PL185667B1

PL185667B1 - Zatrzaskowy mechanizm ustalający

Info

Publication number: PL185667B1
Application number: PL97328610A
Authority: PL
Inventors: Peter Apel; Klaus Fallak
Original assignee: A B Elektronik Gmbh
Priority date: 1996-12-11
Filing date: 1997-12-11
Publication date: 2003-07-31
Also published as: CZ253198A3; JP2000505922A; EP0886817A2; PL328610A1; WO1998026341A3; EP0886817B1; WO1998026341A2; CZ294952B6

Abstract

1 . Zatrzaskowy mechanizm ustalajacy do wytwarzania, wy- b ierania i ustalania pozycji, szczególnie do przelaczania kompute- ra pokladowego pojazdu, sterowania pralki, urzadzenia przy- spiesznika pedalu i tym podobnych, znamienny tym, ze jednost- ka wyznaczajaca pozycje (1) sklada sie z walu (5.1), do którego przyporzadkowana jest co najmniej jedna cylindryczna bryla ob- rotowa (5,5'), przy czym bryla obrotowa (5,5') posiada zewnetrz- ne uzebienie przy którym umieszczone sa peryferyjnie, promieni- scie na zewnatrz skierowane zeby wyznaczajace pozycje (11.1r .1 1 .n) ze znajdujacymi sie miedzy nimi lukami miedzy- zebnymi, wyznaczajacymi pozycje (19.1,....19.n), przy czym pierwszej bryle obrotowej (5,5') przypisana jest jednostka ma- gnetyzujaca (11), a drugiej, cylindrycznej bryle obrotowej (40) w której peryferii umieszczony jest co najmniej jeden element wyznaczajacy pozycje (41.1,...41.n), przy czym druga bryla ob- rotowa (40) polaczona jest z pierwsza bryla obrotowa (5,5') i utrzymywanym w sprzezeniu sworzniem (42) przy drugiej, cy- lindrycznej bryle obrotowej (40), co najmniej jedna wspólosiowo, czesciowo dookola pierwszej bryly obrotowej (5,5’) jednostki wyznaczajacej pozycje (1) przyporzadkowana jest pierwsza jed- nostka wybierajaca pozycje (2), skladajaca sie z wienca zebowe- go (44) posiadajacego wewnetrzne uzebienie przy peryferyjnie, promieniscie skierowanych do wewnatrz zebach (44.1,...44.n) i znajdujacymi sie miedzy nimi lukami miedzyzebowymi, przy czym w wiencu zebowym (44) co najmniej czesciowo przypo- rzadkowana jest co najmniej jedna bryla magnesu (44.1',...44.n') 1 pierwsza jednostka przekazujaca pozycje (60), która charaktery- zuje co najmniej pierwszy element rejestrujacy pozycje (6.1,...6.n, 60.1...60.n), .......................................................................................... Fig 1b PL PL PL PL PL PL PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest zatrzaskowy mechanizm ustalający-urządzenie do wytwarzania, wybierania i ustalania pozycji. Urządzenie przeznaczone jest szczególnie do przyłączania komputera pokładowego samochodu, sterowania pralki, urządzenia pedału przyspiesznika lub innych podobnych, jak komputera osobistego, gier komputerowych, systemów nawigacyjnych jednego lub wielu użytkowników lub innych rodzajów i wariantów sterowania.

Znany ustalacz zatrzaskowy jest dokładnie opisany w książce HILDE-BRANDA, S. „Feinmechanische Bauelemente” (Precyzyjne mechaniczne elementy budowlane). Wydawnictwo MiJNCHEN 1972, strony 676 do 686. Ustalacze zatrzaskowe służą do wybierania i utrzymania najkorzystniejszych pozycji elementu blokującego. Zasadniczo muszą być one wykonane w formie ustalaczy przeciążeniowych. Są w nich między pozycjami blokowanymi neutralne obszary, w których nie działa ustalacz ryglujący, zatrzaskowy. Ustalacz musi być zawsze przyciskany przez siłę pomocniczą do elementu blokującego. Są one wykonywane jako tarcze obrotowe o które zaczepia element ustalający. Element ustalający może być wykonany z prostą dźwignią z neutralnymi pozycjami pośrednimi, z zazębieniem walca z zaczepem sprężynowym, podwójnym zatrzaskiem dla obciążenia osi kanciastym ryglem lub jako ustalacz osiowy. Na ogół należy zwracać uwagę na to, że przejście ruchu w pozycję ustaloną i proces odwrotny odgrywają szczególną rolę. Należy wziąć pod uwagę różne siły, mogące stale wpływać na mechaniczne zużycie a w związku z tym na żywotność ustalacza blokującego. Znany jest również magnetyczny ustalacz, gdzie koło zębate obraca się wokół osi. W przedłużeniu osi znajdują się na przeciwko koła zębatego dwa trzpienie w formie zębów, połączone z magnesem. W rzeczywistości zwraca się uwagę na to, że ustalacz magnetyczny działa bezstykowo, może przenikać przez ściany wykonane z materiałów nie ferromagnetycznych.

Z opisu patentu DE-A-3 138 827 znany jest wybierak biegu dla przekładni, w przypadku którego pozycja dźwigni przełączającej wybierana jest w sposób bezstykowy i bezkontaktowy, przy pomocy czułych na magnes sensorów umocowanych na dźwigni przełączającej. Czułe na magnes czujniki są ustalane w ten sposób, że albo dla każdej rozróżnianej pozycji dźwigni przełączającej przewidziany jest inny sensor lub przewidziano mniej sensorów niż biegów,

185 667 przy czym pozycja dźwigni przełączającej obliczana jest w wyniku kombinacji w danej chwili sterowanych sensorów według pewnego kodu.

Wadą opisanej konstrukcji jest, że wybierak biegu nadaje się jedynie do rejestracji pozycji dźwigni przełączającej, służącej do przełączania przekładni.

W patencie DE-A-19 503 615 opisany jest układ służący do dwuwymiarowego sterowania lub do wykonywania dwuwymiarowych pomiarów. Przedstawia on przestrzennie wahadłowy drążek sterowy, składający się z drążka i kulki obrotowej. Kulka obrotowa może się swobodnie obracać w częściach łożyska. Przez umieszczony na drążku sterowym magnes, wybierane są sensory pogłosowe. Realizowany jest w związku z tym jedynie Joystick znany z pracy na komputerze osobistym.

Nowoczesne samochody osobowe z reguły są wyposażone w komputer pokładowy. Poprzez naciśnięcie klawisza przy dźwigience wycieraczek i uruchomienia systemu można wywoływać i wyświetlać na wskaźniku znajdującym się na desce rozdzielczej godzinę, temperaturę zewnętrzną z ostrzeżeniem przed gołoledzią, średnie zużycie benzyny, aktualne napełnienie baku, odległość w kilometrach na jaką może wystarczyć aktualna ilość paliwa i stoper. Poza tym można z jednej strony kierownicy wyszukiwać stacje radiowe a z drugiej strony ustawiać głośność. Wadą znanych urządzeń jest, że funkcje te wymagają obsługi trzech oddzielnych klawiatur, co wymaga wzmożonej uwagi kierowcy i w związku z tym może mieć negatywny wpływ na sterowanie i kierowanie pojazdem. Może to spowodować wzrost ryzyka wypadku.

Celem wynalazku jest zadanie polegające na dalszym rozwijaniu znanego stanu techniki i opracowanie urządzenia do wytwarzania, wybierania i ustalania pozycji, szczególnie dla samochodowego komputera pokładowego, sterowania pralki, urządzenia pedału przyspiesznika i innych podobnych. Urządzenie według wynalazku powinno być łatwe w obsłudze, którego nie ulegające mechanicznemu zużyciu końcówki są bezpiecznie instalowane i które daje się łatwo dopasować do każdych warunków użytkowych.

Istota zatrzaskowego mechanizmu ustalającego, urządzenia do wytwarzania, wybierania i ustalania pozycji, szczególnie do przełączania samochodowego komputera, rozwiązanego według wynalazku polega na tym, że jednostka wyznaczająca pozycje składa się z wału do którego jest przyporządkowana co najmniej jedna cylindryczna bryła obrotowa, posiadająca zewnętrzne uzębienie, przy którym umieszczone są peryferyjnie, promieniście na zewnątrz skierowane zęby wyznaczające pozycje ze znajdującymi się między nimi lukami międzyzębnymi, wyznaczającymi pozycje. Pierwszej bryle obrotowej przypisana jest jednostka magnetyzująca a drugiej cylindrycznej bryle obrotowej przyporządkowany jest umieszczony w jej peryferii przynajmniej jeden element wyznaczający pozycje, przy czym obie bryły są połączone i utrzymywane w sprzężeniu sworzniem. Częściowo dookoła pierwszej bryły obrotowej, jednostki wyznaczającej pozycje, przyporządkowana jest pierwsza jednostka wybierająca pozycje, składająca się z wieńca zębowego, posiadającego wewnętrzne uzębienie przy peryferyjnie, promieniście skierowanych do wewnątrz zębach i znajdującymi się między nimi lukami międzyzębnymi. Na tym wieńcu zębowym znajduje się co najmniej jedna, częściowo przyporządkowana bryła magnesu i pierwsza jednostka przekazująca pozycje, którą charakteryzuje co najmniej pierwszy element rejestrujący pozycje i pierwsza jednostka przekazująca pozycje. Druga jednostka wybierająca pozycje posiada wyżłobienie przez którą należy przeprowadzić wyżej omawiany sworzeń. Drugą jednostkę przekazującą pozycje charakteryzuje co najmniej drugi element rejestrujący pozycje. Jednostka wyznaczająca pozycje powinna być poruszana wokół osi i przy tym zęby wyznaczające pozycje przy pozostawieniu w danym wypadku szczeliny powietrznej powinny być unieruchomione naprzeciwko zębów pierwszej jednostki wyznaczające pozycje i te pozycje powinny być rejestrowane przez pierwsze elementy rejestrujące pozycje. W dalszym ciągu jednostkę wyznaczającą pozycje należy przesunąć wzdłuż osi ze sworzniem w wyżłobieniu i przy tym drugą bryłę obrotową co najmniej częściowo nasadzić na drugą jednostkę wybierającą pozycje i tą pozycję zarejestrować przez drugi element rejestrujący pozycje. Podstawowy korpus, któremu jest przyporządkowana płaszczyzna leżąca poprzecznie do osi podłużnej, na którego powierzchni, zwróconej do pierwszej jednostki przekazującej pozycje jest podporządkowany co najmniej pierwszy, per

185 667 manentny-trwały magnes, przy czym temu magnesowi przyporządkowany jest drugi permanentny-stały magnes leżąc częściowo w drugiej i trzeciej jednostce przekazującej pozycje z co najmniej jednym, trzecim elementem rejestrującym pozycje. Jednostka wyznaczająca pozycje powinna przemieszczać się przez drugą jednostkę wybierającą pozycje dwuwymiarowo w stosunku do korpusu podstawowego z kierunkiem przemieszczania i ta pozycja jest rejestrowana przez trzecie elementy rejestrujące. Natomiast obudowie uchylnej jako trzeciej jednostce wybierającej pozycje, przyporządkowany jest co najmniej jeden pojedynczy, wyznaczający magnes i która jest utrzymana przegubowo z jednostką wyznaczającą pozycje, wyposażoną w co najmniej jeden magnes wyznaczający pozycje i czwartą jednostkę przekazującą pozycje z co najmniej jednym elementem rejestrującym pozycje. Jednostkę wyznaczającą pozycje należy przestawić naprzeciw jednostki uchylnej obudowy i tą pozycję należy zarejestrować przez czwarte elementy rejestracji pozycji.

Korzyści osiągnięte w wyniku rozwiązania według wynalazku polegają przede wszystkim na tym, że przez magnetyczne „ustalenie-zatrzaśnięcie” jednostki wybierającej pozycje na przeciwko jednostki wyznaczającej pozycje nie następuje zużycie. Kierunek ruchu jednostki wybierającej pozycje w stosunku do jednostki wyznaczającej pozycje może być dowolny. Rozwiązanie to zapobiega zniszczeniu lub uszkodzeniu mechanizmu zatrzaskowego. Szczególnie ukształtowanie jednostek wyznaczania i wybierania pozycji pozwalają na daleko idącą miniaturyzację mechanizmu ustalacza. Ta miniaturyzacja dostosowana została do ograniczonych takich, jakie znajdują się przede wszystkim w kabinach pojazdów samochodowych, samolotów jak również w pralkach.

Pozycje są wybierane i ustalane bezkontaktowo i bez zakłóceń i udostępniane są do dalszego przetwarzania jako elektryczne sygnały. Przestawność mechanizmu zatrzaskowego uzupełniona została przez ruch obrotowy i przez ruch obrotowo-pulsacyjny, przez to przyjęte przy ruchu obrotowym pozycje mogą zostać potwierdzone. Również ten ruch potwierdzający wywoływany jest bezkontaktowo i bez zakłóceń i przekazywany jako sygnał elektryczny. Ustalone w wyniku ruchu obrotowego wybrane pozycje, uzupełnione zostają dalszymi pozycjami wykonywanymi dwuwymiarowo. Również te pozycje wybierane są bezkontaktowo i bez zakłóceń i jako sygnał elektryczny dalszy lub temu podobne, udostępnione są do dalszego przetwarzania. W rozwiązaniu według wynalazku skopiowana została wygodna „mysz”, odpowiadająca znanej z obsługi komputera osobistego. Umożliwia to dwuwymiarowe zmiany pozycji, odpowiadające pracy kursora na monitorze. Ruch obrotowy wokół jednostki wyznaczającej, nadającej pozycję, umożliwia wybieranie różnych programów. Przy pomocy ruchu pulsacyjnego wzdłuż osi jednostki wyznaczającej pozycję, można wybrać określone dane lub również część danych. Urządzenie według wynalazku pozwala na obsługiwanie go przez osoby niewidome. Łatwo wyczuwalne zmiany pozycji przy obrocie wokół osi, szukanie wybranego kierunku oraz możliwość przesunięcia w dwóch płaszczyznach, pozwala na pewne uzyskanie i zajęcie właściwej pozycji bez konieczności patrzenia czy zerkania. Ruch obrotowy wokół osi jednostki wybierającej pozycję, uzupełnione jest o funkcję zbliżoną do funkcji joystick. Również te pozycje wybierane są bez zakłóceń i jako elektryczny sygnał podawane do dalszej obróbki. Urządzenie według wynalazku daje się znakomicie zastosować jako element obsługi komputera osobistego dla niewidomych, ponieważ wszystkie wybierane pozycje końcowe, mogą być zrealizowane przy przestawianiu bez konieczności patrzenia czy zerkania.

Wszystkie zalety uzyskane w urządzeniu według wynalazku, stanowią korzystne rozszerzenie i ulepszenie znanych urządzeń do wybierania i ustalania pozycji.

Przykład realizacji wynalazku jest szczegółowo przedstawiony i wyjaśniony w przykładzie wykonania na rysunkach, na których poszczególne figury przedstawiają:

Figury lado Id - Przekroje podłużne mechanizmu ustalającego w różnych mosułowych strukturach,

Figura 2 - Przekrój przez mechanizm ustalający zgodnie z fig. la wzdłuż linii

II-II,

Figury 3a i 3b

Przekrój cząstkowy według fig. 2,

185 667

Figura 4a	- Jednostka wyznaczająca pozycje mechanizmu ustalającego zgodnie z fig. la do Id w schematycznie przedstawionym rzucie poziomym, głównym,
Figura 4b	- Jednostka wyznaczająca pozycje zgodnie z fig. 4a w schematycznie przedstawionym przekroju wzdłużnym,
Figura 5 a	- Podstawowy korpus mechanizmu ustalającego zgodnie z fig. 1 a,
Figura 5b	- Rzut poziomy na podstawowy korpus mechanizmu, zgodnie z fig. 5a,
Figury 6 i 7	- Mechanizmy ustalające, wykształcone jako inteligentne gałki obrotowe w schematycznie przedstawionym przekroju podłużnym,
Figura 8	- Widok ogólny przedstawionych w podziałce na fig. 6 i 7 inteligentnych gałek obrotowych,
Figura 9	- Pierwszy przegubowy układ mechanizmu ustalającego zgodnie z fig. la do 4b w jednostce obudowy w schematycznie przedstawionym przekroju osiowym,
Figura 10	- Przegubowy układ mechanizmu ustalającego zgodnie z fig. 9 wzdłuż linii Χ-Χ,
Figura 11	- Drugi przegubowy układ mechanizmu ustalającego zgodnie z fig. la i lb w jednostce obudowy w schematycznie przedstawionym przekroju,
Figura 12	- Przekrój przez przegubowy układ mechanizmu ustalającego zgodnie z fig. 11 wzdłuż linii ΧΙΙ-ΧΙΙ.

Rysunki la, lb i Ic uwidaczniają wyraźnie, że urządzenie do ustalania wybranych pozycji, szczególnie dla komputera pokładowego pojazdu, pralki i tym podobnych, w dalszym ciągu zwane mechanizmem ustalającym wykonane jest modułowo.

Funkcjonalnie najprostsza forma mechanizmu ustalającego przedstawiona jest na fig. 1, przedstawia ona jako jednostkę wyznaczającą pozycję 1 - bryłę obrotową 5 z wprasowanym wałem 5.1. Bryła obrotowa 5 posiada zęby ustalające pozycję 11...... 11 .n w formie peryferyjnie rozmieszczonych obwodowo, promieniście na zewnątrz sterczących występów. Są one wykształcone w formie trapezu jak przedstawiono na fig. 4a i 4b. Między zębami znajdują się odpowiednio uformowane pozycje luk międzyzębowych między zębami, wyznaczającymi pozycje 19.1...19.n. Przez to wykształca się koło impulsowe.

Bryła obrotowa 5 przechodzi przez inną bryłę obrotową 40 o większej średnicy zewnętrznej, na której uformowany jest wystający na zewnątrz segment pierścienia. Naniesione są na nim elementy wyznaczania pozycji 41.1,...41.n. Elementy wyznaczające pozycje są w kształcie metalowych chorągiewek, między którymi znajduje się luka o takiej samej szerokości jak szerokość metalowych chorągiewek.

Dookoła jednostki wyznaczającej pozycję 1 umieszczona jest jednostka wybierająca pozycję 2. Przy tam jest koło impulsowe w postaci bryły obrotowej 5 z wykształconymi zębami wyznaczającymi pozycję ll.l,...ll.n jako uzębieniem, otoczona zębatym wieńcem 44, który wykonany jest na wewnętrznym, cylindrycznym płaszczu 20.1 i wewnętrznej obudowy 20. Wieniec zębowy 44 jest od wewnątrz zazębiony i wykazuje co najmniej jeden ząb 44.1...44.n. Obok jednakowo wykształconych zębów znajdują się również jednakowo wykształcone luki międzyzębowe. Tego rodzaju jednostka ustalająca oznaczona jest 2.

W wieńcu zębatym 44, umieszczone są co najmniej częściowo w jednakowych między sobą odstępach magnesy 44.Γ,...44.η'. Mogą być one również rozmieszczone na obwodzie cylindrycznego płaszcza 20.1. W rezultacie badań stwierdzono, że 4 trwałe magnesy 44. Γ... rozmieszczone na obwodzie są najbardziej efektywne.

Poza tym w wewnętrznej obudowie 20 umieszczony jest wieniec zębaty 44 składający się z zębów 44.1...44.n z leżącymi między nimi lukami międzyzębowymi, tworzącymi we

185 667 wnętrzne uzębienie. Wieniec zębaty 44 utrzymywany jest przez wewnętrzną obudowę 20. Między oznaczonymi zębami 11.1,...1 l.n wyznaczającymi pozycje bryły obrotowej 5 i zębami 441,... znajduje się również odstęp B3 (porównaj szczegółowe przedstawienie na fig. Ib).

Jak na fig. la przedstawiono i na fig. Ib pokazano, w wewnętrznej obudowie 20.1 umieszczona jest na przeciwko elementu bryły obrotowej 5 i przylegającego do niej wału 5.1 cewka 11. Ta cewka magnetyzuje zęby wyznaczające pozycje, zachowujące się jako pojedyncze magnesy. Jak pokazano to szczególnie na fig. lei Ib, wał 5 jest przedłużony przez sworzeń 42, który jest utrzymany w wyżłobieniu, uformowanym z elementu tulei 29 wewnętrznej obudowy 20. Jak przedstawiono, szczególnie na fig. Ib i Id w obszarze sworznia 42, dno 27 tego elementu tulei 29 zamknięte jest ciałem 28 z materiału o właściwościach magnetycznych. Materiałem o właściwościach magnetycznych może być stal, żelazo, drobnoziarniste tworzywo sztuczne lub tym podobne. Pod ciałem 28 umieszczony jest trwały, przełączający impulsowo magnes 8, który dzięki swojej właściwości magnetycznej stale leży przy elemencie 28 tak, że sworzeń podnoszony jest zawsze do płaszczyzny znajdującej się między elementem 28 a trwałym przełączającym impulsowo magnesem.

Dla działających jako pojedyncze magnesy zębów wyznaczających pozycje 11.1,... ll.n, elementów magnesu trwałego 44',... i zębów 44.1,....44.n wynika wdanym wypadku siła przyciągania F zgodnie z następującym stosunkiem:

n B²XA

F =----pQ przy czym:

A = Całkowity przekrój poprzeczny szczeliny powietrza tworzącej się przez zmieniający się odstęp B3 między powierzchniami zębów i lukami zębowymi,

B = Indukcja szczeliny powietrza, pQ = Przenikliwość magnetyczna.

Ten stosunek obowiązuje analogicznie dla trwałego magnesu przełączającego impulsowo 8, który umieszczony jest naprzeciwko elementu 28 ze zmiennym odstępem tworzącym szczelinę powietrzną, Przez dotykanie przez jednostkę wyznaczającą pozycję 1 wzdłuż osi podłużnej A odrywa się magnes przełączenia impulsowego 8 od elementu 28. Musi tu być pokonana siła, podobna do siły napiętej sprężyny. Jeżeli na jednostkę wyznaczającą pozycję 1, przeniesiony zostanie ruch obrotowy dookoła osi podłużnej A, to zęby wyznaczające pozycje 11.1,...1 l.n będą poruszać się jak pojedyncze magnesy wdanym wypadku nad zębami 44.1,...44.n jak również nad czteroma magnesami 44',.....

Przez zmianę odstępu B3 zmienia się obustronnie całkowity przekrój poprzeczny szczeliny powietrza i w związku z tym siła przyciągania pojedynczych magnesów.

Ponieważ pojedyncze magnesy rozmieszczone są równomiernie na cylindrycznie wykształconej bryle jako namagnetyzowane zęby wyznaczające pozycje 11.1,.... przyjmowana jest zawsze ta sama pozycja naprzeciwko zęba 44.1.... ewentualnie magnesu 44'.1,... . Ponieważ siła przyciągania pojedynczych magnesów, to znaczy zębów wyznaczających pozycje 11.1,.... jest największa naprzeciwko zębów 44.1..., „zahacza” jednostka wyznaczająca pozycje 1 o jednostkę wybierającą pozycję 2 zawsze w stałej „pozycji ryglującej”.

Wyjście z pozycji ryglującej na inną pozycję jest możliwe tylko poprzez pokonanie wielokrotnej siły przyciągania. Poprzez to, że zęby wyznaczające pozycje 11.1,.... są takiej samej szerokości jak zęby 44.1...., można dokładnie ustalić pozycję ryglującą. Poza tym inną szczególną zaletą jest to, że ryglowanie nie powoduje zużycia. Nieistotne jest przy tym to, czy jednostka wyznaczająca pozycje 1 porusza się w kierunku wskazówek zegara czy odwrotnie do wskazówek zegara, ponieważ brak jest mechanicznych części, wymagających nakazanego ruchu obrotowego i które mogłyby ulec uszkodzeniu lub zniszczeniu, gdyby ruch obrotowy był inny.

Po ustaleniu pozycji ryglującej po uruchomieniu magnesu przełączania impulsowego 8 następuje następne ustalenie pozycji ryglującej. To ustalenie jest przede wszystkim korzystne wtedy, kiedy mechanizm ustalający zastosowany jest dla potwierdzenia wstępnego wyboru.

Jeżeli nastąpią zakłócenia w zasilaniu prądem cewki 11 lub gdy jest ona uszkodzona, cztery magnesy trwałe 44', 1,.... dają zabezpieczenie, żeby przyjmowane były w dalszym ciągu

185 667 dokładnie ustalone pozycje ryglowania, nawet wtedy, gdy siła przyciągania F nie jest już taka silna. Przedstawiając to obrazowo, mechanizm ustalający nie zachowuje się już tak, jak to przedstawiono na fig. la i Ib lecz jako czynnościowo najprostsza forma jak na fig. lc.

Przez skręcenie i możliwe opuszczenie uchwytu obrotowego 14 elementy wyznaczające pozycję 41.1,... poruszane są między jednostkami magnesu trwałego 6.1,... a elementami pogłosowymi 60.1,... . Jak te elementy leżą naprzeciw siebie przedstawiono na fig. 3a i 3b. Następnie magnesy trwałe 6.1,... utrzymywane są na jednej tarczy 60. Utrzymywane są one naprzeciw elementów wyznaczających pozycje 41.1,... w odstępie B2. Przez obudowę 20 utrzymywane są jednostki magnetyczne, które wykształcone są jak trwałe jednostki magnetyczne 6.1,...6.n i które posiadają mniej więcej taką samą szerokość i rozmieszczone są w takich samych odstępach. Naprzeciw nich na tarczy 60 leżą również w równych odstępach elementy pogłosowe 60.1,...6O.n. Między magnesami stałymi 6.1,... i elementami pogłosowymi 60,1,... poruszają się oznaczone 41.1...41.Π elementy wyznaczające pozycję, których pozycja zostaje przekształcona w elementach pogłosowych 60.1,... na elektryczny sygnał do dalszej obróbki. Naprzeciw permanentnego-trwałego magnesu przełączającego impulsowo 8 leży element pogłosowy 57, który również rejestruje jego zmiany pozycji i przekształca je w dalszy sygnał do przetwarzania.

W porównaniu z przedstawionym i opisanym na fig. Ib mechanizmem ustalającym, przedstawiony na fig. la mechanizm ustalający uzupełniony jest o podstawowy korpus 4 ewentualnie o element przytrzymujący magnes 90. Znajdują się one częściowo na zewnętrznej obudowie 10, otaczającej wewnętrzną obudowę 20, zaznaczonej jedynie lekko na fig. Ib i lc. Dla dalszego rozbudowania mechanizmu ustalającego, zgodnie z fig. la i Ib o korpus podstawowy 4 wewnętrzna obudowa 20 jest zamknięta ścianką, w której umieszczone są w jednakowych odstępach cztery elementy prowadzące w formie kul 32.1...32.4 w zagłębieniach 33. W środku zagłębień utrzymywany jest permanentny-trwały magnes 8.1. Na fig. 2 przedstawiony jest przekrój poziomy głównego korpusu podstawowego w związku z innymi elementami mechanizmu ustalającego. Na jego powierzchni 13 są umieszczone naprzeciwko siebie cztery układy krzyżowe 21.1, 21.2, 21.3 i 21.4. Składają się one z co najmniej dwóch jednej długości krzyżujących się w środku rowków 22.1, 22.2. Możliwe jest poza tym zastosowanie dalszych krzyżujących się rowków w układach krzyżujących 21.1,... . Na fig. 2 obok mocno narysowanych krzyżujących się rowków 22.2, 22.2 zaznaczone są dwa dalsze, prostopadłe do siebie rowki przesunięte o 45°. Zbiór krzyżujących się ze sobą rowków podwyższa stopnie swobody wykształconych jako kule, elementów prowadzących 32.1, 32.2. Na powierzchni 13 umieszczone są również elementy pogłosowe 59’,1... 59'.n, rejestrujące ruch magnesu permanentnego-trwałego 8.1 i przetwarzające go w sygnał elektryczny. Przy zastosowaniu elementu przytrzymującego magnes 80 dno wewnętrznej obudowy 20 zostaje uzupełnione konfiguracją przedstawioną na fig. 5a, gdzie wewnętrzna obudowa zostaje zamknięta przez element przytrzymujący magnes 90, który pokazuje konfiguracja przedstawiona fig. 5b. Na środku elementu przytrzymującego magnes 90 wpuszczony jest układ magnesu permanentnego-trwałego podobny do krzyża Havelberger*a. Składa się on z ułożonego w środku kwadratowego korpusu magnesu, który na wewnętrznej powierzchni elementu przytrzymującego magnes 90 przechodzi w formie krzyża w cztery permanentne-trwałe magnesy 58.1,...58.4. Każdy z permanentnych-trwałych magnesów wykazuje podobną do tary do prania konfigurację, przy czym równoległe do siebie podłużne zęby 55,1,... 55.n umieszczone są na jej powierzchni. Zęby posiadają w przekroju czworokątną konfigurację, tak że również wgłębienie jest kanciaste. Krzyżowo ułożony układ magnesu permanentnego-stałego 58 może się składać nie tylko z jednego magnesu, lecz może być wykonany w ten sposób, że czworokątny rdzeń jest magnesem permanentnym-trwałym a leżące dookoła oznaczone 58.1, 58.2, 58.3 i 58.4 belki krzyżowe wykonane są z materiału o własnościach magnetycznych szczególnie z żelaza.

W położeniu spoczynkowym na przeciwko czworokątnego magnesu rdzeniowego układu magnesu permanentnego-trwałego w elemencie trzymającym, leży permanentny-trwały magnes 48 o takiej samej konfiguracji. Jest on przedstawiony szczegółowo jako fragment na fig, 5a. Składa się on z kwadratowej powierzchni, która na swoich bocznych krawędziach

185 667

48.1, 48.2, 48.3 i 48.4 w danym przypadku ograniczona jest ścianą. Ta ściana wystaje ponad poziomem powierzchni magnesu permanentnego-trwałego. Element przytrzymujący magnes 80 stanowi powierzchnię wewnętrzną 83, która leży na płaszczyźnie El. W położeniu spoczynkowym leży naprzeciwko gładka powierzchnia wewnętrzna 83 już opisanego uzębienia 54. Na oznaczonej powierzchni wewnętrznej 56 umieszczone są elementy pogłosowe 59.1,...59.n, rejestrujące zmieniające się pozycje magnesu permanentnego-trwałego 8.1 i zmieniające je w elektryczny sygnał do dalszego przetwarzania.

Na fig. 5 i 6 przedstawiony jest mechanizm ustalający w postaci inteligentnej gałki obrotowej. Przy tym naprzeciwko bryły obrotowej 5 leży następna bryła obrotowa 5', która jest tak samo wyposażona w zewnętrzne uzębienie, takie jak bryły obrotowej 5, między nimi znajduje się cewka 11. Wał z przylegającym do niego sworzniem leży naprzeciwko opisanego już permanentnego-trwałego magnesu 8 przełączającego impulsowo. Wał przechodzi bez szwu przez obudowę 100, która jest jednocześnie gałką obrotową i w związku z tym jednostką wyznaczającą pozycje 1. Trwałe magnesy leżące naprzeciwko pod kątem 45° rozmieszczane są w na zewnątrz położonym uzębieniu zewnętrznym. Przyjmowanie każdorazowych pozycji ustalających realizowane jest w ten sposób za pomocą już opisanej nastawczej jednostki wybierającej pozycje. Wysokość takiego mechanizmu ustalającego może być znacznie zredukowana. Obudowa 100 otaczająca aktywną część mechanizmu ustalającego jest bardziej płasko ukształtowana niż pokazano na fig. 6. Istotne jest, że obudowa 100 stanowi jednocześnie guzik włączający 300 i może posiadać ona charakterystyczną dla gałek obrotowych strukturę podwyższającą przyczepność w formie rowków lub tym podobnych.

Na fig. 8 przedstawione są w skali mechanizmy ustalające w wykonaniu jako inteligentne gałki obrotowe. Przy pomocy swojego rurowego, wkręcanego króćca 70 można każdy mechanizm ustalający przykręcić bezpośrednio do płyty czołowej. Przedstawiony na fig. 7 mechanizm ustalający wystaje 3 cm nad płytą montażową podczas gdy przedstawiony na fig. 8 wystaje nad nią tylko 1,3 cm.

Dzięki temu inteligentna gałka obrotowa daje się w łatwy sposób wbudować w wyświetlacz w pojeździe lub nawet w jego kierownicę. Na fig. 9 i 10 ewentualnie na fig. 11 i 12 jest przedstawiony mechanizm ustalający w zakresie jak na fig. Ib, jako rozszerzenie przegubowe.

Wał 5.1 wystaje przy tym jednym końcem z uchylnej jednostki obudowy 173, 184 ewentualnie 273, 284 i jest on wyposażony w przycisk włączający 30.

Uchylna jednostka obudowy przedstawia uchylną obudowę 173 ewentualnie 273, w której obudowa 20 otaczająca jednostkę wybierającą pozycje 2, utrzymywana jest przez dwa naprzeciwko siebie leżące wałki 181,191 ewentualnie 281,291 w sposób umożliwiający obrót. Dzięki temu zapewnione jest przegubowe zawieszenie przedstawionego na fig. Ib mechanizmu ustalającego zgodnie z fig. Ib. Części tego mechanizmu ustalającego, pokazane są jako schematyczne, przekrojowe, przedstawione szczególnie na fig. 10 i 12, jak jednostka wyznaczająca pozycje 1 z zębami wyznaczającymi pozycje 11.1,...1 l.n i znajdującymi się między nimi lukami międzyzębowymi, wyznaczającymi pozycje 19.1,...19.n jak również cewką 11 dookoła wału 5.1. Poza tym pokazana jest jednostka wybierająca pozycje 2 z wieńcem zębowym 44 z jego zębami 41.1,...44.n, otoczonym przez wewnętrzną obudowę 20.

Obudowa uchylna 173 ewentualnie 273 jest w przekroju poprzecznym kwadratową pustą bryłą. Ta pusta bryła jest zamknięta z jednego końca obejmującym ją pierścieniem sferycznym obudowy 193, 293, przechodzącym do środka zamknięcia w korpus zamknięcia w formie tarczy, przez którą przechodzi wał 5.1.

Przycisk włączający 30 wykazuje swoim końcem zwróconym do uchylnej obudowy 173 ewentualnie 273 otwory sferyczne guzika nastawczego 194, 294, które są kompatybilne do pierścienia sferycznego obudowy 193 ewentualnie 293. Przez to przycisk włączający 30 daje się w sposób posuwisty poruszać po uchylnej obudowie 173 ewentualnie 273. Obudowa uchylna 173 ewentualnie 273 jest zamknięta na drugim, otwartym końcu pokrywą 184 ewentualnie 284.

W przeciwległych ściankach obudowy uchylnej 173 zgodnie z fig.9 umieszczone są pojedyncze magnesy nadające 190,l,....190.n. Przez to obudowa uchylna 173 przyjmuje funkcję następnej jednostki wyznaczającej pozycje.

185 667

Natomiast na obudowie uchylnej przedstawionej na fig, 11, pojedynczy magnes nadający 290.1 umieszczony jest w pokrywie 284. Przez to obudowa uchylna 273 łącznie z pokrywą 284 przyjmuje funkcję następnej jednostki wyznaczającej pozycje.

Napisy wyznaczające pozycje 190.1 są rozmieszczone w zmiennych odstępach w przeciwieństwie do magnesów pojedynczych 180.1,... 180.n ewentualnie 280.1 umieszczonych w obudowie 20. Pojedyncze magnesy mogą działać jako trwałe magnesy lub elektromagnesy.

W obudowie 20 zgodnie z fig. 9 obok pojedynczych magnesów 189.1,... znajdują się elementy pogłosowe 197.1,...197.n. Rejestrują one precyzyjnie i bez zakłóceń zmiany pozycji 20.

Na fig. 11 umieszczony jest element pogłosowy 297.1 w obszarze pojedynczego magnesu 289.1. Również on przekazuje w formie elektrycznego sygnału do dalszego przetwarzania zmianę pozycji pojedynczego magnesu 289.1 w stosunku do pojedynczego nadającego magnesu 29O.n przez zmieniony ruch obudowy 20.

Poprzez szczególny układ magnesów i ich biegunów możliwe jest, że wewnętrzna obudowa 20 zawsze będzie przyjmować zdefiniowane pozycje końcowe lub zerowe. Przegubowe zawieszenie umożliwia ruch podobny do joystick przez przycisk włączający 30.

Poniżej przedstawiony zostanie sposób działania mechanizmu ustalającego, jak przedstawiono na fig. la. Przez poruszanie przycisku włączającego 30 elementy prowadzące 32.1,...32.4 w kształcie kulek poruszają się w kierunku X lub Y w rowkach 22.1, 22.2 układów krzyżowych 21.1,...21.4. Poprzez to osiągana jest pozycja podobna do funkcji joystick. Przyjęta pozycja rejestrowana jest w wyniku zmienionej pozycji trwałego-permanentnego magnesu 8.1 w stosunku do jednego z elementów pogłosowych 59.1 i przekazywana do komputera jako sygnał elektryczny. Poprzez ten ruch wybrany zostaje i wyświetlony na wskaźniku „wybór programów nadawczych nadajników radiowych”.

Następnie przycisk włączający 30 zostaje obrócony tak, żeby jednostka wyznaczająca pozycje 1 obróciła się na wale dookoła osi A. Jeżeli przy tym zęby wyznaczające pozycje jednostki wyznaczającej pozycje 1 ustawią się naprzeciwko zębów jednostki wybierającej pozycje, wtedy siła przyciągania 11 spowoduje, że bryła obrotowa 5 pozostanie w danej pozycji. Przez to jest możliwy wybór krokowy pojedynczych nadajników w zakresie nadawczym i wyświetlania ich przy pomocy elementów pogłosowych 60.1,... na wyświetlaczu z podaniem częstotliwości i nazwy nadajnika.

Szczególnie interesujące dla kierowców są radiostacje nadające informacje na temat korków na drogach, gołoledzi i podobnych niebezpieczeństw. Szczególne znaczenie w obszarze przejściowym między dwoma nadajnikami ma bezpośredni wybór nadajnika, w którego obszar następuje wjazd. Ten wywołany nadajnik, wybrany zostaje przez naciśnięcie przycisku włączającego 30 w kierunku osi oznaczonej A. Przez to sworzeń 42 powoduje rozłączenie permanentnego-trwałego magnesu impulsowego przełączania 8 od elementu o właściwościach magnetycznych 28. Ten ruch przełączania impulsowego zostaje ograniczony przez luz, który ma bryła obrotowa 40. Zmieniona pozycja magnesu przełączania impulsowego 8 rejestrowana jest przez element pogłosowy 58. Przekazany elektryczny sygnał tłumaczony jest przez program komputerowy jako sygnał potwierdzenia, że wstępnie wybrany nadajnik zostaje ustawiony na stałe.

Po zaprzestaniu przyciskania przycisku włączającego 30 permanentny-trwały magnes przełączania impulsowego 8 przywiera znowu do elementu o własnościach magnetycznych 28 i ponownie przyciska jednostkę wyznaczającą pozycje 1 na jej pierwsze miejsce. Konfiguracja permanentnego-trwałego magnesu przełączania impulsowego 8 i elementu o właściwościach magnetycznych 28 zastępuje działanie mechanicznej sprężyny. Zaletąjest, że nie może tu dojść do pęknięcia sprężyny lub innych zjawisk uszkodzenia elementu cofającego.

Puszczenie przycisku włączającego 30 powoduje poza tym, że magnes permanentnytrwały 8.1 przesuwa się ponownie nad magnesem permanentnym-trwałym 38 i w ten sposób przyjmuje pozycję podstawową. Jednostka wyznaczająca pozycje 1 utrzymuje swoją ustaloną pozycję tak, że przy skasowaniu wyboru nadajnika przez zakłócenia w nadawaniu lub tym podobne, można go ponownie ustawić poprzez proste przesunięcie do przodu przycisku włączającego-nastawiającego 30 i ponowne potwierdzenie.

Poprzez dalsze poruszanie przycisku włączającego 30 w innym kierunku X lub Y można nastawić dalszy program podstawowy, którego adresy pokazane na wyświetlaczu można

185 667 przeszukiwać poprzez ruch obrotowy dookoła osi A i następnie poprzez wciśnięcie przycisku włączającego 30 w kierunku osi A można uzyskać potwierdzenie ewentualnie wywołanie wyszukanego adresu. Ten adres zostaje nie tylko wyświetlony na wskaźniku, lecz może być również zrealizowany po wybraniu poprzez potwierdzenie funkcji pracy, jak naprzykład ustawienie stałej prędkości.

Szczególną zaletą jest, że zrealizowany zgodnie z wynalazkiem i opisany mechanizm ustalający daje się zrealizować w wielkości przedstawionej na fig, 8. Dzięki temu daje się on zrealizować nawet na bardzo małej powierzchni.

185 667

—Π

185 667

I

185 667

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 60 egz. Cena 4,00 zł.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Zatrzaskowy mechanizm ustalający do wytwarzania, wybierania i ustalania pozycji, szczególnie do przełączania komputera pokładowego pojazdu, sterowania pralki, urządzenia przyspiesznika pedału i tym podobnych, znamienny tym, że jednostka wyznaczająca pozycje (1) składa się z wału (5.1), do którego przyporządkowana jest co najmniej jedna cylindryczna bryła obrotowa (5,5’), przy czym bryła obrotowa (5,5’) posiada zewnętrzne uzębienie przy którym umieszczone są peryferyjnie, promieniście na zewnątrz skierowane zęby wyznaczające pozycje (11.1,...ll.n) ze znajdującymi się między nimi lukami międzyzębnymi, wyznaczającymi pozycje (19.1,....19.n), przy czym pierwszej bryle obrotowej (5,5') przypisana jest jednostka magnetyzująca (11), a drugiej, cylindrycznej bryle obrotowej (40) w której peryferii umieszczony jest co najmniej jeden element wyznaczający pozycje (41.1,..,41.n), przy czym druga bryła obrotowa (40) połączona jest z pierwszą bryłą obrotową (5,5’) i utrzymywanym w sprzężeniu sworzniem (42) przy drugiej, cylindrycznej bryle obrotowej (40), co najmniej jedna współosiowo, częściowo dookoła pierwszej bryły obrotowej (5,5') jednostki wyznaczającej pozycje (1) przyporządkowana jest pierwsza jednostka wybierająca pozycje (2), składająca się z wieńca zębowego (44) posiadającego wewnętrzne uzębienie przy peryferyjnie, promieniście skierowanych do wewnątrz zębach (44.1,...44.n) i znajdującymi się między nimi lukami międzyzębowymi, przy czym w wieńcu zębowym (44) co najmniej częściowo przyporządkowana jest co najmniej jedna bryła magnesu (44.1',...44.n') i pierwsza jednostka przekazująca pozycje (60), którą charakteryzuje co najmniej pierwszy element rejestrujący pozycje (6.1,...6.n, 60.1...60.n), druga jednostka wybierająca pozycje (29), która posiada wyżłobienie, przez które należy przeprowadzić sworzeń (42) i druga jednostka przekazująca pozycje (8, 29), którą charakteryzuje co najmniej drugi element rejestrujący pozycje (57), przy czym jednostka wyznaczająca pozycje (1) powinna być poruszana wokół podłużnej osi (A) i przy tym zęby wyznaczające pozycje (11.1,...ll.n) przy pozostawieniu w danym wypadku szczeliny powietrznej (odstęp B3) powinny być unieruchomione naprzeciwko zębów (44.1,...44.n) pierwszej jednostki wyznaczającej pozycje (2) i te pozycje elementów wyznaczających pozycje (44.1,...44.n) powinny być rejestrowane przez pierwsze elementy rejestrujące pozycje (6.1,...6.n, 60.1...60.n), przy czym w dalszym ciągu jednostkę wyznaczającą pozycje (1) należy przesunąć wzdłuż osi podłużnej (A) ze sworzniem (42) w wyżłobieniu i przy tym drugą bryłę obrotową (40) co najmniej częściowo nasadzić na drugą jednostkę wybierającą pozycję (2) lub (29) i tę pozycję należy zarejestrować przez drugi element rejestrujący pozycje (57), natomiast podstawowy korpus (4), któremu podporządkowana jest płaszczyzna (E) leżąca poprzecznie do osi podłużnej (A), na którego powierzchni (13; 56) zwróconej do pierwszej jednostki przekazującej pozycje (60) jest przyporządkowany co najmniej pierwszy permanentny-trwały magnes (38; 58.1,... 58.4), przy czym pierwszemu pemamentnemu-trwałemu magnesowi (38; 58.1,...58.n) przyporządkowany jest drugi pemamentny-trwały magnes (8.1) co najmniej częściowo leżąc w drugiej jednostce przekazującej pozycje i trzeciej jednostce przekazującej pozycje (13; 56) z co najmniej jednym, trzecim elementem rejestrującym pozycje (8.1, 59.1...59Ί,... 59'.n), przy czym jednostka wyznaczająca pozycje (1) powinna przemieszczać się przez drugą jednostkę wybierającą pozycje (60) dwuwymiarowo w stosunku do korpusu podstawowego (4) z kierunkiem przemieszczania (21.1,.. 21.4, 32.1,...32.4: 56, 58.1,...58.4) i ta pozycja jest rejestrowana przez trzecie elementy rejestrujące pozycje (8.1, 59.1,... 59.n; 8.1, 59'.1....59'n), natomiast obudowie uchylnej (173, 184, 273, 284) jako trzeciej jednostki wybierającej pozycje, przyporządkowany jest co najmniej jeden pojedynczy, wyznaczający magnes (91.1,..91,n; 290.1) i która jest utrzymywana przegubowo z jednostką wyznaczającą pozycje (1), wyposażoną w co najmniej jeden pojedynczy magnes wyznaczający pozycje (189.1,...189.n; 291.1) i czwartą jednostkę przekazującej pozycje (20, 180.1,...18O.n; 20, 281.1) z co najmniej jednym, czwartym elementem rejestrującym pozycje

185 667 (197.1,...197.η; 297.1), przy czym jednostkę wyznaczającą pozycje (1) należy przestawić naprzeciw jednostki uchylnej obudowy (173,184; 273, 284) i tą pozycję należy zarejestrować przez czwarte elementy rejestracji pozycji (197.1,...197.n; 297.1),
2. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1, znamienny tym, że wał (5.1) i pierwsza cylindryczna bryła obrotowa (5, 5’) tworzą jedną bryłę i są wykonane z materiału o własnościach magnetycznych.
3. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1, znamienny tym, że jednostka magnetyczna składa się co najmniej z jednej cewki (11), która jest przynajmniej częściowo umieszczona na wale (5.1) i przynajmniej częściowo na pierwszej bryle obrotowej (5,5’).
4. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1, znamienny tym, że pierwsza jednostka przekazująca pozycję ma postać bryły tarczowej (60) na której, naprzeciwko co najmniej jednej jednostki magnesu trwałego (6.1...6.n) przyporządkowany jest pierwszy element pogłosowy (60.1,...6O.n) między którymi poruszane i ustawiane są elementy wyznaczające pozycje (41.1,...41.n) jako na drugiej bryle obrotowej (40) utrzymywane w odstępach chorągiewki o właściwościach magnetycznych.
5. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1, znamienny tym, że podstawowy korpus (4) na swojej powierzchni (13) leżącej poprzecznie do podłużnej osi (A), zwróconej do drugiej jednostki wybierającej pozycje, której położenie odpowiada mniej więcej płaszczyźnie (E), posiada umieszczone cztery układy krzyżowe (21.1,...21.4) przyporządkowane w danym przypadku parami do tworzących układ współrzędnych osi (X,Y), gdzie układy krzyżowe (21.1,...21.4) składające się z dwóch krzyżujących rowków (22.1, 22.2) wykonanych w materiale korpusu bazowego (4), których punkty przecięcia (P) i jeden z rowków leżą na danej osi współrzędnych (Χ,Υ) i przewidziana jest wewnętrzna obudowa (20) która otacza co najmniej jednostkę wyznaczającą pozycje (1) i pierwszą jednostkę przekazującą i rejestrującą pozycje, która jest zwrócona do korpusu podstawowego (4) i umieszczona równolegle do płaszczyzny (E) ściana (23) z wystającymi poza płaszczyznę ściany i wewnątrz układu krzyżowego ruchomymi elementami prowadzącymi (32.1,...32.4), przy czym elementy prowadzące (32.1 32.4) znajdują się w identycznych odstępach jak punkty przecięcia (P) tworząc układ krzyżowy rowków (22.1, 22.2).
6. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1, znamienny tym, że jednostka wyznaczająca pozycje (1) albo jedna z jednostek wybierających pozycje podparta jest co najmniej jednym elementem przytrzymującym magnes (80), posiadającym jeden centralnie umieszczony permanentny-trwały magnes (48), który przeważnie leży w dalszej płaszczyźnie (El), której wewnętrzna płaszczyzna (83) przyporządkowana jest pierwszemu elementowi przytrzymującemu magnes (80) i korpus podstawowy (4) wykazujący układ permanentnych-trwałych magnesów (58) tworzących układ współrzędnych (XI, Yl), który wpuszczony jest w drugi element przytrzymujący magnes (90) w taki sposób, że należące do układu permanentnych-trwałych magnesów (58), magnesy permanentne-trwałe (58.1,...58.4) leżą swoją powierzchnią zewnętrzną (54) na powierzchni wewnętrznej (46) drugiego elementu przytrzymującego magnes, który styka się z powierzchnią wewnętrzną (83) pierwszego elementu przytrzymującego magnes (80) i przyporządkowane są parami do danej osi współrzędnych układu współrzędnych (XI, Yl).
7. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz 1, znamienny tym, że druga jednostka wyznaczająca pozycje jest trzymanym w elemencie tulei (29) na dnie o właściwościach magnetycznych (27) trwałym, przełączającym impulsowo magnesem (8), który jest jednocześnie drugą jednostką przekazywania pozycji, której zmiana pozycji rejestrowana jest przez drugi element pogłosowy (57) jako drugi element przekazujący pozycje.
8. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz 1 albo 7, znamienny tym, że trwały, uchylny, przełączający magnes (8) przytrzymywany jest przy magnetycznie przyciągającej pozycji na ferrytowym dnie (27) przez naprężony sworzeń (42) jednostki wyznaczającej pozycje (1) w segmencie tulei (29).
9. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1, znamienny tym, że trzecia jednostka przekazująca utworzona jest co najmniej przez drugi magnes trwały (8.1,48), którego zmiana pozycji rejestrowana jest przez trzecie elementy rejestrujące jako trzecie elementy pogłosowe (8.1.).

185 667
10. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1, znamienny tym, że uchylna jednostka obudowy jako uchylna obudowa (173; 273) jest wykonana jako przynajmniej częściowo z jednej strony zamknięty, pusty cylinder lub prosty prostopadłościan, którego otwarta strona jest częściowo zamknięta przez pokrywę (184; 284).
11. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1 albo 10, znamienny tym, że uchylna obudowa (173; 273) i pokrywa (184; 284) tworzą jednocześnie trzecią jednostkę wybierającą pozycje, w której umieszczone są pojedyncze magnesy wyznaczające pozycje (190.1,... 19O.n; 290.1).
12. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 5, znamienny tym, że elementy prowadzące (32.1,...32,4) są kulami, które w omawianym mechanizmie wprowadzone są w zagłębienia (33) wykonane w ścianie (23) wewnętrznej obudowy (20).
13. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1 albo 5, znamienny tym, że korpus podstawy (4) stanowi część zewnętrznej, najkorzystniej cylindrycznej obudowy (10), która przynajmniej częściowo otacza wewnętrzną obudowę (20).
14 Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 13, znamienny tym, że zewnętrzna obudowa (10) posiada w swojej, leżącej na przeciwko podstawowego korpusu ścianie (14) otwory (14.1,...14.n) dla przyjęcia elementów łączących (14.1.1,...14.1.n), łączących obudowę z przyciskiem włączającym (30).
15. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, że wał (5.1) zaopatrzony jest w przycisk włączający (30).
16. Zatrzaskowy mechanizm, według zastrz. 15, znamienny tym, że przycisk włączający (30) ma kształt guzika i przynajmniej częściowo otacza wewnętrzną obudowę (20), przy czym przycisk (30) posiada wgłębienie (34) ułatwiające obsługę.

* * *