Opis patentowy opublikowano: 10.05.1982 114382 Int. Cl.8 B23P 1/12 Twórcy wynalazku: Jerzy Wojciechowski, Zygmunt Janicki Uprawniony z patentu: Zaiklady Elektrotechniki Motoryzacyjnej „ZEL- MOT", Warszawa (Polska) Uchwyt do mocowania narzedzi, zwlaszcza elektrod na elektrodrazarkach Dziedzina techniki. Wynalazek dotyczy uchwytu ?do mocowania narzedzi na obrabiarce, zwlaszcza do mocowania elektrod na elektrodTazairkacih* Stan techniki. Znane sa uchwyty do mocowania narzedzi, zwlaszcza elektrod na elektrodrazar¬ kach iskrowych, w których narzedzie zamocowa¬ ne jest do imaika i zacisniete w nim zacis¬ kami srubowymi. Tego rodzaju uchwyty nie za¬ pewniaja wlasciwego i szybkiego ustawienia na¬ rzedzia, które po licznych zabiegach metoda prób 1 bledów moze byc ustawione równolegle do osi przesuwu suwaka elektrodrazarki tylko W jednej z plaszczyzn prostopadlych do siebie, których kra¬ wedz pokrywa sie z osia przesuwu suwaka elek¬ trodrazarki.Ustawienie narzedzi w drugiej z tych plasz¬ czyzn wymaga dokonania dodatkowej obróbki czesci uchwytowej narzedzia. Znane sa równiez uchwyty stozkowe, w których czesc uchwytowa narzedzia zaopatrzona jest w stozek narzedzio¬ wy wciskany w gniazdo stozkowe zamocowane na •suwaku elektrodrazarki. Tego rodzaju uchwyty, pod warunkiem dokladnego wykonania stozka uchwytowego moga zapewnic stosunkowo doklad¬ ne ustawienie osi narzedzia równolegle do osi przesuwu suwaka elektrodrazarki, nie pozwalaja jednakze na korekty tego ustawienia, a ponadto uniemozliwiaja ustawienie katowe narzedzia, cc ma duze znaczenie przy narzedziach, przeznaczo- 10 15 20 nydh do wykonywania otworów o i^komplik-owa- nych ksztaltach.Celem wynatLazlku jest usuniecie tych wad i skonstruowanie takiego uchwytna który umozli¬ wialby, niezaleznie od dokladnosci wykonania czesci uchwytowej narzedzia takie latwe jego ustawienie, aby os jego ibyla równolegla do osi przesuwu suwaka elektrodrazarki a ponadto, aby mozna bylo to narzedzie latwo ustawic katowe obracajac je wokól jego osd.Istota wynalazku. Istota wynalazku polega na wprowadzeniu pomiedzy plyte, do której moco¬ wane jest narzedzie a plyte lpodstawowa,, pola¬ czona z suwakiem eietotrodrazarki konstrukcji pozwalajacej na obrót i unieruchamianie .plyty, do której mocowane sa narzedzia w stosunku do plyty podstawowej oraz na przemieszczanie katowe i unieruchomianie plyty, do której moco¬ wane jest narzedzie a plyte podstawowa, pola- wowej w dwóch wzajemnie prostopadlych plasz¬ czyznach, lezacych w osi przesuwu suwaka elek¬ trodrazarki. Przedstawiona idee przewodntia wy¬ nalazku urzeczywistnia sie w ten sposób, ze do plyty podstawowej mocowana jest obrotowo wo¬ kól osi przesuwu suwaka elektrodrazarki plyto obrotowa. Plyta obrotowa lub plyta podstawowa zaopatrzone sa przy tym w obrotowo osadzona krzywke, stykajaca sie z powierzchnia sasiedniej plyty w ten sposób, ze obrót krzywki powoduje unieruclhomienie prziaz zacisk obrotu plyty obro- 114 3823 W. ¦£¦¦ 114 382 ¦'4*/ towej wzgledem plyty podstawowej. Do plyty obrotowej mocowana jeist przegubowo plyta po¬ srednia. Plyta posrednia dzieki przegubowemu zwiazaniu z plyta obrotowa moze wykonywac wzgledem niej wahania w plaszczyznie lezacej w osi przesuwu suwaka elektrodrazarki.Do plyty posredniej zamocowana jest równiez przegubowo plyta, do której mocowane sa narze¬ dzia, przy czym plaszczyzna wahan tej plyty w stosunku do plyty posredniej jest prostopadla do plaszczyzny wahan plyty posredniej w stosun¬ ku do plyty obrotowej i podstawowej.(W plycie, do Iktórefj mocowane sa narzedzia, ustawione sa regulowane sruby dystansowe . umieszczone w plaszczyznie wahan tej plyty w stosunku do plyty posredniej, po obu stronach osi tych wadiajjnu .Srulby dystansowe moga (byc wkrecane i wykrecane z plyty do której moco¬ wane isa.narzedzia az do oparcia sie o plyte po¬ srednia, przy czym moga byc zaciskane w dowol¬ nym polozeniu za pomoca pórzeciwnakretek. Ta¬ kie same sruby dystansowe umieszczone sa mie- dzy plyta posrednia a plyta obrotowa i ustawione sa rówmiiez w plaszczyznie wahan plyty posredniej wzgledem plyty obrotowej po obu stronach os] tych wahan. Wynalazek obejmuje przy tym osa¬ dzenie srub dystainsowych w dowolnej z dwóch plyt, miedzy którymi sa one ustawione. Zgodnie z wynalazkiem plyta, do której /mocowane sa na¬ rzedzia, wyposazona jesit w dowolny zacisk dc ich mocowania, najkorzystniej znany zacisk sru¬ bowy.Objasnienie rysunków wynalazku. Przyklad wy¬ konania wynalazku przedstawiony jest na zala,- czonych rysunkach, na których fig. fl. przedstawia ¦uchwyt wedlug wynalazku w przekroju wzdluz osi przesuwu suwaka elektrodrazarki, fig. 2 — uchwyt w widoku z Ibokiu wedlug strzalki B na fig. % fc fig. 3 — iplyte mocowania narzedzi uchwytu wedlug wynalazku w widoku z dolu zgodnie ze strzalka A na fig. 1. Objasnienie przy¬ kladu wykonania wynalazku: narzedzie' 10 moco¬ wane jesit za pomoca znanego zacisku srubowego 12 do plyty 1 uchwytu. Plyta 1 za pomoca osi 13 zawieszona jest wahliwie na plyctie posredniej 2 w ten .sposób, ze moze wykonywac niewielkie wahania wokól osi 13, prostopadlej do osi prze¬ suwu 14 suwaka 5 elektrodrazarki i * calego uchwytu.Plyta posrednia 2 zawieszona jest z kolei rów¬ niez wahLiwiie iza (pomoca osi 15 na plycie obro¬ towej 3. Os 15 jest przy tym ustawiona w ton sposób, ze jej rzut na plaszczyzne prostopadla do osi przesuwu 15 suwaka elefctrodraizarki jest pro¬ stopadly do rzutu osi 13, na te sama plaszczyzne.W ten sposób plyta 1 moze wykonywac w stosun¬ ku do plyty posredniej 2 waha prostopadlej do plaszczyzny, w której plyta po¬ srednia 2 wykonywac moze wahania w stosunku do plyty obrotowej 3. W plycie 1 na jej plasz¬ czyznie zwróconej w kierunku plyty posredniej 2 wykonane sa w plaszczyznie prostopadlej do osi 13 po obu stronach tej osi 13 otwory gwintowane, w których osadzone sa srufey dystansowe 6 zaopatrzo¬ ne w przeciwnakretki 7. Podobne sruby dystanso- 25 we 6 z przeciwnakretkami 7 osadzone sa w plasz¬ czyznie tarczy posredniej 2, skierowanej w strone tarczy obrotowej 3, przy czym rozstawione sa one w plaszczyznie prostopadlej do osi 15 po obu stro- 5 nach tej csi.Plyta obrotowa 3 osadzona jest obrotowo w plaszczyznie prostopadlej do osi przesuwu 14 su¬ waka elektrodrazarki w stosunku do plyty pod¬ stawowej 4 na sworzniu 16, polaczonym z ply- 10 ta podstawowa 4 w znany sposób, na przyklad za pomoca 'nakretki 17. W plycie podstawowej 4 osadzona jest na osi 9 .krzywka mimosrodowa 8, polaczona ,z rekojescia 11 i tak dobrana, ze prze¬ suniecie rekojesci 11 powoduje docisniecie krzyw- 15 ki 8 do ftowierzchni plyty obrotowej 3 i unieru¬ chomienie tej plyty obrotowej 3 w stosunku do ¦ * plyty podstawowej 4. Plyta podstawowa 4 jest polaczona z suwakiem 5 elektrodrazarki dowol¬ nym znanym sposobem, na przyklad za pomoca 20 srub przepuszczonych przez otwory 18 w plycie podstawowej 4.Dzialanie uchwytu wedlug wynalazku jest na¬ stepujace. Uchwyt zostaje zalozony na suwak 5 elektrodrazarki i polaczony z nim, przykladowo srubami, przepuszczonymi przez otwory 18 w ply¬ cie podstawowej 4 uchwytu. Nastepnie dowolnego ksztaltu narzedzie 10 korzystnie posiadajace kwa¬ dratowy lub prostokatny chwyt, zostaje za pomo¬ ca zacisku srubowego 12 osadzone w plycie 1 uchwytu. Nastepnie w dowolnej, choc korzystnie nizej podanej kolejnosci, dokonuje sie ustawienia narzedzia.Po zwolnieniu zacisku krzywki 8 obracajac ply¬ te oibroltowa 3 uchwytu ustawia sie katowo po: lozenie narzedzia 10 w plaszczyznie obrabiane¬ go' przedmiotu, po czym ustala sie ustawione po* lozenie-' katowe narzedzia 10 przez zacisniecie krzywki 8 rekojescia 11. Nastepnie za pomoca znanego czujnika zegarowego, przesuwajac suwak 5 elektrodrazarki w dól i w góre sprawdza sie,. czy os narzedzia 10 pokrywa sie z osia przesuwu 14 suwaka 5 elektrodrazarki w dwóch prostopad¬ lych do siebie plaszczyznach, korzystnie .przecho¬ dzacyeh przez osie 13 i 15, wokól których naste¬ puja wahania tarcz 1, 2 i 3 uchwytu. W razie ko¬ niecznosci dokonuje sie korekty ustawienia narze- cjzia 10 w jednej lub obu fplaszczyznach kontroli za pomoca, srub dystansowych 6, przez odrecenie jednej a wkrecenie drugiej ze srub dystanso¬ wych 6, lezacych' w ,tej samej plaszczyznie, a na¬ stepnie przez ustalenie polozenia srub dysta wyoh 6 droga zacisniecia ich przeciwnakretek 7.Postepujac w opisany sposób uzyskuje sie latwe i pewne ustawienie narzedzia 10 stosownie do wy- 55 maganobróbki. - 30 35 45 50 Zastrzezenia pat en t o w e 1. Uchwyt do mocowania narzedzi, zwlaszcza so elektrod na elektrodirazarkach, polaczony z suwa¬ kiem elektrodrazarki, znamienny tym, ze plyrta (J) do zaciskowego .mocowania" narzedzia (10) zamo cowana. jest przegubowo z mozliwoscia;wah|in w g£ plaszczyznie _.psi podluznej suwaka <5) ele*ktro^114 382 drazarki do plyty posredfniej (2), która z kolei po¬ dobnie przegubowo z mozliwoscia wahan w pla¬ szczyznie prostopadlej do plaszczyzny wahan ply¬ ty (1) zamocowana jest do plyty obrotowej (3), która osadzana jest na plycie podstawowej (4) z mozliwoscia obrotu wokól osi podluznej suwaka (5) elekjtrodrazairki. 2. Uchwyt wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze pomiedzy plyta (1) a plyta posrednia (2) oraz po¬ miedzy plyta posrednia (2) a plyta obrotowa (3; osadzone sa po dwie nastawne sruby dystanso¬ we (6) z przeciwnakretkami ustalajacymi (7) przy czyim sruby rozmieszczone sa korzystnie w plasz¬ czyznie wzajemnych wahan plyty (1) w stosunku 5 do plyity posredniej (2) i plyty posredniej (2) v; stosunku do plyty obrotowej (3). 3. Uchwyt wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, ze w plycie podstawowej (4) znajduje sie krzywka zaciskowa (8), stykajaca sie z powie- 10 rzchnia plyty obrotowej (3). % 3.S8G Mi PL