PL153445B1

PL153445B1 - Przeciwpożarowa tama izolacyjna

Info

Publication number: PL153445B1
Application number: PL26381387A
Authority: PL
Priority date: 1987-01-23
Filing date: 1987-01-23
Publication date: 1991-04-30
Also published as: PL263813A1

Description

RZECZPOSPOLITA OPIS PATENTOWY 153 445 POLSKA

URZĄD

PATENTOWY

RP

Patent dodatkowy do patentu nr--Zgłoszono: 87 01 23 (P. 263813)

Pierwszeństwo--Zgłoszenie ogłoszono: 88 09 29

Opis patentowy opublikowano: 1991 09 30

Int. Cl.⁵ E21F 5/00 j 6 ft tM

Twórcy wynalazku: Jerzy Kruk, Piotr Krupanek, Andrzej Sławik,

Andrzej Czarski, Antoni Gołaszewski, Andrzej Bernady

Uprawniony z patentu: Kopalnia Węgla Kamiennego „Bobrek,

Bytom (Polska)

Przeciwpożarowa tama izolacyjna

Przedmiotem wynalazku jest tama izolacyjna przeznaczona do szybkiego i szczelnego izolowania pól pożarowych od wyrobisk czynnych w podziemiach kopalń.

W czasie każdej akcji pożarowej na dole kopalni chodzi przede wszystkim o to, aby w jak najkrótszym czasie odciąć dopływ powietrza do ogniska pożaru. W tym celu dotychczas stosowane są różnego rodzaju tamy izolacyjne, między innymi również tamy pneumatyczne. Tama taka wykonana jest z tkaniny gumowej, odpornej na działanie podwyższonej temperatury gazów i dymów pożarowych. W skład tamy pneumatycznej wchodzą dwie lub trzy oddzielnie komory połączone ze sobą w jedną całość oraz ścianki z wziernikiem. Komory te napełnia się powietrzem lub gazem niepalnym np. azotem lub dwutlenkiem węgla. Każda komora tej tamy jest zaopatrzona w króciec wylotowy, zawór zwrotny, zawór bezpieczeństwa i zawór do wpuszczania gazu, przy czym z boków tama ma uchwyty do transportu. Tamy tego typu można stosować tylko w wyrobiskach o przekroju znormalizowanym oraz w miejscach, w których nie ma przedmiotów o ostrych krawędziach. Tymczasem większość wyrobisk górniczych po pewnym czasie ich eksploatacji z reguły ma zdeformowany przekrój poprzeczny i dużą ilość zabudowanych urządzeń o niezbyt gładkich krawędziach. Dlatego tamy tego typu nie znalazły szerszego zastosowania w kopalniach głębinowych.

Znane są również tamy izolacyjne murowane, budowane z cegły lub z elementów prefabrykowanych, na zaprawie cementowej. Tamy tego typu jakkolwiek dobrze spełniają swoje zadanie są bardzo pracochłonne w budowie i w transporcie materiałów, a przy tym uzyskują dużą odporność na działanie dynamiczne dopiero po upływie dłuższego czasu od ich wykonania. Dalszą wadą tego typu jest to, że dla dobrego uszczelnienia wymagają one wykonania wyrębu, co nie zawsze jest możliwe, zwłaszcza gdy tamę taką trzeba zabudować w miejscu wzmożonych naprężeń górniczych.

Wymienionych wad i niedogodności nie ma tama izolacyjna będąca przedmiotem niniejszego wynalazku. Istota tej tamy polega na zastosowaniu lekkich, odpornych na działanie temperatury elementów w kształcie prostopdłościennych kostek wykonywanych z materiału lekkiego i niepalnego, korzystnie z waty mineralnej. Ponadto w skład tej tamy wchodzą warstwy izolujące, oddziela2

153 445 jące poszczególne kostki od siebie oraz rozprężny zbiornik uszczelniający umieszczony na całym obwodzie obudowy wyrobiska górniczego oraz w środku jego przekroju. Dla dobrej izolacji elementów tej tamy, zamiast zbiornika rozprężnego można na całym obwodzie obudowy zamocować ze wstępnym naprężeniem kostki waty mineralnej, a pozostałą przestrzeń wypełnić w sposób opisany wyżej.

W przypadku dużego naporu powietrza tamę można wzmocnić cięgnami tylko z jednej strony lub z obu stron. Natomiast, gdy zachodzi potrzeba budowania tamy w górotworze naruszonym z obu stron tamy dokładnie izioluje się ociosy wyrobiska za pomocą płyt osadzonych szczelnie pomiędzy elementami obudowy wyrobiska górniczego. Główną zaletą tamy izolacyjnej według wynalazku jest bardzo mała pracochłoność zarówno podczas transportu jej elementów na miejsce przeznaczenia jak i przy budowie, przy jednoczesnym zapewnieniu dużej szczelności.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia tamę ze zbiornikiem rozprężonym na obwodzie w widoku z przodu, fig. 2 - tę samą tamę w widoku z góry, fig. 3 - tamę z elementami zabudowanymi ze wstępnym naprężeniem w widoku z przodu, fig. 4 - tę samą tamę w widoku z góry, fig. 5 - tamę z pojemnikiem rozprężonym w środku przekroju wyrobiska w widoku z przodu, fig. 6 - tę samą tamę w widoku z góry, fig. 7 - tamę wzmocnioną jednostronnie w widoku z przodu, fig. 8 - tę samą tamę w widoku z góry, fig. 9 - tamę wzmocnioną dwustronnie w widoku z przodu, fig. 10 - tę samą tamę w widoku z góry, fig. 11 - tamę z uszczelnionymi ociosami w widoku z przodu, a fig. 12 - tę samą tamę w widoku z góry.

Jak uwidoczniono na rysunku tamę izolacyjną według wynalazku buduje się w przekroju wyrobiska górniczego, prostopadle do jego osi podłużnej. W tym celu najpierw na spągu wyrobiska układa się kostki 1 wykonane z lepkiego i niepalnego materiału, np. z waty mineralnej przekładając każdy rząd tych kostek materiałem izolacyjnym 2. Następnie w wolną przestrzeń pomiędzy kostkami 1 tamy i ociosami wyrobiska wkłada się rozprężny pojemnik 3 wykonany z materiału elastycznego. Na koniec pojemnik 3 wypełnia się sprężonym powietrzem lub gazem niepalnym, tak aby z jednej strony pojemnik ten oparł się o obudowę 4 wyrobiska górniczego, a z drugiej strony mocno ścisnął kostki 1 tamy. W ten sposób następuje dobre uszczelnienie tamy i utrwalenie jej pozycji w wyrobisku górniczym.

Zamiast pojemnika rozprężnego 3 można na całym obwodzie obudowy 4 wyrobiska górniczego zamocować kostki 1 nadając im naprężenie wstępne za pomocą ściągaczy 5 połączonych z jednej strony poprzeczkami 6, a z drugiej z elementami obudowy 4 wyrobiska górniczego. Przestrzeń pozostałą w wyrobisku wypełnia się podobnymi kostkami 1 przekładając je warstwami materiału izolacyjnego 2. Po zwolnieniu ściągaczy następuje rozprężenie się kostek zamocowanych uprzednio przy ociosach, które ściskają przy tym pozostałe kostki uszczelniając w ten sposób całą tamę. Podobny efekt uszczelniania tamy można uzyskać umieszczając w środku przekroju poprzecznego tamy pojemnik rozprężny 7, który po napełnieniu powietrzem sprężonym lub gazem niepalnym rozprężając się ściska elementy tamy nadając jej dużą szczelność.

W niektórych wyrobiskach górniczych, ze względu na dużą ilość przepływającego powietrza, na zabudowaną tamę izolacyjną działa duży napór. W związku z czym tamę taką należy dodatkowo wzmocnić za pomocą cięgien 8 w postaci linek lub łańcuchów przewleczonych przez tamę i przez podkładki wzmacniające 9, a następnie skrzyżowanych, których końce wyposażone w zaczepy 10 mocuje się do obudowy 4 wyrobiska górniczego od strony naporu powietrza. W przypadku dużego przekroju wyrobiska, w którym zabudowana jest tama izolacyjna należy dodatkowo wzmocnić ją za pomocą cięgien 8 zamocowanych z obu stron tej tamy do elementów obudowy 4 wyrobiska górniczego.

Jeżeli tamę izolacyjną trzeba zabudować w wyrobisku w miejscu o naruszonym górotworze należy najpierw dokładnie uszczelnić ociosy wyrobiska tak, aby sięgały one na kilka metrów z obu stron tej tamy, po czym dopiero można budować samą tamę izolacyjną. W tym celu pomiędzy elementami obudowy 4 wyrobiska górniczego osadza się szczelnie płyty 11 wykonane z materiału lekkiego i niepalnego, korzystnie z waty mineralnej. Po wykonaniu takiej izolacji, którą dodatkowo można uszczelnić warstwą terkretu lub inną izolacją, buduje się tamę izolacyjną opisaną wyżej.

153 445

Przeciwpożarowa tama izolacyjna według wynalazku nadaje się do stosowania wszędzie tam, gdzie ze względu na trudny transport materiałów lub niemożliwość stosowania innych rodzajów tam trzeba szybko odciąć dopływ powietrza do rozwijającego się ogniska pożaru.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Przeciwpożarowa tama izolacyjna, wykonana w posztaci muru z elementów prostopadłościennych w kształcie kostek, usytuowanego prostopadle do osi podłużnej górniczego wyrobiska korytarzowego, znamienna tym, że składa się z kostek (1) wykonanych z lekkiego i niepalnego materiału, korzystnie z waty mineralnej, pomiędzy którymi umieszczone są warstwy izolujące (2) oraz z rozprężnego pojemnika uszczelniającego (3) umieszczonego na całym obwodzie obudowy (4) wyrobiska górniczego.
2. Tama według zastrz. 1, znamienna tym, że na całym obwodzie obudowy (4) wyrobiska górniczego ma zamocowane ze wstępnym naprężeniem kostki (1) wykonane z lekkiego i niepalnego materiału, a pozostałą przestrzeń wypełnioną podobnymi kostkami (1) oddzielonymi od siebie warstwami izolującymi (2).
3. Tama według zastrz. 1, znamienna tym, że składa się z kostek (1) wykonanych z lekkiego i nie palnego materiału, wypełniających cały przekrój poprzeczny wyrobiska górniczego oraz z elestycznego pojemnika rozprężnego (7) umieszczonego w środku przekroju poprzecznego tego wyrobiska.
4. Tama według zastrz. 1, znamienna tym, że ma cięgna wzmacniające (8) zamocowane za pomocą zaczepów (10) do obudowy (4) wyrobiska górniczego od strony naporu powietrza, a po stronie przeciwnej cięgna te są skrzyżowane i przechodzą przez podkładki wzmacniające (9).
5. Tama według zastrz. 4, znamienna tym, że ma cięgna wzmacniające (8) zamocowane z obu stron poprzez podkładki wzmacniające (9).
6. Tama według zastrz. 1, znamienna tym, że z obu stron muru z kostek (1) ma wykonaną izolację z płyt (11), wykonanych z lekkiego i niepalnego materiału, korzystnie z waty mineralnej, które to płyty są osadzone szczelnie pomiędzy elementami obudowy (4) wyrobiska górniczego.

Fig. 1

Fig.2

Fig.3

Fig.4

Fig. 5

Fig.6

Fig. 7

Fig. 9

Fig. ΊΟ

Fig. 12

Zakład Wydawnictw UP RP. Nakład 100 egz. Cena 3000 zł