PL176699B1

PL176699B1 - Sposób i układ do wyznaczania przestrzennych rozkładów właściwości mechanicznych i/lub kierunków i wartości naprężeń mechanicznych w warstwie wierzchniej materiałów ferromagnetycznych

Info

Publication number: PL176699B1
Application number: PL95306925A
Authority: PL
Inventors: Tomasz Piech; Kazimierz Pomorski
Original assignee: Tomasz Piech; Kazimierz Pomorski
Priority date: 1995-01-23
Filing date: 1995-01-23
Publication date: 1999-07-30
Also published as: PL306925A1

Abstract

1. Sposób wyznaczania przestrzennych rozkładów właściwości mechanicznych ι/Iub kierunków 1 wartości naprężeń ' mechanicznych w warstwie wierzchniej materiałów ferromagnetycznych, przez magnesowanie w ustalonych 1 powtarzalnych warunkach polem magnetycznym cyklicznie zmiennym 1 pomiar liczby impulsów w przedziale czasu lub wartości skutecznej napięcia szumu Barkhausena RMS, przy użyciu głowicy pomiarowej wyposażonej w rdzenie ferromagnetyczne z uzwojeniami magnesującymi, przetwornika pomiarowego połączonego z elektronicznym układem analizującym 1 wyznaczenie wartości naprężeń mechanicznych, a następnie na ich podstawie wyznaczenie właściwości mechanicznych takich jak twardość materiału, wielkość ziarna, tekstura i innych, powodujących zmianę własności magnetycznych materiału, przez odczyt z tabel wzorcujących wartości określonych właściwości mechanicznych odpowiadających tym naprężeniom, znamienny tym, ze badany materiał poddaje się cyklicznemu przemagnesowaniu kontrolowanym przemiennym polem magnetycznym zmiennym kątowo o wartość zadaną, przy czym kierunek magnesowania ustala się za pomocą składowych strumienia magnetycznegowytwarzanego w dwóch skrzyżowanych rdzeniach ferromagnetycznych (B) głowicy pomiarowej z uzwojeniami magnesującymi (A) zasilanymi ze źródeł prądowych sin (19) i cos (20) oraz źródła prądu (21) składowej stałej 1 dla każdegokierunku dokonuje się pomiaru badanego parametru, przy czym pomiary prowadzi się do momentu ustalenia kierunku, w którym wartość indukowanego sygnału pomiarowego w przetworniku pomiarowym (D) osiągnie wartości ekstremalne, określające kierunki łatwego i trudnego magnesowania, a które to kierunki pokrywają się z kierunkami ekstremalnych naprężeń mechanicznych, a następnie ustawia się kierunek magnesowania tak, aby kąt pomiędzy wyznaczonym kierunkiem naprężeń ekstremalnych, a kierunkiem pola magnetycznego wynosił arc tg Of , gdzie μ oznacza współczynnik Poissona dla badanego materiału, następnie przy użyciu elektronicznego układu analizującego nastawia się dla tego kierunku wartość prądu magnesującego równą prądowi magnesującemu odpowiadającemu wartości prądu magnesującego wzorcowego materiału, przy którym sygnał pomiarowy nie jest zalezny od naprężeń, 1 dokonuje się pomiaru badanego parametru, następnie ponownie ustawia się pole na wcześniej określony kierunek naprężeń ekstremalnych i przy tej samej wartości prądu magnesującego, mierzy się badany parametrszumu Barkhausena w kierunkach łatwego 1 trudnego magnesowania i przez porównanie z wartościami uzyskanymi dla materiału wzorcowego wyznacza się wartości bezwzględne naprężeń mechanicznych ekstremalnych.

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wyznaczania przestrzennych rozkładów właściwości (własności) mechanicznych i/lub kierunków i wartości naprężeń mechanicznych w warstwie wierzchniej materiałów ferromagnetycznych oraz układ do wyznaczania przestrzennych rozkładów właściwości mechanicznych i/lub kierunków i wartości naprężeń mechanicznych w warstwie wierzchniej materiałów ferromagnetycznych, zwłaszcza właściwości mechanicznych takich jak twardość materiału, wielkość ziarna, tekstura, oraz innych właściwości mechanicznych, powodujących zmianę własności magnetycznych materiału. Znany jest z polskiego opisu patentowego nr 128 220 miernik szumu magnetycznego, wykorzystujący zjawisko Barkhausena, przeznaczony do nie niszczącego badania stanu materiału w warstwie przypowierzchniowej przedmiotów wykonanych z ferromagnetyków. Szum magnetyczny powstający przy działaniu na ferromagnetyk zmiennym polem magnetycznym niesie w sobie informację o strukturze materiału, naprężeniach wewnętrznych, teksturze itp. Praktyczne wykorzystanie zjawiska uzależnione jest od technicznych możliwości magnesowania badanego obszaru i pomiaru szumu. Niezbędne jest magnesowanie w ustalonych, powtarzalnych warunkach, silnym polem, cyklicznie zmiennym. Przy tym dla określenia anizotropii magnetycznej układ powinien zapewniać identyczne magnesowanie w dwóch wzajemnie prostopadłych kierunkach. Miernik zbudowany jest z sondy pomiarowej i elektronicznego układu analizującego. Sondę pomiarową stanowi rdzeń ferrytowy z pięcioma kolumnami przy czym na środkowej kolumnie nawinięte jest uzwojenie magnesujące, zaś na pozostałych kolumnach otaczających środkową, nawinięte są uzwojenia pomiarowe. Wyscia cewek pomiarowych połączone są dwoma torami wzmacniającymi, których wyscia połączone są z wejściami regulatora wzmocnienia. Wskazania miernika w tym układzie odpowiadają poziomowi szumu przy magnesowaniu w dwóch wzajemnie prostopadłych kierunkach. Sondę przykłada się do powierzchni badanego materiału. Sworzeń wystający z nabiegunnika środkowej kolumny powoduje włączenie prądu magnesującego i układu pomiarowego. Przez pary cewek pomiarowych umieszczone na zewnętrznych kolumnach zamykają się strumienie magnetyczne przebiegające równolegle do wzajemnie prostopadłych osi x i osi y. Napięcia indukowane w cewkach, będące harmonicznymi częstotliwości magnesowania odejmują się wzajemnie i przy zachowaniu symetrii obwodu magnetycznego, na wyjściach sondy pojawiają się napięcia indukowane przez szum magnetyczny, reprezentujące odpowiednio szum emitowany przy magnesowaniu wzdłuż osi x i osi y. Napięcia indukowane w cewkach pomiarowych podawane są na przedwzmacniacze i poprzez filtry na wzmacniacz końcowy sterujący wskaźnikiem wychyłowym miernika. Wskazanie miernika odpowiada napięciom Ux lub Uy lub U_s=1/2(Ux+Uy), a zatem poziomowi szumu przy magnesowaniu w kierunku x lub w kierunku y, lub średniej wartości szumu mierzonego przy magneso4

176 699 waniu w dwóch wzajemnie prostopadłych kierunkach. Możliwe jest również wskazanie anizotropii magnetycznej A=(U_x-Uy):U_s.

Znany jest również układ przedstawiony w polskim opisie patentowym nr 113 837, który zawiera dwie cewki, nawinięte współosiowo. Zewnętrzna cewka jest magnesująca, zaś wewnętrzna jest pomiarowa, wewnątrz której umieszcza się badaną próbkę. W pobliżu próbki umieszczony jest czujnik do pomiaru pola magnesującego, połączony ze stabilizowanym źródłem prądu i wzmacniaczem. Cewka magnesująca połączona jest poprzez wzmacniacz z generatorem napięcia sinusoidalnego o nastawionej częstotliwości, zaś cewka pomiarowa połączona jest poprzez integrator i przełącznik z zespołem pomiarów wartości chwilowej. Układ ten służy do wyznaczania przestrzennych rozkładów naprężeń lub własności mechanicznych w materiałach ferromagnetycznych bez niszczenia próbki.

Wyznaczenie przestrzennego rozkładu naprężeń wewnętrznych badanej próbki przebiega następująco. Wyznacza się krzywą komutacyjną magnesowania badanej próbki metodą stałoprądową. Z krzywej magnesowania wyznacza się zależność dynamicznej przenikalności magnetycznej od natężenia pola magnesującego próbkę. Wyznaczoną zależność wczytuje się w postaci odpowiedniej tablicy do pamięci maszyny cyfrowej. Zmieniając n razy częstotliwość pola magnesującego próbkę, odczytuje się przy każdej wartości Wk (częstość kołowa pola magnesującego) chwilową wartość strumienia magnetycznego Φ oraz maksymalną wartość składowej stycznej pola magnesującego. Odczytane wartości wczytuje się do pamięci maszyny cyfrowej, rozwiązującej układ równań według określonej formuły matematycznej. Rozwiązanie układu równań względem Xi (współczynnik niejednorodności magnetycznej próbki określony z zależności Xi = μ]Ιμ), daje szukany przestrzenny rozkład niejednorodności magnetycznej próbki. Przy wyznaczeniu innych własności mechanicznych jak np. rozkładu twardości w próbce stosuje się dodatkowo podmagnesowywanie próbki stałym polem magnetycznym.

Znane jest z niemieckiego opisu patentowego nr DE 3628481 urządzenie do pomiaru właściwości mechanicznych stali, za pomocą którego wyznaczyć można twardość lub kruchość stali. Nie zapewnia ono jednak pomiaru kierunków i wartości naprężeń mechanicznych.

Znane z opisu patentowego USA 4599563 rozwiązanie pozwala na wyznaczenie współczynnika anizotropii ferromagnetycznej stali wykorzystujące zjawisko Barkhausena, za pomocą pomiaru napięcia szumu w kierunkach krystalograficznych.

Według wynalazku, sposób wyznaczania przestrzennych rozkładów właściwości mechanicznych i/lub kierunków i wartości naprężeń mechanicznych w warstwie wierzchniej materiałów ferromagnetycznych, przez magnesowanie w ustalonych i powtarzalnych warunkach polem magnetycznym cyklicznie zmiennym i pomiar liczby impulsów w przedziale czasu lub wartości skutecznej napięcia szumu Barkhausena RMS, przy użyciu głowicy pomiarowej wyposażonej w rdzenie ferromagnetyczne z uzwojeniami magnesującymi, przetwornika pomiarowego połączonego z elektronicznym układem analizującym i wyznaczenie wartości naprężeń mechanicznych, a następnie na ich podstawie wyznaczenie właściwości mechanicznych takich jak twardość materiału, wielkość ziarna, tekstura i innych powodujących zmianę własności magnetycznych materiału, przez odczyt z tabel wzorcujących wartości określonych właściwości mechanicznych odpowiadających tym naprężeniom, wyróżnia się tym, że badany materiał poddaje się cyklicznemu przemagnesowaniu kontrolowanym przemiennym polem magnetycznym zmiennym kątowo o wartość zadaną, przy czym kierunek magnesowania ustala się za pomocą składowych strumienia magnetycznego wytwarzanego w dwóch skrzyżowanych rdzeniach ferromagnetycznych głowicy pomiarowej z uzwojeniami magnesującymi zasilanymi ze źródeł prądowych sin Φ i cos Φ oraz źródła prądu składowej stałej i dla każdego kierunku dokonuje się pomiaru badanego parametru. Pomiary prowadzi się do momentu ustalenia kierunku, w którym wartość indukowanego sygnału pomiarowego w przetworniku pomiarowym osiągnie wartości ekstremalne, to jest maksimum i minimum sygnału, określające kierunki łatwego i trudnego magnesowania. Nastawione wartości składowych strumieni magnesujących w momencie osiągania przez sygnał pomiarowy wartości ekstremalnych określają jednoznacznie kierunki łatwego (ma176 699 ksimum sygnału) i trudnego (minimum sygnału) magnesowania, które są równocześnie kierunkami głównych ekstremalnych (głównych) naprężeń mechanicznych.

Wartości ekstremalne i ich kierunki wyznacza się przy użyciu specjalistycznego oprogramowania komputerowego umożliwiającego na przykład wyznaczenie rozkładów naprężeń w układzie współrzędnych biegunowych. Następnie ustawia się kierunek magnesowania tak, aby kąt pomiędzy wyznaczonym kierunkiem naprężeń ekstremalnych, a kierunkiem pola magnetycznego wynosił arc tg W/, gdzie μ oznacza współczynnik Poissona dla badanego materiału. Przy tym kącie sygnał pomiarowy z przetwornika pomiarowego nie zależy od wartości naprężeń mechanicznych, a jedynie od właściwości strukturalnych materiału. Następnie przy użyciu elektronicznego układu analizującego nastawia się dla tego kierunku wartość prądu magnesującego równą prądowi magnesującemu odpowiadającemu wartości prądu magnesującego wzorcowego materiału i dokonuje się pomiaru badanego parametru, następnie ponownie ustawia się pole na wcześniej określony kierunek naprężeń ekstremalnych i przy tej samej wartości prądu magnesującego, mierzy się badany parametr szumu Barkhausena w kierunkach łatwego i trudnego magnesowania i przez porównanie z wartościami uzyskanymi dla materiału wzorcowego wyznacza się wartości bezwzględne naprężeń ekstremalnych (głównych). Przed pomiarem przeprowadza się procedurę skalowania dla badanego materiału, określając związek pomiędzy wybranym parametrem szumu Barkhausena, a wymuszonym poziomem naprężeń zewnętrznych, na przykład za pomocą obciążeń statycznych w zakresie sprężystym. Tworząc bibliotekę tabel skalujących dla różnych materiałów, w systemie oprogramowania komputerowego, jeżeli znany jest rodzaj materiału badanego można wyznaczyć wartości bezwzględne naprężeń głównych.

Układ według wynalazku, składający się z głowicy pomiarowej zawierającej rdzenie ferromagnetyczne z uzwojeniami magnesującymi i przetwornik pomiarowy połączone z elektronicznym układem analizującym, zawierającym wzmacniacz, filtry, integrator, przestrajany generator napięcia przemiennego oraz stabilizowane źródło napięcia, wyróżnia się tym, że rdzenie ferromagnetyczne są dwa, odsunięte od siebie i skrzyżowane, a pomiędzy nabiegunnikami rdzeni umieszczone są potencjometry magnetyczne, natomiast przetwornik pomiarowy umieszczony jest w środku krzyżujących się rdzeni, przy czym uzwojenie przetwornika pomiarowego połączone jest poprzez wstępny wzmacniacz pomiarowy z filtrami zaporowymi składowych harmonicznych prądu magnesującego i dalej ze wzmacniaczem pomiarowym, układem formowania impulsów, przetwornikiem wartości skutecznej, przetwornikiem A/C oraz korzystnie portem komputera, przy czym sygnał z uzwojenia potencjometru magnetycznego podany jest na wejście wzmacniacza, z którego sygnał wyjściowy podany jest do komparatora wraz z napięciem referencyjnym, a sygnał wyjściowy z komparatora podany jest do regulatora, który połączony jest na wyjściu ze wzmacniaczem amplitudy prądu magnesującego zasilanym z integratora za pośrednictwem wzmacniacza proporcjonalnego, natomiast na wejście integratora podany jest sygnał z przestrajanego generatora za pośrednictwem dzielnika częstotliwości, którego sygnał podany jest również do filtrów zaporowych, natomiast źródła prądowe sin φ i cos φ połączone są z przetwornikiem C/A sterowanym z portu komputera oraz ze wzmacniaczem amplitudy prądu magnesującego. Układ wyróżnia się również tym, że odległość rdzeni ferromagnetycznych głowicy pomiarowej w miejscu ich skrzyżowania jest nie mniejsza niż grubość rdzenia.

Zaletą sposobu i urządzenia według wynalazkujest uzyskanie wartości bezwzględnych naprężeń mechanicznych istniejących w warstwie wierzchniej bez potrzeby odciążania obiektu i jego wzorcowania. Ponadto sposób według wynalazku umożliwia stosowania metody pomiaru naprężeń w warstwie wierzchniej bez konieczności czyszczenia powierzchni, usuwania warstwy ochronnej, jak również niezależność wyniku pomiaru od chropowatości powierzchni badanego obiektu, a wynik pomiaru uzyskiwany jest w układzie współrzędnych związanych na stałe z głowicą pomiarową tak, że kierunki działania naprężeń głównych łatwo jest ustalić przez odpowiednie umieszczenie głowicy pomiarowej na przykład równolegle do krawędzi obiektu.

Sposób według wynalazku jest objaśniony bliżej w oparciu o schemat układu uwidoczniony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat blokowy

176 699 układu, zaś fig. 2 - głowicę pomiarową w widoku od strony stykania się jej z badanym materiałem.

Głowicę pomiarową 1 przyłożono do powierzchni elementu konstrukcji stalowej. Sterowana programowo z portu komputera 9 poprzez pierwszy i drugi przetwornik C/A 23 i 24; zmiana składowych strumienia magnetycznego, wytwarzanego w dwóch skrzyżowanych rdzeniach ferromagnetycznych B z uzwojeniami magnesującymi A zasilanych ze źródeł prądowych sin φ 19, cos φ 20 oraz źródła prądu składowej stałej 21, zasilanego ze stabilizowanego źródła napięcia 22, zmienia kierunek pola magnetycznego w badanym elemencie z zadanym skokiem kątowym. Mierząc przetwornikiem pomiarowym D dla poszczególnych kierunków magnesowania parametry szumu Barkhausena, na przykład skuteczną wartość napięcia szumu lub liczbę impulsów w nastawionym przedziale czasowym, dla poszczególnych kierunków magnesowania i poprzez wstępny wzmacniacz pomiarowy 2 filtry zaporowe 3 i 4, wzmacniacz pomiarowy 5, układ formowania impulsów 6, dodatkowo również przez przetwornik wartości skutecznej 7 i przetwornik A/C 8 określono wartości ekstremalne indukowanego sygnału pomiarowego. Ustawiono kierunek pola magnesującego tak, aby kąt pomiędzy wyznaczonym kierunkiem naprężenia głównego a kierunkiem pola magnesującego wynosił arc tg Vf/T, gdzie μ jest współczynnikiem Poissona dla badanego materiału. Przy kącie tym sygnał pomiarowy jest niezależny od naprężeń mechanicznych, a jedynie od właściwości strukturalnych materiału. Po ustawieniu tego kierunku, mierzono napięcie magnetyczne za pomocą potencjometru magnetycznego C umieszczonego w głowicy pomiarowej 1. Napięcie to podawane jest na wejście wzmacniacza potencjometru magnetycznego 10 oraz porównywane w komparatorze 11 z napięciem referencyjnym 12. Sygnał wyjściowy z komparatora 11 podany jest poprzez regulator 13 do wzmacniacza amplitudy prądu magnesującego 14 i po ponownym pomiarze parametrów szumu Barkhausena w kierunkach zgodnych z kierunkami naprężeń głównych, obliczono wartości bezwzględne naprężeń głównych. Parametry prądu magnesującego o przebiegu piłokształtnym i częstotliwości 4 Hz ustalono za pomocą przestrajanego generatora 17, dzielnika częstotliwości 18, integratora 15, wzmacniacza proporcjonalnego 16 o współczynniku wzmocnienia proporcjonalnym do częstotliwości prądu magnesującego. Dzielnik częstotliwości 18 steruje pracą filtrów zaporowych pierwszej 3 i trzeciej harmonicznej prądu magnesującego 4. Wyznaczenie składowej naprężeń w głąb materiału dokonywane jest po uprzednim określeniu charakterystyk częstotliwościowych materiału, uzyskiwanych dzięki przestrajanemu generatorowi 17 sterowanemu z portu komputera 9 oraz algorytmu obróbki sygnału pomiarowego szumu Barkhausena. Przed pomiarem przeprowadza się procedurę skalowania dla badanego materiału, określając związek pomiędzy wybranym parametrem szumu Barkhausena, a wymuszonym poziomem naprężeń zewnętrznych, na przykład za pomocą obciążeń statycznych w zakresie sprężystym. Tworząc bibliotekę tabel skalujących dla różnych materiałów w systemie oprogramowania komputerowego, jeżeli znany jest rodzaj materiału badanego można wyznaczyć wartości bezwzględne naprężeń głównych.

176 699

Fig. 2

176 699

Fig. 1

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 70 egz.

Cena 2,00 zł.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób wyznaczania przestrzennych rozkładów właściwości mechanicznych i/lub kierunków i wartości naprężeń mechanicznych w warstwie wierzchniej materiałów ferromagnetycznych, przez magnesowanie w ustalonych i powtarzalnych warunkach polem magnetycznym cyklicznie zmiennym i pomiar liczby impulsów w przedziale czasu lub wartości skutecznej napięcia szumu Barkhausena RMS, przy użyciu głowicy pomiarowej wyposażonej w rdzenie ferromagnetyczne z uzwojeniami magnesującymi, przetwornika pomiarowego połączonego z elektronicznym układem analizującym i wyznaczenie wartości naprężeń mechanicznych, a następnie na ich podstawie wyznaczenie właściwości mechanicznych takich jak twardość materiału, wielkość ziarna, tekstura i innych, powodujących zmianę własności magnetycznych materiału, przez odczyt z tabel wzorcujących wartości określonych właściwości mechanicznych odpowiadających tym naprężeniom, znamienny tym, że badany materiał poddaje się c^i^lli^ć^i^emu przemagnesowaniu kontrolowanym przemiennym polem magnetycznym zmiennym kątowo o wartość zadaną, przy czym kierunek magnesowania ustala się za pomocą składowych strumienia magnetycznego wytwarzanego w dwóch skrzyżowanych rdzeniach ferromagnetycznych (B) głowicy pomiarowej z uzwojeniami magnesującymi (A) zasilanymi ze źródeł prądowych sin Φ (19) i cos Φ (20) oraz źródła prądu (21) składowej stałej i dla każdego kierunku dokonuje się pomiaru badanego parametru, przy czym pomiary prowadzi się do momentu ustalenia kierunku, w którym wartość indukowanego sygnału pomiarowego w przetworniku pomiarowym (D) osiągnie wartości ekstremalne, określające kierunki łatwego i trudnego magnesowania, a które to kierunki pokrywają się z kierunkami ekstremalnych naprężeń mechanicznych, a następnie ustawia się kierunek magnesowania tak, aby kąt pomiędzy wyznaczonym kierunkiem naprężeń ekstremalnych, a kierunkiem pola magnetycznego wynosił arc tg ΤΧ/μ, gdzie μ oznacza współczynnik Poissona dla badanego materiału, następnie przy użyciu elektronicznego układu analizującego nastawia się dla tego kierunku wartość prądu magnesującego równą prądowi magnesującemu odpowiadającemu wartości prądu magnesującego wzorcowego materiału, przy którym sygnał pomiarowy nie jest zależny od naprężeń, i dokonuje się pomiaru badanego parametru, następnie ponownie ustawia się pole na wcześniej określony kierunek naprężeń ekstremalnych i przy tej samej wartości prądu magnesującego, mierzy się badany parametr szumu Barkhausena w kierunkach łatwego i trudnego magnesowania i przez porównanie z wartościami uzyskanymi dla materiału wzorcowego wyznacza się wartości bezwzględne naprężeń mechanicznych ekstremalnych.
2. Układ do wyznaczania przestrzennych rozkładów właściwości mechanicznych i/lub kierunków i wartości naprężeń mechanicznych w warstwie wierzchniej materiałów ferromagnetycznych, składający się z głowicy pomiarowej zawierającej rdzenie ferromagnetyczne z uzwojeniami magnesującymi i przetwornik pomiarowy, połączone z elektronicznym układem analizującym, zawierającym wzmacniacz, filtr, integrator, przestrajany generator napięcia przemiennego oraz stabilizowane źródło napięcia, znamienny tym, że zawiera dwa rdzenie ferromagnetyczne (B) odsunięte od siebie i skrzyżowane, a pomiędzy nabiegunnikami rdzeni (B) umieszczone są potencjometry magnetyczne (C), natomiast przetwornik pomiarowy (D) umieszczony jest w środku krzyżujących się rdzeni (B), przy czym uzwojenie przetwornika pomiarowego (D) połączone jest poprzez wstępny wzmacniacz pomiarowy (2) z filtrami zaporowymi (3, 4) składowych harmonicznych i daej ze wzmac176 699 niaczem pomiarowym (5), układem formowania impulsów (6), przetwornikiem wartości skutecznej (7), przetwornikiem A/C (8) oraz korzystnie portem komputera (9), przy czym sygnał z uzwojenia potencjometru magnetycznego (C) podany jest na wzmacniacz (10), z którego sygnał wyjściowy podany jest do komparatora (11) wraz z napięciem referencyjnym (12), a sygnał wyjściowy z komparatora (11) podany jest do regulatora (13), który połączony jest na wyjściu ze wzmacniaczem amplitudy prądu magnesującego (14) zasilanym z integratora (15) za pośrednictwem wzmacniacza proporcjonalnego (16), natomiast na wejście integratora (15) podany jest sygnał z przestrajanego generatora (17) za pośrednictwem dzielnika częstotliwości (18), którego sygnał podany jest również do filtrów zaporowych (3,4), natomiast źródła prądowe sin φ i cos φ (19, 20) połączone są z przetwornikami C/A (23, 24) sterowanymi korzystnie z portu komputera (9) oraz ze wzmacniaczem amplitudy prądu magnesującego (14).
3. Układ według zastrz. 2, znamienny tym, że odległość rdzeni ferromagnetycznych (B) głowicy pomiarowej (1) w miejscu ich skrzyżowania jest nie mniejsza niż grubość rdzenia (B).

* * *