PL179382B1 - Dysza przędzalnicza - Google Patents

Abstract

1. Dysza przędzalnicza przeznaczona zwłaszcza do formowania włókien z roztworów celulozy o dużej lepkości, wyposażona w cylindryczny korpus zamknięty od strony wylotu płytą czołową z przelotowymi otworami, korzystnie o kołowym przekroju poprzecznym zwiększającym się równomiernie w kierunku wylotu, wewnątrz którego jest umieszczony ruszt oraz filtr dociśnięte nakrętką do płyty czołowej, wyposażona nadto w płytę zawierającą przelotowe, kapilarne otwory, korzystnie o kołowym przekroju poprzecznym zmniejszającym się równomiernie w kierunku wylotu, znamienna tym, że płyta (2) z kapilarnymi otworami jest umieszczona wewnątrz korpusu (1) dyszy przed płytą czołową, przy czym jej kapilarne otwory są usytuowane naprzeciw otworów w płycie czołowej korpusu (1) i równocześnie naprzeciw otworów umieszczonego przed nią rusztu (3), przed którym jest z kolei umieszczony filtr (4) w postaci zestawu siatek filtrujących, nadto płyta (2) i ruszt (3) są zamocowane w prowadzących trzpieniach (5) przymocowanych do płyty czołowej korpusu (1), zaś nakrętka (6) dociskająca płytę (2) i ruszt (3) wraz z filtrem (4) do płyty czołowej korpusu (1) jest umieszczona wewnątrz korpusu (1) dyszy.

Description

Przedmiotem wynalazku jest dysza przędzalnicza przeznaczona zwłaszcza do formowania włókien z roztworów celulozy o dużej lepkości.

Znane dysze przędzalnicze są wyposażone w cylindryczny korpus zamknięty od strony wylotu płytą czołową z przelotowymi otworami o różnym kształcie przekroju poprzecznego i wzdłużnego i dużej gładkości powierzchni, rozmieszczonymi symetrycznie na całej powierzchni płyty. Dysze są wykonane z metalu odpornego na korozję i naprężenia.

Do formowania włókien z roztworów celulozy o dużej lepkości jest konieczne stosowanie dysz, których płyta czołowa jest wykonana z materiału odpornego na działanie wysokich ciśnień niekiedy rzędu 10⁷ N/m² i równocześnie na tyle miękkiego, aby możliwe było wykonanie w nim odpowiedniej liczby otworów.

I tak w książce Technologia włókien sztucznych, WNT 1969, są opisane między innymi, dysze przędzalnicze do formowania włókien wiskozowych, zaopatrzone w otwory o kołowym przekroju poprzecznym i lejkowatym przekroju wzdłużnym. Płyty czołowe tych dysz są wykonane najczęściej ze stopu patyny ze złotem. Niedogodnością tych dysz jest wysoki koszt materiału, z którego są wykonane płyty czołowe tych dysz.

Z polskiego opisu patentowego nr 165 105 jest znana dysza przędzalnicza, której korpus, wyposażony w kanały grzewcze, jest zamknięty od strony wylotu płytą nośną wykonana ze stali stopowej wysokiej jakości, w której są wykonane stopniowane otwory, w które są wprasowane lub w których są osadzone płytki z materiału o mniejszej twardości niż stal, zwłaszcza z metalu szlachetnego, zawierające kapilary. W korpusie dyszy, od wewnętrznej strony płyty nośnej, jest umieszczona dziurkowana płyta, której otwory są rozmieszczone tak jak otwory płyty nośnej. Między płytą nośną i płytą dziurkowaną znajduje się filtr. Płyta dziurkowana, płyta nośna i filtr są dociśnięte do korpusu dyszy gwintowaną nakrętką wkręconą w ściankę korpusu dyszy. Niedogodnością tej dyszy jest niezwykle trudna i pracochłonna

179 382 operacja umieszczenia płytek z kapilarnymi otworami w otworach jej płyty nośnej. Duża pracochłonność i wymagana duża precyzja wykonania tej dyszy znacznie podwyższają jej koszt. Nadto dysza ta często ulega zniszczeniu podczas czyszczenia.

Znane są również dysze przędzalnicze odporne na działanie wysokiego ciśnienia, stosowane do formowania włókien ze stopionego polimeru, wyposażone w płyty czołowe wykonane ze specjalnych gatunków stali o grubości powyżej 5 mm.

Wydrążenie otworów w płycie z twardego materiału o dużej grubości jest pracochłonne, czasochłonne i kosztowne. Nadto płyty te zawierają małą liczbę otworów w celu zapobieżenia sklejaniu się włókien podczas ich formowania.

Dysza przędzalnicza, przeznaczona zwłaszcza do formowania włókien z roztworów celulozy o dużej lepkości, wyposażona w cylindryczny korpus zamknięty od strony wylotu płytą czołową z przelotowymi otworami, korzystnie o kołowym przekroju poprzecznym zwiększającym się równomiernie w kierunku wylotu, w wewnątrz którego jest umieszczony ruszt oraz filtr dociśnięte nakrętką do płyty czołowej, wyposażona w płytę zawierającą przelotowe, kapilarne otwory, korzystnie o kołowym przekroju poprzecznym zmniejszającym się równomiernie w kierunku wylotu charakteryzuje się tym, że płyta z kapilarnymi otworami jest umieszczona wewnątrz korpusu dyszy przed płytą czołową, przy czym jej kapilarne otwory są usytuowane naprzeciw otworów umieszczonego przed nią rusztu, przed którym jest z kolei umieszczony filtr w postaci zestawu siatek filtrujących, nadto płyta i ruszt są zamocowane w prowadzących trzpieniach przymocowanych do płyty czołowej korpusu, zaś nakrętka dociskająca płytę i ruszt wraz z filtrem do płyty czołowej korpusu jest umieszczona wewnątrz korpusu dyszy. Korzystnie średnica otworów o kołowym przekroju poprzecznym w płycie czołowej jest nie mniejsza niż 1 mm, korzystnie równa 5 mm, a odległość między przelotowymi kapilarnymi otworami jest mniejsza niż 0,1 mm, korzystnie równa 0,5 mm. Płyta czołowa jest wykonana ze stali stopowej, zaś płyta z kapilarnymi otworami jest korzystnie wykonana ze stopów: platyny i złota, tantalu i niklu, chromu i niklu. Ruszt, filtr, nakrętka mocująca i trzpienie prowadzące są także wykonane z materiałów odpornych na korozję.

Dysze według wynalazku zamocowuje się, częścią wlotową, w ogrzewanej głowicy przędzarki.

Dysza według wynalazku wykazuje wytrzymałość na działanie dużych naprężeń rzędu nawet 10⁷ N/m², w związku z czym może być z powodzeniem stosowana do formowania włókien z roztworów celulozy o dużej lepkości. Zastosowanie w dyszy według wynalazku łatwej do wymiany płyty z kapilarnymi otworami umożliwia łatwą i szybką zmianę asortymentu formowanych włókien pod względem ich grubości i kształtu przekroju poprzecznego, przy czym kapilarne otwory są wykonane bezpośrednio w materiale tej płyty, co znacznie obniża koszt wytworzenia dyszy według wynalazku w porównaniu z dyszami znanymi. Płyta z kapilarnymi otworami jest jedynym elementem wykonanym z kosztownego materiału cechującego się odpornością. na wysokie naprężenia i równocześnie dostatecznie miękkiego, a nadto jest jedynym elementem wymiennym w przypadku uszkodzenia dyszy, przy czym łatwy jest jej demontaż i montaż w dyszy. Łatwy montaż i demontaż tej płyty umożliwia szybkie i łatwe czyszczenie i kontrolę jej kapilarnych otworów. Zamocowanie dyszy w ogrzewanej głowicy przędzarki eliminuje konieczność wykonania w korpusie dyszy dodatkowych kanałów na płyn grzewczy. Część dyszy wystająca poza głowicę przędzarki ułatwia ustawienie głowicy w odpowiedniej odległości nad powierzchnią kąpieli zestalającej, co jest szczególnie istotne przy formowaniu włókien celulozowych z N-tlenku-N-metylomorfoliny sposobem sucho-mokrym.

Przedmiot wynalazku przedstawiono w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia dyszę zamocowaną w głowicy przędzarki, w przekroju wzdłużnym, fig. 2 - płytę czołową dyszy, zaś fig. 3 - płytę dyszy z kapilarnymi otworami.

Dysza przędzalnicza jest wyposażona w cylindryczny korpus 1 zamknięty od strony wylotu płyta czołową z przelotowymi otworami o kołowym przekroju poprzecznym, zwiększającym się równomiernie w kierunku wylotu, których średnica od strony wlotowej jest

179 382 równa 5 mm. Płyta czołowa korpusu 1 jest wykonana ze stali stopowej. Wewnątrz korpusu 1, przed płytą czołową, jest umieszczona płyta 2 ze stopu chromu i niklu, w której są wykonane, w odległości 0,5 mm jeden od drugiego, przelotowe kapilarne otwory o kołowym przekroju poprzecznym zmniejszającym się równomiernie w kierunku wylotu, umieszczone naprzeciw otworów płyty czołowej korpusu 1 i naprzeciw otworów rusztu 3 umieszczonego przed płytą 2. Nadto przed rusztem 3 jest umieszczony filtr 4 w postaci zestawu siatek filtrujących. Płyta 2 i ruszt 3 są zamocowane na prowadzących trzpieniach 5 przymocowanych do płyty czołowej korpusu 1 i dociśnięte do tej płyty, wraz z filtrem 4, za pomocą dociskającej nakrętki 6 umieszczonej wewnątrz korpusu 1, Filtr 4, ruszt 3 prowadzące trzpienie 5 i nakrętka 6 są wykonane ze stali chromowo-niklowej.

Roztwór polimeru włóknotwórczego jest tłoczony pod ciśnieniem, niekiedy równym 10⁷ N/m², do wnętrza korpusu 1, w którym kolejno zostaje przefiltrowany w filtrze 4, przetłoczony przez otwory rusztu 3, a następnie przez kapilarne otwory płyty 2 i w końcu, po rozdzieleniu w otworach płyty czołowej korpusu 1, jest kierowany do kąpieli zestalającej.

Fig. 1

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 60 egz. Cena 2,00 zł.

Claims (3)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Dysza przędzalnicza przeznaczona zwłaszcza do formowania włókien z roztworów celulozy o dużej lepkości, wyposażona w cylindryczny korpus zamknięty od strony wylotu płytą czołową z przelotowymi otworami, korzystnie o kołowym przekroju poprzecznym zwiększającym się równomiernie w kierunku wylotu, wewnątrz którego jest umieszczony ruszt oraz filtr dociśnięte nakrętką do płyty czołowej, wyposażona nadto w płytę zawierającą przelotowe, kapilarne otwory, korzystnie o kołowym przekroju poprzecznym zmniejszającym się równomiernie w kierunku wylotu, znamienna tym, że płyta (2) z kapilarnymi otworami jest umieszczona wewnątrz korpusu (1) dyszy przed płytą czołową, przy czym jej kapilarne otwory są usytuowane naprzeciw otworów W płycie czołowej korpusu (l) i równocześnie naprzeciw otworów umieszczonego przed nią rusztu (3), przed którym jest z kolei umieszczony filtr (4) w postaci zestawu siatek filtrujących, nadto płyta (2) i ruszt (3) są zamocowane w prowadzących trzpieniach (5) przymocowanych do płyty czołowej korpusu (1), zaś nakrętka (6) dociskająca płytę (2) i ruszt (3) wraz z filtrem (4) do płyty czołowej korpusu (1) jest umieszczona wewnątrz korpusu (1) dyszy.
2. 2. Dysza według zastrz. 1, znamienna tym, że średnica otworów o kołowym przekroju poprzecznym w płycie czołowej korpusu (1) jest nie mniejsza niż 1 mm, korzystnie równa 5 mm.
3. 3. Dysza według zastrz. 1, znamienna tym, że odległość między kapilarnymi otworami w płycie (2) jest nie mniejsza niż 0,1 mm, korzystnie równa 0,5 mm.

   * * *