Przedmiotem wynalazku jest anoda do elektroli¬ zera bezprzeponowego uzywana zwlaszcza do o- trzymywania chlorków metali alkalicznych takich jak chlorek sodu lub chlorków metali ziem al¬ kalicznych.Zespoly anodowe dotad uzywane w elektrolize- rach bezprzeponowych omówione sa w opisie pa¬ tentowym francuskim nr 2 303 093. Te zestawy ano¬ dowe utworzone sa z anod w ksztalcie litery L przymocowanych do przewodzacej podstawy wy¬ posazonej w elementy przylacza elektrycznego do¬ prowadzajacego prad do aktywnej czesci anody.Inne zespoly anodowe stosowane w komorach elektrolizerów bezprzeponowych sa przedstawione we francuskim opisie patentowym nr 2 160 289. U- twoTzone sa one z podstawy wyposazonej w wy¬ stepy w formie pretów majacych przynajmniej z jednej strony splaszczenie, na których osadzone sa, po jednej, anody.Podstawa wyposazona, jest w elementy laczace doprowadzajace prad do czynnych czesci anod.Jednak te znane zestawy anodowe maja ograniczo¬ ne nominalne natezenie pradu pracy elektrolizera do okolo 50 000 A, co spowodowane jest sposobem przylaczenia doprowadzenia pradu elektrycznego do anod oraz trudnoscia osiagniecia dostatecznie duzych przekroi. Ponadto spadek napiecia pomie¬ dzy doprowadzeniem pradowym a czynna czescia anody osiaga az 200 mV dla nominalnego nateze- 20 25 90 2 nlia pradu w elektrolizerze 30 kA powodujac duze zuzycie energii elektrycznej. Co wiecej znane kon¬ strukcje powoduja koniecznosc stosowania bardzo ciezkich elementów podtrzymujacych anody.Wystepuje wiec przemyslowa potrzeba opraco¬ wania dla elektrolizerów bezprzeponowych anod pozwalajacych na prace przy znacznie podwyzszo¬ nych natezeniach pradu mogacych osiagnac nawet 200 000 A i co wiecej wykazujacych znaczne zmniejszenie spadków napiecia.Przedstawiany wynalazek spelnia to zadanie, je¬ go przedmiotem jest anoda do elektrolizera bez¬ przeponowego stosowanego do otrzymywania chlor¬ ków metali alkalicznych i metali ziem alkalicz¬ nych. Anoda wg wynalazku charakteryzuje sie tym, ze utworzona jest przez rurowy trzon przewodza¬ cy elektrycznie, odporny na korozje powodowana przez elektrolit, do którego wzdluz jego przeciw¬ leglych tworzacych sa przymocowane swymi srod¬ kami dwa elementy laczace majace ksztalt lite¬ ry U, elektrycznie przewodzace i odporne na koro¬ zje powodowana elektrolitem. Natomiast do boków srodników sa przyspawane dwie równolegle ply¬ ty anodowe, przy czym krawedzie plyt równole¬ gle do trzonu sa polaczone ze soba przez wygiete elementy laczace — przewodzace elektrycznie i od¬ porne na korozje trzymajace plyty w polozeniu równoleglym i zapewniajace , polaczenie pólsztyw¬ ne. Ponadto jeden koniec rurowego trzonu jest 115 884115 884 « 4 zamkniety korkiem równiez odpornym na korozje, a drugi koniec trzonu konczy sie splaszczeniem, do którego jest przymocowane przylacze elektrycz¬ ne oraz zawiera element uszczelniajacy przejscie trzonu przez sciane komory elektrolizera utworzo¬ ny przez odsadzenie wyposazone w rowek, w któ¬ rym ulozona jest toryczna uszczelka odporna na korozje.Wedlug korzystnego przykladu wykonania dla produkcji chlorku sodu, rurowy trzon wykonany jest jako cylinder z miedzi pokrytej tytanem.Wedlug jeszcze bardziej korzystnego przykladu wykonania wynalazku, plyty anodowe i elementy laczace anody z trzonem oraz miedzy soba sa wy¬ konane z metalu rozwalcowanego perforowanego pozwalajacego na odprowadzenie gazów powstaja¬ cych w czasie elektrolizy.Wynalazek realizuje bardzo korzystny rozdzial na anodzie elementów utrzymywania szczelnosci od elementów przylacza elektrycznego.Przekrój rurowego trzonu cylindrycznego ST wy¬ nika ze wzoru: SA-DA przy czym SA — powierzchnia anodowa calkowi¬ ta obejmujaca ewentualne powierzchnie otworów perforacyjnych, DA — gestosc pradu anodowego, DC — gestosc pradu w materiale stanowiacym trzon.W praktyce dla trzonów miedzianych pokrytych tytanem srednica trzonu jest rzedu 20—40 mm.Grubosc anody, to jest odleglosc pomiedzy ply¬ tami anodowymi jednej anody, korzystnie wynosi 40—60 mm. Powierzchnia plyty anodowej ma zwy¬ kle 0,1—0,4 m2.Przedmiot wynalazku pokazany jest w przykla¬ dzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia anode w widoku perspektywicznym, a fig. 2 — szczegól anody w przekroju poprzecznym.Rurowy trzon 1 podtrzymuje pare równoleglych plyt anodowych 2, 2' polaczonych z soba, na kran¬ cach równoleglych do trzonu 1, sprezystymi ele¬ mentami 3, 3' majacymi ksztalt litery U. Na fig. 1 plyty anodowe sa (czesciowo) zakreskowane na krzyz co ma wskazywac, ze sa wykonane z roz- walcowanego metalu. Plyty anodowe 2, 2' sa po¬ laczone z trzonem 1 za pomoca elementów lacza¬ cych 4 i 4' równiez majacych ksztalt litery U, których boki sa zespawane z plytami anodowymi, a srodnilki sa zaspawane z trzonem 1 wzdluz jego dwu przeciwleglych tworzacych. Jeden z konców trzonu 1 jest zakonczony korkiem 5, a drugi ko¬ niec trzonu 1 tworzy splaszczenie 6, do którego dochodzi i przymocowane jest doprowadzenie elek¬ tryczne 7, oraz posiada dlawik uszczelniajacy z odsadzeniem 8 z rowkiem 9 wraz z umieszczona w nim uszczelka 10 o kolowym przekroju zapew¬ niajacym szczelnosc.Na fig. 2 pokazano szczegól konca trzonu stano¬ wiacego polaczenie elektryczne i uszczelnienie; przykladowo trzon 1 jest wykonany z miedzi po¬ wleczonej tytanem, wyposazony jest w element u- szczelniajacy, który posiada odsadzenie 8 z row¬ kiem 9, z wlozona don okragla uszczelka 10 oraz posiada splaszczenie 6, w którym wykonane sa c- twory 11 na sruby dociskajace doprowadzajace prad.Zastosowanie, w elektrolizerach bez przepony produkujacych chlorki, anod wedlug wynalazku po¬ zwala na prowadzenie procesu przy nominalnym natezeniu, które moze dochodzic do 200 kA, przy bardzo malych spadkach napiecia. Ponadto wyna¬ lazek pozwala na zrealizowanie znacznych oszczed¬ nosci na zuzyciu energii elektrycznej.Przykladowo przy produkcji chlorku sodu w e- lektrolizerze zawierajacym 35 anod, z których kaz¬ da ma wymiary 750 X 400 mm o grubosci 46 mm, przy nominalnym natezeniu 60 kA, przy gestosci pradu 40 A/dm i napieciu na szynach elektrolize¬ ra 2,8—3 V, osiaga sie 95°/o wydajnosci Faradaya, a zuzycie energii elektrycznej pradu stalego wynosi 4500—4800 kWh/t. Spadek napiecia pomiedzy do¬ prowadzeniem pradu i czynna czescia anody jest rzedu kilku miliwoltów.Tytulem porównania elektrolizer wykorzystujacy zestaw anod jak w poprzednio przytoczonym opi¬ sie patentowym francuskim nr 2 303 093 pozwala utrzymac natezenie nominalne 30—40 kA, napiecie na zaciskach elektrolizera 3,2—3,4 V wydajnosc wg Faradaya 93°/o ale zuzycie energii elektrycznej pra¬ du stalego wynosi 5100—5400 kWh/t, a spadek na¬ piecia pomiedzy doprowadzeniem pradu a czynna czescia anody wynosi 200 mV.Zastrzezenie patentowe Anoda do elektrolizera bezprzeponowego stoso- • wanego do otrzymywania chlorków metali alka¬ licznych i metali ziem alkalicznych, znamienna tym, ze utworzona jest przez rurowy trzon (1), do którego sa przymocowane wzdluz jego przeciw¬ leglych tworzacych swymi srednikami dwa elemen¬ ty laczace (4, 4') majace ksztalt litery U, do boków których sa przyspawane dwie równolegle plyty a- nodowe (2), przy czym krawedzie plyt anodowych (2) równolegle do trzonu (1) sa polaczone z soba przez wygiete elementy laczace (3) trzymajace ply¬ ty anodowe (2) w polozeniu równoleglym i zapew¬ niajace ich polaczenie pólsztywne, ponadto jeden koniec rurowego trzonu (1) jest zamkniety kor¬ kiem (5), a drugi koniec trzonu konczy sie splasz¬ czeniem (6), do którego jest przymocowane przy¬ lacze elektryczne (7) oraz posiada element uszczel¬ niajacy przejscie trzonu (1) przez sciane komory elektrolizera, utworzony przez odsadzenie (8) wy¬ posazone w rowek (9), w którym ulozona jest to¬ ryczna uszczelka (10), 10 15 20 25 30 35 40 45 50115 884 Fig. 2 PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL