Przedmiotem wynalazku jest sposób gazyfikacji stalego paliwa weglistego i urzadzenie do gazy¬ fikacji stalego paliwa weglistego typu wegiel lub koks, w warunkach cisnienia znacznie wyzszego od normalnego.Znane urzadzenie tego rodzaju zawiera zwykle retorte, zawierajaca stale paliwo wegliste, do któ¬ rej czesci dolnej jest wprowadzany czynnik gazy- fikujacy przez system wielu dysz, rozmieszczonych wokól dolnej czesci retorty. Gazyfikacja jest prz3- prowadzana w wysokiej temperaturze, tak ze po¬ piól zbierajacy sie ponizej zloza paliwa jest w pqstaci plynnej i moze byc odprowadzany w sposób ciagly z dolnej czesci kadzi, przy ciaglym dopro¬ wadzaniu do zloza swiezego paliwa.Dysze sa korzystnie chlodzone woda i wchodza na niewielka odleglosc w zloze paliwa od sciany kadzi, która jest zwykle utworzona z materialu ogniotrwalego i która równiez moze byc chlodzona woda. Podczas gazyfikacji jest czasami konieczne zredukowanie zaladunku roboczego gazyfikatora w sposób kontrolowany podczas normalnej pracy lub tez stosunkowo szybko w sytuacji zagrozenia.Dotychczas tego rodzaju redukcja zaladunku robo¬ czego byla dokonywana przez calkowite przymknie- sie jednej lub wiecej dysz, co mialo te niedogod¬ nosc, ze przy dyszy mógl wystepowac wówczas przeplyw zwrotny, który mógl powodowac zbloko¬ wanie zuzla i trwale zatkanie dyszy. Nawet jezeli dysza nie zostanie zniszczona, to jej ponowne uru- 15 20 25 30 2 chomienie moze byc utrudnione przy przywracaniu gazyfikatora do warunków pelnego obciazenia robo¬ czego.Celem wynalazku jest opracowanie sposobu ga¬ zyfikacji stalego paliwa weglistego, pokonujacego w pewnym zakresie wspomniana powyzej niedo¬ godnosc.Sposób gazyfikacji zloza stalego paliwa wegli¬ stego, zawierajacego popiól w retorcie urzadzenia do gazyfikacji, polegajacy na wprowadzeniu do dolnej czesci zloza czynnika gazyfikujacego przez m dysz, umieszczonych wokól dolnej czesci we¬ wnetrznej sciany retorty, gdzie m stanowi liczbe calkowita wiekjsza niz 3, przy czym gazyfikacje prowadzi sie w wysokiej temperaturze, tak ze popiól zbiera sie w postaci plynnej ponizej zloza paliwa, a czynnik gazyfikujacy okresowo wydo¬ bywa sie z niektórych dysz z predkoscia powodu¬ jaca gazyfikacje srodkowego obszaru zloza paliwa, a z pozostalych dysz z predkoscia powodujaca ga¬ zyfikacje zewnetrznego obszaru zloza paliwa, we¬ dlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze wszy¬ stkie m dysz uruchamia sie stosujac pelne robocze zaladowanie z pierwsza predkoscia i zaladunkiem, a kontrolowane przytlumienie przepustowosci urza¬ dzenia realizuje sie powodujac przytlumienie z tego pelnego roboczego zaladowania do drugiego sto¬ sunkowo nizszego roboczego zaladunku poprzez za¬ inicjowanie pulsujacego dzialania dysz, przy któ¬ rym czynnik gazyfikujacy wydobywa sie okresowo 135 887135 887 z n dysz z druga predkoscia i zaladunkiem, gdzie n stanowi liczbe calkowita mniejsza niz m, zas przez pozostale dysze czynnik gazyfikujacy wydo¬ bywa sie z pierwsza predkoscia i zaladunkiem, przy czym powoduje sie gwaltowna zmiane pred¬ kosci i zaladunku czynnika gazyfikujacego wydo¬ bywajacego sie ze wszystkich m dysz wedlug wstepnie ustalonego programu tak, ze do kazdej dyszy doprowadza sie czynnik gazyfikujacy z dru¬ ga predkoscia i zaladunkiem w wybranych, cze¬ stych odstepach czasu i z pierwsza predkoscia i za¬ ladunkiem w pozostalych okresach czasu.; Wedlug y^nalazku stosuje sie wstepnie ustalony program "tego / rodzaju, ze czynnik gazyfikujacy o drugiej preakipsci i zaladunku dostarcza sie do pieiiwlszej ctysjzy, a nastepnie do tych, które leza • w. odstepie wzgledem tej pierwszej dyszy, ale naj¬ blizej wzgladem dysz bezposrednio sasiadujacych z pierwsza dysza, po czym czynnik gazyfikujacy o drugiej predkosci i zaladunku doprowadza sie do tych sasiadujacych dysz i program powtarza sie.Korzystnie stosuje sie *m — n wynoszace wiecej niz 1, zas wstepnie ustalony program jest tego ro¬ dzaju, ze dysze wydajace czynnik gazyfikujacy z pierwsza predkoscia i zaladunkiem sa rozmie¬ szczone symetrycznie wokól zloza paliwa. Najko¬ rzystniej stosuje sie frn wynoszace 8 m — n wyno¬ szace 4.W sposobie wedlug wynalazku korzystnie stosuje sie pierwsza predkosc nie przekraczajaca 304,8 me¬ tra na sekunde, a druga predkosc nizsza niz 30,48 metra na sekunde, a zwlaszcza pierwsza predkosc mieszczaca sie w zakresie 91,44 do 213,36 metra na sekunde, zas druga predkosc miesizczaca sie w zakresie 30,48 do 91,44 metra na sekunde.Urzadzenie do gazyfikacji stalego paliwa we- glistego, zawierajace retorte ogniotrwala, m dysz rozmieszczonych wokól dolnej czesci wewnetrznej sciany retorty dla wprowadzenia czynnika gazy¬ fikujacego do zloza paliwa, gdzie ,m stanowi liczbe calkowita wieksza niz 3, uklad zaworowy dla kaz¬ dej dyszy tak uruchamiany, ze czynnik gazyfiku¬ jacy moze wydobywac sie z dyszy albo z pierwsza predkoscia i zaladunkiem takim, ze gazyfikacji siega do srodkowego obszaru zloza paliwa, lub z druga zmniejszona predkoscia i zaladunkiem takim, ze gazyfikacja nastepuje przy zewnetrznym obszarze zloza paliwa, wedlug wynalazku charak¬ teryzuje sie tym, ze posiada elementy kontrolne do uruchamiania ukladów zaworowych sterujacych praca dysz. Uklad zaworowy dyszy zawiera zawór motylkowy, uruchamiany pomiedzy pierwszym po¬ lozeniem, w którym czynnik gazyfikujacy wydo¬ bywa sie z dyszy z pierwsza predkoscia i zaladun¬ kiem a drugim polozeniem, w którym czynnik ga¬ zyfikujacy wydobywa sie z dyszy z druga pred¬ koscia i zaladunkiem, regulowany zawór sterujacy do regulowania maksymalnego przeplywu czyn¬ nika gazyfikujacego do dyszy, oraz zawór zatrza¬ skowy do zamykania doplywu czynnika gazyfiku¬ jacego w razie awarii. Elementy kontrolne do se¬ lektywnego uruchamiania ukladów zaworowych zawieraja liczne zawory uruchamiane cewka dla zmiany polozenia zaworów motylkowych pomiedzy pierwszym i drugim polozeniem, oraz obrotowy przelacznik kolejnosci dzialania do kontrolowania matrycy sterujacej zaworami. 5 Przedmiot wynalazku zostanie uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój pionowy przez dolna czesc urzadzenia do gazyfikacji wedlug wynalazku, fig. 2 — przekrój poziomy przez urzadzenie z fig. 1, 10 odpowiadajacy linii II—II z fig. 1, fig. 3 — sche¬ matyczny przekrój poziomy przez torowiska, prze¬ biegajacy w plaszczyznie koncówek dysz, fig. 4 — schematyczny przekrój pionowy przez torowisko, przebiegajacy w plaszczyznie koncówki dyszy, 15 fig. 5 — schematyczny uklad zaworów, sterujacych doprowadzaniem czynnika gazyfikujacego do dyszy, a fig. 6 — schemat ilustrujacy zasade uruchamia¬ nia osmiu zaworów sterujacych gazyfikatora poka¬ zanego na fig. 1 i 2.Jak przedstawiono na fig. 1 i 2, urzadzenie ga- zyfikujace zawiera pionowa retorte 10, majaca cy¬ lindryczny plaszcz 11 z metalu ogniotrwalego, ota¬ czajacy warstwe il2 materialu ogniotrwalego. Re¬ torta 10 posiada trzon 13, wyposazony w srodko¬ wy wylot 14, przez który wydobywa sie z retorty plynny popiól. Promieniowo wewnetrznie w strone wnetrza retorty jest umieszczone osiem dysz 15, usytuowanych w dolnej czesci retorty 10 tuz nad trzonem 13 w rozstawionych obwodowo pozycjach wskazanych literami od A do H. Dysze 15 sa na¬ chylone w dól pod katem do poziomu, wynoszacym okolo 20°. le osiem dysz 15 jest zasilane czynni¬ kiem gazyfikujacym, zwykle para wodna i tlenem, z przewodu zasilajacego 17, poprzez rurki wloto¬ we 28 i poszczególne uklady zaworów steruja¬ cych 19. Jak pokazano na fig. 5, kazdy uklad zaworowy 19 zawiera nastawny recznie zawór ste¬ rujacy 21 do regulowania maksymalnego przeply¬ wu czynnika gazyfikujacego do dyszy 15, zawór 40 automatyczny „zatrzaskowy" 22 do odciecia zasila¬ nia czynnikiem gazyfikujacym w sytuacji zagro¬ zenia i zawór motylkowy 23 do sterowania dopro¬ wadzaniem czynnika gazyfikujacego zgodnie ze sposobem wedlug wynalazku. Do kazdej dyszy jest 43 równiez doprowadzane powietrze poprzez nastepny zawór sterujacy 24.Zawory motylkowe 23 moga byc nagle i auto¬ matycznie przestawiane pomiedzy polozeniem, w którym predkosc czynnika gazyfikujacego siega 50 . akurat lub w poblizu górnej granicy i przy pra¬ widlowej gazyfikacji od przodu dysz, jak pokazano przy pozycjach B, D, F i JI na fig. 3 i 4, a poloze¬ niem w którym predkosc czynnika gazyfikujacego siega akurat lub w poblizu dolnej granicy, jak H pokazano przy pozycjach A, C, E i G na fig. 3 i przy zadawalajacej gazyfikacji, zas funkcja mo¬ zliwosci gwaltownego powrotu do predkosci wska¬ zanej przy pozycjach B, D, F i H pozostaje utrzy¬ mana.Z tego wzgledu, tak zwane torowisko 26 w zlozu paliwa, utworzone przez czynnik gazyfikujacy, moze ulegac gwaltownej zmianie od stosunkowo duzej objetosci, wskazanej przy kazdej z pozycji B, D, F i H, do znacznie mniejszej objetosci, wska- 65 zanej przy kazdej z pozycji A, C, E i G. Objetosc 20 25 33 35 60135 887 5 6 torowiska 26, jak wskazane przy kazdej z pozycji A, C, E i G wynosi zwykle mniej niz 10% obje¬ tosci wskazanej przy kazdej z. pozycji B, D, F i H.Jak pokazano na fig. 6, kazdy z ukladów zawo¬ rowych 19 odpowiadajacy pozycjom A do H jest przystosowany do pobudzania za pomoca zaworu 28 uruchamianego cewka w celu naglej zmiany za¬ worów motylkowych 23 z jednego polozenia robo¬ czego do drugiego. Osiem zaworów uruchamianych cewka jest sterowane za pomoca matrycy progra¬ mujacej 29, która z kolei jest sterowana obroto¬ wym przelacznikiem kolejnosci dzialania 130, na przyklad wybierakiem obrotowym. Obrotowy prze¬ lacznik kolejnosci dzialania 30 jest stopniowany za pomoca dwóch czasowników 31 i 32, polaczonych w sposób dwustabilny. Czasowniki 31 i 32 nadaja sie do regulacji dla uzyskania okresów czasu po¬ miedzy 0,1 a 999,9 minut i moga byc ustawiane na osiem odstepów czasowych tej samej dlugosci lub zapewniajacych sie kolejno dluzszych i krótszych odstepów czasowych. Kolejnosc dzialania urucha¬ mianych cewka zaworów jest wskazana symbo¬ lem X.Sposób uruchamiania urzadzenia do gazyfikacji wedlug wynalazku ma nastepujacy przebieg. Do górnej czesci retorty 10 jest dostarczane stale pa¬ liwo; wejgliste takie jak wegiel lub koks, tak ze przesuwa sie ono w dól w strone trzonu 13. Pred¬ kosc i zaladunek czynnika gazyfikujacego wydosta¬ jacego sie z dysz 15 w polozeniach A do H jest utrzymywana na poziomie predkosci górnej, tak ze urzadzenie do gazyfikacji jest uruchamiane przy zasadniczo pelnym obciazeniu roboczym.Gdy obciazenie robocze urzadzenia do gazyfi¬ kacji ma byc zmniejszone, wówczas predkosc i za¬ ladunek czynnika gazyfikujacego wydobywajacego sie z poszczególnych dysz 15 sa gwaltownie zre¬ dukowane do dolnej predkosci i zaladunku, tak ze objetosc torowiska 26 jest zmniejszona do obje¬ tosci wskazanej przy pozycji A. Predkosc i zala¬ dunek czynnika gazyfikujacego wydobywajacego sie ze wszystkich dysz 15 zostaja wówczas gwal¬ townie zredukowane we wstepnie ustalony, powta¬ rzajacy sie cyklicznie sposób, tak ze kazda dysza 15 jest zasilana czynnikiem gazyfikujacym o nizszej predkosci w wybranych, czestych przedzialach czasowych i o wiekszej predkosci i zaladunku we wszystkich pozostalych okresach czasu. Selekty¬ wna, impulsowa praca dysz 15 powoduje w ten sposób gwaltowne przytlumienie z pelnego obcia¬ zenia roboczego do stosunkowo nizszego obciazenia roboczego, zas stopien redukcji obciazenia robo¬ czego jest uzalezniony od liczby dysz ,15, które sa uruchamiane przy zmniejszonej predkosci ladowa¬ nia i zaladunku, oraz od okresu czasu przez który jest utrzymywana taka zredukowana predkosc za¬ ladunku.Zwykle górna predkosc czynnika gazyfikujacego jest nie wiekssza niz 304,8 metra na sekunde, a dol¬ na predkosc jest nie mniejsza niz 30,48 metra na sekunde. Górna predkosc powinna korzystnie miescic sie w zakresie od 91,44 do 213,36 metra na sekunde, zas dolna predkosc powinna miescic sie w zakresie od 30,48 do 91,44 metra na sekunde.W ten sposób mozna zredukowac obciazenie urza¬ dzenia do gazyfikacji do 25l0/o pelnego obciazenia roboczego. Jak wskazano na fig. 6, wstepnie usta¬ lona i cyklicznie powtarzajaca sie zasada urucha¬ miania jest pokazana symbolami |X. Jezeli obydwa czasowniki 31 i 32 sa ustawione na ten sam okres czasu, wówczas kolejnosc zadzialan bedzie taka jak pokazana w ponizszej Tablicy I.Tablica I Okres czasu 1 2 3 4 5 6 7 8 Dysze o malej predkosci i zaladunku czynnika gazyfikuja¬ cego Pozycja A Pozycja E Pozycja B Pozycja F Pozycja C Pozycja G Pozycja D Pozycja H Dysze o duzej pred¬ kosci i zaladunku czynnika gazyfiku¬ jacego Pozycje B do H Pozycje A do D i F do H Pozycje A i C do H Pozycje A do E, G i H Pozycje A, B i D do H Pozycje A do F i H Pozycje A do C i E do H Pozycje A do G Zwykle okresy dwóch czasowników wynosza za- sa-dniczo trzy minuty, tak ze zasada cyklicznego powtarzania bedzie tego rodzaju, ze kazda dysza 15 bedzie pracowala przez trzy minuty przy nizszej predkosci, a pozostale dysze 15 beda w tym czasie pracowaly przy wyzszej predkosci. Rozwazenie przedstawionej na fig. 6 zasady cyklicznego powta¬ rzania wykaze, ze dwie dysze fc5 w sasiadujacych ze soba pozycjach nie beda kolejno po sobie za¬ silane gazem o nizszej predkosci.Jakkolwiek wedlug cyklicznie powtarzajacej sie zasady pokazanej na fig. 6 tylko jedna z osmiu dysz 15 jest zasilana czynnikiem gazyfikujacym z mniejsza predkoscia w dowolnym, danym okresie czasu, to wynalazek daje sie zastosowac dla m dysz, gdzie m stanowi liczbe calkowita wieksza niz 3, z której to liczby n dysz jest zasilane w do¬ wolnym danym okresie czasowym czynnikiem ga¬ zowym o nizszej predkosci, przy czym n stanowi liczbe calkowita mniejsza niz m. Przykladowo, je¬ zeli stosuje sie osiem dysz ;15, jak opisano powy¬ zej, to n moze byc równe 2 i wówczas jednoczesnie dwie dysze beda zasilane czynnikiem gazowym o nizszej predkosci, zas reszta dysz bedzie zasilana czynnikiem gazowym o wiekszej predkosci, zas caly uklad bedzie ulegal gwaltownej zmianie w czestych przedzialach czasowych.W nastepnym zalecanym urzadzeniu, posiadaja¬ cym osiem dysz 15, wstepnie ustalona zasada moze byc taka, ze jednoczesnie zasila sie czynnikiem ga¬ zyfikujacym o wyzszej predkosci cztery dysze, a cztery dysze sa zasilane czynnikiem gazyfikuja¬ cym o nizszej predkosci, przy czym uklad zmienia sie gwaltownie w czestych przedzialach czasowych.Ustalona wstepnie zasada moze byc tego typu, ze usytuowane na przemian dysze wokól zloza paliwa pracuja przy wyzszej predkosci, a pozostale cztery dysze pracuja przy nizszej predkosci, przy czym uklad ulega gwaltownej zmianie w czestych prze- 10 ii M 25 30 35 40 45 50 55 607 135 887 8 dzialach czasowych, tak ze dysze o wiekszej pred¬ kosci staja sie dyszami o mniejszej predkosci i na odwrót.Zasada cyklicznego powtarzania moze byc zmo¬ dyfikowana tak, ze zmieniajaca sie liczba dysz 15 bedzie zasilana czynnikiem gazyfikujacym o wie¬ kszej predkosci w dowolnym, danym okresie czasu, na przyklad zasada cyklicznego powtarzania moze byc taka jak pokazana w tablicy II.Tablica II Okres czasu i 2 • 3 4 5 6 7 8 9 " ' 10 " 11 ; 12 13 14 15 16 Dysze o mniejszej predkosci i zaladunku czynnika ga- zyfikujacego Pqzycja A Pozycja B Pozycja C Pozycja D Pozycja E Pozycja F Pozycja G Pozycja H Dysze o wiekszej pred¬ kosci i zaladunku czynnika gazyfiku- jacego Pozycje B do H Pozycje A do H Pozycje A i C do H Pozycje A do H Pozycje A, B i D do H Pozycje A do H Pozycje A do C i E do H Pozycje A do H Pozycje A do D i F do H Pozycje A do H Pozycje A do E, G i H Pozycje A do H Pozycje A do F i H Pozycje A do H Pozycje A do G Pozycje A do H | Zwykle przy tego rodzaju zasadzie cyklicznego powtarzania, kazdy z okresów czasowych 1 do 16 bedzie trwal trzy minuty i odpowiednio do tego beda ustawione czasowniki 31 i 32.Taka modyfikacja cykliczna powtarzajacej sie zajady ma te korzysc, ze calkowita objetosc toro¬ wisk 26 ulega zmianie w funkcji czasu. W opisanej poprzednio zasadzie cyklicznego powtarzania przed¬ stawianej na fig. 3 i 4 zmienia sie tylko calkowity ksztalt ukladu torowiska. Laczna objetosc toro¬ wisk 26 pozostaje caly czas zasadniczo taka sama.Tym samym objetosc ta wyniesie: Objetosc (osiem dysz) = 8. A (laczny zaladunek)2 8 ~ Objetosc (siedem dysz) = 7. A (laczny zaladunek) * 7 Stosunek V8/V7 wynosi zatem 7/8, a laczna obje¬ tosc torowiska 26 bedzie ulegac zmianie od niepa¬ rzyscie ponumerowanych okresów czasu do pa¬ rzyscie ponumerowanych okresów czasowych. Jest to bardziej drastyczna postac pulsowania dysz i ma ona te niedogodnosc, ze sterowanie przeplywem czynnika gazyfikujacego moze byc niestabilna wskutek zmian spadku cisnienia w systemie.Jezeli minimalne wnikanie w dysze jest nieza¬ lezne od calkowitej liczby dysz, wówczas mini¬ malny zaladunek gazyfikatora wyniesie 16000-z SCF/H tlenu, gdzie z stanowi liczbe dysz zasila¬ nych czynnikiem gazyfikujacym o wiekszej pred¬ kosci. Praktycznie, przy zaladunku dysz nalezy przestrzegac symetrii trójwymiarowej, tak ze w stanie statycznym najnizszy mozliwy zaladunek wy¬ niesie 4X1600000 = 6400000 SCF/H tlenu przy czte¬ rech dyszach. Jezeli cztery dysze sa impulsowane wedlug zasady m—1 lub m—2, wówczas mozna za¬ chowac pewna symetrie, przy zaladunkach 48000 lub 32000 SCIJ/H tlenu. Mozliwe jest wiele innych modyfikacji zasady cyklicznego powtarzania, które prowadza do uzyskania generalnego celu zreduko¬ wania obciazenia roboczego urzadzenia gazyfiku¬ jacego do stosunkowo niskiego poziomu.Ponadto, selektywne pulsowanie dyszy dopomaga w uzyskaniu ciaglego i równego ruchu paliwa w dól zloza w urzadzeniu gazyfikujacym i zmniejsza tendencje do zawisania paliwa nad dyszami i for¬ mowania nawisu wystajacego zewnetrznie wzgle¬ dem wewnetrznej scianki retorty.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób gazyfikacji zloza stalego paliwa we- glistego, zawierajacego popiól, w retorcie urzadze¬ nia do gazyfikacji, polegajacy na wprowadzaniu do dolnej czesci zloza czynnika gazyfikujacego przez m dysz, umieszczonych wokól dolnej czesci wewnetrznej sciany retorty, gdzie m stanowi liczbe calkowita wieksza niz 3, przy czym gazyfikacje prowadzi sie w wysokiej temperaturze, tak ze po¬ piól zbiera sie w postaci plynnej ponizej zloza pa¬ liwa, a czynnik gazyfikujacy okresowo wydobywa sie z niektórych dysz z predkoscia powodujaca ga¬ zyfikacje srodkowego obszaru zloza paliwa, a z po¬ zostalych dysz z predkoscia powodujaca gazyfi - kacje zewnetrznego obszaru zloza paliwa, znamien¬ ny tymi, ze wszystkie m dysz uruchamia sie sto¬ sujac pelne robocze zaladowanie z pierwsza pred¬ koscia i zaladunkiem, a kontrolowane przytlumie¬ nie przepustowosci urzadzenia realizuje sie powo¬ dujac przytlumienie z tego pelnego roboczego za¬ ladowania do drugiego stosunkowo nizszego robo¬ czego zaladunku poprzez zainicjowanie pulsujacego dzialania dysz, przy którym czynnik gazyfikujacy wydobywa sie okresowo z n dysz z druga pred¬ koscia i zaladunkiem, gdzie n stanowi liczbe cal¬ kowita mniejsza niz m, zas przez pozostale dysze czynnik gazyfikujacy wydobywa sie z pierwsza predkoscia i zaladunkiem, przy czym powoduje sie gwaltowna zmiane predkosci i zaladunku czynnika gazyfikujacego wydobywajacego sie ze wszystkich m dysz wedlug wstepnie ustalonego programu tak, zle do kazdej dyszy doprowadza sie czynnik gazy¬ fikujacy z druga predkoscia i zaladunkiem w wy¬ branych, czestych odstepach czasu i z pierwsza pred¬ koscia i zaladunkiem w pozostalych okresach czasu. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stosuje sie wstepnie ustalony program tego rodza¬ ju, ze czynnik gazyfikujacy o drugiej predkosci i zaladunku dostarcza sie do pierwszej dyszy, a nastepnie do tych, które leza w odstepie wzgle¬ dem tej pierwszej dyszy, ale najblizej wzgledem dysz bezposrednio sasiadujacych z pierwsza dysza, po czym czynnik gazyfikujacy o drugiej predkosci i zaladunku doprowadza sie do tych sasiadujacych dysz, i program powtarza sie. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, ze stosuje sie m—n wynoszace wiecej niz 1, 10 15 20 2f 30 35 40 45 50 55 60135 887 9 10 zas wstepnie ustalony program jest tego rodzaju, ze dysze wydajace czynnik gazyfikujacy z pierwsza predkoscia i zaladunkiem sa rozmieszczone syme¬ trycznie wokól zloza paliwa. 4. Sposób wedlug zastrz. 3, znamienny tym, ze stosuje sie in wynoszace 8 oraz m—n wynosza¬ ce 4. 5. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stosuje sie pierwsza predkosc nie przekraczajaca 304,8 metra na sekunde, a druga predkosc nie niz¬ sza niz 30,48 metra na sekunde. 6. Sposób wedlug zastrz. 5, znamienny tym, ze stosuje sie pierwsza predkosc mieszczaca sie w za¬ kresie 91,44 do 213,36 metra na sekunde, zas druga predkosc mieszczaca sie w zakresie 30,48 do 91,44 metra na sekunde. 7. Urzadzenie do gazyfikacji stalego paliwa we- glistego, zawierajacego retorte ogniotrwala, m dysz rozmieszczonych wokól dolnej czesci wewnetrznej sciany retorty dla wprowadzenia czynnika gazy- fikujacego do zloza paliwa, gdzie m stanowi liczbe calkowita wieksza niz 3, uklad zaworowy dla kaz¬ dej dyszy tak uruchamiany, ze czynnik gazyfiku¬ jacy moze wydobywac sie z dyszy albo z pierwsza predkoscia i zaladunkiem takim, ze gazyfikajca siega do srodkowego obszaru zloza paliwa, lub 15 25 z druga zmniejszona predkoscia i zaladunkiem takim, ze gazyfikacja nastepuje przy zewnetrznym obszarze zloza paliwa, znamienne tym, ze posiada elementy kontrolne (28, 29, 30) do uruchamiania ukladów zaworowych (19) sterujacych praca dysz (115). 8. Urzadzenie wedlug zastrz. 7, znamienne tym, ze uklad zaworowy (19) dyszy zawiera zawór mo¬ tylkowy (23), uruchamiany pomiedzy pierwszym polozeniem, w którym czynnik gazyfikujacy wydo¬ bywa sie z dyszy (15) z pierwsza predkoscia i za¬ ladunkiem a drugim polozeniem, w którym czyn¬ nik gazyfikujacy wydobywa sie z dyszy z druga predkoscia i zaladunkiem, regulowany zawór ste¬ rujacy (21) do regulowania maksymalnego prze¬ plywu czynnika gazyfikujacego do dyszy (15), oraz zawór zatrzaskowy (22) do zamykania doplywu czynnika gazyfikujacego w razie awarii. 9. Urzadzenie wedlug zastrz. 8, znamienne tym, ze elementy kontrolne (28, 29, 30) do selektywnego uruchamiania ukladów zaworowych (19) zawieraja liczne zawory (28) uruchamiane cewka dla zmiany polozenia zaworów motylkowych (23) pomiedzy pierwszym i drugim polozeniem, oraz obrotowy przelacznik kolejnosci dzialania (30) do kontrolo¬ wania matrycy (29) sterujacej zaworami (28).FIGI FIG.2.135 887 24 li.FIGA. 23 -22 -21 -W5 fO G.I 15 26v\ ^s^ FIG.5. 23 VA \S\ \o\ \f\ \ff\ H X 2& 28 r\ ISC 30 3? c32 5HS FIG.6 OZGraf. Z.P. Dz-wo, z. 512 (80+15) 12.86 Cena 100 zl PL