PL182581B1 - Urządzenie wpuszczane do otwierania i zamykania zaworów odcinających - Google Patents

Abstract

1. Urzadzenie wpuszczane do otwierania i zamy- kania zaworów odcinajacych pod ziemia lub w trudno dostepnych czesciach ulozonych przewodów rurowych, majace czworokatny drazek siegajmy az do zasuwy odcinajacej, który z czworokatna rura tworzy zespól teleskopowy zabezpieczony blokada, wyposazona w tulejowa rure wprowadzana w dzwon otaczajacy przyla- cze sprzegajaca nasuwki i wrzeciona oraz polazona z tarcza centrujaca i zatrzymujaca zanieczyszczenia, osa- dzona na zasuwie i uszczelniona od dolu w obszarze wrzeciona, znamienne tym, ze tworzaca dolny koniec teleskopowego zespolu sprzegajaca nasuwka (14) ma przyporzadkowany dzwonowi (7) dystansowy element (24) przeciwdzialajacy odlaczeniu czworokatnego drazka (2) i czworokatnej rur y (10) od wrzeciona (12) odcinaja- cego zaworu (11), który to element jest polaczony z tarcza (16) zatrzymujaca zanieczyszczenia stanowiaca zderzak, przy czym tarcza zatrzymujaca zanieczyszczenia jest uksztaltowana i zamocowana uszczelniajaco wzgle- dem zaworu odcinajacego, a kolpak z tarcza uszczelniaja- ca polaczona z czworokatnym drazkiem jest uksztaltowa- ny i zamocowany uszczelniajaco wzgledem swobodnego konca czworokatnego drazka. Fig. 24 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest urządzenie wpuszczane do otwierania i zamykania zaworów odcinających pod ziemią lub w trudno dostępnych częściach ułożonych przewodów rurowych, z czworokątnym drążkiem sięgającym do miejsca regulacji, który tworzy zespół teleskopowy z czworokątną rurą, wyposażone w rurę tulejową wprowadzaną w dzwon otaczający obszar połączenia sprzęgającej nasuwki i wrzeciona oraz połączoną z tarczą centrującą i zatrzymującą zanieczyszczenia, uszczelnioną od dołu w obszarze wrzeciona i nasadzoną na zasuwę.

Przy zagospodarowaniu obszarów mieszkalnych i przemysłowych przewody wodociągowe układa się w ziemi z uwzględnieniem granicy zamarzania, co dotyczy również przewodów ściekowych i innych układów przewodów rurowych. Zarówno w miejscach dołączania poszczególnych domów, jak i w innych obszarach konieczne jest zamontowanie zaworów odcinających, które potem muszą być obsługiwane z powierzchni ziemi. Podobny problem istnieje również w przypadku przewodów rurowych ułożonych w trudno dostępnych miejscach, gdzie potrzebne zasuwy i elementy sterujące osiągalne są tylko z użyciem długich drążków uruchamiających. Za pomocą takiego drążka, korzystnie wykonanego jako zespół teleskopowy, można otwierać i zamykać zawory odcinające, przy czym taki teleskopowy zespół o czworokątnym przekroju jest umieszczony w tulejowej rurze, w celu uniknięcia wpływu otaczającego gruntu nawet przy dłuższym czasie kontaktu. W szczególności w ten sposób zapobiega się korozji itp., przy czym obszar połączenia pomiędzy wrzecionem a sprzęgającą nasuwką, a więc częścią zamykającą zespołu teleskopowego, jest zabezpieczony tak zwanym dzwonem, który swą częścią końcową jest wsparty na zasuwie. Z niemieckiego zgłoszenia patentowego nr P 44 38 205.7 jest znane umieszczanie od dołu tarczy centrującej i zatrzymującej zanieczyszczenia, dzięki której również z tego obszaru nie może przedostać się do wrzeciona lub sprzęgającej nasuwki ani ziemia, ani wilgoć. W przypadku tych znanych urządzeń sprzęgającą nasuwkę i wrzeciono łączy się za pomocą jednego lub kilku kołków wprowadzanych z boku poprzez tę nasuwkę sprzęgającą i wrzeciono, w celu utworzenia połączenia trwałego lub też dającego się ponownie rozłączyć. Ze względu na trudności z wyciąganiem tych kołków, opracowano tak zwaną szybko mocującą nasuwkę sprzęgającą opisaną w zgłoszeniu P 44 38 205.7, przy zastosowaniu której kołki dzięki odpowiedniemu ukształtowaniu samoczynnie wskakują w otwory wrzeciona. Kołki te są przy tym wykonane tak, że można je wysunąć z połączenia z wrzecionem z góry i z zewnątrz, aby w ten sposób odłączyć właściwe urządzenie wstawiane od zasuwy lub zaworu odcinającego. Wadą tych znanych urządzeń jest właśnie to połączenie kołkowe, które wymaga poza tym kosztownego wykonania nasuwki sprzęgającej i które utrudnia lub nawet uniemożliwia użycie jednego lub kilku urządzeń wpuszczanych do zaworów odcinających różnych typów dostarczanych na rynek przez wszystkich producentów.

Ponadto z polskiego opisu wzoru użytkowego nr 55299 jest znany zespół sterowania zasuwy mający sztywne cięgno pociągowe z wielokątnym stożkowym gniazdem z jednej strony, a z drogiej czopem stożkowym, przy czym to cięgno jest osadzone w sztywnej obudowie. Rura ochronna będąca dwudzielną cylindryczną pochwą ma za zadanie zapewniać działanie teleskopowe. Z tego powodu wykonano zwężenia i rozszerzenie obwodu jej obu części. Obydwie części tej rury ochronnej można jednak rozciągać tylko do momentu, w którym te dwa obszary zetkną się. Stanowi to bardzo duże ograniczenie stosowalności tego zespołu sterowania zasuwy.

Celem wynalazku jest opracowanie łatwo montowanego urządzenia wpuszczanego dającego się dopasować do znajdujących się na rynku zaworów odcinających dostarczanych przez różnych producentów.

182 581

Cel ten osiągnięto według wynalazku dzięki temu, że tworząca dolny koniec teleskopowego zespołu nasuwka sprzęgająca ma przyporządkowany dzwonowi element dystansowy, przeciwdziałający odłączeniu czworokątnego drążka i czworokątnej rury od wrzeciona zaworu odcinającego, który to element połączony z tarczą zatrzymującą zanieczyszczenia stanowiącą zderzak, przy czym tarcza zatrzymująca zanieczyszczenia jest ukształtowana i zamocowana uszczelniające względem zaworu odcinającego, a kołpak z tarczą uszczelniającą połączoną z czworokątnym drążkiem jest ukształtowany i zamocowany uszczelniająco względem swobodnego końca czworokątnego drążka.

Korzystnie dzwon na wtykowym końcu dla tulejowej rury ma ograniczający drogę wsuwania tej tulejowej rury pierścieniowy występ, który podobnie jak górna krawędź sprzęgającej nasuwki służy jako łożysko oporowe dla dystansowego elementu.

Korzystnie ten dystansowy element stanowi dwuczęściowa tuleja dopasowana do wymiarów różnych typów zaworów.

Korzystnie górna cylindryczna część dzwonu przyjmująca tulejową rurę jest wyposażona w usytuowane wewnątrz żeberka stanowiące dystansowe elementy.

Korzystnie cylindryczna część dzwonu w obszarze wtykowego końca jest wyposażona w usytuowane wewnątrz żeberka, a w dolnej części przyporządkowanej sprzęgającej nasuwce znajduje się dwuczęściowa tuleja.

Korzystnie zespół teleskopowy utworzony z czworokątnego drążka i czworokątnej rury w obszarze pierścieniowego występu ma krążek umieszczony pod pierścieniowym występem.

Korzystnie dystansowy element stanowi dystansową tuleję wyposażoną w zatrzaskowe występy, przy czym tuleja jest połączona funkcjonalnie z pierścieniowym występem i centrującym pierścieniem przyporządkowanym gómej krawędzi sprzęgającej nasuwki.

Korzystnie dystansowy element jest utworzony z pierścieniowych krążków umieszczonych we wnętrzu cylindrycznej części dzwonu, które otaczają czworokątny drążek i czworokątną rurę i są oparte na sprzęgającej nasuwce.

Korzystnie że cylindryczna część dzwonu jest wyposażona w wewnętrzne żeberka, a na tarczy zatrzymującej zanieczyszczenia są nasadzane cylindryczne dystansowe pierścienie.

Korzystnie dystansowy element stanowi dystansowa tuleja, która ma rozmieszczone równomiernie na obwodzie zatrzaskowe rowki, przy czym cylindryczna część z połączeniem bezkołnierzowym jest unieruchamiana za pomocą zatrzaskowej kształtki w oddzielnych zatrzaskowych rowkach, przy czym zatrzaskową kształtkę stanowi zatrzaskowa tuleja przesuwna swobodnie nad zatrzaskowymi rowkami i w cylindrycznej części wyposażona w wewnętrzne zatrzaskowe występy, przy czym pomiędzy cylindryczną częścią a zatrzaskową tulejąjest umieszczony wsuwany sprężysty pierścień.

Korzystnie dystansowy element stanowi klamra oparta na sprzęgającej nasuwce i unieruchamiana na tarczy zatrzymującej zanieczyszczenia, przy czym klamra ma podstawę otaczającą czworokątny drążek i czworokątną rurę oraz ma co najmniej dwie zatrzaskowe sprężyny wyposażone w zewnętrzne końcowe zaczepy, przy czym tarcza zatrzymująca zanieczyszczenia jest wyposażona w szczelinowe otwory dla zewnętrznych końcowych zaczepów.

Korzystnie dzwon ma otwory dla poprzeczki stanowiącej dystansowy element, przy czym poprzeczka jest oparta na gómej krawędzi sprzęgającej nasuwki, a otwory i wtykowe końce poprzeczki wzajemnie odpowiadają sobie kształtem.

Korzystnie dystansowy element stanowi posiadająca zewnętrzne zatrzaskowe rowki dystansowa tuleja połączona funkcjonalnie z unieruchamiającym pierścieniem przesuwnym swobodnie pomiędzy cylindryczną częścią dzwonu a dystansową tuleją i działającym na zatrzaskowe występy, przy czym zatrzaskowe występy są przyporządkowane kieszeniowemu odsądzeniu, w które od góry jest wprowadzany unieruchamiający pierścień wciskający przy tym zatrzaskowe występy w zatrzaskowe rowki.

Korzystnie odsądzenie ma otwór o przekroju odpowiadającym grubości unieruchamiającego pierścienia, przy czym dzwon ma kilka odsadzeń rozmieszczonych na obwodzie jego cylindrycznej części, które są połączone funkcjonalnie z odpowiednio wykonanymi i umieszczonymi sprężystymi występami unieruchamiającego pierścienia.

182 581

Korzystnie sprężyste występy są połączone pogrubioną łączącą częścią z unieruchamiającym pierścieniem kieszeniowe odsądzenie zaś po stronie wejściowej jest lejkowato rozszerzone odpowiednio do kształtu łączącej części.

Korzystnie zatrzaskowe występy tworzą górny, wystający do wewnątrz koniec wewnętrznej strony kieszeniowego odsądzenia, które sięga dalej do góry, przy czym jego wewnętrzną stronę stanowi zewnętrzna ścianka tulejowej rury.

Korzystnie element dystansowy stanowi dystansowa tuleja wyposażona wewnątrz w rowki, która jest oparta o pierścieniowy występ, przy czym przyporządkowany sprzęgającej nasuwce centrujący pierścień ma kształt kołpaka z przyporządkowanym węższej części rozprężnym pierścieniem, który na wolnym końcu ma zachodzące za rowki blokujące części, przy czym rozprężny pierścień jest dwuczęściowy, a zewnętrzny częściowy pierścień i wewnętrzny częściowy pierścień są przesuwne względem siebie.

Korzystnie w obszarze dystansowego elementu znajduje się stanowiąca blokadę spiralna sprężyna i co najmniej jeden umieszczony po zewnętraiej stronie dociskowy cylinder naciskany przez tę spiralną sprężynę, przy czym dociskowy cylinder jest wykonany z materiału o twardości mniejszej niż twardość czworokątnej rury lub jej powłoki.

Korzystnie spiralna sprężyna z dociskowym cylindrem jest umieszczona w przelotowym otworze w czworokątnym drążku, przy czym z obu stron spiralnej sprężyny są usytuowane dociskowe cylindry.

Korzystnie spiralna sprężyna jest wykonana ze stali nierdzewnej, przy czym dociskowy cylinder lub dociskowe cylindry są wykonane jako słabo ścieralne kształtki poliamidowe.

Korzystnie czworokątna rura przy wyciąganym końcu ma dopasowane do dociskowych cylindrów zatrzaskowe otwory lub urządzenia zatrzaskowe.

W przypadku urządzenia według wynalazku, tarcza zatrzymująca zanieczyszczenia jest korzystnie wykorzystywana jako adapter, który określa końcowe położenie lub stanowi zderzak. Za pomocą tego zderzaka można ustalić odstęp pomiędzy częścią cylindryczną dzwonu a nasuwką sprzęgającą, w który to odstęp wchodzi później element dystansowy. Na skutek tego powstaje po nasadzeniu na wrzeciono zespołu teleskopowego połączenie prawie pozbawione luzu. Ponieważ odstęp pomiędzy częścią cylindryczną dzwonu a nasuwką sprzęgającą jest różny w zależności typu zaworu w zależności od pochodzenia, trzeba stosować odpowiednio różne lub dopasowywane elementy dystansowe. Jeżeli w konstrukcji według wynalazku zespół teleskopowy zostanie nasadzony na wrzeciono, dzwon z elementem dystansowym jest nasunięty na tarczę zatrzymującą zanieczyszczenia i potem zagęści się grunt wokół dzwonu, uzyskuje się korzystnie połączenie, które jest co najmniej równoważne połączeniu kołkowemu. Ze względu na bardzo uproszczony montaż otwór w ziemi potrzebny na umieszczenie urządzenia według wynalazku jest znacznie mniejszy, co znowu przyczynia się do istotnego zmniejszenia całkowitych kosztów wykonania. Korzystne jest tu także uszczelnienie wnętrza od góry i od dołu.

Dzięki zastosowaniu pierścieniowego występu ograniczającego drogę wsuwania tulejowej rury jest utworzone ograniczenie dla wsuwanego lub wkładanego elementu dystansowego, przy czym ten pierścieniowy występ, jak już wspomniano, równocześnie służy jako ogranicznik wsuwania tulejowej rury. Ponieważ pierścieniowy występ może być wykonany metodą wtrysku razem z dzwonem, w praktyce nie wiąże się to z dodatkowymi kosztami. Dokładne ustalenie elementu dystansowego osiągane jest łatwo i korzystnie.

Ponadto zaletą wynalazku jest to, że element dystansowy może mieć różne kształty i wymiary. Ze względu na to, że wymiary zaworu odcinającego są wcześniej znane, to na podstawie tych znanych wymiarów, można odpowiednio dobrać element dystansowy i może być on nawet zamontowany już przez producenta urządzenia według wynalazku tak, że po jego zamontowaniu zapewnione jest pożądane połączenie bez luzu pomiędzy szyjką dzwonu a nasuwką. Korzystne jest przy tym to, że możliwy jest również późniejszy montaż elementu dystansowego. Ponieważ taki element dystansowy jest podzielony na dwie części, obie półskórupy można łatwo montować.

Żeberka w urządzeniu według wynalazku mogą być wykonane metodą wtryskową razem z dzwonem tak, że również w tym przypadku na miejscu montażu mamy do dyspozycji

182 581 gotowy zespół, który jednak trzeba dopasować do konkretnego typu zasuwy lub zaworu odcinającego. Późniejsze zmiany nie są możliwe. Uzyskuje się jednak korzystnie połączenie pozbawione luzu. Korzystne jest wreszcie również to, że dzięki zastosowaniu żeberek znacznie zmniejsza się ciężar w porównaniu z pełną tuleją, taką jak zastosowano w poprzednio opisanych przykładach wykonania urządzenia według wynalazku.

Ponadto istnieje możliwość realizacji konstrukcji będącej kombinacją żeberek i tulei. Korzystna jest zatem możliwość późniejszego montażu, ponieważ obszar wykonany w postaci tulei można później przezbroić. Tu także uzyskuje się korzystne połączenie bez luzu, przy czym montaż jest ułatwiony przez zastosowanie elementu dystansowego lub tulei złożonych z dwu półskorup.

Wynalazek zapewnia szczególnie prostą i lekką konstrukcję elementu dystansowego, gdyż trzeba jedynie przyspawać krążek pierścieniowego występu w typowym dla danego zaworu odstępie na zespole teleskopowym (w zależności od typu dostarczanego zaworu od danego producenta), a potem przy montażu nasuwać dzwon od góry tak, że zatrzyma się on dokładnie w tym miejscu, gdzie jest potrzebny do połączenia bez luzu. Późniejsze zmiany są jednakże przy takiej konstrukcji niemożliwe. Dalszy korzystny przykład wykonania wynalazku zapewnia, że tuleja dystansowa jest nasuwana na czworokątny drążek lub czworokątną rurę, albo też łączona z.nią w inny sposób. Nie może być ona przesuwana ani do góry ani do dołu, przy czym teleskopowa rura z pierścieniem centrującym mocowana jest na konkretnym typie zasuwy. Zespół teleskopowy jest przesuwany następnie do dołu, aż sprzęgająca nasuwka dojdzie do wrzeciona. Korzystne jest, że dzięki podziałowej budowie pozwalającej na ustawianie przy niewielkich zmianach nastawy, rozwiązanie to praktycznie nadaje się do stosowania przy wszystkich typach zasuw, z tym że po wytworzeniu połączenia nie ma już możliwości rozłączenia. Przy gęstej podziałce powstaje korzystnie możliwość przestawiania w bardzo małych odstępach. Konieczne jest zabezpieczenie przed następowaniem w czasie transportu przypadkowych przestawień urządzenia, których nie można potem zlikwidować. Takie rozwiązanie urządzenia według wynalazku ma ogólnie tę dużą zaletę, że za pomocą jednej tylko konstrukcji można praktycznie obsługiwać zasuwy wszystkich typów.

Zaletą wynalazku jest także to, że jest możliwa regulacja lub przestawianie. Na miejscu montażu pierścieniowe krążki można włożyć zgodnie z uprzednio określonym odstępem dla wytworzenia połączenia pomiędzy nasuwką sprzęgającą a wrzecionem. Dzięki dwudzielności pierścieniowego krążka ułatwiony jest późniejszy montaż.

Zamiast montowania krążków dystansowych spełniających zadanie elementów dystansowych, w części cylindrycznej, istnieje również możliwość zamontowania ich w dzwonie. Żeberka cylindrycznej części dzwonu, jak to już wcześniej wspomniano, są wytwarzane metodą wtryskową razem z dzwonem. Pierścienie dystansowe, działające jako elementy dystansowe, układa się potem na adapterze, a w końcu na to wszystko nakłada się dzwon uzyskując połączenie, które można porównać z połączeniem kołkowym.

Szczególnie korzystne wykonanie urządzenia według wynalazku polega na tym, że element dystansowy w postaci tulei dystansowej z zatrzaskowymi rowkami rozmieszczonymi równomiernie na obwodzie i część cylindryczna ze złączem bezkołnierzowym jest ustalana w poszczególnych rowkach zatrzaskowych przez unieruchamianą kształtkę zatrzaskową Przy takiej konstrukcji możliwe jest inaczej mówiąc przesuwanie czworokątnego drążka i dzwonu wewnątrz zatrzaskowej kształtki w obu kierunkach, aby umożliwić przez to zawsze optymalny montaż. Również tu tuleja dystansowa jest połączona z czworokątną rurą, przy czym poszczególne zatrzaskowe rowki powinny być przewidziane w bardziej lub mniej równomiernych odstępach, aby umożliwić przez to możliwie precyzyjne ustawianie przy małych zmianach wymiarów. Korzystne jest to, że tego rodzaju urządzenie według wynalazku można stosować do wszystkich typów zasuw, przy czym jednak jego wytwarzanie jest nieco skomplikowane. Korzystnie zatrzaskową kształtkę stanowi zatrzaskowa tuleja przesuwna swobodnie nad zatrzaskowymi rowkami i w części cylindrycznej, wyposażona w wewnętrzne zatrzaskowe występy, przy czym pomiędzy częścią cylindryczną a zatrzaskową tuleją jest przewidziany wsuwany sprężysty pierścień. Czworokątny drążek lub czworokątną rurę, albo też dzwon można zatem najpierw przesunąć do żądanego położenia, a następnie unieruchomić kształtkę

182 581 zatrzaskową lub tuleję zatrzaskową w przewidzianym położeniu za pomocą wsuniętego pierścienia sprężystego. Ten sprężysty pierścień można wsunąć od góry w szczelinę i tam unieruchomić, przy czym skuteczne połączenie jest zapewnione już dzięki odpowiednio dalekiemu wsunięciu sprężystego pierścienia. Oczywiście możliwe jest również wyciągnięcie sprężystego pierścienia ze szczeliny tak, że możliwa jest wtedy regulacja, przestawienie lub włożenie całkowicie nowego elementu.

Zaletą wynalazku jest także to, że tarcza zatrzymująca zanieczyszczenia działa jako adapter, przy czym ta tarcza zatrzymująca zanieczyszczenia równocześnie przy innym wykonaniu elementu dystansowego może działać jako zamocowanie, mianowicie wtedy, gdy element dystansowy jest wykonany jako klamra, która jest oparta na nasuwce sprzęgającej i jest unieruchamiana na tarczy zatrzymującej zanieczyszczenia. Klamra ta, inaczej mówiąc, nasadzana jest od góry na sprzęgającą nasuwkę, a potem najpierw zostaje zahaczona o tarczę zatrzymującą zanieczyszczenia, aby dopiero potem nasunąć dzwon. Korzystne jest, że klamra ma stosunkowo prostą konstrukcję i można ją wytwarzać i montować bez dużych kosztów, przy czym ma ona podstawę otaczającą czworokątny zespół teleskopowy i ma co najmniej dwie zatrzaskowe sprężyny wyposażone w zewnętrzne końcowe zaczepy, a tarcza zatrzymująca zanieczyszczenia ma szczelinowe otwory dla zewnętrznych końcowych zaczepów. Dzięki temu możliwe jest nasunięcie klamry od góry na sprzęgającą nasuwkę i skuteczne połączenie z tarczą zatrzymującą zanieczyszczenia, aby potem, jak wspomniano, nasunąć na to wszystko jeszcze dzwon.

Po nasunięciu dzwonu przez wsunięcie poprzeczki stanowiącej element dystansowy powodowane jest wymagane unieruchomienie, przy czym podobnie jak w przypadku poprzednio opisanej konstrukcji znowu niezbędne jest dokładne dopasowanie do konkretnego typu zaworu od konkretnego dostawcy. Aby uniknąć wypadania poprzeczki, korzystne jest, kiedy otwory i wtykowe końce poprzeczki są dopasowane do siebie kształtem.

Dzięki wynalazkowi w celu skutecznego umieszczenia urządzenia według wynalazku na zasuwie potrzebny jest jedynie dzwon z odpowiednią szyjką i układem unieruchamiającym. Występy zatrzaskowe, to znaczy części, które wciskają się w zatrzaskowe rowki tulei dystansowej, są częścią dzwonu. Trzeba wtedy tylko po nasadzeniu nasuwki sprzęgającej przesunąć dzwon do żądanego położenia i potem wcisnąć pierścień unieruchamiający dla zapewnienia tym samym wprowadzenia występów zatrzaskowych w rowki zatrzaskowe w celu uzyskania połączenia siłowego. Działanie takie można bez problemu uzyskać również w przypadku wąskiego wykopu, zwłaszcza za pomocą opisanych dalej innych rozwiązań konstrukcyjnych pierścienia unieruchamiającego. Korzystnie można w ten sposób wyposażać wrzeciona lub zasuwy dostarczane przez różnych producentów w takie samo urządzenie według wynalazku, zwłaszcza w taki sam dzwon, a w tym celu trzeba tylko unieruchomić dzwon odpowiednio za pomocą tarczy zatrzymującej zanieczyszczenia w dolnej części i potem wcisnąć pierścień unieruchamiający, aby uzyskać unieruchomienie tulei dystansowej. Unika się tu stosowania połączeń kołkowych lub innych metod mocowania, ponieważ element dystansowy wciska nasuwkę sprzęgającą na wrzeciono. Szczególnie korzystne w takiej konstrukcji jest łatwe manipulowanie i prosta budowa tak, źe prawie wyklucza się możliwość wadliwego montażu.

Wynalazek ponadto umożliwia łatwe zabezpieczenie przed niezamierzonym poluzowaniem raz włożonego pierścienia unieruchamiającego. Dla poluzowania trzeba przezwyciężyć pewną siłę, aby wcisnąć pierścień unieruchamiający w zagłębienie, przy czym dzięki tarciu i zamknięciu kształtowemu pierścień unieruchamiający jest unieruchomiony wtedy tak, że jego poluzowanie jest możliwe tylko w sposób zamierzony. Zwykle stosuje się trzy odsądzenia, toteż poluzowanie wymaga użycia pewnej siły, nie jest ona jednak zbyt duża, ponieważ trzeba tylko przezwyciężyć tarcie trzech sprężystych występów. Ponieważ sprężyste występy z jednej strony i odsądzenia, które są rozmieszczone na obwodzie, z drugiej strony, są odpowiednio wykonane, montaż nie jest trudny, a nawet bardzo ułatwiony, ponieważ trzeba użyć, jak już wspomniano, mniejszej siły.

Powodowane przez tarcie ustalenie pierścienia unieruchamiającego lub jego sprężystych występów w odsadzeniach uzyskuje się przez to, że sprężyste występy mająpognibioną

182 581 część łączącą z pierścieniem unieruchamiającym, a ponadto kieszeniowe odsądzenie jest z jednej strony lejkowato rozszerzone odpowiednio do przyjęcia tej części łączącej. Górny koniec sprężystego występu jest inaczej mówiąc ukształtowany stożkowo tak, że sprężysty występ jest osadzony w lejkowatym rozszerzeniu kieszeniowego odsądzenia, dzięki czemu wypadnięcie jest praktycznie całkowicie uniemożliwione niezależnie od tego uzyskuje się również wspomniany efekt uszczelniający. Niezależnie od tego specjalnego ukształtowania w obszarze występów zatrzaskowych powoduje się odkształcenie kieszeniowego odsądzenia, dzięki czemu występy zatrzaskowe wchodzą w rowki zatrzaskowe.

Wchodzenie występów zatrzaskowych w rowki zatrzaskowe jest uzyskiwane niezawodnie przez wsuwanie sprężystych występów zwłaszcza wtedy, gdy występy zatrzaskowe stanowią wystające do wewnątrz końce wewnętrznej strony kieszeniowego odsądzenia, z tym że odsądzenie to sięga dalej ku górze, przy czym jego wewnętrzną stronę stanowi zewnętrzna ścianka tulejowej rury. Dolny koniec kieszeniowego odsądzenia z ukształtowanym występem zatrzaskowym lub częścią zatrzaskową jest zatem praktycznie ustalony tak, że uzyskuje się działanie sprężyste, kiedy sprężysty występ jest wciskany w to kieszeniowe odsądzenie ku dołowi. Z opisu tego wynika wyraźnie, że umożliwiono pewne zamocowanie na elemencie dystansowym (urządzeniu uruchamiającym) bez użycia specjalnych dodatkowych narzędzi itp.

Z tego względu, iż dzwon równocześnie służy jako tuleja dystansowa wykonana korzystnie integralnie z rowkami otwartymi albo do dołu, albo w pewnym układzie do góry, to znaczy w kierunku powierzchni ziemi i wymagają odpowiedniego osadzenia części blokujących. Te części blokujące są podobne lub są takie same do opisanych poprzednio sprężystych występów, przy czym wysuwa się je lub wciąga poprzez odpowiednie przesuwanie na nieruchomym pierścieniu centrującym. Dzięki odpowiedniej konstrukcji możliwe jest luzowanie blokady również z zewnątrz dzwonu. Ważne jest to, że części blokujące przez odpowiednie przesuwanie na pierścieniu centrującym wchodzą za rowki tak, że dalsze przesuwanie, zwłaszcza nie zamierzone, w kierunku wzdłużnym dzwonu lub też czworokątnego drążka nie jest już wtedy możliwe. Pierścień rozprężny jest korzystnie wykonany jako dwudzielny, przy czym zewnętrzny pierścień częściowy i wewnętrzny pierścień częściowy są przesuwne względem siebie, co jest korzystne zwłaszcza wtedy, gdy rowki są otwarte do góry tak, że taki kombinowany pierścień rozprężny uniemożliwia dalsze przesuwanie drążka po zblokowaniu.

W przypadku obu przedstawionych poprzednio przykładów wykonania korzystnie tuleja dystansowa jest częścią dzwonu lub też jest ona połączona z dzwonem w inny sposób. Tuleja i pierścienie wykonane są z tworzywa sztucznego przyjaznego dla środowiska.

Urządzenie według wynalazku z rurą teleskopową można dowolnie często i łatwo uruchamiać bez groźby uszkodzenia elementów umieszczonych w korpusie drogowym lub konieczności ich wymiany, odznacza się tym, że sprężynę zatrzaskową (blokadę) stanowi sprężyna spiralna i co najmniej jeden umieszczony z zewnątrz cylinder dociskowy naciskany przez tę sprężynę spiralną, a ponadto ten cylinder dociskowy jest wykonany z materiału o twardości mniejszej niż twardość czworokątnej rury lub jej powłoki. Dzięki temu zapewniono że zespół teleskopowy, złożony z czworokątnej rury i czworokątnego drążka, daje się łatwo rozciągać, przykładowo kiedy trzeba podnieść nawierzchnię drogową, a przez to również skrzynkę uliczną Za pomocą tej sprężyny spiralnej cylinder dociskowy jest dociskany do wewnętrznej ścianki czworokątnej rury, przy czym powstające tarcie zapewnią że czworokątny drążek raz wyciągnięty z czworokątnej rury nie może już opaść, i można wykonać niezbędne prace, aby potem znowu zapewnić potrzebne połączenie z usytuowanym pod ziemią wrzecionem zasuwy. Oznacza to, że po odpowiednim rozciągnięciu teleskopowego drążka i odpowiednim umieszczeniu skrzynki ulicznej obsługa zasuwy jest bez problemu zapewniona od góry, to znaczy od strony nawierzchni. Do tego celu służy czworokątny drążek wprowadzony czworokątną rurę. Na skutek tego, że spiralna sprężyna dociska odpowiednio miękkie cylindry dociskowe do wewnętrznej ścianki czworokątnej rury, nie grozi uszkodzenie czworokątnej rury przez żłobki itp. Wielokrotnie odpowiednie tarcie występuje bez powodowana uszkodzeń tak, że nie pogarsza to trwałości czworokątnej rury, a więc również zespołu teleskopowego. Zaskakujące jest jednak przy tym to, że za pomocą stosunkowo prostych śród10

182 581 ków usunięto występujące dotychczas problemy bez konieczności dokonywania znacznych zmian konstrukcyjnych.

Zaletą wynalazku jest także to, że spiralna sprężyna bez problemu otrzymuje niezbędne podparcie, dla osiągnięcia niezbędnej siły naciskania cylindrów dociskowych do wewnętrznej ścianki czworokątnej rury i aby w ten sposób osiągnąć występowanie potrzebnego tarcia. Jest zrozumiałe, że w przypadku otworu chodzi wtedy o otwór nieprzelotowy, przy czym założyć można zastosowanie kilku takich spiralnych sprężyn i cylindrów dociskowych usytuowanych po wszystkich czterech stronach czworokątnego drążka, aby dzięki temu w razie potrzeby mogło wystąpić odpowiednio duże tarcie. Spiralna sprężyna jest usytuowana pomiędzy oboma cylindrami dociskowymi w odpowiednim otworze, który jest tu wykonany jako otwór przelotowy, przy czym ta spiralna sprężyna zapewnia przyleganie obu cylindrów dociskowych z jednakową siłą do wewnętrznej ścianki czworokątnej rury i wytwarzanie takiego tarcia, które niezawodnie zapobiega opadaniu czworokątnego drążka do wnętrza czworokątnej rury. Montaż jest wtedy znacznie uproszczony i zawsze zapewnione jest dokładne umieszczenie zespołu teleskopowego.

Korzystnie cylindry dociskowe są wykonane jako poliamidowe tuleje, które po stronie zwróconej do wewnętrznej ścianki czworokątnej rury mają poliamidowe rdzenie. Na skutek tego poszczególne cylindry dociskowe są osadzone na spiralnej sprężynie w sposób pewny i są przez nią odpowiednio obciążone. Dla zapewnia odpowiednio ograniczonego rozciągania zespołu teleskopowego utworzonego z czworokątnej rury i czworokątnego drążka (czyli dla wyeliminowania niezmierzonego lub specjalnego w celu spowodowania uszkodzenia urządzenia zbyt dalekiego rozciągnięcia), czworokątna rura na wyciąganym końcu ma dopasowane do cylindrów dociskowych otwory zatrzaskowe lub urządzenia zatrzaskowe.

Opracowano zatem urządzenie, które dzięki specjalnie ukształtowanemu elementowi dystansowemu zapewnia, że czworokątny drążek z nasuwką sprzęgającą po montażu nie może być już zdejmowany z wrzeciona. Uzyskano połączenie bezkołkowe, przy czym trzeba tylko w zależności od ukształtowania elementu dystansowego zastosować odpowiednie opisane wyżej rozwiązanie konstrukcyjne uwzględniające odstęp typowy danego zaworu odcinającego dostarczanego przez konkretnego producenta lub też konstrukcję pozwalającą na odpowiednią zmianę w zależności od wymiarów danego zaworu odcinającego. Inaczej mówiąc, odstęp można wypełnić zderzakami, takimi jak tuleje, żeberka lub krążki, które są zamocowane na czworokątnej rurze. Przy takiej możliwości konieczne jest, jak już wspomniano, dla każdego przypadku wykonanie tulei lub elementu dystansowego o odpowiedniej długości. Dalszy przykład wykonania wynalazku z urządzeniem zatrzaskowym pozwala na bezstopniową regulację. Dzwon nasadza się przy tym na tarczę zatrzymującą zanieczyszczenia, a następnie czworokątny drążek (zespół teleskopowy) ustawia się na wrzecionie za pomocą urządzenia zatrzaskowego. Możliwe jest również ponowne odłączenie dzwonu, a wtedy nasuwka sprzęgająca wystaje, dla nasadzenia na wrzeciono czworokątnego drążka i dociśnięcia dzwonu do tarczy zatrzymującej zanieczyszczenia. Unieruchomienie przykładowo zapewnia zastosowanie klamry. Jeżeli potem ubije się grunt, naciska ona dokoła na dzwon tak, że odłączenie czworokątnego drążka od wrzeciona jest już niemożliwe. Wynalazek charakteryzuje się uniwersalnością i wszechstronnością, przy czym zależnie od typu zaworu odcinającego element dystansowy można dopasować tak, że połączenie pomiędzy nasuwką sprzęgającą a wrzecionem jest realizowane bez stosowania zawleczki lub podobnego elementu mocującego. Stosować można elementy dystansowe, które są tańsze od znanych ze stanu techniki.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urządzenie wpuszczane do otwierania i zamykania zaworu bez elementu dystansowego w przekroju wzdłużnym, fig. 2 - dzwon w przekroju wzdłużnym, fig. 3 element dystansowy w przykładzie wykonania pozwalającym na regulowanie lub ponowne zwalnianie, fig. 4 - sprężysty pierścień w widoku z góry, fig. 5 - sprężysty pierścień w widoku z boku, fig. 6 - przykład wykonania wynalazku z elementami dystansowymi wykonanymi w postaci żeberek, fig. 7 - urządzenie według wynalazku w przekroju poprowadzonym poprzez obszar tych żeberek, fig. 8 - przykład wykonania elementu dystansowego przystosowanego do konkretnego typu zaworu odcinającego dostępnego od jednego z producentów i zło

182 581 żonego z kilku pierścieniowych krążków, fig. 9 - pierścieniowy krążek w widoku z góry i z boku, fig. 10 - inny przykład wykonania elementu dystansowego dopasowywanego odpowiednio do danego typu zaworu odcinającego dostępnego od jednego z producentów pokazany w przekroju wzdłużnym, fig. 11 - element dystansowy z fig. 10 w przekroju poprzecznym, fig. 12 - szczególnie prostą konstrukcję elementu dystansowego, złożonego z tulei, fig. 13 tuleję w widoku z góry i z boku, fig. 14 - element dystansowy wykonany jako krążek, fig. 15 element dystansowy, częściowo w postaci żeberek, a częściowo w postaci wewnętrznej tulei, fig. 16 - wewnętrzną tuleję w widoku z góry i z boku, fig. 17 - element dystansowy w przekroju poprowadzonym przez obszar z żeberkami, fig. 18 - element dystansowy mający odpowiednie żeberka w obszarze cylindrycznej części dzwonu, fig. 19 - element dystansowy w przekroju poprowadzonym przez obszar z żeberkami, fig. 20 - działającą jako element dystansowy klamrę umieszczaną pomiędzy tarczą zatrzymującą zanieczyszczenia a nasuwką sprzęgającą, fig. 21 - klamrę w widoku z góry i z boku, fig. 22 - element dystansowy wykonany jako poprzeczka, fig. 23 - poprzeczkę w widoku z góry, fig. 24 - urządzenie wpuszczane według wynalazku zamocowane w gruncie pokazane w przekroju wzdłużnym, fig. 25 urządzenie według wynalazku przed nałożeniem na wrzeciono, fig. 26 - urządzenie według wynalazku po założeniu i wsunięciu pierścienia unieruchamiającego, fig. 27 - inny przykład wykonania elementu dystansowego w stanie odblokowania, fig. 28 - element dystansowy z fig. 27 w stanie zablokowania, fig. 29 - kolejny przykład wykonania elementu dystansowego, fig. 30 - urządzenie według wynalazku w widoku perspektywicznym z częściowym wybraniem, fig. 31 - urządzenie według wynalazku w przekroju wzdłużnym, fig. 32 - sprężynę spiralną w widoku perspektywicznym, fig. 33 - kolejny przykład wykonania urządzenia według wynalazku, a fig. 34 - sprężynę spiralną służącą dodatkowo jako zabezpieczenie przed obracaniem.

Na figurze 1 pokazano urządzenie 1 według wynalazku w przekroju wzdłużnym. Urządzenie 1 zawiera czworokątny drążek 2, który u góry w obszarze nie pokazanej tu powierzchni ziemi jest uszczelniony za pomocą uszczelniającego krążka 3 względem otaczającej tulejowej rury 5,6. Do uszczelnienia służy dodatkowo kołpak 4.

Podobnie jak czworokątny drążek 2 i czworokątna rura 10 również tulejowa rura 5, 6 jest dwuczęściowa stanowiąc konstrukcję teleskopową,

W dolnej części czworokątnego drążka 2 lub czworokątnej rury 10 pokazano człon przyłączający do zaworu odcinającego 11. Jest on otoczony dzwonem 7 zakończonym u góry cylindryczną częścią 8.

Cylindryczna część 8 dzwonu 7 służy równocześnie jako wtykowy koniec 9 dla tulejowej rury 6 tak, że zapewniona jest całkowita ochrona czworokątnego drążka 2 i czworokątnej rury 10. W obszarze połączenia 13 pomiędzy wrzecionem 12 a sprzęgającą nasuwką 14 jest umieszczona tarcza 16 zatrzymująca zanieczyszczenia, uszczelniona na zasuwie 15. Dzwon jest nasadzany przy tym lub nasuwany dolną krawędzią 17 na sprzęgającą krawędź 18 tarczy 16. Uzyskuje się tu także korzystnie równoczesne działanie dostosowujące.

Na figurze 2 pokazano korzystne wykonanie dzwonu 7, który ma przy górnym wtykowym końcu 9 łączonym z tulejowąrurą 5, 6 dodatkowo pierścieniowy występ 19 stanowiący ogranicznik przy wsuwaniu zarówno od strony wewnętrznej, jak i od strony dzwonu 7.

Obie części zespołu teleskopowego, tzn. czworokątny drążek 2 i czworokątna rura 10, mogą być zsuwane, przy czym zastosowano blokadę 21 zabezpieczającą przed zbyt dalekim rozsunięciem tych obu części. Dzięki specjalnemu wykonaniu blokady 21 uniemożliwia się skutecznie występowanie korozji w tym obszarze. Czworokątna rura 10 jest, jak pokazano na fig. 1, wsunięta w sprzęgającą nasuwkę 14, a następnie unieruchomiona przez zawleczkę przesuwną równolegle do górnej krawędzi 20.

Na figurach 1 i 2 pokazano urządzenie według wynalazku bez tzw. elementu dystansowego. Za pomocą takiego dystansowego elementu 24 pokazanego na fig. 3 uzyskuje się bezkołkowe połączenie czworokątnego drążka 2 i czworokątnej rury 10 z wrzecionem 12. W przykładach wykonania pokazanych na fig. 1, a także na fig. 3 urządzenie według wynalazku ma w sprzęgającej nasuwce 14 otwory, w które można wprowadzić kołki, jeżeli nie stosuje się dystansowego elementu 24 pokazanego na fig. 3 i na następnych figurach rysunku.

182 581

Dystansowy element 24 prawie wypełnia wnętrze 25 dzwonu powyżej górnej krawędzi 20 sprzęgającej nasuwki 14.

Na figurze 3 pokazano przykład wykonania dystansowego elementu 24, który charakteryzuje się tym, że nie tylko możliwe jest ustawianie przy niewielkich zmianach nastawy, ale również dopasowania do każdego typu zasuwy tak, że nie trzeba już przy produkcji urządzenia według wynalazku uwzględniać poszczególnych odmian konstrukcji zaworów odcinających.

Jako dystansowy element 24 służy tu nałożona na czworokątną rurę 10 dystansowa tuleja 27, która ma na obwodzie 28 wiele zatrzaskowych rowków 29, 30 rozmieszczonych na jej wysokości. Na tych zatrzaskowych rowkach 29, 30 umieszczona jest przesuwnie zatrzaskowa kształtka 31 wystająca do góry nad dzwon 7. Zatrzaskowa kształtka 31 ma w tym przypadku kształt zatrzaskowej tulei 32, która przy dolnym końcu wsuniętym w dzwon 7 jest wyposażona w zatrzaskowe pierścienie 33, 34.

W przypadku zachowania odpowiedniego luzu pomiędzy dzwonem 7 lub jego cylindryczną częścią 8 a zatrzaskową tuleją 32 można bez problemów przesuwać tam i z powrotem dzwon 7 lub czworokątny drążek 2 albo czworokątną rurę 10.

Gdy dzwon 7 ma być ustawiony odpowiednio do danego wymiaru odcinającego zaworu 11, wówczas od góry wsuwa się sprężysty pierścień 35, który pokazano dodatkowo na fig. 4 i 5. Sprężysty pierścień 35 umożliwia wprowadzenie zatrzaskowych pierścieni 33, 34 zatrzaskowej tulei 32 w zatrzaskowe rowki 29,30 dla uzyskania skutecznego połączenia.

Sprężysty pierścień 35 ma sprężyste występy 36, co umożliwia równomierne i stosunkowo łatwe ustalenie zatrzaskowej kształtki 31 lub zatrzaskowej tulei 32. Ponadto przez odpowiednie obrócenie można również spowodować poluzowanie, dzięki czemu można wtedy dokonać zmiany lub dopasowania. W ten sposób umożliwia się również łatwy demontaż.

Zatrzaskowa kształtka lub dokładniej mówiąc dystansowa tuleja 27 z zatrzaskowymi rowkami 29, 30 jest korzystnie wykonana metodą wtryskową na czworokątnej rurze lub jest z nią połączona w inny sposób. Zatrzaskowa kształtka 31 może być również wykonana metodą wtryskową na dzwonie, przy czym jest to możliwe zwłaszcza w przykładzie wykonania z pierścieniem pokazanym na fig. 5, gdzie sprężysty pierścień 35 ze swymi sprężystymi występami 36 dziada tylko przy odpowiednim obróceniu.

W przykładzie wykonania urządzenia według wynalazku pokazanym na fig. 6 montaż jest ułatwiony również dzięki temu, że odpowiedni typ zaworu lub zasuwy uwzględnia się dopiero na miejscu montażu, gdyż stosuje się tu w obszarze tarczy 16 zatrzymującej zanieczyszczenia dystansowe pierścienie 38, 39, aby uzyskać przez to potrzebne dopasowanie do danego typu zaworu. U góry część cylindryczna może mieć zredukowaną grubość dzięki zastosowaniu wewnętrznych żeberek 40,41, co ma korzystny wpływ zwłaszcza na zmniejszenie ciężaru urządzenia według wynalazku. Umieszczenie żeberek 40, 41 przedstawia przekrój pokazany na fig. 7, przy czym żeberka takie mogą być korzystnie stosowane również w innych objaśnionych dalej przykładach wykonania wynalazku.

Zasadniczo podobnie jest skonstruowane urządzenie według wynalazku w przykładzie wykonania pokazanym na fig. 8 i 9, z tym że jest ono wyposażone w części dystansowe przyporządkowane części cylindrycznej 8. W tę cylindryczną część 8 są wsunięte jednakowe lub różne pierścieniowe tarcze 43, 44 w celu umożliwienia dopasowania do każdego rodzaju zasuwy. Poszczególne pierścieniowe tarcze 43, 44 mogą być również dzielone, przy czym podział następuje w kierunku promieniowym. Powstające dzięki temu elementy pierścieniowe 45, 46 są takie same. W środku mają one wycięcie 47, jak pokazano na fig. 9, przy czym to wycięcie 47 jest wymiarem dokładnie dopasowane do wymiaru czworokątnej rury 10.

Przykład wykonania urządzenia według wynalazku pokazany na fig. 10 i 11 ma również budowę korzystnie dopasowaną do konkretnego rodzaju zasuwy, przy czym raz wytworzonego ustawienia nie można już zmienić. Również tu zastosowano dystansową tuleję 48 otaczającą czworokątną rurę 10, przy czym ta dystansowa tuleja 48 ma wiele zatrzaskowych zaczepów 51, 52. Dystansowa tuleja 48 jest zamocowana na czworokątnej rurze 10. Przy dolnym końcu dystansowej tulei 48 jest umieszczony centrujący element pomocniczy lub centrujący pierścień 50, dzięki któremu osiąga się ustalenie, gdy sprzęgająca nasuwka 14 jest nierucho

182 581 mo nasadzona na zasuwę 15 lub wrzeciono 12. Centrujący pierścień 50 jest dokładnie osadzony na końcu 49 nasuwki sprzęgającej.

Przykład wykonania urządzenia według wynalazku pokazany na fig. 12 i 13 charakteryzuje się szczególną prostotą Element dystansowy 24 zawiera tuleję 54 wsuniętą od dołu w cylindryczną część 8 i ma długość odpowiadającą wymiarowi danego typu zaworu, podanemu przez producenta. W celu ułatwienia montażu przewidziano, że tuleja 54 składa się z dwóch połówek 55, 56, co przedstawiono na fig. 13, przy czym również tu znowu widoczne jest wycięcie 47, w które wpasowana jest czworokątna rura 10.

Na figurze 14 jest uwidoczniony krążek 58 przyspawany do czworokątnej rury 10 i służący jako element dystansowy 24. Ten krążek 58 jest umieszczany na różnej wysokości w zależności od rodzaju zasuwy. Ze względu na trwałe połączenie krążka 58 i czworokątnej rury 10 późniejsze jego ustawienia zmiany nie są już możliwe. W rozwiązaniu według fig. 14 krążek 58 jest umieszczony dokładnie w obszarze pierścieniowego występu 19.

Na figurach 15 i 16 oraz na fig. 17 pokazano specjalny przykład wykonania urządzenia według wynalazku, gdzie element dystansowy jest uwidoczniony w górnym obszarze wewnętrznych żeberek 40, 41 i w dolnym obszarze wsuniętej tulei 54. Również tu tuleja 54 jest wsunięta od dołu w odpowiednie wycięcie lub w cylindryczną część 8. Tuleja 54 jest jeszcze raz pokazana na fig. 16, natomiast na fig. 17 pokazano przekrój poprzez obszar z wewnętrznymi żeberkami 40,41.

Przykład wykonania urządzenia według wynalazku pokazany na fig. 18 i 19 jako element dystansowy służy jedynie obszar z wewnętrznymi żeberkami 40, 41, co jest szczególnie korzystne technologicznie. Żeberka 40,41 mogą być ukształtowane metodą wtryskową razem z dzwonem 7. Z tego powodu dla rodzaju zasuwy trzeba wykonać specjalny dzwon 7 oraz odpowiednio go zamocować.

Dalsze przykłady rozwiązań konstrukcyjnych są przedstawione na fig. 20 i 22, przy czym według fig. 20 i 21 jako element dystansowy stosowana jest klamra 60. Ta klamra 60 ma podstawę 61 z odpowiednim wycięciem 47, którym jest nasuwana od góry na sprzęgającą nasuwkę 14. Do podstawy 61 dołączone są zatrzaskowe sprężyny 63, które mają na zewnętrznych końcach zaczepy 62. Te zaczepy 62 wskakują w szczelinowe otwory 64 tarczy 16 zatrzymującej zanieczyszczenia dzięki czemu uzyskuje się wtedy skuteczne unieruchomienie. Montaż ułatwia nasuwanie klamry 60 z góry tak, że wchodzi ona wtedy w sposób prawie wymuszony w odpowiednie szczelinowe otwory 64 tarczy 16 zatrzymującej zanieczyszczenia bez konieczności stosowania do tego celu dodatkowych sił.

Rozwiązanie konstrukcyjne według fig. 22 i 23 podobnie jak w poprzednim przypadku pokazanym na fig. 20 różni się dla każdego typu zasuwy. Jako element dystansowy służy tu poprzeczka 66, przy czym w dzwonie 7 lub w cylindrycznej części 8 przewidziane są otwory 68, w które wprowadza się wtykowymi końcami 67 poprzeczkę 66. Otwór 68 i wtykowe końce 67 są odpowiednio ukształtowane w celu zabezpieczenia przed przypadkowym wypadnięciem poprzeczki 66. Poza tym jednak po odpowiednim zmontowaniu wokół dzwonu 7 uzupełnia się braki i zagęszcza grunt, co zapewnia prawidłowość działania poprzeczki 66.

Na figurze 24 pokazano urządzenie 1 według wynalazku w przekroju wzdłużnym, przy czym widać wyraźnie, że czworokątny drążek 2, który jest zabezpieczony tulejową rurą 5, 6 przed dostawaniem się gruntu 23, sięga aż do zasuwy 15. Dla uproszczenia nie pokazano tu obszaru górnego. Tulejową rura 5, 6 przechodzi w obszarze zasuwy 15 w dzwon 7, który jest poprzez cylindryczną część 8 (szyja dzwonu) dołączony do tulejowej rury 15,6.

Czworokątna rura 10 jest w dolnym przyłączowym obszarze 13 przyporządkowanym odcinającemu zaworowi 11 z wrzecionem 12 wyposażona w sprzęgającą nasuwkę 14. Ta sprzęgająca nasuwka 14 jest nasadzana od góry na wrzeciono i2 i unieruchamiana potem za pomocą dystansowego elementu 24. W tym przypadku jako dystansowy element 24 służy dystansowa tuleja 27 mająca na zewnątrz zatrzaskowe rowki 29, 30.

Podczas gdy do góry, tzn. w kierunku do powierzchni ziemi, przyłączowy obszar 13 jest zabezpieczony i uszczelniony przez dzwon 7 i tulejową rurę 5, 6, w kierunku do dołu, tzn. do odcinającego zaworu 11, przewidziano tarczę 16 centrującą i zatrzymującą zanieczyszczenia. Na tę tarczę 16 nasadzony jest dzwon 7, który równocześnie jest w ten sposób centrowany.

182 581

Podczas gdy dystansowy element 24 w postaci dystansowej tulei 27 jest wsparty na górnej krawędzi 20 sprzęgającej nasuwki 14, dalej u góry jest on przymocowany do dzwonu 7, przy czym zatrzaskowe występy 33, 34 są wciskane w zatrzaskowe rowki 29, 30. Na skutek tego jest wyeliminowane dalsze zsunięcie lub odłączenie czworokątnego drążka 2 od odcinającego zaworu 11. Zatrzaskowe występy 33, 34 są w obszarze pierścieniowego występu 19 wykonane jako pewnego rodzaju sprężyste haki, w celu zabezpieczenia tulejowej rury 5, 6 lub dzwonu 7 i czworokątnego drążka 2 i czworokątnej rury 10 przed wyciągnięciem od góry. Skuteczność tego zabezpieczenia przed wyciągnięciem osiągana jest dopiero dzięki otaczającemu i korzystnie zagęszczonemu gruntowi 23 co najmniej w obszarze dzwonu 7. Dzięki tej specjalnej konstrukcji zatrzaskowe zaczepy powyżej pierścieni unieruchamiających lub powyżej unieruchamiającego pierścienia 35 ze sprężystymi występami 36 mogą być tak odkształcane lub przesuwane, że wchodzą one w zatrzaskowe rowki 29,30. Wnętrze 25 dzwonu jest ponadto, jak pokazano na fig. 24, uszczelnione przedostawaniem się doń gruntu 23 lub wody.

Na figurze 25 przedstawiono urządzenie według wynalazku z fig. 24 w stanie montażu. Całe urządzenie z tulejową rurą 5, 6, dzwon 7 i tarcza 16 centrująca i zatrzymująca zanieczyszczenia, nasadzane jest od góry na wrzeciono 12 tak, że sprzęgająca nasuwka 14 pewnie otacza wrzeciono 12. Przedstawiono to na fig. 3.

Według fig. 25 nasuwanie jak również ponowne podnoszenie według fig. 26 całego urządzenia 1 według wynalazku z odcinającego zaworu 11 jest możliwe bez problemu dopóki unieruchamiający pierścień 35 ze sprężystymi występami 36 jest usytuowany w przedstawionym położeniu. Jeżeli jednak nastąpi zatrzaśnięcie, wówczas unieruchamiający pierścień 35 zostaje swymi sprężystymi nóżkami 36 wprowadzony w kieszeniowe odsądzenie 70, aż zewnętrzny brzeg 71 z obwodową krawędzią 72 zetknie się z wolnym końcem 73 cylindrycznej części 8. Przedstawiono to na fig. 26. Dolne końce sprężystych występów 36 naciskają teraz na zatrzaskowe występy 33, 34, które sąumieszczone sprężyście tak, że mogą one już wchodzić w opisane zatrzaskowe rowki 29 lub 30. Unieruchamianie tulejowej rury 5, 6 na dystansowym elemencie 24 lub dystansowej tulei 27 zostaje w ten sposób zakończone. Niezamierzone wyciągnięcie unieruchamiającego pierścienia 35 jest przy tym uniemożliwione już choćby przez to, że łącząca część 75, to znaczy gómy koniec sprężystych występów 36 jest wykonany stożkowo, a mianowicie odpowiada kształtem lejkowato rozszerzającemu się lejkowato kieszeniowemu odsądzeniu 70.

Wyjaśniono już poprzednio, że zatrzaskowe występy 33, 34 w obszarze kieszeniowego odsądzenia 70 są wykonane sprężyście, dzięki czemu są one również z niezbędną niezawodnością wciskane przez sprężyste występy 36 unieruchamiającego pierścienia 35 w zatrzaskowy rowek 29,30. W tym celu wewnętrzna strona 76 kieszeniowego odsądzenia 70 kończy się w obszarze zatrzaskowych występów 33, 34, a zewnętrzna ścianka 77 tulejowej rury 6 przejmuje jej zadanie dalej u góry. Chodzi tu o funkcję prowadzenia sprężystych występów 36. W ten sposób zapewniony jest już wielokrotnie wspomniany sprężysty układ zatrzaskowych występów 33, 34 i ich niezawodne wciskanie w odpowiedni zatrzaskowy rowek 29 lub 30.

Według fig. 27,28 i 29 tuleja dystansowa jest praktycznie połączona z dzwonem lub też jest przymocowana do jego wewnętrznej ścianki 78, albo jest po prostu wsunięta w dzwon 7. Ta dystansowa tuleja 48 współpracuje tu z centrującym pierścieniem 50 przyporządkowanym końcowi 49 sprzęgającej nasuwki 14, który to pierścień 50 dzięki odpowiedniemu wykonaniu lub za pomocą blokujących elementów jest odkształcany w rowkach lub za rowkami 51, 52, w celu uzyskania wymaganego unieruchomienia.

Centrujący pierścień 50 ma węższą część 79 i rozprężny pierścień 80 z odpowiednimi blokującymi elementami 81. Jeżeli rozprężny pierścień 80 wraz z blokującymi elementami 81 zostanie teraz na węższej części 79 centrującego pierścienia 50 przesunięty do dołu, wówczas blokujące elementy 81 wskakują za rowki 51, 52. W ten sposób uzyskuje się niezbędne unieruchomienie lub zabezpieczenie przed wyciągnięciem. Jeżeli z jakichkolwiek przyczyn zabezpieczenie to ma zostać zwolnione, to przewidziany jest pewnego rodzaju kołek 86. Przy likwidacji naciągu ten kołek 86 opada i powoduje zwolnienie urządzenia blokującego. Unika się dzięki temu niepotrzebnego stałego obciążenia elementów blokujących i uzyskuje się

182 581 opuszczenie sprzęgającej nasuwki 14 na wrzeciono 12. Zapewnia to zawsze optymalne przenoszenie siły z drążka 2 i rury 10 zespołu teleskopowego na wrzeciono 12.

Na figurze 28 przedstawiono stan montażu. Centrujący pierścień 50 wraz z rozprężnym pierścieniem 80 przylega do końca 49 nasuwki sprzęgającej. Zatrzaskowe występy 81 są wprowadzone w rowki 51, 52 dystansowej tulei 48. Kołek 86 znajduje się w położeniu dolnym. Urządzenie jest odblokowane.

Na figurze 27 przedstawiony jest stan, w którym poprzez drążek 2 i rurę 10 oddziaływuje się pewną siłą w kierunku osiowym. Sprzęgająca nasuwka 14 naciska na rozprężny pierścień 80 w centrującym pierścieniu 50, a zatrzaskowe występy są dociskane do dystansowej tulei 48. Droga przebyta przez kołek 86 stanowi drogę, która była konieczna do unieruchomienia układu. W chwili ciągnięcia do góry sprzęgająca nasuwka 14 jest odciągana o ten odcinek drogi od wrzeciona 12. Po puszczeniu drążka 2 i rury 10 sprzęgająca nasuwka 14 powraca pod działaniem siły ciężkości na wrzeciono 12 do położenia wyjściowego.

Podobnie jest zrealizowane rozwiązanie pokazane fig. 29, z tym, że teraz rowki 51', 52' dystansowej tulei 48' mają nieco inny kształt. Odpowiednio ukształtowany jest również centrujący pierścień 50' z blokującymi elementami 8Γ. Sprężyste występy 84 częściowych pierścieni 82, 83 są przez przesuwanie po skosie centrującego pierścienia 50 wciskane w zatrzaskowe występy 51, 52 tak, źe również tu uzyskuje się pożądane unieruchomienie.

Zarówno dzwon jak i tulejowa rura 5, 6 wykonane są z tworzywa sztucznego, odpornego na działanie otaczającego gruntu 23. Również dystansowy element 24 w postaci dystansowej tulei 27, 48 oraz pierścień centrujący i unieruchamiający pierścień 35 ze sprężystymi występami 36 są korzystnie wykonane z takiego samego tworzywa sztucznego, dzięki czemu eliminuje się oddziaływanie np. ze względu na przewodność elektryczną

Na figurze 30 przedstawiono urządzenie 1 według wynalazku, które jest wpuszczone w korpus drogowy 102. Górną część korpusu drogowego 102 wypełnia asfaltowa nawierzchnia sięgająca aż do górnej krawędzi skrzynki ulicznej 103. Ta skrzynka uliczna 103 jest wykonana z żeliwa lub też ze specjalnego tworzywa sztucznego i jest przykryta nie pokazaną tu pokrywą, tak, źe łeb czworokątnego drążka 2 jest łatwo dostępny od góry po otworzeniu nie pokazanej tu pokrywy.

Czworokątny drążek 2 jest otoczony wykonaną tu z tworzywa sztucznego tulejową rurą 5 spełniającą funkcję rury ochronnej, która sięga do dołu aż do nie pokazanego tu wrzeciona zasuwy przewodu. Ta ochronna rura 5, która otacza również dalej dołączoną u dołu czworokątną rurę 10, jest otoczona gruntem 102.

Czworokątny drążek 2 i czworokątna rura 10 tworzą zespół teleskopowy 107, wyposażony jak to uwidoczniono na fig. 31 w element łączący nasadzany na czworokątne zakończenie wrzeciona.

Czworokątny drążek 2 i czworokątna rura 10 są połączone ze sobą przez zatrzaskową sprężynę, która zostanie jeszcze objaśniona, lub za pomocą blokady 21 z wykorzystaniem sił tarcia. Blokada 21 z fig. 31 naciska na wewnętrzną ściankę 115 czworokątnej rury 10, przez co wytworzone zostanie potrzebne tarcie, przy czym szczegóły zostanąjeszcze wyjaśnione.

Jak to pokazano na fig. 30 i 31 blokada 21 jest umieszczona w odpowiednim otworze 113 w czworokątnym drążku 2. Blokada 21 w postaci spiralnej sprężyny 110 jest z jednej strony wyposażona w dwa naciskowe cylindry 111, 112, wykonane z poliamidu służące do praktycznie bezstopniowego wyciągania czworokątnego drążka 2 z czworokątnej rury 10 bez ryzyka ponownego samoczynnego opadnięcia. Ta bezstopniowa regulacja ma znaczne zalety jej realizacja następuje dzięki temu, że spiralna sprężyna 110 odpycha oba dociskowe cylindry 111, 112 od siebie, jak pokazano na fig. 32, i dociska je przy tym do wewnętrznej ścianki 115 czworokątnej rury 10, dla wytworzenia odpowiednio dużego tarcia. Jak już wspomniano, końcowe elementy 116 lub końcowe powierzchnie dociskowych cylindrów 111, 112 są ukształtowane odpowiednio do kształtu wewnętrznej ścianki 115, dzięki czemu mogą do niej szczelnie przylegać.

Oprócz urządzenia hamującego w postaci spiralnej sprężyny 110 z dociskowymi cylindrami 111, 112 zespół teleskopowy ma również zabezpieczenie przed wyciąganiem, co pokazano na fig. 30. Przy wyciąganym końcu 118 czworokątnej rury 10 jest przewidziany układ

182 581 zatrzaskowy 119 lub otwór zatrzaskowy. Kiedy czworokątny drążek 2 zostanie wyciągnięty odpowiednio daleko z czworokątnej rury 10, wówczas dociskowe cylindry 111, 112 wskakują w układ zatrzaskowy 119 lub otwór zatrzaskowy i uniemożliwiają dalsze rozciąganie zespołu teleskopowego 107 .

W odróżnieniu od konstrukcji przedstawionej na fig. 30 i 31 zespół teleskopowy 107 pokazany na fig. 33 i 34 jest złożony z okrągłej rury 122, w którą wchodzi okrągły drążek 123. W poprzecznym otworze 124 okrągłego drążka 123 umieszczone są poliamidowe dociskowe cylindry 125 odpychane od siebie spiralną sprężyną 110. Te poliamidowe dociskowe cylindry 125, 127 mają specjalnie ukształtowane swobodne końce 126, co przedstawiono na fig. 34. Taki swobodny koniec 126 ma kształt owalny i przylega do odpowiedniej wewnętrznej ścianki 115 okrągłej rury 122, przy czym dzięki zastosowaniu rowka i sprężyny także okrągły drążek 123 nie może obracać się w okrągłej rurze 122.

Okrągły drążek 123 można natomiast wyciągnąć z okrągłej rury 122 przykładając siłę odpowiednio przeciwdziałającą tarciu i uniemożliwić niezamierzone ponowne opadnięcie okrągłego drążka 123 do okrągłej rury 122.

Okrągły drążek 123 jest u góry zakończony czworokątem 128, natomiast na dolnym końcu okrągła rura 122 otacza odpowiednią tuleję łączącą, którą nasadza się na wrzeciono zasuwy odcinającej.

Poliamidowe cylindry dociskowe 125, 127 są jak to pokazano na fig. 34 wykonane jako teleskopowa tuleja 129, w celu uniemożliwienia przy obracaniu okrągłego pręta 123 w okrągłej rurze 122 wyciągania z poprzecznego otworu 124 oddzielnych poliamidowych dociskowych cylindrów 125, 127. Ta teleskopowa tuleja 129 tworzy prawie ciągły płaszcz, który z jednego końca, a mianowicie przy wolnym końcu 126 o specjalnym ukształtowaniu służy do zapewnienia niezawodności zabierania okrągłej rury 122 przez okrągły drążek 123.

Jest zrozumiałe, że oprócz opisanego już owalnego ukształtowania wolnego końca 126 poliamidowego dociskowego cylindra 125 możliwe są również inne ukształtowania, przy czym trzeba zawsze dbać o to, aby możliwy był ruch w kierunku wzdłużnej osi 130 okrągłego drążka 123, podczas gdy musi się zapewnić zabieranie okrągłej rury 122 przez okrągły drążek 123.

Wszystkie wymienione cechy, także wynikające wyłącznie z rysunku należy uważać za istotne dla wynalazku jako takie i we wzajemnej kombinacji.

182 581

182 581

113 110

182 581

182 581

182 581

16 11 15

182 581

182 581

Fig.18

182 581

182 581

182 581

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 60 egz.

Cena 4,00 zł.

Claims (22)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Urządzenie wpuszczane do otwierania i zamykania zaworów odcinających pod ziemią lub w trudno dostępnych częściach ułożonych przewodów rurowych, mające czworokątny drążek sięgający aż do zasuwy odcinającej, który z czworokątną rurą tworzy zespół teleskopowy zabezpieczony blokadą, wyposażoną w tulejową rurę wprowadzaną w dzwon otaczający przyłącze sprzęgającej nasuwki i wrzeciona oraz połączoną z tarczą centrującą i zatrzymującą zanieczyszczenia, osadzoną na zasuwie i uszczelnioną od dołu w obszarze wrzeciona, znamienne tym, że tworząca dolny koniec teleskopowego zespołu sprzęgająca nasuwka (14) ma przyporządkowany dzwonowi (7) dystansowy element (24) przeciwdziałający odłączeniu czworokątnego drążka (2) i czworokątnej rury (10) od wrzeciona (12) odcinającego zaworu (11), który to element jest połączony z tarczą (16) zatrzymującą zanieczyszczenia stanowiącą zderzak, przy czym tarcza zatrzymująca zanieczyszczenia jest ukształtowana i zamocowana uszczelniająco względem zaworu odcinającego, a kołpak z tarczą uszczelniającą połączoną z czworokątnym drążkiem jest ukształtowany i zamocowany uszczelniająco względem swobodnego końca czworokątnego drążka.
2. 2. Urządzenie według zastrz. 1, znamienne tym, że dzwon (7) na wtykowym końcu (9) dla tulejowej rury (5, 6) ma ograniczający drogę wsuwania tej tulejowej rury (5, 6) pierścieniowy występ (19), który podobnie jak górna krawędź (20) sprzęgającej nasuwki (14) służy jako łożysko oporowe dla dystansowego elementu (24).
3. 3. Urządzenie według zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, że. dystansowy element (24) stanowi dwuczęściowa tuleja (54) dopasowana do wymiarów różnych typów zaworów.
4. 4. Urządzenie według zastrz. 1, znamienne tym, że górna cylindryczna część (8) dzwonu (7) przyjmująca tulejową rurę (5, 6) jest wyposażona w usytuowane wewnątrz żeberka (40,41) stanowiące dystansowe elementy (24).
5. 5. Urządzenie według zastrz. 1 albo 4, znamienne tym, że cylindryczna część (8) dzwonu (7) w obszarze wtykowego końca (9) jest wyposażona w usytuowane wewnątrz żeberka (40, 41), a w dolnej części przyporządkowanej sprzęgającej nasuwce (14) znajduje się dwuczęściowa tuleja (54).
6. 6. Urządzenie według zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, że zespół teleskopowy utworzony z czworokątnego drążka (2) i czworokątnej rury (10) w obszarze pierścieniowego występu (19) ma krążek (58) umieszczony pod pierścieniowym występem (19) .
7. 7. Urządzenie według zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, że dystansowy element (24) stanowi dystansową tuleję (48) wyposażoną w zatrzaskowe występy (51, 52), przy czym tuleja (48) jest połączona funkcjonalnie z pierścieniowym występem (19) i centrującym pierścieniem (50) przyporządkowanym górnej krawędzi (20) sprzęgającej nasuwki (14).
8. 8. Urządzenie według zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, że dystansowy element (24) jest utworzony z pierścieniowych krążków (43, 44) umieszczonych we wnętrzu cylindrycznej części (8) dzwonu (7), które otaczają czworokątny drążek (2) i czworokątną rurę (10) i są oparte na sprzęgającej nasuwce (14).
9. 9. Urządzenie według zastrz. 1, znamienne tym, że cylindryczna część (8) dzwonu (7) jest wyposażona w wewnętrzne żeberka (40, 41), a na tarczy (16) zatrzymującej zanieczyszczenia są nasadzane cylindryczne dystansowe pierścienie (38,39) .
10. 10. Urządzenie według zastrz. 1, znamienne tym, że dystansowy element (24) stanowi dystansowa tuleja (27), która ma rozmieszczone równomiernie na obwodzie (28) zatrzaskowe rowki (29, 30), przy czym cylindryczna część (8) z połączeniem bezkołnierzowym jest unieruchamiana za pomocą zatrzaskowej kształtki (31) w oddzielnych zatrzaskowych rowkach (29, 30), przy czym zatrzaskową kształtkę (31) stanowi zatrzaskowa tuleja (32) przesuwna swobodnie nad zatrzaskowymi rowkami (29, 30) i w cylindrycznej części (8), wyposażona w

    182 581 wewnętrzne zatrzaskowe występy (33, 34) , przy czym pomiędzy cylindryczną częścią (8) a zatrzaskową tuleją (32) jest umieszczony wsuwany sprężysty pierścień (35).
11. 11. Urządzenie według zastrz. 1, znamienne tym, że dystansowy element (24) stanowi klamra (60) oparta na sprzęgającej nasuwce (14) i unieruchamiana na tarczy (16) zatrzymującej zanieczyszczenia, przy czym klamra (60) ma podstawę (61) otaczającą czworokątny drążek (2) i czworokątną rurę (10) oraz ma co najmniej dwie zatrzaskowe sprężyny (63) wyposażone w zewnętrzne końcowe zaczepy (62), przy czym tarcza (16) zatrzymująca zanieczyszczenia jest wyposażona w szczelinowe otwory (64) dla zewnętrznych końcowych zaczepów (62).
12. 12. Urządzenie według zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, że dzwon (7) ma otwory (68) dla poprzeczki (66) stanowiącej dystansowy element (24), przy czym poprzeczka (66) jest oparta na górnej krawędzi (20) sprzęgającej nasuwki (14), a otwory (68) i wtykowe końce (67) poprzeczki (66) wzajemnie odpowiadają sobie kształtem.
13. 13. Urządzenie według zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, że dystansowy element (24) stanowi posiadająca zewnętrzne zatrzaskowe rowki (29,30) dystansowa tuleja (27), połączona funkcjonalnie z unieruchamiającym pierścieniem (35) przesuwnym swobodnie pomiędzy cylindryczną częścią (8) dzwonu (7) a dystansową tuleją (27) i działającym na zatrzaskowe występy (33, 34), przy czym zatrzaskowe występy (33, 34) są przyporządkowane kieszeniowemu odsądzeniu (70), w które od góry jest wprowadzany unieruchamiający pierścień (35), wciskający przy tym zatrzaskowe występy (33,34) w zatrzaskowe rowki (29,30).
14. 14. Urządzenie według zastrz. 13, znamienne tym, że odsądzenie (70) ma otwór o przekroju odpowiadającym grubości unieruchamiającego pierścienia (35), przy czym dzwon (7) ma kilka odsadzeń (70) rozmieszczonych na obwodzie jego cylindrycznej części (8). które są połączone funkcjonalnie z odpowiednio wykonanymi i umieszczonymi sprężystymi występami (36) unieruchamiającego pierścienia (35).
15. 15. Urządzenie według zastrz. 14, znamienne tym, że sprężyste występy (36) są połączone pogrubioną łączącą częścią (75) z unieruchamiającym pierścieniem (35), kieszeniowe odsądzenie (70) zaś po stronie wejściowej jest lejkowato rozszerzone odpowiednio do kształtu łączącej części (75).
16. 16. Urządzenie według zastrz. 15, znamienne tym, że zatrzaskowe występy (33, 34) tworzą górny, wystający do wewnątrz koniec wewnętrznej strony (76) kieszeniowego odsądzenia (70), które sięga dalej do góry, przy czym jego wewnętrzną stronę (76’) stanowi zewnętrzna ścianka (77) tulejowej rury (6).
17. 17. Urządzenie według zastrz. 13, znamienne tym, źe element dystansowy (24) stanowi dystansowa tuleja (48) wyposażona wewnątrz w rowki (51, 52), która jest oparta o pierścieniowy występ (19) , przy czym przyporządkowany sprzęgającej nasuwce (14) centrujący pierścień (50) ma kształt kołpaka z przyporządkowanym węższej części (79) rozprężnym pierścieniem (80), który na wolnym końcu ma zachodzące za rowki (51, 52) blokujące części (81), przy czym rozprężny pierścień (80’) jest dwuczęściowy, a zewnętrzny częściowy pierścień (82) i wewnętrzny częściowy pierścień (83) są przesuwne względem siebie.
18. 18. Urządzenie według zastrz. 1, znamienne tym, źe w obszarze dystansowego elementu (24) znajduje się stanowiąca blokadę (21) spiralna sprężyna (110) i co najmniej jeden umieszczony po zewnętrznej stronie dociskowy cylinder (111) naciskany przez tę spiralną sprężynę (110), przy czym dociskowy cylinder (111) jest wykonany z materiału o twardości mniejszej niż twardość czworokątnej rury (10) lub jej powłoki.
19. 19. Urządzenie według zastrz. 18, znamienne tym, źe spiralna sprężyna (110) z dociskowym cylindrem (111) jest umieszczona w przelotowym otworze (113) w czworokątnym drążku (2), przy czym z obu stron spiralnej sprężyny (110) są usytuowane dociskowe cylindry (111,112).
20. 20. Urządzenie według zastrz. 18 albo 19, znamienne tym, że spiralna sprężyna (110) jest wykonana ze stali nierdzewnej, przy czym dociskowy cylinder lub dociskowe cylindry (111,112) są wykonane jako słabo ścieralne kształtki poliamidowe .
21. 21. Urządzenie według zastrz. 18 albo 19, znamienne tym, że czworokątna rura (10) przy wyciąganym końcu (118) ma dopasowane do dociskowych cylindrów (111,112) zatrzaskowe otwory (119) lub urządzenia zatrzaskowe.

    182 581
22. 22. Urządzenie według zastrz. 20, znamienne tym, że czworokątna rura (10) przy wyciąganym końcu (118) ma dopasowane do dociskowych cylindrów (111, 112) zatrzaskowe otwory (119) lub urządzenia zatrzaskowe.

    * * *