Przedmiotem wynalazku jest hamulec z magnesami trwalymi, zwlaszcza do pojazdów, zawie¬ rajacy obrotowe magnesy trwale, na których sa zamocowane segmentowe nabiegunniki i które sa umieszczone pomiedzy nieruchomymi czesciami biegunowymi, przy czym czesci biegunowe sa zao¬ patrzone w segmentowe wybranie do przyjmowania obrotowych magnesów trwalych.W znanych hamulcach z magnesami trwalymi tego rodzaju, np. z opisów ogloszeniowych R5TC nr nr 2 931 539, 2 937 968, sa usytuowane obrotowe uklady magnesów trwalych, skladajace sie z magnesów trwalych i segmentowych nabiegur.ników. Te cylindryczne uklady magnesów trwalych zawieraja na swoich koncach sworznie lozyskowe lub czopy lozyskowe, które sa ulozyskowane obrotowo w tulejach lozyskowych plyt pokrywowych. Nabiegunniki wchodza w segmentowe wybra¬ nia czesci biegunowych, które sa równiez zamocowane na p3ytach pokrywowych.Istotna niedogodnoscia tego znanego ukladu jest to, ze nie mozna zachowac niewielkiej szczeliny powietrznej pomiedzy obrotowymi ukladami magnesów trwalych a nieruchomymi czescia¬ mi biegunowymi. Zbyt duza szczelina powietrzna pomiedzy magnesem trwalym a czescia bieguno¬ wa zmniejsza jednak znacznie maksymalna uzyskiwana sile hamowania, poniewaz duza szczelina powietrzna istotnie zmniejsza pole magnetyczne.Zadaniem wynalazku jest takie ulozy skowanie obrotowych magnesów trwalych ich nabiegun- nika:ni, aby dokladnie zachowac pozadana wielkosc szczeliny powietrznej.Zadanie to wedlug wynalazku rozwiazano dzieki temu, ze na koncach nabiegunników i mag¬ nesów trwalych sa umieszczone osiowane pierscienie lozyskowe, które przylegaja do segmento¬ wych wybran i których srednica jest wieksza od srednicy magnesów trwalych i nabiegunników w celu utworzenia szczeliny powietrznej z jednej strony pomiedzy czesciami biegunowymi, a z drugiej strony magnesami trwalymi z ich nabiegunnikami.Ten uklad ma te zalete, ze konieczna szczeline powietrzna mozna zachowac w granicach mniejszych tolerancji bez dodatkowych nakladów na konstrukcje.W korzystnej postaci wykonania hamulca oprócz dwóch pierscieni lozyskowych na koncach2 140 705 nabiegunników i magnesów trwalych jest przewidziany trzeci pierscien lozyskowy, umieszczony posrodku, pomiedzy pierscieniami lozyskowymi, na nabiegunnikach i magnesach trwalych, na których jest zamocowany sektor zebaty, który to pierscien uniemozliwia przegiecie nabiegun- ników i magnesów trwalych, przy czym nabiegunniki i magnesy trwale sa osadzone obrotowo w pierscieniach- lozyskowych, a srodkowy pierscien lozyskowy jest sprzezony obrotowo z nabiegun- nikami i magnesami trwalymi.W korzy stnej:postaci wykonania czesci biegunowe, umieszczone kolowo znajduja sie pomie¬ dzy wewnetrznym wielbkatem, utworzonym z magnesów trwalych, które przylegaja do wewnetrzne¬ go cylindra, utworzonego z plyt zamykajacych i podkladek klinowych a zewnetrznym wielokatem utworzonym z magnesów trwalych, które przylegaja do zewnetrznego cylindra, utworzonego z plyt zamykajacych i podkladek klinowych i, ze podkladki klinowe sa zacisniete sprezynujaco pomie¬ dzy plytami zamykajacymi w celu wyrównania tolerancji i zapewnienia bezluzowego przylegania wszystkich wymienior^ch czesci.Celowo na podkladkach klinowych, znajdujacych sie pomiedzy dwiema plytami zamykajacymi, sa zamocowane sprezyny plytkowe, które opieraja sie na sasiednich plytach zamykajacych i da¬ za do dociskania podkladek klinowych do obu sasiednich plyt zamykajacych.Ten uklad ma te zalete, ze znacznie uproszczono problem tolerancji i zapewnione jest bezluzowe przyleganie wszystkich czesci.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia hamulec z magnesami trwalymi w kierunku osiowymt w przekroju wzdluznym wedlug linii I-I na fig. 2, fig. 2 - przekrój wzdluz linii II-II na fig. 1, a fig. 3 - wi¬ dok szczególu z fig. 2.Wedlug fig. 1 na nie przedstawionej osi kola jest zanocowana piasta 10. Na piascie 10 jest za posrednictwem lozyska rolkowego 11 ulozy skowana obrotowo tuleja 12. Na tulei 12 jest zamocowana obudowa, skladajaca sie z tarczy 13, sworzni 14 i dwóch pierscieniowych tarcz 15, 16. Obydwie tarcze 151 16 sa polaczone ze soba poprzez element rurowy 17. Piers¬ cieniowa tarcza 15 jest zamocowana na tarczy 13 za pomoca sworznia 14. Tarcza 13 jest do¬ pasowana do ulozyskowane j obrotowo tulei 12, a pierscier-iowa tarcza 15 jest zanocowana do sworzni 14 za pomoca srub 19. Obydwie pierscieniowe tarcze 15, 16 sa polaczone z elementem rurowym 17 za pomoca srub 20. Element rurowy 17 tworzy wrez z tarczami 15, 16 pierscienio¬ wa wydrazona przestrzen, w której sa umieszczone obrotowo ulozyskowane magnesy trwale 21 i sztywno zamocowane czesci biegunowe 22, co jest widoczne zwlaszcza na fig. 2.Na piascie 10, obracajacej sie wraz z osia kola, jest zamocowany za pomoca srub 24 pierscien 23, na którym jest osadzona dwuczesciowa obudowa 25, która jest polaczone z piers¬ cieniem 23 za pomoca srub 26. Na obudowie 25 sa zamocowane dwie tarcze hamulca elektromag¬ netycznego 27, które obracaja sie w stosunku do wymienionych nieruchomych magnesów trwalych 21 i nieruchomych czesci biegunowych 22.Zgodnie z fig. 2 po obu stronach pretowych magnesów trwalych 21 sa nabiegunniki 28, ma¬ jace w przekroju poprzecznym postac segmentu, zamocowane za pomoca czterech srub 29, z któ¬ rych na fig. 1 sa przedstawione jedynie dwie. Magnesy trwale 21 swoimi nabiegunnikami 28 sa ulozyskowane pomiedzy dwiema czesciami biegunowymi 22, które po obu stronach maja odpowied¬ nie segmentowe wybrania 30. Czesci biegunowe 22 sa umieszczone pomiedzy dwoma nieruchomymi magnesami trwalymi 31 i 32. Wewnetrzne nieruchome magnesy trwale 31 sa przykryte plytami za¬ mykajacymi 50, a zewnetrzne nieruchome magnesy trwale 32 sa przykryte plytami zamykajacymi 33. Pomiedzy dwiema sasiadujacymi plytami zamykajacymi 33 lub 50 jest umieszczona podkladka klinowa 34 lub 51 • Na kazdej podkladce klinowej 34 lub 51 jest zamocowana sprezyna plytkowa 35, która swoimi obydwoma koncami opiera sie na sasiednich plytach zamykajacych 33 lub 50, zamocowanych za pomoca srub 53, 54 /fig. 1/ do czesci biegunowych 22.Wewnetrzne plyty zamykajace 33 i zewnetrzne plyty zamykajace 50 tworza wraz z podklad¬ kami klinowymi 34 lub 51 kazdorazowo wielokatny pierscien lub cylinder, którego srednica dzieki sprezynujacemu zamocowaniu podkladek klinowych na plytkach zamykajacych 33 lub 50,140 705 3 jest tak ustalona, ze plyty zamykajace 33 lub 50 przylegaja bezluzowo do czesci biegunowych 22. Wewnetrzne magnesy trwale 31 i zewnetrzne magnesy trwale 32 tworza równiez wielokaty.Do promieniowego ulozyskowania magnesów trwalych 21 w segmentowych wybraniach 30 czes¬ ci biegunowych 22 sluza pierscienie lozyskowe 37f 38 /fig. 1/, osadzone na obu koncach na- biegunników 28, jak równiez zabezpieczony przez klin 47, srodkowy pierscien lozyskowy 39, zawierajacy sektor zebaty 40 /fig. 2/. srednica obydwu pierscieni lozyskowych 37, 38 na oby¬ dwu koncach nabiegunników 28 jest nieco wieksza od srednicy magnesów trwalych 21 z ich na- biegunnikami 28 w celu uniemozliwienia przylegania nabiegunników 28 do czesci biegunowych 22. W przypadku braku szczeliny pomiedzy czesciami biegunowymi 22 i nabiegunnikami 28 nie byloby mozliwe, ze wzgledu na zbyt duze tarcie, obracanie sie magnesów trwalych 21 wraz z nabiegunnikami 28. Obrót magnesów trwalych 21 z ich nabiegunnikami 28 jest konieczny w celu regulacji sily hamowania, co zostanie wyjasnione powyzej. Pierscienie lozyskowe 37, 38 slu¬ za równiez do osiowego lozyskowania magnesów trwalych 31 z nabiegunnikami 26. Wedlug fig. 1 i 3 pzesci biegunowe 22 na swoim koncu maja krzywke 52, która wchodzi w wybrania tarcz 15 lub 16 i na której opiera sie pierscien lozyskowy 37 lub 38 w kierunku osiowym.Do obracania magnesów trwalych 21 sluzy pierscien 41 z wewnetrznym uzebieniem 42, jak równiez cylinder 43, w którym znajduje sie nie przedstawiony tlok, który jest zamocowany do tloczyska 44. Cylinder 43 jest polaczony przegubowo z uchwytem 45, zamocowanym na ele¬ mencie rurowym 17, a tloczysko 44 jest polaczone przegubowo z uchwytem 46, zamocowanym do pierscienia 41. Tlok przesuwa sie w cylindrze w sposób pneumatyczny lub hydrauliczny, przez co równiez pierscien 41 obraca sie wokól swojej osi srodkowej i za posrednictwem wewnetrz¬ nego uzebienia 42 obraca wszystkie sektory zebate 40, które zazebiaja sie z tym uzebie¬ niem wewnetrznym 42.Trwale magnesy 21 z nabiegunnikami 28 mozna obracac z polozenia, przedstawionego na fig. 2 o 90°, przy czym obracaja sie one zgodnie z ruchem wskazówek zegara, to znaczy w kierunku strzalki A.Polaryzacja magnesów trwalych 21, 31 i 32 jest widoczna z fig. 2, na której na kazdym trwalym magnesie sa oznaczone bieguny N /biegun pólnocny/ i S /biegun poludniowy/. Przy tym obydwa nieruchome magnesy trwale 31 i 32 przylegaja na zmiane swoim biegunem N lub S do czesci biegunowej 22, a w przypadku obrotowych magnesów trwalych 21, biegun pólnocny N lub biegun poludniowy S sa skierowane promieniowo do wewnatrz i odpowiednio na zmiane - promieniowo na zewnatrz. Jezeli wszystkie obrotowe magnesy trwale 21 obracaja sie o 90° w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara, wówczas do elementu biegunowego 22 skiero¬ wane sa cztery bieguny poludniowe S lub*cztery bieguny pólnocne N.W przedstawionym polozeniu magnesów trwalych 21 zanika sila hamowania. Po obrocie ma¬ gnesów trwalych 21 o 90° sila magnesu, to znaczy sila hamowania jest najwieksza.Sila hamowania jest w duzym stopniu zalezna od wielkosci szczelin powietrznych pomie¬ dzy nabiegunnikami 28 obrotowych magnesów trwalych 21 i czesci biegunowych 22.Zastrzezenia patentowe 1. Hamulec z magnesami trwalymi, zwlaszcza do pojazdów, zawierajacy obrotowe magnesy trwale, na których sa zamocowane .segmentowe nabiegunniki i które sa umieszczone pomiedzy czesciami biegunowymi, przy czym czesci biegunowe sa zaopatrzone w segmentowe wybrania do przyjmowania obrotowych magnesów trwalych, znamienny tym, ze na koncach na¬ biegunników /28/ i magnesów trwalych /21/ sa umieszczone osiowane pierscienie lozyskowe /37, 38/, które przylegaja do segmentowych wybran /30/ i których srednica jest wieksza od srednicy magnesów trwalych /21/ i nabiegunników /28/ w celu utworzenia szczeliny powietrz¬ nej /48/ z jeanej strony pomiedzy czesciami biegunowymi /22/ a z drugiej strony magnesami trwalymi /21/ z ich nabiegunnikami /28/.4 1^0 705 2. Hamulec wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze oprócz dwóch pierscieni lozyskowych /37, 38/ na koncach nabiegunników /28/ i magnesów trwalych /21/ jest przewidzia¬ ny trzeci pierscien lozyskowy /39/, umieszczony posrodku pomiedzy pierscieniami lozyskowymi /37, 38/ na nabiegunnikach /28/ i magnesach trwalych /21/fna których jest zamocowany sektor zebaty /40/, który to pierscien uniemozliwia przegiecie nabiegunników /28/ i magnesów trwa¬ lych /21/. 3. Hamulec wedlug zastrz, 1, znamienny tym, ze nabiegunniki /28/ i mag¬ nesy trwale /21/ sa osadzone obrotowo w pierscieniach lozyskowych /37f 38/. 4. Hamulec wedlug zastrz, 2, znamienny tym9 ze srodkowy pierscien lozys¬ kowy /39/ jest sprzezony obrotowo z nabiegunnikami /28/ i magnesami trwalymi /21/, 3* Hamulec wedlug zastrz, 1, znamienny tym, ze czesci biegunowe /22/y umieszczone kolowo, znajduja sie pomiedzy wewnetrznym wielokatem, utworzonym z magnesów trwalych /31/i które przylegaja do wewnetrznego cylindra, utworzonego z plyt zamykajacych /50/ i podkladek klinowych /3V a zewnetrznym wielokatem utworzonym z magnesów trwalych /32/t które przylegaja do zewnetrznego cylindra, utworzonego z plyt zamykajacych /33/ i podkladek klinowych /3V if ze podkladki klinowe /54t 51/ sa zacisniete sprezynujaco pomie¬ dzy plytami zamykajacymi /33, 50/, w celu wyrównania tolerancji i zapewnienia fcezluzowego przylegania wszystkich wymienionych czesci /22, 31, 32, 33* 3-^t 50, 51/. 6, Hamulec wedlug zastrz, 5, znamienny tym, ze na podkladkach klinowych /34, 51/» znajdujacych sie pomiedzy dwiema plytami zamykajacymi /33f 50/, sa zamocowane sprezyny plytkowe /35/f które opieraja sie na sasiednich plytach zamykajacych /33, 50/.Pracownia Poligraficzna U? PRL. Naklad 100egz.Cena 130 zl140 705 13-t ^^Tpm^ kA^^STZSJZ FIG. 1140 705 FIG. 2 rneomria roKgaOcnaUP PRL.Nakltd 100 egz.Cena 130 zl PL PL PL