PL190183B1 - Przyrząd do pomiaru resiliencji błony śluzowej jamy ustnej - Google Patents

Abstract

1. Przyrzad do pomiaru resiliencji blony sluzowej jamy ustnej, znamienny tym, ze sklada sie z objemki (1) zintegro- wanej ze sprezyna dociskowa (3) zakon- czona wycieciem w ksztalcie litery „U”, w któ- rym zamocowany jest rozlacznie trzpien (2) zakonczony penetratorem (3) i wyposazony w sprezysty wskaznik (5) osadzony w ufor- mowanej w penetratorze (6) szczelinie (4) o przebiegu poludnikowym, przy czym w dol- nej czesci objemki (1) znajduje sie otwór (7) wspólosiowy z trzpieniem (2) o srednicy wiekszej od srednicy trzpienia (2). Fig. 1 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest przyrząd służący do pomiaru resiliencji błony śluzowej wewnątrz j amy ustnej.

Protezy zębowe, w konstrukcji których wykorzystuje się nośne własności śluzówki do przenoszenia sił żucia, należą do najczęściej stosowanych form uzupełniania braków zębowych. O komforcie użytkowania tych protez decyduje stabilność ich posadowienia oraz wielkości lokalnych naprężeń stykowych. W przypadku protez całkowitych, obydwa wymienione czynniki zależą głównie od resiliencji błony śluzowej. Prawidłowe wykonanie protezy zależy w dużej mierze od właściwej oceny stanu protezowanego pola.

Aktualnie w praktyce klinicznej w ogromnej większości protezy wykonywane są w oderwaniu od jednoznacznej oceny resiliencji i podłoża. Wynika to głównie z braku prostych przyrządów możliwych do zastosowania w warunkach każdego gabinetu stomatologicznego.

Powszechnie stosowane sposoby oceny wielkości zagłębienia błony śluzowej protezowanego pola, jak badanie palpacyjne lub za pomocą upychadła kulkowego, dają wyniki bardzo niedokładne co powoduje, że wykonane na ich podstawie protezy są dotkliwie niewygodne w użytkowaniu.

Podejmowane próby wprowadzenia przyrządów do oceny resiliencji błony śluzowej nie znalazły szerokiego zastosowania.

Znane z literatury rozwiązanie konstrukcyjne resiliencjometru (Włodzimierz Józefowicz, „Resilio 4W-2, przyrząd do badania na ucisk błony śluzowej pokrywającej podniebienie twarde i wyrostki zębodołowe szczęki”, Czasopismo Stomatologiczne 1966, XIX, 5, s. 583-587) składa się z zamkniętego walcowego korpusu z umocowaną w nim przy pomocy nastawnej sprężyny, końcówki zagłębiającej. Powierzchnia zewnętrzna korpusu stanowi końcówkę nnnrnwa ~ w * ~ . *χ.

Korpus czujnika połączony jest z dźwignią zamocowaną sprężyście w rączce, która wyposażona jest w układ złożony ze śruby regulacyjnej, spustu i tłoka.

Gdy siła nacisku na powierzchnię oporową osiąga wartość zadaną przy pomocy śruby regulacyjnej, spust zwalnia tłok blokujący końcówkę pomiarową w korpusie.

Wprowadzona w przyrządzie zasada jednoczesnego obciążania końcówki zagłębiającej i powierzchni oporowej, przy możliwym dowolnym kształtowaniu proporcji pomiędzy obydwiema

190 183 siłami, jest niejasna i przy braku zaleceń co do warunków przeprowadzania pomiaru, utrudnia w praktyce interpretację uzyskanych wyników'.

Kolejnym opisanym w literaturze przyrządzam służącym do oceny śluzówki pod kątem jej zdolności do współpracy z protezą zębową, jest przyrząd do badania grubości śluzówki. (Włodzimierz Józefowicz, „Przyrząd do badania grubości tkanek miękkich pokrywających bezzębne wyrostki zębodołowe” Protetyka Stomatologiczna, 1967, 10, s. 19-22). Przyrząd składa się z metalowej rurki zakończonej kapturem oporowym oraz tłoka. Do obu tych części zamocowane są trzpienie pomiarowe. W tłoku znajduje się kanał, w którym przez pokręcenie śruby mocuje się igłę. Tłok odpychany jest do pozycji wyjściowej przez znajdującą się w rurce sprężynkę.

Pomiar polega na przebiciu błony śluzowej igłą, bez możliwości obiektywnej kontroli nacisku na tłok, oraz pomiarze wzajemnego przemieszczenia rurki metalowej zakończonej kapturem oporowym i tłoka z zamocowaną igłą. Przyrząd ten ma w stosunku do przestrzeni jamy ustnej znaczną wysokość, co w wielu miejscach protezowanego pola utrudnia wprowadzenie igły w badane połę pod odpowiednim kątem. Dociskanie kaptura oporowego do błony śluzowej sprężyną będzie potęgować błąd powodowany brakiem całkowitego przylegania powierzchni oporowej do powierzchni badanej. Przyrząd ten pomimo znacznego postępu w stosunku do opisanego wcześniej urządzenia, również nie został wprowadzony w praktyce klinicznej. Z istniejących urządzeń najbardziej zbliżone funkcją do przyrządu będącego przedmiotem wynalazku są urządzenia do badania skóry.

Znane z polskiego opisu patentowego nr 140 435 urządzenie do badania twardości części ciała istot żywych składa się z korpusu, w którym suwliwie osadzony jest zaopatrzony w podziałkę trzpień oparty na spiralnej sprężynie, zaś w części dolnej korpusu ma postać trzpienia z suwliwie osadzonym obciążnikiem z wskaźnikiem i zakończony jest stopką. W górnej części korpusu umocowany jest drugi wskaźnik współpracujący z podziałką trzpienia wystającego z korpusu.

Opatentowane urządzenie służy do badania twardości części ciała, nie może jednak ze względu na swe rozmiary i konstrukcję, być stosowane w praktyce stomatologicznej.

Przyrząd do pomiaru podatności błony śluzowej jamy ustnej, według wynalazku, składa się z objemki zakończonej wycięciem w kształcie litery „U”, zintegrowanej ze sprężyną dociskową. W wycięciu objemki zamocowany jest rozłącznie trzpień zakończony kulistym penetratorem. W penetratorze uformowana jest szczelina o przebiegu południkowym, w której osadzony jest sprężysty wskaźnik posiadający w przybliżeniu kształt litery „S” z końcówkami ramion swobodnie wychodzącymi poza szczelinę. Wskaźnik może być osadzony w szczelinie rozłącznie lub trwale. W dolnej części objemki znajduje się otwór współosiowy z trzpieniem, o średnicy większej od średnicy trzpienia.

Przedmiot wynalazku pokazany jest w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój podłużny przyrządu, fig. 2 przekrój poprzeczny przechodzący przez oś trzpienia, fig. 3 przekrój poprzeczny trzpienia.

Przyrząd składa się z objemki 1 dostosowanej do kciuka, wyciętej z jednego kawałka blachy wraz ze sprężyną dociskową 3. Wytoczony na trzpieniu 2 rowek umożliwia jego łatwy montaż, poprzez wsunięcie, w wykonane na końcu sprężyny dociskowej wycięcie w kształcie litery „U”. Taki sposób mocowania trzpienia 2 umożliwia jego szybką wymianę, co pozwala zastosować w trakcie badania pacjenta różne warianty jego rozwiązań dostosowane do indywidualnych cech ukształtowania protezowanego pola. W dolnej części objemki na palec wykonano otwór 7 współosiowy z trzpieniem 2 umożliwiający kontakt opuszki palca, informujący o osiągnięciu żądanej wielkości ugięcia sprężyny. W penetratorze 6 wykonano szczelinę 4 poprawiającą stabilność prowadzenia wskaźnika 5 określającego położenie początkowe. W przedstawionym przykładzie, wskaźnik 5 stanowi sprężynka posiadająca w przybliżeniu kształt litery „S” z końcówkami ramion swobodnie wychodzącymi poza szczelinę 4. Wskaźnik 5 utrzymywany jest w szczelinie 4 dzięki sile tarcia.

Pomiaru dokonuje się przez wgniatanie penetratora 6 w śluzówkę. Na niezdeformowanej części śluzówki, w punktach oddalonych od osi penetratora 6, opiera się wskaźnik 5. Podczas pomiaru wskaźnik 5 przesuwa się na trzpieniu 2 zachowując położenie początkowe

190 183 względem śluzówki. Wielkość przesunięcia wskaźnika 5 mierzona następnie dokładnie przy pomocy np. suwmiarki cyfrowej, odpowiada głębokości wgniecenia penetratora 6 w śluzówkę.

Przedstawiona konstrukcja przyrządu jest zwarta, posiada niewielkie wymiary, zapewnia prostotę przeprowadzenia pomiaru przy dużym dostępie do pola, jest łatwa do demontażu i sterylizacji.

C-C

Fig.3

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 50 egz. Cena 2,00 zł.

Claims (4)

Zastrzeżenia patentowe

1. Przyrząd do pomiaru resiliencji błony śluzowej jamy ustnej, znamienny tym, że składa się z objemki (1) zintegrowanej ze sprężyną dociskową (3) zakończoną wycięciem w kształcie litery „U”, w którym zamocowany jest rozłącznie trzpień (2) zakończony penetratorem (3) i wyposażony w sprężysty wskaźnik (5) osadzony w uformowanej w penetratorze (6) szczelinie (4) o przebiegu południkowym, przy czym w dolnej części objemki (1) znajduje się otwór (7) współosiowy z trzpieniem (2) o średnicy większej od średnicy trzpienia (2).

2. Przyrząd według zastrz. 1, znamienny tym, że sprężysty wskaźnik (5) osadzony jest w szczelinie (4) rozłącznie.

3. Przyrząd według zastrz. 1, znamienny tym, że sprężysty wskaźnik (5) osadzony jest w szczelinie (4) trwale.

4. Przyrząd według zastrz. 1, znamienny tym, że sprężysty wskaźnik (5) osadzony w szczelinie (4) posiada w przybliżeniu kształt litery „S” z końcówkami ramion swobodnie wychodzącymi poza szczelinę (4).