W amerykanskim patencie Ms 1202995 Haber i Le Rossignol opisuja sposób prze¬ myslowej produkcji syntetycznego amo¬ njaku z wodoru i azotu.Proces polega na tern, ze mieszanine wo¬ doru i azotu pod cisnieniem przepuszczaja kilka razy przez mase katalityczna na¬ grzana do wysokiej temperatury; gazy re¬ agujace ochladza sie, aby wylaczyc u- tworzony amonjak; gazy pozbawione amo¬ njaku powracaja do masy katalitycznej wraz z nowa iloscia mieszaniny wodoru i azotu dla zamiany gazów wylaczonych podczas formowania i wylaczania amonja¬ ku. Operacja zachodzi bez przerwy w zamknietym cyklu, do którego stale wpro¬ wadza sie mieszanine wodoru i azotu pod cisnieniem i z którego wylacza sie odpo¬ wiednia ilosc amonjaku. Znane cisnienie vwane, przytoczone tytulem przykladu, dla produkcji wynosi okolo 200 atm.Glówna niedogodnosc takiego cyklu o- peracyj przy wskazanem cisnieniu polega na trudnosci praktycznego wylaczenia ca* lego amonjaku z cyklu. W tym celu trzeba gazy, pochodzace z reakcji nagrzac do temperatury okolo 50° C wyzej zera, ze stratami stosunkowo ogromnemi na insta¬ lacje ochladzajaca; mozna zapobiec tym niedogodnosciom, wylaczajac amonjak przy pomocy cyrkulacji wody pod cisnie¬ niem i w tym wypadku straty na insta¬ lacje zmniejszaja sie nieco, pozostajac zawsze jednak duze, zato otrzymujemy produkt mniejszej handlowej wartosci, jak rozczyn wodny amonjaku.Przy danym praktycznym procesie ga¬ zów zwiazanych podczas reakcji, potrzeba, jak to zastrzega wspomniany patent, wy¬ eliminowac prawie caly amonjak z cykluprzedtem nim gazy niezwiazane powróca do masy katalitycznej.Mozna zapobiec tym niedogodnosciom, znacznie podwyzszajac robocze cisnienie gazów np. do 500 atm a nawet i wiecej.Rzeczywiscie juz przy 500 atm procent zwiazanego wodoru i azotu przy zwyklych warunkach katalizy jest prawie podwójny jak przy 200 atm i jednoczesnie wyelimi¬ nowanie amonjaku z cyklu do tego samego procentu w pozostajacych gazach wymaga temperatury o 15" wyzszej od poprzedniej; to stanowi znaczna oszczednosc dla syste¬ mu ochladzajacego.Jednakze powiekszenie procentu gazów zwiazanych i zmniejszenie objetosci gazów bardziej sprezonych sa przyczyna, ze re¬ akcja egzotermiczna, która nie jest niebez¬ pieczna, przy 200 atm, wywoluje przy no¬ wych cisnieniach w jednostce objetosci wy¬ dzielanie ciepla daleko wieksze przy nie¬ bezpieczenstwie samoczynnego podwyz¬ szenia temperatury w masie katalitycznej, co mogloby zaszkodzic thvalosci apara¬ tów i skutecznosci masy katalitycznej.Niebezpieczenstwo to jest tern powaz¬ niejsze, im rozmiary aparatów uzywanych do katalizy, sa wieksze.Znaleziono, ze przy kazdem cisnieniu do¬ wolnie wysokiem, mozna uniknac niebez¬ pieczenstwa samonagrzewania masy kata¬ litycznej, wylaczajac tylko czesc amonjaku utworzonego w komorze katalizacyjnej w taki sposób, aby gazy, doplywajace do wspomnianej komory, posiadaly juz znacz¬ na ilosc amonjaku przed reakcja. Amonjak ten podnosi cieplo wlasciwe mieszaniny reakcji i oprócz tego obecnosc od poczatku produktu reakcji zmniejsza tworzenie amo¬ njaku, szczególniej w cieplejszych cze¬ sciach masy katalitycznej, w których pa¬ nuje wskutek tego nizszy procent równo¬ wagi. PLIn the American patent Ms 1202995 Haber and Le Rossignol describe a method of industrial production of synthetic ammonia from hydrogen and nitrogen. The process consists in the fact that a mixture of hydrogen and nitrogen under pressure is passed several times through a catalytic mass heated to a high temperature. ; the reacting gases are cooled to exclude any ammonia formed; the ammonia-free gases return to the catalytic mass with a new amount of hydrogen and nitrogen mixture to replace the gases which were turned off during ammonia formation and ammonia separation. The operation takes place without interruption in a closed cycle, in which a mixture of hydrogen and nitrogen is continuously introduced under pressure and from which an appropriate amount of ammonia is released. The known vane pressure for production is about 200 atm. The main drawback of such an operating cycle at the indicated pressure is the difficulty of practically excluding all ammonia from the cycle. To this end, it is necessary to heat the gases from the reaction to a temperature of about 50 ° C above zero, with the losses relatively large for the cooling system; these inconveniences can be avoided by turning off the ammonia by circulating the water under pressure, in which case the losses to the installations are slightly reduced, but always remain large, so that we get a product of less commercial value, like the ammonia solution in water. During the reaction, it is necessary, as stated in the above-mentioned patent, to eliminate almost all ammonia as with the cycle before the unbound gases return to the catalytic mass. These inconveniences can be avoided by significantly increasing the operating pressure of the gases, e.g. to 500 atm or even more. already at 500 atm, the percentage of combined hydrogen and nitrogen under normal catalytic conditions is almost double as at 200 atm and, at the same time, elimination of ammonia from the cycle to the same percentage in the remaining gases requires a temperature 15 "higher than the previous one; this represents a significant saving for the system ¬ mu cooling. However, increasing the percentage of gases bound and change The lower volume of more compressed gases is the reason why the exothermic reaction, which is not dangerous at 200 atm, causes a heat release at new pressures per volume, with the risk of an automatic increase in temperature in the catalytic mass, which would damage the stability of the apparatus and the efficiency of the catalytic mass. This risk is even more serious, the larger the size of the apparatus used for catalysis. It has been found that at any pressure that is slowly high, the danger of self-heating can be avoided. of the catalytic mass, excluding only a portion of the ammonia formed in the catalytic chamber, so that the gases entering said chamber already have a significant amount of ammonia prior to reaction. This ammonia raises the specific heat of the reaction mixture and, moreover, the presence of the reaction product from the beginning reduces the formation of ammonia, especially in the warmer parts of the catalytic mass, which consequently have a lower percentage of equilibrium. PL