PL160822B2 - Sposób otrzymywania nowych zwiazków trimetinocyjaninowych PL PL PL - Google Patents

Abstract

Sposób otrzymywania nowych zwiazków trimetinocyjaninowych o ogólnym wzorze 1, w którym X oznacza atom siarki lub tlenu, zna­ mienny tym, ze na zwiazek o ogólnym wzorze 2, w którym X ma wyzej podane znaczenia, dziala sie ortopropionianem etylu w obecnosci zasady organicznej. WZÓR 1 PL PL PL

Description

Przedmiotem oyrnlazku jest sposób otrzymyroania nowych zoiązkró trimetinocyaininowych o ogólnym ozorze 1, o którym X oznacza atom siarki lub atom tlenu.

Związki te rogą być stosrrnane jako sensybilizatory emulsji fotograficznych, a także Jako baroniki dt barwienia oełny traz poliamidu i jedoabiu naturalnego. Związki o ozorze 1 o którym X oznacza atom siarki, barolą określone o^łej maeriały na kolor czer^onnoii^l^ltooy, a związki o ozorze 1, o którym X oznacza atom tlenu, baroią te maeriały na kolory szarobrunatny.

Sposobem oedług oyrwlazku otrzrymuje się nooe związki o ogólnym ozorze 1, o którym X me oyżej podane znaczenia, działając na zoiązek o ogólnym ozorze 2, o którym X me oyżej podane znaczenia, ortopropionaanem etylu o obecności zasady organicznej. V przypadku użycia Jako zoiązku ^^.jści^ego zoiązku o ozorze 2, o którym X oznacza atom siarki. Jako zasa dę organiczną stosuje się trietyoaaniinę, a o przypadku użycia Jako zoiązku oyjśclroego zoiązku o ozorze 2, o którym X oznacza atom tlenu. Jako zasadę organiczną stosuje się pirydynę.

Związki oyjściioe o ogólnym ozorze 2 są związkami nowymi. Otrzymuje się Je na drodze reakcji 2-mtyllberu:otiizolu lub 2-mtylobenzoksazolu z propanosulforem o temperaturze 130 - 135°C o ciągu 45 minut do 1,5 godziny.

Zastosooanie nowych zoiązk<o otrzymywanych sposobem oedług oyrnlazku o charakterze sinsybilizatorW pozoala na zimnejszenie zużycia bromku srebra.

Sposób oedług oyrnlazku ilustrują następujące przykłady, o których procenty oznaczają procenty oagooe, a stopnie temperatury podano o stopniach Celsjusza:

Frzykład I. 0,55 g /0,0037 2-meylotenzotiazolu oraz 0,45 g /0,0037 mola/ propanosulitnu stapia się o timperBturzi 130 - 135° o ciągu 1-1,5 godziny. V tym czasie mieszanina reakcyjna ulega zestaleniu. Po ochłodzeniu do temperaturt pokojowej dodaje s^{ię 5} cn? bizoodnigo eteru e^^oego, masę rozdΓα^bnia^, sącz^{y i} produkt susz^y o temperaturze pokojowej. Otrzymuje się 0,95 g /95% oyteinolśi/ betainy S-meylo^-^-sulioproptll/binzotiβzolonioiej o ozorze 2, o którym X oznacza atom siarki, o postaci jasnoszarych kryształ^.

0,9 g /0,0033 mota/ otrzymanej opisanym sposobem betainy 2-miylo-3-/3-suliopΓopylo/binzoti3Zolonioiej zapesza się o mieszaninie 1,4 g /0,01 mota/ lΓtopΓlpionieiu et^u ^l 5 cm⁴ . Całość miesza s^ ogrze^aj^, o tem^Taturze orzenie o ciągu gwlzin. Po ochłodzeniu mieszaniny reakcyjnej dekantuje się roztoór z dna oleju. Olej przeπyoi się doiucrotnie bezoodnym eterem, porcjami po 20 cm⁴, a następnie rozpuszcza na g^orąc^{o o 100 c}n? absolutnego rtanolu. Do orzącego roztooru itanoloiego dodaje się 1,5 cm⁴ nasyconego na ciepło roztooru Jodku sodu o etanolu i pozostaoia roztoór do krystalizacji.

160 822

Wydzielony produkt odsącza się, przemywa etanolem i suszy na powietrzu. Otrzymuje się 0,52 g /6(% wjdizanoścc/ związku o wzorze 1, w któiym X oznacza atom siarki, o tempraturze topnienia powyżej 250° /z rozkładem/.

IR /K3r/: 3440, 1²50„ 1050 ^/ S0^j cm^-1

UV-viS /'woda/: A “ 540 nm ^{/ £} ° 5,9 x 10^/

Przykład II. 1,33 g /0,01 wooa/ 2-metylobenzoksazolu oraz 1,22 g /0,01 mooa/ propanosulfonu stapia się w tempraturze 130 - 135° w cićgu 45 minut. W tym czasie mieszanina reakcyjna ulega zestaleniu. Po ochłodzeniu do temperatury pokojowej dodaje się 20 cm⁵ bezwodne^go eteru etylowe^go, masę roz^dra^bnia^, odsącza i susz^y pro^dukt w tempratu rze pkojuwej pod zmniejszonym ciśnieniem. Po wysuszeniu otrzymuje się 2,5 g /wydajność prawie ilościowa/ silnie higroskopijnej betainy 2-TOtylo-3·/3-suf0opΓopylo/lle^nzlrsazoloniowej o wzorze 2, w któiyrm X oznacza atom tlenu.

2,5 g /0,01 mooa/ otrzymanej opisarym wyżej sposobem betainy 2-TCtylo-3/3-sułfopropyl^l/benzoksazl^loiiowej ^dodaje si^{ę d}o lieszani.^ ¹⁴ cm⁵ pii^y^^^yn^y oraz ³,9 ^{g /0},019 mo^oa/ ortoprlpilniaiu etylu. Całość ogrzewa się do wrzeria, mieszając, pod chłodnicą zwrotną w ciągu 20 godzin. Po ochłodzeniu do tempratury pokojowej dekantuje się roztwór z nad ole^ olej przenywa ^ukrotnie eten^m^, prcjami po 20 cn? i rozpuszcza w JOO cm gprące^go bezwodne^go etanolu. Ogrzewając rozt^r etanolow^{y d}o wrzenie ^dodaje s^ię 1^,5 cm⁵ nas^yconego roztworu Jodku sodu w etanolu i pzostawia do krystalizacji w tempraturze pokojowej. Wyy^eloy pro^dukt odsącza si-ę, przemjw ^tτz^ykrltnie eterem porcjami po ⁵⁰ cm⁵ i suszy pod zmniejszonym ciśnieniem w tempraturze pokojowej. Uzyskuje się 2,3 g /83% wydajności/ związku o wzorze 1, w którym X oznacza atom tlenu, o tempraturze topnienia 186 - 190°.

Claims (1)

1. Sposób otrzymywania nooych zoiązkiO trimetitocyaanitowych t ogólnym ozorze 1, o którym X oznacza atom siarki lub tlenu, znamienny tym, że na związek o ogólnym ozorze 2, o którym X mi oyiej podane znaczenia, działa się ortopropionianem etylu o obecności zasady organicznej.