PL155849B1 - SPOSÓB OTRZYMYWANIA SOLI l-/p-chlorofenylo/-2-M E T Y LO -2-A M IN O P R O P A N U . ZWŁASZCZA CHLOROWODORKU l-/p -ch lo ro fe n ylo /-2 -M E T Y L 0 -2 -A M IN 0 P R 0P A N U - Google Patents

Description

RZECZPOSPOLITA	OPIS PATENTOWY	155 849
POLSKA	Patent dodatkowy do patentu nr----	Int. Cl.5 C07C 211/29
	Zgłoszono: 83 04 24 /P. 279109/ Pierwszeństwo -—
URZĄD PATENTOWY	Zgłoszenie ogłoszono: 89 12 ll	Hua
RP	Opis patentowy opublikowano: 1992 07 31

Twórcy wynalazku: Jacek Jankowski, Eugeniusz Kaczur-Kaczyński, Kazimierz Witkowski, Jordan Zjawiony

Uprawniony z patentu: Ośrodek Badawccz-Produkcyjny

Politechniki Łódzkiej “ICHE/* Sp.z o.o., Łódź /Polska/

SPOSÓB OTRZYMYWANIA SOLI l-pp~coro ro f βη_Υ1ο/«-2τΜΕΓϊΊ_Ο-2-ΑΜΙΡ0Ρ0ΡΡΑΝυ . ZWŁASZCZA CHLOROWODORKU l-Pp-chrcrofenylc/-ETYETYL0-2//NMIPRPR0-ANU

Przedmiotem wynalazku jest spoeób otrzymywania soli l-/pcchlorofenylo/i2-metylooio aminopropanu, zwłaszcza chl^oK^wodorku 1-/ρ^Ι>^loinnylo/-2-metylo-2-mftiloplopanu, o nazwie międzynarodowej ChloroOentermina, stosowanego w leczeniu otyłości. ChlmOentermina hamuje łaknienie działając wybiórczo na podwzgórz^y ośrodek głodu i pobudza przemianę mtenii..

Znany jest z francuskiego opisu patentowego nr 1 196 132, /1299, sposób otrzymywania chlorowodorku l-pochtilorofenylo/om-metrll-l-mmioppropanu, polegający na reakcji chlorku p-chlorobenzylu z magnezem w środowisku bezwodnego eteru ety^Nego, a produkt tej reakcci poddaje się działaniu bezwodnego acetonu i następnie mieszaniny kwasu octowego, cyjanku sodowej i stężonego ^kwasu startowego w temperaturze 70°C, a otrzymany (srodul^ ^po zobojętnieniu węglanem sodowym, ogrzewa się w stężonym kwasie solnym. W sposobie tym stosuje się drogi i trudno dostępny substrat wyjściowy, to jest chlorek p-chlorobenzylu, łatwopalny i wybuchowy eter etyoowy oraz trudny do otrzymania bezwodny aceton. Dużym utrudnienimrn w realizacji tego sposobu, zwłaszcza w skali przemysłowe, Jest użycie mieszaniny zawierającej toksyczny, uwalniający cyjanowodór, cyjanek sodowy.

Z węgierskich opisów patentowych nr nr 155 783, 1 719 i 1 769 znany Jest sposób rtrz-mywlnia chlorowodorku l-/0cchlorofenylo/-2-eetylo-2-mmioopropanu, który polega na realtctci 3-jhloΓO-2-metyloprop^πu z bromkiem /-chlorofnno-Olgiezlcwy- w środowisku bezwodnego eteru etylowego w temperaturze wrzenia rorρuszczalnika, a produkt tej reskeci poddaje się działaniu cyjanku potasowego lub acetonitrylu w środowisku mieszaniny kwasu octowego i kwasu siakkowigl, a otrzymany w ten sposób produkt ogrzewa się z wodorotlenkeem sodowym. Niedogodnością tego sposobu Jest stosowanie bezwodnego, łatwopalnego 1 wybuchowego eteru etylowogl oraz toksycznego cyjanku potasowego i acetonntrylu.

155 849

155 849

Sposób otrzymywanie soli l-/p-chlorofenylo/-2-metylo-2-8minopropanu, zwłaszcza chlorowodorku l-/p-chlorofenylo/-y-lθtylo-2-yιiiropropaiu, według wynalazku charakteryzuje się tym, że chlorek benzylu poddaja się reakcji nicowania mieszaninę kwasu siarkowego i azotowego w temperaturze od -⁵ do +10⁰^ a produkt nⁱ(0oowanⁱ^a poddaje się działaniu 2-nitro^po^opan^u w środowisku alkohotowego roztworu alkołiolanu sodowej w temperaturze 30 - 100°c^, a następnie redukcji żelazem w środowisku wodnego roztworu alkoholu etytowego w obecności kwasu mineralnego, a mieszaninę poreakcyjną, po wydzieleniu z niej osadu żelaza i Jago tlenków, zakwaszeniu i oddestylowaniu nadmiaru alkoholu etylowegr₍ poddaje się diazowaniu wodnym roztworna azotynu sodowej w temperaturze od -⁵ do *1^5OC, a otrzymanⁿ roztwór soli diazoniowej ogrzewa się w roztworze chlorku miedziowego w stężonym kwasie solnym w temperaturze 30 - ⁹⁰°C i rc^hło^dzlnⁱu oraz zanalizowaniu, ekstra^ je się rozpuszczalniktom organicznym nie mieszającym się z wodę, po cz^m oddzieloną warstwę ogramicznę poddaje się destylacji próżniowej, a rtizymany l-/p-chlololnnylo/-2-lθtylo-2-mraioopoopai przeprowadza się w znany sposób w -Clorowrdrrek l-/p-hhlorolnnylo/-m-lθtylo-2-ymioopropanu.

W sposobie według wynalazku wyeliminowano użycie toksycznych i łatwopalnych odczynników, co ma szczególne znaczenie przy realizacc! tego sposobu w warunkach przemysłowych. W sposobie według wynalazku stosuje się powszechnie dostępne i tanie substraty i oJczymni!.

Sposób według wynalazku ilustruje bliżej niżej podany przykład.

Przykład. W kolbie czteroszyjnej o pojemności 6 1, zaopatrzonej w mieszadło, te^^eer i wkraplacz, uylsiczoio 1375 ml stężonego kwasu siadowego i 1375 ml stężonego kwasu azotowego i po ochłodzeniu zawaarości kolby do temperatury 0^uC, w trakcie mieszania, wkroplono 490 ml chlorku benzylu z taką szybkością, aby utrzymać temperaturę olakcji w zakresie 0 - 5°C. Po wkropleniu chlorku benzylu mieszanie kontynuowano do uzyskania temperatury 15⁰C, ^po czym mieszani^ fionakrjną wylano na wod^ę z lodem. W'to^ącoi^y osati, ^po niszczeniu i przemyciu wodjj, poddano krystalizacji z etanolu i następnie wprowadzono do mieszaniny 184 ml 2-iitropropaiu, 84,2 g yeteiolaiu sodu i 1560 ml meeanolu. Mieszaninę reakcyjnę ogrzewano w czasie 1 godziny pod chłodnicą zwrotną, po czym ochłodzono i wylano na wodę z lodem. Wyrącony osad odsączono, przemyto wodą i poddano redukcj 374,4 g żelaza w środowisku 1870 ml 50% wodnego roztworu etanolu w obecności katalizatora w postaci roztworu 47 ml stężonego kwasu nlnego w 375 ml 50% wodnego roztworu etanolu w temperaturze wrzenia. Po zakończeniu redu^ci mieszaninę reakcyjną ochłodzom, odsączono osad ttonków żelaza oraz żelaza, zakwaszono 160 ml stężonego kwasu solnego i oddestylowano etanol. Pozostały roztwór wodny ochłodzono do temperatury 5°C i poddano reakcci diazowania roztworem 78 g azotynu sodowego w 95 ml wody. Reakcję diazowania ^/oowediril w temperaturze ⁵ - 10°C do uzyskania trwałej reakcji barwnej na papierku jodowakrobwwym. Otrzymany roztwór diazozwiązku wlano powooi do roztworu 106,4 g chlorku miedziowej w 515 ml stężonego Itwasu tr^lnlgr, oc^hłodzone^go do temperatur 3°C i ^po zmieszaniu roztworów temperaturę mieszanir ^/rdwyżsirnr powoH do 60⁰C, ^po czym ogozewanr ją az do zaniku wydzielania się azotu. Roztwór /orlakcyjiy ochłodzon następnie do temperatury pokojowee , za^al^owam wodą ayoliakalią i lksteahowano 1500 ml octanu etylu. Oddzieloną warstwę organiczną przemyto wodą i od/arroano z niej octan etylu, pozostałość poddano destylacji (próżniowe,;] zbierając toakcję w jzedziato temperatur 1^{32 -} 1³⁶°C ^prz^y cl^śiililu 22,7 26,6 hPa.

Otrzymano 92,3 g l^p-chtolOlinylo/-2mletylo-2-ymiropropeiu, który rozpuszczono w 1600 ml octanu etylu. Przez sporządzony w ten sposób roztwór /oilpuszczenr gazowy chlorowodór aż do uzyskania trwałej ο^^^ barwnej na papierku Kongo. Wytrącony chlorOwodorek l-/p-chlon0ennlo/2-ymetylo-2-ymirpol/p8nu rdsączrnr, przemyto octanem etylu i wysuszono. Otrzymano

106.4 g chlorowodorku l-/-cchlololinylo/-2-lθtylo-a-ymirporppanu o temperaturze topnienia

233.5 - 234°C.

155 849

Claims (1)

1. Zastrzeżenie patentowe

   Sposób otrzymywania soli l-/p-chtotofenylo/-2-metylo-2-aminopropanu, zwłaszcza chlorowodorku l-pp,chlorofenylo/-2-me'tylo-2-aminopropanu, znamienny tym, że chlorek benzylu poddaje się reakc-i eitoouania meszaeinę kwasu siakkowego i azotowego o temperaturze od -5 do +10^oC, produkt nitoowaeia poddaje się działaniu 2-nlonppnopanu w środowisku alkoholo^wego alko^l-anu sodowej w temperaturze ³⁰ - 1OC°C, a następnie re^dukc-i żelazem w środowisku wodnego roztworu alkoholu etynowego w obecności kwasu mineralnego, a mieszaninę poreakcyjną, po wydzieleniu z niej osadu żelaza i jego tlenków, zakwaszeniu i oddestylowaniu nadmiaru alkoholu etylowego, poddaje się diazowaniu wodnym roztworem azotynu sodo^w temperaturze o^d -^{5 d}o +-15°^0, a otrzyman^y roztwór soli ^azoniowej ogrzewa się w ^onzt^wnrz^l ^tarku mi^ziawe^ w stężonym ^kwasie solnym w temperaturze 30 - ⁹0°C i ^po n-^cłndzeniu oraz ralkalroowaeiu ekstrahuje się rnrpuszczalniklem organicznym nie mieszającym się z wodą, po czym oddzieloną warstwę organiczną poddaje się destylacji próżniowej, a ntrzamaey l-pp-chlorofenylo/-2-me tylo^aaminopropan przeprowadza się w znany sposób w chlorowodorek 1-/ p-cClnrofβnylo/-2amenyno-2-aminopropaeu.