke osadów weglowych pizy uzyciu gazu zawierajacego tlen, oddzielanie czastek zregenerowanego katalizatora od strumienia opuszczajacego strefe regeneracji i zawra¬ canie ich do strefy reakcji, znamienny tym, ze podczas fluidalnego krakowania katalitycznego do katalizatora krakowania dodaje sie ulegajace fluidyzacji stale czastki inne niz katalizator krakingu typu sita molekularnego, zawierajace reagent metaliczny i otrzymuje mieszanine czastek zawierajaca od okolo 10 do okolo 99,9975% wa¬ gowych katalizatora krakingu typu sita molekularnego, w której reagent metaliczny sklada sie z co najmniej jed¬ nego wolnego lub zwiazanego pierwiastka metalicznego takiego jak magnez, wapn, stront lub bar i obecny jest w mieszaninie czastek w ilosci odpowiedniej do zaabsor¬ bowania co najmniej okolo 50% tlenków siarki powsta¬ jacych w wyniku wypalenia w strefie regeneracji zawiera¬ jacych siarke osadów weglowych; w obecnosci tej miesza¬ niny przeprowadza sie krakowanie surowca w tempera¬ turze okolo 455°—650 °C; nastepnie z mieszaniny czastek po opuszczeniu przez te mieszanine strefy reakcji de- sorbuje sie lotne osady przy uzyciu gazu odpedowego za¬ wierajacego pare wodna, w temperaturze okolo 455°— —650°C i przy stosunku wagowym pary wodnej do ka¬ talizatora krakingu wynoszacym okolo 0,0005—0,025; zdesorbowana mieszanine czastek regeneruje sie w tem¬ peraturze okolo 560°—790 °C; absorbuje sie na miesza¬ ninie czastek co najmniej okolo 50% tlenków siarki pow¬ stajacych w wyniku wypalenia w strefie regeneracji osa¬ dów weglowych zawierajacych ciarke; nastepnie przepro¬ wadza sie ze strefy regeneracji do strefy reakcji miesza¬ nine czastek zawierajaca zaabsorbowane tlenki siarki; odprowadza sie strumien gazów opuszczajacych strefe regeneracji zawierajacy tlen czasteczkowy i niewielka ilosc tlenków siarki; i odprowadza sie ze strefy reakcji i/lub desorpcji zaadsorbowane tlenki siarki w postaci gazu zawierajacego siarke. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze sto¬ suje sie reagent metaliczny, który sklada sie z co najmniej jednego wolnego lub zwiazanego metalicznego pierwiast¬ ka takiego jak magnez lub wapn. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze rea¬ gent metaliczny stosuje sie w ilosci, która w przeliczeniu na metal wynosi okolo 0,1—0,5% wagowych powyzszej mieszaniny czastek. 4. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze sto¬ suje sie ulegajace fluidyzacji czastki stale zawierajace reagent metaliczny osadzony na nosniku, przy czym jako nosnik stosuje sie bezpostaciowy katalizator krakingu lub ciala stale zasadniczo obojetne w stosunku do reakcji krakowania. 5. Sposób wedlug zastrz. 4, znamienny tym, ze jako 30 nosnik stosuje sie krzemionke, tlenek glinu, dwutlenek toru i trójtlenek boru. 6. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, £e ka¬ talizator krakingu typu sita molekularnego stosuje sie 5 w ilosci okolo 90—99,9% wagowych wspomnianej mie- szariny czastek. 7. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze pare wodna stosuje sie w ilosci odpowiadajacej stosunkowi pary wodnej do katalizatora krakingu 0,0015—0,0125. io 8. Sposób wedlug zastiz. 1, znamienny tym, ze ze strefy regeneracji odprowadza sie strumien gazu zawiera¬ jacego co najmniej okolo 0,01% objetosciowych tlenu czasteczkowego. 9. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze ze 15 strefy regeneracji odprowadza sie strumien gazu, który zawiera mniej niz 600 czesci objetosciowych na milion czesci objetosciowych tlenków siarki. 10. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stosuje sie surowiec, który zawiera okolo 1—4% wagowych 20 siarki. 11. . Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako ulegajace fluidyzacji czastki zawierajace reagent me¬ taliczny stosuje sie czastki tlenku magnezowego. 12. Cykliczny sposób fluidalnego krakowania katali- 25 tycznego surowca weglowodorowego zawierajacego 0,2— —6% wagowych siarki w postaci organicznych zwiazków siarki, w którym zmniejsza sie emisje tlenków siarki w stru¬ mieniu gazu opuszczajacego strefe regeneracji przez pod¬ danie surowca weglowodorowego krakowaniu w strefie 30 reakcji przy uzyciu czastek katalizatora krakingu typu sita molekularnego znajdujacych sie w stanie fluidalnym; oddzielanie czastek katalizatora zdezaktywowanych przez zawierajace siarke osady weglowe od strumienia opusz¬ czajacego strefe reakcji i przeprowadzanie do strefy de- 35 rospeji, w której zdezaktywowany katalizator kontakto¬ wany jest z gaztm odpedowym usuwajacym z kataliza¬ tora lotne osady; oddzielanie od strumienia opuszczaja¬ cego strefe desorpcji czastek zdesorbowanego kataliza¬ tora, przeprowadzanie ich do strefy regeneracji gdzie 40 regeneruje sie je przez wypalanie z czastek zdesorbowa- mego katalizatora nie ulegajacych desorpcji, zawieraja¬ cych siarke osadów weglowych przy uzyciu gazu zawie¬ rajacego tlen i oddzielanie czastek zregenerowanego ka¬ talizatora od strumienia opuszczajacego strefe regenera- 45 cji i zawracanie ich do strefy reakcji, znamienny tym, ze do czastek katalizatora wprowadza sie co najmniej jeden metal z grupy obejmujacej magnez, wapn, stront i bar poprzez dodanie do cyklu procesu co najmniej jednego zwiazku wymienionego metalu lub metali w postaci ciek- 50 lejj, przy ezym metal ten wprowadza sie w ilosci wystar¬ czajacej do zaabsorbowania co najmniej okolo 50% tlen¬ ków siarki powstajacych w wyniku wypalenia w strefie regeneracji zawierajacych siarke osadów weglowych; prze¬ prowadza sie krakowanie surowca w temperaturze okolo 55 455°C—650°C; desorbuje sie lotne osady ze zdezakty- wowanego katalizatora w temperaturze okolo 455 °C— —650°C, przy uzyciu gazu odpedowego zawierajacego pare wodna i przy stosunku wagowym pary wodnej do katalizatora krakingu wynoszacym okolo 0,0005—0,025; 60 zdesorbowany katalizator regeneruje sie w temperatu¬ rze okolo 560°C—790 °C; absorbuje sie na czastkach katalizatora zawierajacych wspomniany metal co najmniej okolo 50% tlenków siarki powstajacych w wyniku wypa¬ lenia w strefie regeneracji zawierajacych siarke osadów 65 weglowych, nastepnie przeprowadza sie ze strefy rege- .112 833 31 neracji do strefy reakcji czastki katalizatora zawierajace zaadsorbowane tlenki siarki; odprowadza sie strumien gazów opuszczajacych strefe regeneracji zawierajacy tlen czasteczkowy i niewielka, ilosc tlenków siarki i odpro¬ wadza sie ze strefy reakcji i/lub desorpcji zaadsorbowane tlenki siarki w postaci gazu zawierajacego siarke. 13. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze jako metal stosuje sie magnez i wapn. 14. Sposób wedlug zastrz. 13, znamienny tym, ze do czastek katalizatora wprowadza sie okolo 0,1—0,5% wagowych metalu. 15. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze jako zwiazek metalu stosuje sie sól metalu. 16. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze jako zwiazek metalu stosuje sie dwuketoniany metali i karboksylany metali zawierajace w czasteczce 1—20 atomów wegla. 10 32 17. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze jako zwiazek metalu stosuje sie acetylooctan magnezu. 18. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze . pare wodna stosuje sie w ilosci odpowiadajacej stosun¬ kowi pary wodnej do katalizatora krakingu 0,0015—0,0125. 19. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze ze strefy regeneracji odprowadza sie strumien gazu, który zawiera co najmniej okolo 0,01% objetosciowych tlenu czasteczkowego. 20. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze odbiera sie strumien-gazu opuszczajacy strefe regeneracji, który zawiera co najmniej mniej niz 600 czesci objetos¬ ciowych na milion czesci objetosciowych tlenków siarki 21. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze. surowiec zawiera okolo 1—4% wagowych siarki.FIG. I 9 8 LDD Z-d 2, z. 1086/1400/81, n. 85+20 egz.Cena 100 zl PLThe present invention relates to a cyclic fluid catalytic cracking process suitable for use with sulfur-containing hydrocarbon feedstocks. This process is characterized by significantly reduced emission of sulfur oxides in the exhaust gas from the catalyst regeneration unit. A cracking catalyst which has become relatively inactive due to the deposition of carbon deposits, commonly known as "coke", which occurs during the cracking of hydrocarbons in the reaction zone, it is continuously removed from this zone. The spent catalyst is discharged from the reaction zone into a desorption zone, where evaporable carbon deposits, i.e. hydrocarbons, evaporate from the catalyst. The catalyst is in turn discharged into the regge zone. Generation, in which it is restored to remove non-evaporative deposits by burning the coke with an oxygen-containing gas, resulting in the formation of carbon monoxide and carbon dioxide The hot regenerated catalyst is then continuously returned to the reactor to repeat the cycle. The problem of incomplete combustion of carbon monoxide at d is associated with catalytic cracking carbon dioxide in the regeneration zone, whereby a significant amount of carbon oxygen remains in the exhaust gas of the regeneration zone. Apart from the fact that the discharge of carbon monoxide into the atmosphere is undesirable, this compound tends to react with the residual oxygen contained in the exhaust gas from the regeneration zone, causing combustion in the exhaust pipes and ducts to lead to them In addition, when the catalytic cracker is fed with raw materials with a high sulfur content, i.e. petroleum hydrocarbon fractions containing organic sulfur compounds, sulfur is part of the coke deposited on the catalyst. During the regeneration of the coked, deactivated catalyst, the coke burns off its surface, and during the burnout process, sulfur is converted to sulfur dioxide. ki and, to a small extent, sulfur trioxide, which compounds are part of the flue gas stream flowing out of the regeneration zone. When cracking raw material with a high sulfur content, sulfur oxides emissions often reach around 1200 parts per million. In the case of carbon monoxide and solids emissions, pollution standards have been established, and it is expected that such standards will soon be developed for emissions of other compounds , for example sulfur oxides, especially sulfur dioxide. Consequently, considerable importance is attached to reducing the level of emissions of the various combustion products and solid particles in the gaseous streams flowing from the regeneration zones connected to the oil crackers. It is imperative that the chosen method of reducing these emissions should work effectively without It is also necessary that the chosen method does not create an undesirable emission of other samples * 112 833 \ 112: 3, e.g. it does not increase the emission of solid particles or increase the operating costs. With these requirements in mind, a highly desirable way to reduce sulfur oxide emissions in petroleum crackers is to use a cracking catalyst modified to reduce sulfur oxide emissions while maintaining activity, durability and wear resistance. under normal cracking conditions, in any type of cracker, the use of metals is generally avoided in the case of cracking catalysts, and it is believed that the use of metal-containing raw materials in the presence of cracking catalysts is problematic, however, South African Patent No. 7924/72 and its later US-issued counterpart No. 3,909,392 (1975), which will be discussed in more detail later, describe the simultaneous use of cracking catalysts and burn-up catalysts or promoters in a regeneration zone that is in the burn zone. The spanking contains a metal rod, sulfur or sieve. These descriptions also give fluidizable metal compounds, in particular powdered transition metal oxides, e.g., ferric oxide, manganese oxide and rare earth oxides, which compounds are added in the catalyst charge or are found in the catalyst charge. only in a regenerator. Belgian Patent No. 826,266 (1975) describes a method very similar to the method described in US Patent No. 826,266 (1975). US Am. No. 3,909,392, which is based on the physical combination of a cracking catalyst with a carbon monoxide oxidation catalyst which is a metal with an atomic number of at least 20. As suitable promoters for the oxidation reaction are metals from groups of copper and zinc metals and metals from groups III to VIII of the Periodic Table, especially platinum, palladium, rhodium, molybdenum, tungsten, copper, chromium, nickel, manganese, cobalt, vanadium, iron, cerium, ytterbium and uranium In U.S. Patent No. United States, Am. No. 3,808,121 describes a catalyst regeneration process carried out in the presence of a carbon monoxide oxidation catalyst, which catalyst remains in the regeneration zone. A cracking catalyst containing less than 100 parts per million (metal and total catalyst) is known. a compound of at least one metal belonging to the group consisting of period 5 and 6 metals of the Periodic System Group VIII, with rhenium and its compounds particularly effective in reducing the content of carbon monoxide in flue gases from cracking catalysts. Also known is a cracking catalyst of the molecular sieve type obtained in the sodium form and undergoing ion exchange into the ammonium form and then saturated with rare earth metals. In the case of sulfur oxide emission, many methods of treating the flue gases have been used, e.g. scrubbing or washing. , chemical absorption, neutralization, and chemical reactions or conversions, but all these methods of sulfur oxide removal require large and expensive ancillary equipment, resulting in increased operating and investment costs. US Am. No. 3,699,037 consists in adding during the cracking cycle - at least a stoichiometric amount of a compound of calcium or magnesium in relation to the amount of sulfur deposited on the catalyst. The task of the added substance is to react with sulfur oxides, and then in a strong state When finely divided, it leaves the cracking cycle as solid particles in the flue gas stream from the regeneration zone. Continuous addition of such a material significantly increases the operating costs. Similarly, in US Pat. US Am. Nos. 3,030,300 (1962) and 3,030,314 (1962) describe a catalytic cracking process in which one or more compounds of boron, alkali metals and alkaline earth metals are added continuously during the cracking cycle in a moving bed. obtaining a catalyst with increased resistance to tearing under the influence of impact and to surface abrasion. This catalyst consists of silicon catalyst particles having a microporous, catalytically active core coated with an adherent protective coating of glaze containing silica and one or more compounds of boron, alkali metals or alkaline earth metals. United States No. 3,835,031 (1974) describes a fluidized bed cyclic catalytic cracking process with reduced emission of sulfur oxides in the flue gas from a regenerator. This method uses a catalyst containing a silicon dioxide-alumina system in the base material, impregnated with one or more alkaline earth metal oxides, a molecular sieve. United States No. 3,388,077 (J968); 3,409,390 (1968) and 3,849,343 (1974) describe a method for increasing the conversion efficiency of a harmful exhaust gas stream containing carbon monoxide and sulfur oxides. The method consists in contacting the stream with a catalyst composition consisting of a porous, refractory carrier, a catalytically active metallic component, for example a metal of the nickel group, and an alkaline earth metal selected from the group consisting of calcium, barium and strontium. So far, no one has discovered the method according to the present invention. The method according to the invention is a cyclic fluid catalytic cracking process which allows the emission of sulfur oxides in the exhaust gas from the regeneration zone to be reduced. According to the invention, in order to reduce the emission of harmful gases to the atmosphere, the cyclic process of fluidized catalytic cracking of a hydrocarbon feed containing organic sulfur compounds is carried out in such a way that the feed is cracked in the reaction zone using molecular sieve-type cracking catalyst particles, where the catalyst particles are in the fluidized state and then from the leaving stream the reaction zone is separated from the catalyst particles inactivated by the sulfur-containing carbon deposits and passed to a stripping zone, where the deactivated catalyst contacts the strip-gas to remove volatile deposits from the catalyst. The desorbed catalyst particles are separated from the stream leaving the stripping zone, passed to the regeneration zone and regenerated by burning the desorbed catalyst particles v non-desorbable sulfur-containing carbon deposits with oxygen-containing gas, and the regenerated particles are separated from the cascade. of the stream leaving the regeneration zone and returned to the reaction zone, (112 833 5 according to the invention, during the fluidized catalytic stripping process, the above cracking catalyst is added to the above cracking catalyst with fluidizable particles containing a metallic reagent, to obtain a mixture of particles containing from about 10 to about 99.9975% by weight of a molecular sieve cracking catalyst. At least one metal element is used as the metallic reactant, either in the free state or in the form of a compound of the group consisting of magnesium, calcium, strontium, and barium . This reagent is in a mixture of particles. It is used in an amount sufficient to cause the absorption of at least about 50% of the sulfur oxides resulting from the burning of sulfur-containing carbon deposits in the regeneration zone. Cracking of the raw material is carried out at a temperature of about 455-650 ° C, from the leaving quench the reaction zone is separated from the catalyst particles, inactivated by the sulfur-containing carbon deposits, and the particle mixtures are stripped at a temperature of about 455-650 ° C, the volatile deposits are stripped off using a water vapor stripper gas equivalent to the weight ratio of the vapor water to the cracking catalyst 0.00Q5-0.025. The desorbed mixed particle is regenerated at a temperature of about 560 ° -79 ° C, and at least about 50% of the sulfur oxides produced by combustion in the regeneration zone of sulfur-containing carbonaceous deposits are absorbed on the mixture of particles. The particles containing the absorbed sulfur oxides are led from the regeneration zone to the reaction zone, whereupon sulfur oxides are withdrawn from the stripping zone in the form of a sulfur-containing gas, while from the regeneration zone a gas stream containing molecular oxygen and a small amount of sulfur oxides is withdrawn. The method according to the invention makes it possible to carry out substantially complete combustion of the carbon monoxide in the regeneration zone and to absorb the heat generated during this combustion by means of solid particles which are returned to the reaction zone and the desorption zone before returning to the regeneration zone. These solid particles consist of a cracking catalyst of the molecular sieve type and a metal reagent, and may also contain an amorphous cracking catalyst and solids essentially inert to the hydrocarbon cracking process. The metal reagent may be introduced into the molecular sieve cracking catalyst, to an amorphous cracking catalyst and to a substantially inert solid. This introduction may be made before, during or after the introduction of the substrate in a given cycle of the cracking process. The cycle conditions for the cracking process are chosen such that a stable metal and sulfur compound is formed in the solid particles in the regeneration zone, and the sulfur-containing gas leaves the desorption zone. In the case of reducing catalysts. the emission of sulfur oxides in the exhaust gas from the regeneration zone during the fluid cracking operation, it is important that the catalysts not only be able to perform the said function in the initial period, but also that they perform these functions satisfactorily over extended periods of time. Therefore, in the work, the charge of these catalysts should take into account the characteristics of their activity and stability. 6 Activity is a measure of a catalyst's ability to reduce sulfur oxide emissions in the exhaust gas from a regeneration zone under a certain regime, where the regime is taken to mean the conditions used, i.e. temperature, pressure, contact time, etc. The stability of a catalyst is a measure of its ability to retain characteristics of activity in a given period of time. Stability is related to the rate of change of activity parameters over time, the lower rate of these changes means that the catalyst is more stable. The stability of the catalyst should be such that the activity characteristics can be maintained over an extended period of time. These basic characteristics can be achieved more easily during the cracking cycle: an effective sulfur reducing agent, i.e. a metal reagent in the present invention. It should be introduced into the solid particles in situ rather than into the cracking catalyst. of molecular sieve type during the preparation of this catalyst. 20 It has been found that the introduction of a metallic reagent during the cracking process cycle results in a greater reduction in the emission of sulfur oxide in the exhaust gas from the regeneration zone than its introduction by combining with a sieve-type cracking catalyst. Molecular tyrla during catalyst preparation. Addition of the metallic reagent during the cycle of the cracking process is also advantageous in that there is then a better possibility to control any harmful effect of the metallic reagent on the cracking reactions, since the rate of addition of the reagent and / or its amount can be varied. previously with a molecular sieve type cracking catalyst, it may be lost due to the fragmentation that occurs during abrasion of the catalysts. The addition of a metallic reagent during the cracking cycle cycle and its incorporation into the solid particles in situ allows the required amount of this reagent to be maintained at the desired level. It is an object of the present invention to improve a fluidized catalytic cracking cyclic process, in which the hydrocarbon feedstock containing organic sulfur compounds is cracked in a reaction zone under fluidization conditions. in the presence of homogeneous or heterogeneous solid particles forming the fluidized bed. These particles are regenerable and contain a metallic reagent and a molecular sieve-type cracking catalyst consisting of the base substance of the cracking catalyst and crystalline aluminosilicate dispersed therein. The cracking catalyst is inactivated in the reaction zone by sulfur-containing carbon deposits. The solid particles in the fluidized state are separated from the cracked hydrocarbons leaving the reaction zone and led to a desorption zone where evaporating carbon deposits are evaporated from the deactivated cracking catalyst upon contact with the stripper gas. The solid particles in the fluidized state are then separated from the gases leaving the desorption zone and led to a regeneration zone where the desorbed deactivated cracking catalyst is regenerated to render it highly active. Burnout of the non-evaporative sulfur-containing fs-containing carbon deposits upon contact with an oxygen-containing gas stream7. The result is carbon monoxide, carbon dioxide and sulfur oxides, which react with a metallic reagent to form a metal and sulfur compound in solid particles. The solid particles in the fluidized state containing the regenerated catalyst are separated from the flue gas leaving the regeneration zone and returned to the reaction zone. A preferred method of the invention consists in introducing a liquid substance containing metal in a metal reagent during the cracking cycle and introducing this metal reagent. * to solid particles over the cycle, the waste gas used contains water vapor3. the regeneration of the desorbed deactivated cracking catalyst takes place in the regeneration temperature range where the metal and sulfur compound is stable in solid particles, and by supplying the regeneration zone to the regeneration zone with an oxygen-containing regeneration gas stream in sufficient quantity, the flue gases leaving the regeneration zone contain oxygen. Molecular. The hydrocarbon feedstock used in the process may contain about 0.2-6% by weight of sulfur in the form of organic sulfur compounds. It is preferred that the feed contains about 0.5-5% by weight of sulfur, and more preferably about 1-4% by weight of sulfur in the form of organic sulfur compounds. The cracking catalyst base of the molecular sieve cracking catalyst is preferably a combination of at least two substances from the group consisting of silicon dioxide, alumina, thorium dioxide, boron trioxide, and more preferably silicon dioxide-alumina. Such cracking catalyst base material preferably contains about 10-65 and more preferably about 25-60% by weight of alumina, preferably about 35-90, and more preferably about 35-70% by weight of silicon dioxide and preferably about 0.5-50 and more preferably about 5-50% by weight of crystalline Preferably, the molecular sieve cracking catalyst is from about 1.0 to about 99.9975, more preferably about 30-99.99, and most preferably about 90-99.9% by weight of the The metallic reactant consists of at least one unbound or bound metallic element of the Group, magnesium, strontium, calcium and barium. Accordingly, the metallic reagent may be selected from the group consisting of magnesium, calcium, strontium, barium, 1 compounds of these elements, and mixtures thereof. It is more preferred that the metallic reagent is selected from the group consisting of magnesium and calcium. that the oxides or oxides of the metallic element or elements present in the metallic reagent are responsible for the absorption of the sulfur oxides in the regeneration zone. In this connection, it is preferable that the metallic element or elements of the metallic reactant be introduced in the form of an oxide or oxides during the cracking cycle. However, it is sufficient for the process described herein to use one or more metallic elements as the metallic reactant to enter the cracking process cycle. The metallic element or elements of the metallic reagent are activated as necessary for adsorption to take place in the zone. regeneration during the steps of the process 2,833,8 according to the invention. This activation appears to cause a partial or substantially complete conversion of the target metal or metals to the corresponding oxide or oxides. These activations are not actually influenced by the way in which the metallic element or elements are chemically bonded in the initial stage after introducing them during the process cycle. The average amount of the metallic reagent in the regeneration zone is sufficient for a significant amount of the amount of sulfur oxides formed by the removal of sulfur-containing carbon deposits has been adsorbed. At least 50%, and preferably more than 80% of the sulfur oxides formed after firing are absorbed by the metallic reagent in the regeneration zone. As a result, the concentration of sulfur oxides in the flue gas stream from the regeneration zone may be no more than about 600-1000 parts per million parts by volume, preferably no more than about 600 parts per million parts by volume, and even more preferably no more than about 400 parts per million 20 parts volume. The amount of metallic reagent used, based on the metal or metals, is preferably from about 25 parts per million to about 7 wt%, more preferably from about 0.01 wt% to about 5 wt%, and most preferably from about 0 wt%. 1% by weight to about 0.5% by weight of the solid particles. Some of the solid particles may contain more than the average amount of metallic reagent in the solid particles, but they are mixed with other solid particles. which contain less than the average amount of the metal reagent, so that the average amount of the metal reagent in the solids corresponds to the above-mentioned level. The desorbed deactivated catalyst is regenerated within the regeneration temperature range, whereby a stable metal and sulfur compound is formed in the solids. This compound is formed from the metal contained in the metallic reagent and sulfur oxide. The regeneration temperatures are preferably from 560 ° C to about 40,790 ° C, more preferably from about 690 ° C to 730 ° C. Cracking of the hydrocarbon feed is carried out at the reaction temperature range where the metal and sulfur compounds in the solids react. forming metal sulfide in a metallic reagent. Cracking reaction temperatures are preferably from about 455 ° C to about 650 ° C, and more preferably 467 ° C-592 ° C. Volatile deposits are evaporated from the deactivated cracking catalyst with a vapor-containing gas in the desorption temperature range. wherein the metal sulfide in the metallic reagent reacts with water; forming hydrogen sulfide gas. Desorption temperatures are preferably from about 455 ° C to about 650 ° C, and more preferably 467 ° G to 538 ° C. The weight ratio of steam to molecular sieve-type cracking catalyst 55 in the desorption zone is preferably from about 0.0005 to about 0.025, more preferably from 0.0015 to 0.0125. The new exhaust gases from the regeneration zone preferably contain at least 0.01 vol.% Oxygen, and more preferably at least 0.5 vol.% Oxygen, to achieve the desired reduction of harmful gas emissions. the metal in the metal reagent an oil-soluble or soluble or dispersible compound is used. The metal reagent is introduced into a macular sieve type cracking catalyst. In this variant of the invention, the solid particles may additionally contain at least one additional component from the group consisting of solids essentially inert to the cracking of the hydrocarbon feedstock and the amorphous cracking catalyst, the metallic reagent being introduced therein. In this embodiment, the compound introduced in the cracking reaction zone, desorption zone and regeneration zone during the cracking cycle is a metal salt. Examples of suitable compounds are metal detonates and metal carboxylates having 1 to 20 carbon atoms. A preferred compound is magnesium acetyl acetate. In another embodiment of the invention, the material "containing a metal in the metallic reagent is a metallic reagent in powder form, for example, magnesium oxide. In yet another embodiment, the material is a metallic reagent deposited on an amorphous cracking catalyst." or on a body substantially inert to the cracking reaction. The invention relates to an improved fluid catalytic cracking process wherein an improved fluid catalytic convention regeneration of the cracking catalyst takes place and an improved process for reducing sulfur oxide emissions in the gas exiting the zone. regeneration of the cracking catalyst and in which the commotion of the sulfur-containing hydrocarbon feed takes place, in the course of which the catalyst is deactivated by depositing the sulfur-containing coke on its surface. Steels according to the invention containing a cracking catalyst of the molecular sieve type and forming a well-dispersed These physical systems are recirculated throughout the cycle of the cracking process in the cracking zone, desorption zone and regeneration zone. The applied conditions reduce the amount of sulfur oxides in the exhaust gas from the regeneration zone. The cracking catalyst and the metal reagent in the process according to the invention perform separate and important functions. The cracking catalyst catalyzes the cracking reactions, while the metal reagent is essentially inert to this mercury and its detrimental effect on the catalytic conversion operations, if necessary. It exists at all, is low under the conditions used. The reduction in the amount of sulfur oxides in the flue gas from the regeneration zone is due to the adsorption of these oxides on the solid particles in the regeneration zone. Also, the molecular sieve-type cracking catalyst often serves as an adsorbent. Sulfur oxides. The metal reactant reacts with the adsorbed sulfur oxides to form a metal and sulfur-containing compound in the solids, especially metal sulfates, and especially alkaline earth metal sulfates. When such a metal and sulfur compound is stable under the operating conditions in the process of operation. regeneration, it can be transferred to k solid surfaces particles to the regeneration zone and the desorption zone, where it is reduced and is acetylated as a sulfur-containing gas, especially in the form of hydrogen sulfide. It is understandable that the activity of reducing sulfur oxide emissions in the exhaust gases from the regeneration zone may be subject to change depending on the metal used as the metal in the metallic reagent. Likewise, the results obtained with the use of a plurality of metals capable of fulfilling the roles of the metal in the metallic reagent need not necessarily equal the results obtained with the use of another metal capable of fulfilling these functions. Different results are also obtained under different conditions. The steels of the particles in the method according to the invention are very fine, their average dimensions are from about 20 microns or even less to about 150 microns, so that the particles are in a fluidizable form. suitable starting materials for the cracking catalyst are silicon dioxide and / or alumina materials. Other refractory metal oxides may be used, which only limits their ability to undergo efficient regeneration under selected conditions. Mixtures of alumina and aluminum may also be used. Preferred catalysts are combinations of silicon dioxide with alumina mixed with "molecular sieves", also called zeolites or crystalline aluminum silicates. Suitable cracking catalysts contain sufficient crystalline gynosilicates to substantially increase the cracking activity of these catalysts, this amount being only minimized by their ability to undergo efficient regeneration under selected conditions. The silicon dioxide to alumina mole ratios in the crystalline aluminosilicates are generally at least about 2: 1, for example up to about 2: 1 to about 12: 1, preferably 4: 1 to 6: 1. Suitable cracking catalysts based on dioxide of silicon are catalysts containing this compound predominantly, e.g. from about 35 to about 90% by weight of silicon dioxide and from about 10 to about 65% by weight of alumina. These catalysts can be prepared by any suitable means, e.g. etc., paying attention only to the fact that the final physical form of the catalyst allows for its fluidization. With appropriate "molecular sieves" Different "are natural or synthetic alumina silicates, for example fotosites, chabasites, X and Y types of aluminosilicates, and ultra-durable crystalline broad porous silicates. When molecular sieves are mixed, for example, with a silicon dioxide-alumina system, to obtain a cracking catalyst in the petroleum raw material, the molecular sieve content of the freshly-pyreated catalyst particles is from about 0.5 to about 50% by weight, preferably 5 to 50% by weight. % by weight. The stable molecular sieve type cracking catalyst may contain only about 1% by weight of the crystalline material. Crystalline aluminosilicates are generally available or are made in sodium form, with typically the amount of the sodium component then being maximally reduced so that it is generally less than about 0.3% by weight. The reduction of the sodium component is carried out by ion exchange with hydrogen ions, with ions that are precursors of hydrogen ions, e.g. with ammonium ions or with polyvalent metal ions, including calcium, strontium, barium ions, rare earth metals, e.g. cerium, lanthanum, neodymium and naturally occurring rare earth elements, as well as their mixtures. Applicable crystalline substances are able to maintain a porous structure under high temperature conditions during the production of the catalyst, Hydrocarbon changes and catalyst regeneration. Crystalline aluminosilicates often have a homogeneous porous structure with extremely small pores; The diameter of the cross-section of the pores ranges from about 6 to about 20x10-10 m, preferably 10-15x10-10 m. Catalytic cracking of heavy mineral oil fractions is one of the basic operations in refineries. It is used to obtain the conversion of crude oil to the desired. fuels such as high-octane gasolines used in spark ignition engines. An example of a "fluidized" catalytic conversion process is the fluid catalytic cracking process in which large molecule liquid or gaseous hydrocarbons contact the fluidized bed in a reactor. a long lifter reactor with hot, very fine particles of solid catalyst, keeping the mixture of catalyst and hydrocarbons at high temperature in a fluidized or dispersed state for a period of time sufficient to achieve the desired degree of cracking for hydrocarbons of lower molecular weight, present in the gasoline, For oil or fuels from distillation The visibility of hydrocarbon feedstocks suitable for use in the cracking process is generally at a higher temperature range than that of gasoline, e.g. in the range of about 205 ° C to about 650 ° C. The cracking temperature of the raw materials is generally from about 455 ° C to about 650 ° C. These raw materials are various fractions of mineral oils boiling in a higher temperature range than gasoline, e.g. light gas oils, heavy gas oils, oils from a wide temperature range distillation, vacuum gas oils, kerosene, decant oils, fractions residuals, reduced crude oils and recirculation oils derived from the above-mentioned, as well as the corresponding fractions of shale oils, tar sand processing products, synthetic oils, coal hydrogenation products, etc. These fractions can be used separately or combined with The method of the invention may be carried out in accordance with any convenient catalytic cracking scheme, although it is preferable to use fluid catalytic cracking in which the conversion of hydrocarbons takes place predominantly in the rare-phase transfer line or in a rising reactor system. with the use of highly active catalysts moving in space and relatively high speeds. It is preferable that cracking occurs essentially in the riser only and not in the dense catalyst bed. In conventional gas oil rising crackers, the throughput ratio or volume ratio of the total feed to fresh feed may vary from 1 to 3 and the conversion rate from about 40 to about 100% by weight, and it is preferable to maintain it. at levels greater than about 60% by weight, e.g. 60-90% by weight. Conversions are understood to mean the percent weight loss of hydrocarbons boiling above about 220 ° G under atmospheric pressure due to the formation of lighter substances or coke. The weight ratio of the total amount of cracking catalyst to oil in the riser reactor can be varied from about 2 to about 20 such that the density of the fluid dispersion is from about 16.02 kg / m3 to about 80.37 kg / m3. 833 12 It is desirable that the ratio of the amount of catalyst to the amount of oil be kept at about 3 to about 20, preferably 3-7. The speed of fluidization in the riser reactor can be varied from about 3 meters / second to about 5 meters / second. The ratio of the height of the riser to the average diameter of the riser is usually around 25. In the production of conventional heavy gasoline, the mixing temperature at the bottom of the riser reactor is preferably maintained at 538 ° C to 592 ° C, so that the oil feed is carried out. volatilized and the outlet temperature at the top is about 510 ° C. Much higher temperatures are necessary for cracking the residual fractions and synthetic fuels. Under these conditions, taking into account the need to immediately separate the spent catalyst from the oil vapors, the contact time between the catalyst and the oil must be very short. The contact time in the riser reactor is typically from 1 to 15 seconds, preferably from 3 to 10 seconds. Short contact times are advantageous because a large proportion of the hydrocarbon cracking reaction occurs in the initial contact period, thus avoiding the undesirable. ' secondary reactions. This is especially important when we want to obtain increased productivity and product selectivity with a reduced amount of coke. Short contact times between catalyst particles and oil vapors can be achieved by various methods. For example, the catalyst can be injected 30 at one or more points located along the lower section of the riser. Likewise, the feed oil may be injected at all points along the lower section of the riser reactor, introducing streams of fresh feed and dung at other points. For this purpose, the lower section of the riser can account for about 80% of the total height of the riser, so that the effective contact times are kept as short as possible and the conversion of the oil feedstock is optimized. When a dense catalyst bed is used, it is also possible to require the injection of the catalyst particles and / or the oil charge directly into the zone of the dense bed by injection of the catalyst bed. These conversion conditions lead to gasoline as a fuel for internal combustion engines with a spark yield, however, the process scheme may be altered as appropriate to obtain heavier hydrocarbon products, eg, turbojet fuel, diesel fuel, fuel oil and chemicals, particularly olefins and aromatics. 50 In the catalytic process, some non-volatile carbon substances or "coke" are deposited on the catalyst particles. Coke contains polynuclear aromatic hydrocarbons, which are usually composed of a small proportion of hydrogen, say from about 4 to about 10% 55 by weight. contains organic sulfur compounds, sulfur is also found in coke. Coke grows on the catalyst, reducing its catalytic activity in the cracking reaction and reducing its selectivity to make a gasoline blend. Catalyst particles 60 can largely regain their initial properties thanks to the removal of most of the coke from them by a suitable regeneration process. The spent catalyst from the kerosene conversion reactor is desorbed prior to entering the regenerator. The temperature in the desorber tank of the fluidized bed catalytic cracking plant is substantially equal to the conversion temperature in the reactor and ranges from about 455 ° C to the eye lo 650 ° C, preferably kept above about 467 ° C. Steam is the preferred stripper gas, although steam containing nitrogen or other steam containing inert or flue gas may also be used. The stripper gas is introduced at a pressure of generally at least about 6.8 bar, preferably about 2.4 bar, which results in substantially complete removal of the volatile compounds from the spent catalyst. The method of the invention may be carried out according to any suitable regeneration scheme. cracking catalyst, although it is preferable to use a regeneration system comprising at least one dense bed and at least one thin phase zone. The particles of desorbed spent catalyst can be introduced into the dense bed zone of the regenerator vessel through suitable lines from the desrober vessel. The inlet may be located at the bottom or to the side, preferably near the top of the fluidized zone of the dense bed. The inlet may also be at the top of the regenerator, whereby the catalyst first contacts in the organic zone of the thin phase with a substantially already consumed regeneration gas. ' Catalyst regeneration occurs by burning off the coke deposits from the surface of the catalyst with a gas containing molecular oxygen such as air. Many regeneration techniques are used in the industry to restore the catalyst to significant catalytic activity depending on the degree of coke removal. In the gradual removal of coke from the catalyst, the most difficult thing is to remove its residues, so in practice an intermediate degree of catalytic activity is accepted, with an economic compromise. Burning coke deposits from the catalyst requires the use of large volumes of oxygen or air. It seems that the oxidation of coke can be presented in a simplified way as the oxidation of carbon, proceeding according to the following chemical equations: CO 2 (b) 2C + 02 ^ 2CO (c) 2CO + 02 2CO2 Reactions (a) and (b) occur in both typical conditions for regeneration of the catalyst, which process may take place in the temperature range from about 560 ° C to about 790 ° C, and these exemplify chemical interactions between gas and solid during catalyst regeneration at temperatures in the above-mentioned range. Each increase in temperature influences the increase of the coal combustion rate and the more complete removal of carbon or coke from the catalyst particles. The increased combustion rate is accompanied by an increased release of heat, and when sufficient free or molecular oxygen is present, the reaction (c) in the gas phase may occur. The latter reaction is initiated and programmed by free radicals and can be catalyzed. The burning of sulfur-containing coke deposits from the catalyst also leads to the formation of sulfur oxides. The burning process can be represented by the following chemical equations. / (d) S (in coke) + 2 SO 2 (e) SO 2 + 1 / 202— ^ SO 3 14 Reactions (d) and (e) also take place under the typical conditions of the cracking catalyst regeneration process. it runs fast, the reaction (s) is relatively slow. The reactions (e) can be catalyzed by any of the catalysts catalyzing the above-mentioned reaction (c). The molecular sieves adsorb the sulfur oxides, and therefore the reaction (s) may take place on the solid particles of the cracking catalyst of the invention. The other solid particle components of the invention also have the ability to adsorb sulfur oxides. The resulting sulfur trioxide can react with a suitable metal, especially a metal oxide in a metal reagent, to form a stable metal sulfate in the solids. After the solid particles are separated from the flue gas stream leaving the regeneration zone, the metal sulfate in the solid particles is returned to the reaction zone. This prevents the escape of sulfur in the form of gaseous sulfur oxides from the regeneration zone. Sulphate remains on the solid particles as they pass through the reaction zone and is converted into a metal sulfide in a metallic reagent and, in a measure, into hydrogen sulfide in the reducing atmosphere prevailing in this zone . During desorption of the vapor-containing strip gas in the stripping zone, the sulfur is converted to hydrogen sulfide and is discharged in the gas stream leaving the strips. In this way, the metallic reaction is regenerated and becomes again capable of reacting with sulfur oxides the next time it passes through the regeneration zone. Hydrogen sulphide can be recovered with the cracking products from the desorption zone, separated and converted into elemental sulfur in known devices. It seems that the discussed reactions can be summarized as follows: * Regeneration: MO + SO2 + 1/2 Ó2 or MO + SO3 MSO4 Reaction: MSO4 + 4H2NMS + 4H20MO + H2S + 3H2O Desorption: MS + H2O MO + H2S These reactions are possible due to the simultaneous use of a molecular sieve-type cracking catalyst and a metal reagent according to the invention. The presence of the metallic reagent does not substantially contribute to the high cracking catalytic activity normally exhibited by a molecular sieve catalyst. Thus, with the assumed feed conversion and crack yield, a reduction in the emission of sulfur oxides is obtained at the same time. be finely divided, for example in the form of a powder, not combined with a molecular sieve type cracking catalyst or any other carrier. In this case, the metallic reagent is separately introduced as a powder during the catalytic cracking process cycle and then mixed with the molecular sieve-type cracking catalyst in situ during the cycle. The metal reagent is not introduced during the cycle upstream of the cracking catalyst. - In general, the powdered form of the metallic reagent is advantageous, as it is then easy to introduce into the fluidized catalytic cracking system and is easy to handle in this system. The size of the powder particles should be chosen so as to avoid segregation at fluidization velocities. It is desirable that the powder particles are not small enough to create the problem of excessive emission in gases as solid particles entrained from the bed. In 5 fluid catalytic cracking operations, filters, cyclones, dust collectors, etc. are used to recover most of the entrained solid particles and return them to the system to reduce losses. The powder should be sufficiently resistant to abrasion and excessive degradation. Generally, the average particle size of the powdered metallic reagent is from about 0.5 or 1 to 100 microns, preferably less than about 30 microns in diameter. Micro-dimensional particles, that is, particles less than 1 micron in size, e.g., from about 0.01 to about 0.05 microns, may tend to form larger sized aggregates; such aggregates may also be advantageously used in a longitudinal process. Examples of powdered metal reagents suitable for use in this process are magnesium oxide and calcium oxide, dolomite and Trimex, manufactured by Trimex Corporation and described in US Patent No. 3,630,696. The metal reagent may also be incorporated into the invention. A suitable non-cracking catalyst of the molecular sieve type, outside the cracking cycle, and these compositions are then introduced during the cycle, ¬ nothing it becomes part of the solid particles. Such a carrier may be an amorphous cracking catalyst or a solid essentially inert to the cracking reaction, which may, for example, be in the form of a ceramic material. In this case, the metallic reagent deposited on the carrier is then mixed with a cracking catalyst of the molecular sieve type. during the cracking cycle, the catalyst is introduced first in this cycle. It is desirable that the carrier is porous and that its surface area including the pores on the surface is at least about 10, preferably at least 50 m2 / g. Examples of suitable carriers are silicon dioxide, alumina, silicon dioxide-alumina system. etc. The metal reagent can be introduced to such a substrate by ion exchange, saturation or other methods - by contacting the substrate or its component with a solution or solutions of the metal compound or compounds of the metal reagent, using 50 of them in an amount sufficient to obtain the desired concentration of the metal reagent, according to the requirements of the invention. The metallic reactant may be combined with such a substrate either during any of the substrate preparation steps, or with an already finished substrate. One method of introduction is to subject the substrate to ion exchange. Ion exchange can also be applied to silicon solids and clays, using a solution or solutions of the compound or compounds of the metal element or elements of the metal reagent. Suitable compounds for this purpose are metal halides, preferably chlorides, nitrates, amine halides, oxides, sulfates, phosphates and other soluble inorganic salts as well as carboxylates including. 65 16 containing 1-5 carbon atoms in the molecule and alcohols. The metal reactant can also be introduced into or part of a molecular sieve type cracking catalyst during the catalytic cracking cycle, with no metallic reagent introduced upstream of the catalyst. In this case, the metallic reagent is introduced into the cracking catalyst during the cycle of the cracking process. When choosing the method of introduction, care should be taken that the activity and selectivity of the cracking catalyst do not change adversely. In each of the above cases, there is no certainty as to the mechanism by which the metallic reagent is introduced into the catalyst. cracking like a molecular sieve, an amorphous cracking catalyst or a substantially inert substrate. Metals can form complex bonds with the carrier material and other solid particle constituents. It is understood that the terms "metallic reagent" and "incorporated" into a substrate as used herein refer to the metals of that constituent present inside the potty as a composition and / or in an element state. The saturation can be carried out by all methods which do not damage the structure of the substrate. Saturation with a metallic reagent of a cracking catalyst of the molecular sieve type - The saturation of the inert carrier for the cracking reaction or the amorphous cracking catalyst is carried out either during the cycle or off-cycle. Saturation is different from ion exchange. As a result of impregnation, a better deposition on the surface and, above all, a physical bond with the surface is achieved, while in the case of ion exchange the bonds are mainly of a chemical nature, and more diffusion causes less deposition on the surface. In the case of impregnation, the metal is deposited on the substrate with essentially no ion exchange between the metal and the substrate. When saturating the substrate, the metal or metals of the metallic reagent may be present in the k or compounds which are soluble in water, relatively soluble or dispersible in organic solvents, and the amount or amounts of these compounds must be selected so that these compounds are contained metal or metals in an amount that would be on the substrate in contact with them. The compositions may be dried to remove the solvent to provide the metallic reagent deposited on the substrate. It is preferable to use impregnating solutions containing water-soluble nitrates because the residual thermal decomposition of nitrates is relatively harmless in terms of the activity of the hydrocarbon cracking catalyst. Metal halides and sulphates can also be used for saturation, but since the byproducts of thermal decomposition of these salts can adversely affect the activity of the hydrocarbon cracking catalyst, they are most commonly used to deposit a metallic reagent on substrates that are essentially inert to the cracking reaction and not They have a distinctly detrimental effect on the cracking reactions of Hydrocarbons. Another method of physically depositing a metallic reagent on a substance, especially on porous substances such as crystalline aluminosilicates, is by adsorption. 25 30 35 40 45 50 55 60 112 833 17 the substance of the fluidized bed degradable compound or compounds of the metal or metals of the metallic reactant, followed by thermal or chemical decomposition of the compound or compounds. The substrate can be activated by heating it to remove adsorbed water, and then contacting the liquid bed susceptible to decomposition. a compound or compounds of mtal or metals as a reactant a metallic compound, thereby adsorbing the compound or "compounds onto the substrate. Typical examples of these compounds are alkylmethacin, volatile metal halides, etc. The adsorbed compound or compounds can then be reduced thermally or chemically to their active state to obtain an evenly dispersed active metallic reagent on the substrate. The thermal reduction can be carried out e.g. during the regeneration process. It is also advantageous to introduce the metal compound or compounds of the metallic reactant during the cycle of the cracking process and to discharge them into the substrate in situ. Such a compound or compounds may be incorporated in an oil-soluble or relatively water-soluble solid, liquid or gaseous form at any stage of the cracking process cycle. A considerable dispersion in the solid particles is thus achieved. Such a compound or compounds can, for example, be mixed with the feed or gas for fluidization in the reaction zone, with a regeneration gas, fuel oil or water in the regeneration zone, or with a stripper gas in the desorption zone, or introduced in a separate stream. In situ compounds are metal salts, for example metal detonates or metal carboxylates containing from 1 to 20 carbon atoms. A particular example is magnesium acetoacetate. Preferred variants of the process of the invention are those involving regeneration carried out in accordance with the regeneration scheme described in US Pat. US Am. No. 3,909,392. This embodiment, referred to herein as an atane technique, relates to an improved catalytic cracking process including an improved method of regenerating a catalyst used for fluid catalytic conversion of hydrocarbons in which the catalyst is deactivated by coke depositing on it. surface. This process makes it possible to obtain a regenerated catalyst with as low a coke content as possible, while maintaining a favorable heat balance in the conversion apparatus and with a minimum carbon monoxide content in the Uin gas stream. The heat generated during the combustion of carbon monoxide is absorbed by the regenerated catalyst, thus obtaining some of the heat needed in the hydrocarbon conversion zone. In one variant of the process according to the above patent, almost complete combustion of carbon monoxide to carbon dioxide is carried out inside the tank of the device for regeneration, in a second, relatively sparse catalyst regeneration zone, the temperature of this process being desirable to be from about 650 ° C to about 815 ° C, preferably from about 675 ° C to 788 ° C. The temperature in the second zone may be about 10 ° C to about 40 ° C higher than the temperature in the first regeneration zone. A partially regenerated catalyst from the first relatively dense regeneration zone may flow through the second zone in an amount and amount in a controlled manner. a flow rate sufficient to absorb substantially all of the heat generated during bonding in the second zone. Although most of the coke is burned off the catalyst in the first zone, additional coke is burned off the partially regenerated catalyst while it is in the second zone, after which the substantially coke-free catalyst can be returned to the hydrocarbon conversion step. variant of the process described in U.S. Patent No. US Am. No. 3,909,392, substantially complete firing including both coke or carbon oxidation on a catalyst, and carbon monoxide oxidation occur within one relatively dense regeneration zone by appropriate control of, in particular, the regeneration temperature and gas velocity. The invention is carried out in variants including the regeneration scheme described in US Pat. US Am. No. 3,909,392, the main amount of the heat generated by the combustion of carbon monoxide in the regeneration zone is absorbed by the solid particles of the invention containing the cracking catalyst, which is part of the heat required in the cracking zone. It is advantageous that the method according to the invention is According to the invention, according to the described embodiments, it is possible to prevail the combustion of coke and carbon monoxide in the dense phase, if present. There is a much greater amount of solid particles in this phase than in the rare phase zone, if present, so that these particles absorb the heat that is released to a much greater extent. Since "the proportion of combustion in the dense phase is increased, the amount of heat generated in the dense phase is increased. in the rare phase zone, the need for a rapid exchange of solid particles in the rare phase zone is significantly reduced or eliminated. The process carried out in accordance with the above variants includes the use of solid particles according to the invention, containing a cracking catalyst of the molecular sieve type and a metallic reagent According to the invention, in a system in which there is substantially complete combustion of the carbon monoxide. The low coke contents on the catalyst obtained in this process correspond to amounts of less than 0.2% by weight, preferably less than about 0.05% by weight. flue gas obtained in the process may contain less than about 0.2% by volume of carbon monoxide, e.g. 500-1000 parts per million, even 0-500 parts per million. The process also results in the recovery of the heat generated by its direct transfer to solid particles in the reservoir of the regenerator. The velocity of the gas causing fluidization in the dense zone of the regenerator may be about 0.06-1.2 m / sec, preferably about 0 , 15-0.9 m / second. The regeneration gas for fluidization of the dense bed contains free or molecular oxygen, and it is preferable to introduce into the regeneration device some excess oxygen in relation to the amount needed to completely burn the coke, both carbon and hydrogen into carbon dioxide and water vapor. . The amount of excess oxygen may vary from about 0.1 to about 25 percent or more of the theoretical stoichiometric amount of oxygen needed for complete combustion of the coke, but it is preferred that the excess amount does not exceed about 10%. For example, when a regenerative gas is used, 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60 112 833 19% of air, this 10% excess air will result in only about 2% by volume oxygen in the exhaust gas stream. It is preferred that at each point of the regeneration apparatus the molecular or free oxygen and carbon monoxide concentrations lie outside the explosive concentration range, preferably the carbon monoxide concentration lies outside the explosive range under the given conditions to eliminate any risk of explosion. The regeneration gas, in addition to free or molecular oxygen, may contain an inert or diluting gas, e.g. nitrogen, water vapor, etc., recycle gas from the stream leaving the regeneration zone and other similar gases. Typically, the oxygen concentration in the regenerator gas at the entrance to the regenerator is around 2-30 % by volume, uses 5-25% by volume. Since air is most often used as the source of oxygen, a significant proportion of the inert gas can be nitrogen. The inert gas can be used to dissipate the excess heat generated during the burning of the coke from the catalyst. The source of the hot inert gas is the gas stream leaving the regenerator, and some of this gas can be returned to the regenerator and, for example, combined with sufficient feed. regenerator of air or other oxygen-containing gas, with the inclusion of almost pure oxygen, to obtain the desired content of this element. Thus, the recirculating gas can be subjected to direct heat exchange, raising the temperature of the regenerating gas, which gives even further heat savings in the system. According to the invention, they can be transferred from the sparse zone into a partial separation zone, usually provided with multi-stage cyclones. From these cyclones, the solid particles can be returned directly to the dense bed via the inclined legs, and the spent regenerative and combustion gases are collected in a collecting chamber and finally subjected to the recovery of the heat energy contained therein. The processes of recovering heat from the flue gas include the production of steam water, desorption of spent catalyst, indirect heat exchange with various refinery streams, e.g. with the feedstock for a specific conversion process, as well as in various dryers and evaporators. The attached figures, Figs. 1 and 2, show the projections. vertical, partly in cross-section, variants of apparatus suitable for the regeneration of the catalyst which performs the process of the invention according to the regeneration scheme described in US Pat. US Am. No. 3,909,392. Such apparatus may advantageously be used with many existing petroleum hydrocarbon cracking plants, and particularly with fluid catalytic cracking plants equipped with various spatial cracking, desorption and regeneration section units. 1 is an illustration of an embodiment of the invention in which desorbed spent catalyst from a cracking reactor (not shown) feeds the regenerator from below. Solid particles containing the spent catalyst saturated with a metal reactant, passing from the desorption zone connected to the outlet of the catalyst from the reactor, flow through the bottom of the vessel 1 of the regeneration device. The solid particles flow upwards through the inlet conduits 2 and 3 and flow into the dense bed area through outflow heads 4 and 5. A dense catalyst bed is maintained in the lower part 6 of the regeneration tank and extends upwards to the interface 7. Particles constantly in dense bed they achieve a fluidized state due to the flow of combustion air through conduit 8, valve 9 and conduit 10 into air ring 5. Substantially balanced patterns of air flow through the regeneration zone can be achieved, if desired, by using additional air rings not shown. Burning with air 10 on the spent coke catalyst begins in the dense bed. Higher temperatures can be achieved here by periodically burning a stream of fuel oil, for example, decant oil, inside the bed. The fuel oil can be added via line 12, valve 13 and a line 14 connected to a nozzle located above the air ring 11. The velocity of the air that causes fluidization causes some solid particles to be continuously transferred upwards to the rare phase zone. which occupies the upper part 15 of the regeneration vessel, i.e. the part above the interface 7. The combustion of coke continues in the thin phase zone, and the largely used combustion gas along with entrained solid particles is discharged into cyclones 20 and 21 - these are 25 first stage cyclones. Most of the solid particles are separated in the first stage cyclones and flow downwards with sloping legs 22 and 23 into the dense phase zone. Gases and other solid particles pass through interstage lines 24 and 25 to cyclones 26 and 27 - these are second stage cyclones. In these cycles, essentially all of the remaining solid particles are separated and flow down into the dense bed with inclined legs 28 and 29. Then, the substantially used combustion gas flows through lines 35 30 and 31 to the collecting chamber 32 and finally it is fed from the regeneration device through line 33. The resulting stream can be subjected to a suitable heat exchange, which has not been shown in the drawing, with a refinery stream or for the production of useful steam 40. Solid particles containing the regenerated catalyst are discharged from the dense the bed back to the reactor through pressure pipes 34 and 35, equipped with collecting heads 36 and 37. The combustion air normally provides an excess of oxygen in relation to the amount needed to completely burn the coke from the catalyst particles into steam and carbon dioxide. However, according to one embodiment of the invention, the regeneration scheme described in US Pat. on Am. 3,909,392 "combustion of coke in the dense bed may be incomplete. In this situation, the combustion gases rising from the dense bed zone contain a significant amount of carbon and carbon dioxide as well as oxygen. The remaining coke and carbon monoxide on the catalyst burns up. substantially completely in the rare phase zone, with a lot of heat being produced. When carbon monoxide is burned in the rare phase, a significant portion of this zone is typically occupied by a high temperature zone, present approximately in the region denoted especially by X. High temperature zone. one can easily see 60 through a window not shown in the figure located at the height of this zone. The control of the regeneration temperature inside the rare phase zone is partly possible due to the absorption of heat by the mass of solid particles carried upwards by the ascending gas stream 65 for combustion or blowing upwards from a dense bed 112 S33 21 through a spray pipe 40 and a distribution head 41 solids, as a result where the rain or the fountain of solid particles is dispersed in the rare phase zone. The solid particles can be blown out using air, steam or other inert gas introduced via line 42, valve 43 and an injection tube 44, a short length of which extends to the lower end of the ejector tube 40. Excessive temperature formation in the top section of the regenerator may also be used. to be prevented by the introduction of steam, "e.g. through lines 45 and 46, valve 47 and line 48 to the steam dispenser 49. The temperatures adjacent to the collecting chamber can also be controlled by supplying steam through line 50, valve 51 and line 52 to the ring dam 53 surrounding the collection chamber 32. If desired, additional cooling can be applied by means of a spray of water not shown in the figure, which can preferably be directed to the area containing the interstage lines 24 and 25 cyclones. This reduction in temperature favors the formation of The phase of regeneration of a stable compound containing metal and sulfur. Figure 2 shows Another embodiment of the invention according to the regeneration scheme described in US Patent US Am. 3,909,392. In this variant, solid particles containing desorbed spent catalyst and metallic reagent passing from the cracking reactor feed the lateral regeneration device. The solid particles containing the catalyst saturated with the metallic reagent used enter the regenerator tank 101 by flowing downward through the inlet conduit 102 which passes the side of the tank. Thus, the entrance to the dense bed is in the area of the lower portion 106 a short distance below the interface 107. Fluidization of the solid particles produces combustion air supplied through line 108, valve 109 and line 110 to the air ring 111. If there is a need to balance the air flow through the regeneration zone, additional rings, not shown in the drawing, can be used. As already mentioned in the description of Fig. 1, the combustion of coke on the spent catalyst particles begins in the dense phase zone, in which a stream of fuel oil can be dropped periodically, if desired, to obtain higher temperatures. The fuel oil can be added via line 112, valve 113 and line 114 terminated by a nozzle. The velocity of the air causing fluidization can be adjusted so that it continuously transports upwards continuously particles whose task is to absorb heat in the rare phase zone located at the top. 115 of the regeneration tank, i.e. the part lying above the interface 107. The combustion of coke, as well as carbon monoxide, may proceed further in the rare phase zone, after which the largely consumed combustion gas along with part of the constant time entrained by its stream the teak is discharged into cyclones 120 and 121, which are first degree cyclones. Most of these solid particles are separated in the first stage cyclones and by sloping legs 122 and 123 conveyed down to the dense bed zone. The gases and the remaining solid particles then pass through interstage lines 124 and 125 to cyclones 126 and 127, which are second stage cyclones. In them, essentially all the remaining parts of the solid particles are separated, which, by inclined legs 128 and 129, extend down to the zone of the dense bed. The largely used combustion gas then flows through lines 130 and 131 to the collection chamber 132 and is finally discharged from the regeneration vessel via line 133. Solid particles containing the regenerated catalyst leave the dense bed through pressure pipes 134 and 135 from the pressure equipment. The collector heads 136 and 137 return to the cracking reactor. As already mentioned in the description of the embodiment illustrated in Figure 1, the carbon monoxide burns in the thin phase, creating a high temperature zone occupying most of the thin phase zone. and in particular the region the approximate position of which is indicated by X. The regulation of the regeneration temperature in the rare phase zone is largely due to the absorption of heat by the mass of the upward solid particles by the ascending stream of combustion gas. The temperatures in the vicinity of the collection chamber, cyclones, and interconnecting lines can be lowered, if desired, by introducing water vapor through line 150 of valve 151 and line 152 and an air ring 153 surrounding the collection chamber 132. Spray jets of water, not shown in the figure, can also be used. According to another, particularly advantageous variant of the process according to the invention, the operating parameters are substantially changed by using the apparatus shown in Fig. 2, compared with those of the variant described above. The gas velocity and the solid particle inflow are selected so that substantially all of the coke and carbon monoxide combustion occurs in the dense phase and the heat is dissipated into the bed. When the system is operated according to either of the first two variants described above, the recovery of the heat produced by the substantially complete combustion of coke and carbon monoxide takes place by the absorption of this heat by the solid particles in both phases, with the return of the solid particles to the dense zone. it makes it possible to maintain a sufficiently high temperature in the zone of the dense phase. The recycled particles can carry additional heat to raise the temperature of the dense phase to a temperature conducive to removing extra layers of coke deposits, whereby the combustion of the coke layers is soaked almost completely. When the system is operated so that substantially all combustion takes place in the dense phase of the catalyst, the heat dissipates in this phase and is absorbed by the solid particles in the fluidized state, and the last layers of coke are therefore burnt. Thus, in all variants, the solid particles containing the regenerated catalyst returning from the regenerator to the cracking reactor range from about 0.01% to about 0.1% by weight, preferably 0.01% to 0.05% by weight. , more preferably about 0.01% - 0.03% by weight of the carbon or coke deposited on the catalyst, which may leave the regeneration zone at a temperature suitable for cracking the reactor. The outstanding advantage of the method is According to the invention, it is a fact that the regenerated catalyst has activity and selectivity characteristics similar to those of a fresh conversion catalyst, making it particularly useful in the conversion processes occurring with very short contact times in ascending reactors. . The catalytic activity exhibited in cracking processes by molecular sieve catalysts * as well as their selectivity in converting hydrocarbon feedstocks to the desired products changes very clearly in favor of the more efficient removal of residual carbon or coke from the catalyst during regeneration. The low level of coke on the regenerated catalyst is particularly desirable in the case of fluidized cracking catalysts containing catalytically active crystalline aluminosilicates. In this way, a higher yield of the conversion products can be obtained. Cracking processes in which the regeneration zone consists of from the lower zone of the dense phase and the upper zone of the rare phase, the oxidation of carbon monoxide to carbon dioxide can be mainly, often at least 60%, sometimes around 65-95%, or even completely, in the regenerator's dense phase. in the dense phase oxidation of carbon monoxide to carbon dioxide, additional heat is produced to support the combustion of the coke deposits in a fluidized bed catalyst. Moreover, when a significant portion of the carbon monoxide is oxidized in the dense phase, less carbon monoxide remains to be burned in the rare phase of the catalyst, therefore the post-combustion phenomenon and high temperatures resulting from the uncontrolled combustion of carbon monoxide can be significantly reduced or eliminated in the upper part of the regenerator, which can be detrimental to the reactor's structural materials, exhaust flue gas, devices which erupt solid particles from the exhaust gas, e.g. cyclones, and also adversely affect the activity of the catalyst. Solid particles containing the regenerated catalyst with an unusually low content of residual coke, it is discharged from the dense bed and, at a temperature close to that of the bed, is transferred to a reactor, where it is brought into contact with fresh hydrocarbon feed or its mixture with recirculating hydrocarbon fractions. Since the oxidation of the carbon monoxide from the combustion of the coke deposits from the catalyst can occur mainly in the dense phase, and preferably completely completely in this phase, the regenerated catalyst can be returned to the cracking reactor at a much higher temperature and in a state of much higher activity than is expected. known processes. The main advantage of the present invention is that it is possible to obtain an extremely low content of carbon monoxide in the gas stream exiting the regenerator, while the flue gas from the conventional cracking catalyst regeneration process generally contains about 6 to 10% carbon monoxide, similar to the amount of carbon monoxide and very little oxygen, the carbon monoxide content of the modified regeneration flue gas may be kept below about 0.2% by volume, e.g. from about 500 to 1000 parts per million by volume (ppnlv). In preferred cases, the amount is even lower, such as, for example, from 0 to 500 parts per million by volume. Such a low concentration of carbon monoxide in the waste gas stream allows them to be released into the atmosphere, as it complies with the ambient air pollution standards. If desired, the residual carbon monoxide can be burnt at the outlet of the flue gas discharge chimney of the regeneration device. This advantage of the invention allows for the additional elimination of the investment costs usually associated with the construction of carbon monoxide combustion devices combined with turbine devices and other equipment designed to partially recover the energy generated during the oxidation of carbon monoxide, and are also satisfied. still the requirements of the current air pollution standards in terms of carbon monoxide emissions. Thus, the method according to the invention allows additional advantages to be obtained. These benefits are related to the problem of afterburning and the heat balance. A major problem that is often encountered in practice and that is usually avoided, particularly in the case of fluidized catalyst regeneration, is the phenomenon known as afterburning, described, for example, by Hengstebeck in Petroleum Processing, McGrow-Hill Book Co., 1959 on pages 160. and 175 and discussed in Oil and Gas Journal, 53, 3, 1955 pages 93-9i. The above term is used to describe the further combustion of carbon monoxide into carbon dioxide, according to reaction (c), which is strongly exothermic. Afterburning was avoided in fluidized regeneration processes, as it could lead to high temperatures, threatening to damage the equipment and causing continuous deactivation of the cracking catalyst particles. Afterburning has progressed in the case of many fluidized catalyst regeneration operations, and a whole field of knowledge has been developed dealing with methods of regeneration techniques to avoid this effect. In recent times, increases in regeneration temperatures have been used for various reasons; In particular, methods have been developed to regulate the regeneration temperatures in the initial post-combustion stage by regulating the supply of oxygen to the regenerator vessel, as described, for example, in US Pat. US Am. No. 3,161,583; 3,206,393 and 3,513,087. 40 According to current practice of avoiding burn-up, the exhaust gas from catalyst regeneration typically has a very low oxygen content and a significant amount of carbon monoxide and carbon dioxide in almost equimolar amounts. The process of further combustion of carbon monoxide to carbon dioxide is an efficient source of thermal energy since reaction (c) is highly exothermic. The afterburning can proceed at a temperature above about 592 ° C, releasing a heat of approximately 1.013 107 joules per kg of carbon monoxide oxidized. This amount of heat 50 is generally about 1/4 of the amount of heat developed in the combustion of the coke. The combustion of the carbon monoxide can be carried out in a controlled manner in the standing zone or in the carbon monoxide afterburner after the exhaust gas has been separated from the catalyst. tor, as described, for example, in US Pat. No. 2,753,925, with the released thermal energy. can be used in a variety of refining processes, such as the production of high pressure steam. Other ways of using this thermal energy are described in US Pat. US Am. No. 3,012,962 and 3,137,133 (for turbine drive) and 3,363,993. (pre-heating of oil). The heat recovery processes require separate and complex equipment, but they do reduce the discharge of carbon monoxide 55, a component of the exhaust gases into the atmosphere, 112 833 25, thus avoiding the potential risk of serious environmental pollution. Silicon dioxide-background catalysts Alumina, which has been used extensively for many years in various cracking processes of petroleum hydrocarbons, is not particularly sensitive to the level of residual coke on the catalyst when this level does not exceed 0.5% by weight. Catalysts based on the khzmium dioxide-alumina system, however, were largely replaced by catalysts with additionally added crystalline aluminosilicates, also known as zeolites or molecular sieves. Catalysts containing molecular sieves are much more sensitive to the bottom of residual coke. which has a significant impact on the activity of the catalysts and their selectivity in the process of converting the raw material into the desired product or products. Since conventional techniques for regenerating catalysts find it difficult to remove the residual coke layers, the level of coke obtained in practice usually corresponds to a residual coke content on the regenerated catalyst in the range of about 0.2-0.3% by weight. The ability to achieve enhanced activity and selectivity of molecular sieve cracking catalysts at low coke contents is a strong incentive to seek ways to further reduce residual coke levels. It is highly desirable to achieve a coke level of less than 0.05% by weight, although this is normally not possible under industrial conditions. The necessity to increase the regeneration equipment, greater catalyst losses, significant heat losses, etc., discourage attempts to obtain such perfectly stable catalysts. Many fluid cracking plants operate on a heat balance principle based on process utilization. However, such installations cannot fully exploit the advantages of cracking catalysts, especially zeolite catalysts, which are manifested especially in a rising reactor, where the contact times of the catalyst and oil vapors can be kept as short as possible. Operations combining a high degree of conversion with a high selectivity are favored by a low ratio of catalyst to oil in the riser reactor, leading to the formation of less coke, which, when burned in the regeneration unit, produces heat. Thus, in order to raise the temperature of the catalyst, it is often necessary to use an external heat source, for example a furnace to preheat the raw material, or possibly the installations can be supplied with fresh raw material at a lower temperature. These undesirable necessities can be avoided or reduced considerably by using the method of the invention which allows for the efficient recovery of additional heat by means of solid particles transferred to the rising reactor. The heat produced by the combustion of coke in conventional operations is about 2.793 107 joules / kg. The process according to the invention may make it possible to increase this heat to about 3,857,107 joules / kg. Higher heat generated during the combustion of coke may lead to "an increase in regeneration temperatures, a reduction in the level of coke on the regenerated catalyst, and a lower circulation rate of solid particles, with increased efficiency from individual conversion stages. Example I. 6.9 g of lubricating oil addition contains - 26% by weight of magnesium in the form of magnesium oxide, magnesium carbonate and magnesium polypropylbenzene sulphonate were dissolved in 33.1 g of light catalytic cracking recirculating oil. 5 10 g of this solution was cracked in a laboratory cracker. This bed was 220 grams of a stable industrial cracking catalyst containing 2.5 wt% molecular sieve and about 0.6 wt% sodium. The catalyst was sourced from an industrial fluidized catalytic cracking plant after Withdrawal from which it was calcined The recycle oil was cracked for 4 minutes at temperature 370 ° C. The catalyst beds were purged with nitrogen for 10 minutes at 678 ° C and then cooled to 370 ° C. The cracking, purging, and regeneration cycle was repeated until the catalyst had magnesium, zinc and phosphorus contents of 1100, 703 and 59 parts per million, respectively. Zinc and phosphorus were previously contained in the catalyst. Example II. The procedure of Example 1 was repeated except that using 10 g of a solution containing 6.5 g of oil and 3.5 g of a lubricating oil additive containing 1.6% by weight of zinc, 1.3% by weight of phosphorus and 4.6% by weight of The magnesium cycle of cracking, blowing and regeneration was repeated until the catalyst had a magnesium, zinc and phosphorus content of 2400, 1200, and 1097 parts per million, respectively. 30 Example III. The procedure of Example 2 was repeated, except that a stable, commercially available Krakow catalyst was used which contained 3.3% by weight of a molecular sieve in the silicon dioxide-alumina system as the base material, with it also came from an industrial fluidized catalytic cracking plant, after which it was calcined, and the cracking, blowing and regeneration cycle was repeated until the catalyst had a magnesium, zinc and phosphorus content of 4600, respectively, 304 and 1,136 parts per million. Examples IV to VIII. Various impregnated catalysts were tested for their ability to reduce sulfur dioxide emissions in the exhaust gas from the regeneration zone using a laboratory regeneration device. A synthetic flue gas consisting of 1,500 parts per million sulfur dioxide, 4% by volume oxygen, 4% by volume steam and the remainder of nitrogen was passed through a solid fluidized bed 50 formed by a metal-saturated molecular sieve cracking catalyst. The bed was kept in a glass regenerator surrounded by a heater producing the desired regeneration temperature of 678 ° C. The catalyst temperature was stirred with thermocouples. A cyclone was used to separate the catalyst entrained in the gas leaving the regenerator and to recycle this catalyst to the bed. The operating time of the regenerator under the conditions indicated was 40-90 minutes to provide a sufficient time period of 60 to establish the oxidation state of the medal on the catalyst. The sulfur dioxide content of the gas exiting the regenerator was continuously analyzed with a UV analyzer. . The amount of sulfur dioxide removed from the flue gas 65 from the regeneration zone was calculated as the difference27 112 833 Table I 28 Example Time 0-10 10-20 20-30 30-40 Amount of sulfur dioxide removed (% by volume) 1 IV | May 78—63 63—43 43—32 32—27 85—82 82—78 78—74 74r-70 VI 92—91 91—89 89—88 88—87 VII, 36—24 24 ^ 16 16—14 14 ^ 13 VIII | 60-49 49-39 39-33 33-30 1 between the sulfur dioxide content in the fresh mixture of synthetic gas and in the gas leaving the regenerator. Table I shows the relationship between the volume percentages of sulfur dioxide removed from the flue gas from the regeneration zone and the time that has elapsed since the start of the test. The volume of sulfur dioxide removed decreases with time as the surface of the catalyst becomes saturated. Comparative Example IV uses the unsaturated stable catalyst of Examples I and II, and the flow rate of the synthetic exhaust gas mixture was 1084 ml / minute. . In Examples V and VI, the saturated flue gas engines obtained in Examples I and II, respectively, were used, and the synthetic flue gas mixture flow rates were 989 and 1014 ml / minute, respectively. Example VII is a comparative example using an unsaturated gas mixture. the catalyst of Example III, with a flow rate of the synthetic flue gas mixture of 891 ml / minute. In Example VIII, the saturated catalyst obtained in Example III was used and the flow rate of the synthetic flue gas mixture was 992 ml / minute in this example. Flow rates were measured at 15.5 ° C. Examples IX-X. In Example IX, the procedure of Examples IV to VIII was repeated, except that a synthetic flue gas mixture containing 4% by volume of carbon monoxide, oxygen and water vapor, and the remainder of nitrogen, passed through the fluidized bed at a rate of about 1000 ml / minute (measured at 15.5 ° C). The bed was a mixture of powdered magnesium oxide having 5 microns and smaller particles and an unsaturated, calcined, stable, industrially used molecular sieve catalyst containing 5.3% by weight of crystalline ion exchanged with hydrogen and rare earth elements. of a Y-type alumina and a silica-alumina system, consisting of 30% by weight of alumina, the catalyst used in place of the saturated catalyst. A mixture containing 0.3% by weight of magnesium oxide and about 70% by volume of carbon monoxide was converted to carbon dioxide. In Example X, under the same conditions as in Example IX, using the unsaturated catalyst of Example IX but not using magnesium oxide, a 58% vol / vol conversion of carbon monoxide to carbon dioxide was carried out. Examples XI-XII. In Example 11, a gas oil charge containing 1.67% by weight of sulfur was cracked on an industrial fluidized catalytic cracking plant equipped with a riser reactor using a known regeneration method. An industrial stable molar sieve type cracking catalyst containing 2.5% by weight molecular sieve and about 0.6% by weight sodium was used. In Example 12, another gas oil feed containing 1.68 wt.% Sulfur was cracked on the same plant. The same regeneration scheme was used and the same cracking catalyst was used, but additionally saturated with magnesium and zinc. Magnesium and zinc were deposited on the catalyst by introducing small amounts of magnesium sulphate and magnesium dialkyl dithiophosphate in the form of lubricating oil in the charge into the fractionation zone. After several hours of addition, the content of magnesium and zinc on the cracking catalyst was 0.3, respectively. % by weight and 0.1% by weight. The operating conditions and the composition of the exhaust gases from the regeneration zone are shown in Table 2. Table II Example Cracking conditions Cracking temperature, ° C Total feed rate, m3 / day Process ratio Catalyst circulation speed, tons / minute Weight ratio of catalyst to oil Desorption conditions Desorption temperature, ° C Number of kg of water vapor per ton of catalyst Regeneration conditions Temperature in dense bed, ° C * Air supply rate for combustion, kg / hour Composition of gas leaving the CO 2 regeneration zone, mole% CO, mole% O2, mole% SO2, parts by volume | per million (ppmv) • 11 523.3 7821.32 1.07 29.1 5.3 521.1 3.90 688 186880 13.0 5.0 0.5 580 12 521.1 7439.80 1.25 26.4 5.2 518 4.26. 702.7 220899 14.0 5.6 2.0 60 1 Claims 1. Cyclic method of fluidized catalytic cracking of hydrocarbon feed containing 0.2-6% by weight of sulfur in the form of organic sulfur compounds, which reduces the emissions sulfur oxides in the gas stream leaving the regeneration zone by feeding the hydrocarbon feedstock to cracking in the reaction zone using molecular sieve type cracking catalyst particles in a fluid state; separating from the stream leaving the reaction zone the catalyst particles inactivated by sulfur-containing carbon deposits and passing to a desorption zone in which the deactivated catalyst contacts a strip-gas to remove volatile deposits from the catalyst; separating the desorbed catalyst particles from the stream leaving the desorption zone, conveying them to a regeneration zone where they are regenerated by burning the desorbed, sulfur-containing carbon sediments from the desorbed particles of the desorbed catalyst particles with oxygen-containing gas, separating the catalyst from the regenerated catalyst stream exiting the regeneration zone and returning it to the reaction zone, characterized in that during fluidized catalytic cracking, solid particles other than a molecular sieve-type cracking catalyst, containing a metallic reagent, are added to the cracking catalyst to be fluidized, and a particle mixture of about 10 to about 99.9975% by weight of a molecular sieve type cracking catalyst in which the metallic reagent consists of at least one free or bound metallic element such as magnesium, calcium, strontium or barium and is present in the mixture of particles in an amount suitable for absorbing at least about 50% of the sulfur oxides formed by burnout in the regeneration zone of sulfur-containing carbon deposits; in the presence of this mixture, cracking of the raw material is carried out at a temperature of about 455 ° -650 ° C; the volatile deposits are then desorbed from the mixture of particles after the mixture has left the reaction zone using a water vapor stripper gas at a temperature of about 455 ° -650 ° C and a weight ratio of water vapor to cracking catalyst of about 0.0005-0.025; the desorbed mixture of particles is regenerated at a temperature of about 560 ° -790 ° C; at least about 50% of the sulfur oxides formed by burnout in the regeneration zone of the carbon sludge containing the weights are absorbed into the mixture; the mixture of particles containing the absorbed sulfur oxides is then passed from the regeneration zone to the reaction zone; a gas stream is discharged leaving the regeneration zone containing molecular oxygen and a small amount of sulfur oxides; and the adsorbed sulfur oxides in the form of a sulfur-containing gas are withdrawn from the reaction and / or desorption zone. 2. The method according to claim The process of claim 1, wherein the metal reagent is comprised of at least one free or bound metallic element such as magnesium or calcium. 3. The method according to p. The method of claim 1, wherein the amount of the metal reaction is about 0.1-0.5% by weight, based on the metal, of the above mixture of particles. 4. The method according to p. The process as claimed in claim 1, characterized in that the fluidizable particles are solid containing a metallic reagent deposited on the carrier, the carrier being an amorphous cracking catalyst or a solid essentially inert to the cracking reaction. 5. The method according to p. The process of claim 4, wherein the carrier is silica, alumina, thorium dioxide, and boron trioxide. 6. The method according to p. The method of claim 1, wherein the molecular sieve-type cracking catalyst is used in an amount of about 90-99.9% by weight of said mixture of particles. 7. The method according to p. The process of claim 1, wherein the water vapor is used in an amount corresponding to a water vapor to cracking catalyst ratio of 0.0015-0.0125. io 8. Way according to replies. The process of claim 1, wherein a gas stream containing at least about 0.01% by volume molecular oxygen is withdrawn from the regeneration zone. 9. The method according to p. The process of claim 1, wherein the regeneration zone is discharged into a gas stream which contains less than 600 parts by volume per million parts by volume of sulfur oxides. 10. The method according to p. The process of claim 1, wherein the raw material contains approximately 1 to 4% by weight of sulfur. 11.. The method according to p. The method of claim 1, wherein the metal reactant-containing fluidizable particles are magnesium oxide particles. 12. A cyclic method of fluidized catalytic cracking of a hydrocarbon feedstock containing 0.2-6% by weight of sulfur in the form of organic sulfur compounds, in which the emissions of sulfur oxides in the gas stream leaving the regeneration zone are reduced by cracking the hydrocarbon feedstock in a reaction zone using a molecular sieve type cracking catalyst in a fluid state; separating the catalyst particles inactivated by sulfur-containing carbon deposits from the stream leaving the reaction zone and conveying to a de-strand zone, where the deactivated catalyst is contacted with a waste gas to remove volatile deposits from the catalyst; separating the desorbed catalyst particles from the stream leaving the desorption zone, conveying them to a regeneration zone where they are regenerated by burning the desorbed, non-desorbable catalyst particles, sulfur-containing carbon deposits with an oxygen-containing gas and separating the regenerated catalyst particles from the stream leaving the regeneration zone and returning them to the reaction zone, characterized in that at least one metal from the group consisting of magnesium, calcium, strontium and barium is introduced into the catalyst particles by adding to the process cycle at least one compound of said metal or metals in a liquid form, whereby the metal is introduced in an amount sufficient to absorb at least about 50% of the sulfur oxides formed by burning in the regeneration zone of the sulfur-containing carbon deposits; the cracking of the raw material is carried out at a temperature of about 55,455 ° C to 650 ° C; the volatile deposits of the deactivated catalyst are desorbed at a temperature of about 455 ° C to -650 ° C with a water vapor stripped gas at a weight ratio of water vapor to cracking catalyst of about 0.0005-0.025; The desorbed catalyst is regenerated at a temperature of about 560 ° C to 790 ° C; is absorbed on the catalyst particles containing said metal at least about 50% of the sulfur oxides formed as a result of burnout in the regeneration zone of sulfur-containing carbon deposits, then conveyed from the regeneration zone to the reaction zone of the catalyst particles containing the adsorbed oxides sulfur; a gas stream leaving the regeneration zone containing molecular oxygen and a small amount of sulfur oxides is discharged and the adsorbed sulfur oxides are discharged from the reaction and / or desorption zone in the form of sulfur-containing gas. 13. The method according to p. The process of claim 12, wherein the metal is magnesium and calcium. 14. The method according to p. The process of claim 13, wherein about 0.1-0.5% by weight of metal is incorporated into the catalyst particles. 15. The method according to p. The process of claim 12, wherein the metal compound is a metal salt. 16. The method according to p. The process as claimed in claim 12, characterized in that metal detonates and metal carboxylates having 1 to 20 carbon atoms in the molecule are used as the metal compound. 17. The method according to claim 10, The process of claim 12, wherein the metal compound is magnesium acetoacetate. 18. The method according to p. 12, characterized by that. the steam is used in an amount corresponding to the ratio of the steam to the cracking catalyst 0.0015-0.0125. 19. The method according to claim The process of claim 12, wherein a gas stream that contains at least about 0.01% by volume molecular oxygen is withdrawn from the regeneration zone. 20. The method according to claim A method according to claim 12, characterized in that the gas-stream leaving the regeneration zone is collected which contains at least less than 600 parts by volume per million parts by volume of sulfur oxides. 12, characterized by that. the raw material contains about 1 to 4% by weight of sulfur. FIG. I 9 8 LDD Z-d 2, issue 1086/1400/81, no. 85 + 20 copies Price PLN 100 PL