Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do wy¬ twarzania przez rozciaganie nadcisnieniem ksztal¬ tek odkrytych z tworzyw termoplastycznych, zwla¬ szcza kloszy do opraw oswietleniowych, sprzetu gospodarstwa domowego, oslon, pokryw.Dotychczas uzywa sie do wytwarzania ksztaltek odkrytych urzadzen z pojedynczymi recznymi za¬ ciskami lub pras kolumnowych, których górny stól pionowo dociska górna czesc formy do podstawy, po czym nastepuje rozciaganie ogrzanej ksztaltki sprezonym powietrzem.Wada tych urzadzen sa duze rozmiary i wysoki koszt urzadzen. Trudnosci i koszty wzrastaja ze wzrostem wymiarów, a szczególnie wysokosci wy- tloczek. Urzadzenia te budowane sa w zasadzie do produkcji jednego elementu. Ponadto przy tych urzadzeniach wystepuje duze zagrozenie bezpie¬ czenstwa pracy, spowodowane szybkimi posuwami opuszczanej górnej czesci formy lufo stygniecie tworzywa i powstawanie wadliwych wytloczek przy wolnym posuwie.Znane jest stosowanie stolów bezkolumnowych z forma zaciskana typowymi zaciskami dzwignio¬ wymi napedzanymi indywidualnie silownikami.Urzadzenia te pozwalaja na produkcje róznej wiel¬ kosci ksztaltek i szybkie mocowanie. Jednakze wada tych urzadzen jest duza ilosc silowników, duze zuzycie powietrza a tym samym wysokie ko¬ szty urzadzenia i eksploatacji.Celem wynalazku jest wykonanie takiego urza- ao 15 20 25 dzenia, na którym mozna bedzie uzyskac duze sily dociskania formy — kilka do kilkunastu ton, dzia¬ lajace w koncowej fazie zamkniecia formy i które zamykalyby sie w obrebie tej samej formy nie powodujac koniecznosci budowania, sztywnych, ciezkich korpusów. Ponadto celem wynalazku jest obnizyc stopien skomplikowania urzadzenia, koszt eksploatacji oraz poprawic warunki bezpieczen¬ stwa pracy.Cel ten zostal osiagniety przez zastosowanie ukladu rozporowego dzialajacego na 3 do 8 zacis¬ ków utrzymujacych forme pod cisnieniem powie¬ trza ksztaltujacego, dzialajacego w zamknietym cyklu automatycznym lub sterowanego pojedyn¬ czymi czynnosciami, napedzanego i sterowanego powietrzem o cisnieniu 0,4 do 1 MPa, zastosowa¬ nia uchylnego ramienia lub ramion do podnoszenia górnej czesci formy, nastawnych wsporników za¬ cisków oraz wypuklego krazka zamocowanego na metalowym slupku w podstawie formy.Urzadzenie w przykladach wykonania przedsta¬ wione jest na rysunku.Figury 1 i 2 przedstawiaja pojedynczy zespól pozwalajacy na wykonanie ksztaltek o podstawie zblizonej do kola lufo wielokata.Zespól zbudowany jest z korpusu (12) z blachy wygietej w ksztalcie odwróconej litery U, w któ¬ rym zamocowany jest silownik napedzajacy (8) znajdujacy sie na tulei (6) rozdzielacz (4). Roz¬ dzielacz jest wykonany w ksztalcie tulei (6), w 116 746116 746 której w dolnej czesci ztaajdlije sie trzy do osmiu par laczy z otworami, do których przegubowo za¬ mocowane sa rozpory (2) wykonane z dwóch srub oczkowych z prawym i lewym gwintem oraz na¬ kretka napinajaca (3) sluzaca do równomiernego docisku formy (15) i dostosowania dlugosci roz¬ pory przy wymianie formy. Rozpory (2) dzialaja na zaciski (1) pod katem do poziomu nie prze¬ kraczajacym 10°.Zaciski (1) zamocowane sa obrotowo przy po¬ mocy sworznia w nastawnych wspornikach za¬ cisków (11) wykonanych w ksztalcie listwy jedno¬ stronnie zamocowanej srubami do podstawy for¬ my przy czym zwiekszona ilosc równomiernie roz¬ stawionych otworów umozliwia zamocowanie wsporników w róznych odleglosciach od srodka formy.Zaciski nalezy ustawic w ten sposób, aby prosta przechodzaca przez punkt obrotu i punkt, w któ¬ rym zacisk dociska obrzeze formy tworzyla z osia pionowa urzadzenia kat najlepiej 30°. Górna czesc formy (15) zamocowana jest nastawnie przez dwie pary podkladek kulistych nakretka (16) na ramie¬ niu (14) wykonanym w ksztalcie zgietego ceowni- ka z punktem obrotu w odleglosci Vs dlugosci ra¬ mienia od silownika <7), który powoduje podno¬ szenie i opuszczanie górnej czesci formy (15). W podstawie formy umieszczono wypukly krazek. (9) w ksztalcie odcinka plaszcza kuli, izolowany ciep - nie filcem od strony materialu formowanego, za¬ mocowany do podstawy za posrednictwem slupka metalowego z regulowana wysokoscia poprzez wkrecanie w podstawe.Wypukly krazek (9) umozliwia wprowadzenie do wewnatrz formy wiekszej ilosci materialu, a w dalszej konsekwencji zmniejszenie róznicy gru- fttsci Sciatigk wykonywanych ksztaltek oraz stano¬ wi -ostoKe t*rzed tshni wjnk«flyTwanyt!h ks^ta^tek wprowadzonym, sprezonym powMraem <5) ^formujacym ksztaltke co twa istotny wffcyw na 'fóWTiomterne rozciaganie scianek tezl&ftki.Figara 3 przedstawia ttie&iiwofcc aasto«owaiiia wiekszej ilosci pojedynczych zespolów tft& 2) &a jfrtóakcji tksBte!tek tia dlugich for- lrtach (1?). $& *fl%*&2^fo i&ft&na wykonywac tezla&tftsi z fjlyt fcofcteelB&rylanta 4«efcy,ki waz cbforfcu winylu, £ $ma»tóczentem na klosze do ce¬ lów oswietleniowych, pojemniki, oslony i do wy¬ robu sprzetu gospodarstwa domowego.Figury 1 i 2 przedstawia przyklad zastosowania urzadzenia do produkcji klosza cylindrycznego oprawy oswietleniowej. Fig. 3 przedstawia zastoso¬ wanie do tego urzadzenia do produkcji wydluzone¬ go klosza do oprawy oswietleniowej.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do wytwarzania przez rozciaganie nadcisnieniem ksztaltek odkrytych, zwlaszcza klo¬ szy do opraw oswietleniowych, posiadajace stól z forma i zaciskami, znamienne tym, ze posiada, uklad rozporowy z rozdzielaczem (4) dzialajacy na. zaciski (1) utrzymujace forme (1$) w pozycji przy¬ gotowanej do formowania, uchylne ramie do pod¬ noszenia górnej czesci formy (14^ wyjrokly krazek {») 4*mies*czony na slupku w podstawie formy oraz przestawne wsporniki (11) zacisków. 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym,. ze posiada centralny rozdzielacz (4) wykonany' w ksztalcie tulei, na której zewnetrznej powierzchni wykonanych jest wzdluz osi tulei 3 do 8 gniazd w ksztalcie rowków posiadajacych w bocznych scian¬ kach otwory dla obrotowego zamocowania za po¬ moca sworzni, srub oczkowych ukladu rozporo¬ wego. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym,. ze posiada ramie uchylne (14) wykonane w ksztal¬ cie wygietego ceownika, obrotowo ulozyskowanego najlepiej w odleglosci V3 dlugosci od strony zamo¬ cowania silownika, poprzez wykonanie w bocznych sciankach otworów pod sworznie zamocowane w wysiegniku korpusu (12) lub czepów ulozyskowa- nych w wysiegniku korpusu (12). 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym„ ze posiada wypukly, krazek w ksztalcie czaszy, któ¬ rego górna powierzchnia jest izolowana cieplnie za pomoca wykladziny najlepiej filcowej, umiesz¬ czonego na metalowym slupku o regulowanej wy¬ sokosci najlepiej przez wkrecanie dolnej czesci slupka w podstawe formy. 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym„ ze posiada wsporniki (11) w ksztalcie listwy o przekroju prostokata, które na jednym konca po¬ siadaja otwór do ulozyskowaiua -zacisku, a w dal¬ szej czesci szereg ^otworów do przestawnego mo- cowania wspornika na podstawie formy. 10 15 20 25 90 35 40 116 746 Fig, 3 PL