Przedmiotem wynalazku jest granulat moczni¬ kowy stosowany zwlaszcza do celów zywienia przezuwaczy, stanowiacy bogate zródlo azotu po- zabialkowego i bialko-wego.Zastosowanie mocznika ora^z innych zwiazków azotowych niebialkowych w zywieniu przezuwa¬ czy, t< jest glównie bydla i owiec znane jest obecnie z szerokiej praktyki hodowlanej oraz licznej literatury naukowej i patentowej.Wyczerpujace omówienie zastosowan mocznika i innych "zwiazków azotowych w praktyce paszo- wo-zywieniowej mozna znalezc w opracowaniach: M. Chomyszyna „Moczniki i inne zwiazki azoto¬ we niebialkowe w zywieniu przezuwaczy", FWRiL, W-wa 1960, J. JC. Looski i J. M. Donald „Zwiaz¬ ki azotowe niebialkowe w zywieniu przezuwaczy PWRiL, W-wa 1971 r.¦Badania w zakresie zywienia zwierzat w Polsce przedstawione zostaly w Zeszytach Problemowych Postepów Nauk Rolniczych, zeszyt 192, W-wa PWN 1977.Zdolnosc drobnoustrojów do syntetyzowania wlasnego bialka ze zwiazków azotowych niebiai¬ kowych oraz zdolnosc zwierzat do przyswajania t&go bialka i wykorzystania go do produkcji mie¬ sa., stwarza ogromne mozliwosci zwiekszenia pro¬ dukcji, bialka zwierzecego.Podstawowe wady mocznika jako skladnika po¬ karmowego, to gorsza smakowltosc niz wiekszos¬ ci stosowanych w zywieniu pasz bialkowych, oraz istniejaca mozliwosc? zbyt szybkiego jego rozloze¬ nia sie w zwaczu do amoniaku, co powoduje, ze drobnoustroje nie sa w stanie w pelni wykorzys¬ tac go do syntezy aminokwasów, bialka lub in- * nych zwiazków azotowych. W takiej sytuacji, nadmiar amoniaku wchlaniany jest przez sciany zwaoza bezposrednio do krwi i znaczna jego czesc bywa wydalana z moczem, glównie jako mocz¬ nik. W przypadku zbyt duzych stezen amoniaku io we krwi moze nastapic zatrucie zwierzat.Ze znanych sposobów regulacji szybkosci roz¬ kladu mocznika w zwaczu, wymienic nalezy zna¬ ny z opisu patentowego ZSRR nr 636 755 sposób polegajacy na wprowadzaniu do mocznika dodat- 15 ku formaldehydu. Sposobem tym, wprawdzie uzyskuje sie, zmniejszone efekty solubilizacji mocz¬ nika, jednakze stosowany dodatek, jak powszech- • nie wiadomo nie jest obojetny dla organizmów zwierzecych. Z innych stosowanych srodków re- -o gumujacych rozklad mocznika, wymienic nalezy pokrywanie granul mocznika parafina lub innym podobnym skladnikiem, co w praktyce okazalo sie malo skuteczne.Celem wynalazku bylo znalezienie takiego srod- 25 ka wiazacego mocznik, który uleglby powolnemu rozkladowi uwalniajac mocznik i jednoczesnie zwiekszalby eekty zywieniowe. Najkorzystniejsza bylyby przy tym wolno rozkladajace sie w zwaczu granulaty, które umozliwilyby uwalnianie moczni- 30 ka w ciagu okolo 5 godzin. 123 654123 654 Jak stwierdzono, srodkiem takim okazalo sie bialko keratynowe o zmodyfikowanej stezonym wodnym roztworem mocznika strukturze keraty- nowej. W trakcie prac nad tym zagadnieniem okazalo sie, ze dodatek do mocznika bialka kera¬ tynowego o zmodyfikowanej w podany wyzej sposób strukturze, tworzy z krystalicznym mocz¬ nikiem addukty powodujace latwosc jego zgranu- lowania a granulaty zawierajace juz dodatek 2°/o, wykazuja wolniejsza rozpuszczalnosc niz krysta¬ liczny mocznik.Z opisu patentowego PRL nr 110 552 znane sa - wprawdzieli, stosowane do celów paszowych kom- /- p^ntaty .zawjerpjace w swym skladzie zarówno bialko' keratynowe jak i mocznik. Stanowia je, uzywane jako dodatek paszowy, maczki uzyskane ' pfzeV stopienie i zmielenie mieszaniny- skladaja- -•¦*¦-*cej-sie-z surowców keratynowych, mocznika iAub fosforanu mocznika oraz wapnia przyswajalnego zwlaszcza w postaci .skorup jaj ptasich.Znane sa takze maczki paszowe, otrzymane w podany wyzej sposób, w których surowce ke¬ ratynowe przed stopieniem zostaly zhydrolizowa- ne dzialaniem wodnych roztworów kwasów mine¬ ralnych a zwlaszcza kwasem fosforowym^ Rola mocznika bedacego jednym ze skladników odzywczych w tych mieszankach paszowych, po¬ lega glównie na dzialaniu bakteriobójczym na drobnoustroje chorobotwórcze zawarte w skoru¬ pach i surowcach keratynowych, a takze na ochronie przed drobnoustrojami, jak równiez na zwiekszeniu trwalosci produktu. Ponadto mocznik stanowi zródlo azotu pozabialkowego.Bedacy przedmiotem wynalazku granulat mocz- nikowo-keratynowy stanowi addukt krystalicznego mocznika w ilosci do 98%, korzystnie 751% i bial¬ ka keratynowego uzyskanego przez modyfikacje stezonymi wodnymi roztworami mocznika surow¬ ców keratynowych, zwlaszcza piór, siersci w ilos¬ ci minimum 2%, korzystnie wzbogacone mikroele¬ mentami przydatnymi do przyswajania azotu po- zabiaakowego a zwlaszcza kotoltam i miedzia oraz pierwiastkami poprawiajacymi stopien wyko¬ rzystania azotu mocznikowego a zwlaszcza siarka i fosforem, korzystnie w postaci fosforanu amo¬ nu w ilosci do 20% na wage uzytego mocznika i fosforanem, korzystnie w postaci fosforanu amo¬ nu w ilosci do 1'5% na wage uzytego mocznika.Granulat wedlug wynalazku, jest wygodny w praktyce zywieniowej, transporcie i przecho¬ wywaniu, trwaly, nie ulega zepsuciu oraz nie zbryla sie. Zastosowany w zywieniu zwierzat da¬ je bardzo korzystny efekt zmniejszania stezen amoniaku wzwaczu, gdyz jest wolno rozkladaja¬ cym sie preparatem. Powolny rozklad granulatów mocznikowo-keratynowych zapobiega ¦stratom azo- tu w postaci nieiprzyswojonego amoniaku, który przy szybkiej roapuszczalnoscii i amonolizie krys¬ talicznego moczniak wydalany jest z moczem.Granulat keratyno-mocznikowy dzieki swoim wlasciwosciom moze byc równiez stosowany jako wolnodzialajacy nawóz organiczno-mineralny w ogrodnictwie, poprawiajacy strukture glebowa, szczególnie gleb lekkich. Ponadto nadaje sie rów¬ niez do zastosowania jako sorbent np. do wiaza¬ nia tlenków azotu. Dzialanie granulatów bedacych przedmiotem wynalazku potwierdzone zostalo w oparciu o wykonane doswiadczenie zywieniowe na owcach i buhajkach. 5 Przyklad. Badania na przetokowanych owo¬ cach oraz eksperymenty zywieniowe na skale produkcyjna na buhajkach wykazaly, ze zastoso¬ wanie granulowanego preparatu keratynowo-mocz- nikowego zawierajacego: 70,0—80,0% wag mocznika !• 20.0^-30,0°/o wag bialka keratynowego o zmodyfi¬ kowanej strukturze, 3,0—10,0% wag siarczanu amo¬ nu, 2,5—5,01% wag fosforanu amonu oraz mikro¬ elementy, spowodowalo obnizenie poziomu azotu amonowego w zwaczu okolo 6$*/% w porównaniu 15 z dawka zawierajaca równowazna ilosc moczni¬ ka krystalicznego.Równiez dane z doswiadczen strawnosciowo-bi- lansowych i niektóre wskazniki metabolizmu azo¬ tu, potwierdzaja korzystny wplyw granulowanego 20 preparatu keratynowo-mocznikowego na wyko¬ rzystanie azotu hiebialkowego w porównaniu z mocznikiem krystalicznym.Na podstawie przeprowadzonych badan, stwier¬ dzono, ze zawartosc azotu calkowitego ksztalto- 25 wala sie na poziomie 34—40% wag, zas 1 kg gra¬ nulatu keratyno-mocznikowego o zawartosci 25% bialka keratynowego stosowany w zywieniu zwie¬ rzat przezuwajacych odpowiedal okolo 2280 g strawnego bialka. so Nalezy zauwazyc, ze. produkcja granulatów ke- ratyno-mocznikowych oparta na odpadowych surowcach keratynowych, glównie piórach kurzych lub siersci pozwala na zaoszczedzenie znacznych ilosci pasz skrobiowych np. ziaren jeczmienia, 33 suszu z lucerny itp. stosowanych przy wytwarza- * niu preparatów mocznikowych.Zastosowanie granulatów keTatyno-imoczniiko- wych w doswiadczeniu produkcyjnym na buhaj¬ kach pozwolilo na uzyskanie przyrostów dzien - 40 nych o ponad 10% wyzszych w porównaniu do czystego mocznika, co w skali calego roku moze dac okolo 40 kg miesa wiecej.Zastrzezenia patentowe 45 i. Granulat mocznikowy, zwlaszcza do celów paszowych, znamienny tym, ze stanowi addukt krystalicznego mocznika w ilosci do 98%, korzyst¬ nie 75% i bialka keratynowego uzyskanego przez modyfikacje stezonym, wodnym roztworem mocz- w nika surowców keratynowych, zwlaszcza piór i siersci w ilosci minimum 2%, korzystnie wzbo¬ gacony mikroelementami przydatnymi do przyswa¬ jania azotu pozabialkowego oraz pierwiastkami. stymulujacymi wzrost flory w srodowisku zwa- w cza, zwlaszcza siarka^ i fosforem. - 2. Granulat wedlug zastrz/ 1, znamienny tym, ze jako mikroelementy zawiera, korzystnie azotan lub siarczan kobaltawy oraz siarczan lub zasado¬ wy weglan miedzi.W 3. Granulat wedlug zaistrz. 1, znamienny tym, ze zawiera siarke korzystnie w postaci siarczanu amonu w ilosci do 20% na wage uzytego moczni¬ ka oraz fosfor, korzystnie w postaci fosforanu arntnu w ilosci do 15% na wage uzytego mocz- n nika.LZGragf, Z-d Nr 2 — 757/84 85 egz, A-4 amimtt PLThe subject of the invention is urea granules, used especially for ruminant nutrition, which is a rich source of post-digestive and protein nitrogen. The use of urea and other non-protein nitrogen compounds in diets is known to be mainly cattle and sheep. currently from extensive breeding practice and numerous scientific and patent literature. A comprehensive discussion of the use of urea and other "nitrogen compounds in the fodder and nutritional practice can be found in the studies: M. Chomyszyn" Ureas and other non-protein nitrogen compounds in the nutrition of ruminants ", FWRiL, Warsaw 1960, J. JC. Looski and JM Donald "Non-protein nitrogen compounds in the nutrition of ruminants of PWRiL, Warsaw 1971. Research in the field of animal nutrition in Poland was presented in Problem Journals of the Progress of Agricultural Sciences, issue 192, Warsaw PWN 1977. Ability of microorganisms to synthesizing its own protein from non-protein nitrogen compounds and the ability of animals to absorb this protein and use it for meat production, creates a great opportunity to increase the production of animal protein. The basic disadvantages of urea as a food component are inferior palatability than most of the protein feed used in nutrition, and the existing possibility? it decomposes too quickly in terms of ammonia, which means that the microorganisms are not able to fully utilize it for the synthesis of amino acids, protein or other nitrogen compounds. In such a situation, excess ammonia is absorbed by the walls of the scales directly into the blood, and a significant proportion of it is excreted in the urine, mainly as urea. In the case of too high concentrations of ammonia and in the blood, poisoning of the animals may occur. From the known methods of regulating the rate of urea decomposition in particular, mention should be made of the method known from USSR Patent No. 636,755, which consists in introducing an additive of formaldehyde into urea. Although this method achieves reduced solubilization effects of urea, the additive used, as is commonly known, is not indifferent to animal organisms. Of the other used agents for gumming urea decomposition, it is necessary to mention the coating of urea granules with paraffin or another similar component, which in practice has proved to be ineffective. The aim of the invention was to find a urea-binding agent that would slowly decompose releasing urea and at the same time, it would increase the nutritional effects. The most advantageous here would be, in particular, slowly decomposing granules, which would allow the release of urea within about 5 hours. 123 654 123 654 As stated, such an agent turned out to be a keratin protein with a keratin structure modified with a concentrated aqueous urea solution. In the course of work on this issue, it turned out that the addition of a keratin protein with the structure modified in the above-mentioned manner to urea forms adducts with the crystalline urea, making it easy to granulate, and the granules containing a 2% additive show slower solubility than crystalline urea. From the Polish Patent Specification No. 110,552, there are known - although used for fodder purposes - compounds containing both keratin protein and urea. They are used as a fodder additive, obtained by melting and grinding the mixture consisting of keratin raw materials, urea and urea phosphate and assimilable calcium, especially in the form of bird egg shells. There are also fodder meals, obtained in the above-mentioned manner, in which the keratin raw materials, before melting, were hydrolysed by the action of aqueous solutions of mineral acids, in particular with phosphoric acid. The role of urea, which is one of the nutrients in these feed mixtures, is mainly on the bactericidal effect on pathogenic microorganisms contained in the skins and keratin raw materials, as well as on the protection against microorganisms, as well as increasing the stability of the product. In addition, urea is a source of non-protein nitrogen. The urea-keratin granulate according to the invention is an adduct of crystalline urea in an amount of up to 98%, preferably 751%, and keratin protein obtained by modification of keratinous raw materials, especially feathers, fur in an amount of at least 2%, preferably enriched with microelements useful for the absorption of post-exuding nitrogen, in particular catoltam and copper, and elements improving the degree of urea nitrogen utilization, especially sulfur and phosphorus, preferably in the form of ammonium phosphate in an amount up to 20% by weight of urea and phosphate, preferably in the form of ammonium phosphate in the amount of up to 1'5% by weight of urea used. The granulate according to the invention is convenient in nutritional practice, transport and storage, stable, does not deteriorate and did not clump. When used in animal nutrition, it has a very beneficial effect in reducing the concentration of ammonia in the rumen, as it is a slowly decomposing preparation. Slow decomposition of urea-keratin granules prevents loss of nitrogen in the form of unappetized ammonia, which, with rapid dissolution and ammonolysis of crystalline urea, is excreted in the urine. Due to its properties, urea-urea granules can also be used as a mineral fertilizer horticulture, improving the soil structure, especially in light soils. In addition, it is also suitable for use as a sorbent, for example for the binding of nitrogen oxides. The effect of the granulates being the subject of the invention was confirmed on the basis of the feeding experiment performed on sheep and bulls. 5 Example. Tests on fattened fruit and nutritional experiments on the production scale on bulls showed that the use of granulated keratin-urea preparation containing: 70.0-80.0% by weight of urea! • 20.0-30.0% by weight of keratin protein with a modified structure, 3.0-10.0% by weight of ammonium sulphate, 2.5-5.01% by weight of ammonium phosphate and microelements, caused a decrease in the level of ammonium nitrogen, i.e. about 6%. % compared to the dose containing the equivalent amount of crystalline urea. The data from digestibility-balance experiments and some indices of nitrogen metabolism confirm the beneficial effect of granular keratin-urea preparation on the use of hyalium nitrogen compared to crystalline urea. On the basis of the research, it was found that the content of total nitrogen was at the level of 34-40% by weight, and 1 kg of keratin-urea granulate with the content of 25% of keratin protein used in the diet The equivalent of about 2,280 g of digestible protein was given in the digestive animals. so Please note that. production of keratin-urea granules based on waste keratin raw materials, mainly chicken feathers or hair, allows to save significant amounts of starch fodder, e.g. barley grain, 33 dried alfalfa, etc. used in the production of urea preparations. In the production experience on bulls, it was possible to obtain daily gains over 10% higher compared to pure urea, which may give about 40 kg of meat more throughout the year. Patent claims 45 i. Urea granules, in particular for fodder purposes, characterized by the fact that it is an adduct of crystalline urea in an amount up to 98%, preferably 75%, and keratin protein obtained by modification with a concentrated, aqueous urea solution of keratin raw materials, especially feathers and fur in an amount of at least 2%, preferably enriched with micronutrients useful for the uptake of non-protein nitrogen and elements. stimulating the growth of flora in the environment of vermin, especially sulfur and phosphorus. 2. Granulate according to claim 1, characterized in that it preferably contains cobalt nitrate or sulphate and sulphate or basic copper carbonate as micronutrients. 3. The method of claim 1, characterized in that it contains sulfur, preferably in the form of ammonium sulphate, in an amount up to 20% by weight of urea used and phosphorus, preferably in the form of arntn phosphate, in an amount up to 15% by weight of urea used. LZGragf, Zd Nr 2 - 757/84 85 copies, A-4 amimtt PL