PL194300B1 - Układ okuć i sposób montażu układu okuć - Google Patents

Abstract

1. Uklad okuc, umieszczanych w rowku oku- ciowym, zwlaszcza w okiennym skrzydle roz- wiernym, rozwierno-uchylnym lub uchylnym, zawierajacy co najmniej dwa zespoly funkcjo- nalne, przy czym co najmniej dwa zespoly funk- cjonalne sa sprzezone napedowo przez zespól laczacy, który jest ustalony w obszarze dna row- ka okuciowego przez co najmniej jeden element prowadzacy i sprzega napedowo co najmniej dwa zespoly funkcjonalne, znamienny tym, ze co najmniej jeden element prowadzacy (62) zespolu laczacego (38) posiada dwa ramiona zaciskowe (64, 66) elastycznie wcisniete w ro- wek okuciowy (24), a pomiedzy nimi usytuowane przeciwlegle do dna (80) rowka okuciowego (24) wybranie przyjmujace (86), przy czym element prowadzacy (62) w rodzaju zatrzasku podchwy- tuje zespól laczacy (38) za pomoca podciec (84, 88) na ramionach zaciskowych (64, 66). PL PL PL

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest układ okuć, umieszczany w rowku okuciowym, zwłaszcza w skrzydle okiennym rozwiernym, rozwierno-uchylnym lub uchylnym oraz sposób montażu układu okuć.

Z opisu DE 196 07 366A1 jest znany układ okuć, w którym szereg zespołów funkcjonalnych, przykładowo łożysk narożnych, przekładni krawędziowych i zespołów blokujących jest umieszczonych w rowku okuciowym skrzydła okiennego. Te zespoły funkcjonalne są sprzężone napędowo przez zespoły łączące tak, że przykładowo przez uruchomienie przekładni krawędziowej siła uruchamiająca poprzez różne zespoły łączące jest przenoszona do i pomiędzy zespołami funkcjonalnymi. Przy tym układzie każdy zespół łączący zawiera szynę ustalaną w skrzydle okiennym oraz drążek napędowy, prowadzony przesuwnie w szynie w jej kierunku wzdłużnym, który w swoich obszarach końcowych jest sprzężony z zespołami funkcjonalnymi. Taki układ jest stosunkowo nakładczy, ponieważ w obszarach, leżących pomiędzy zespołami funkcjonalnymi i spełniającymi jedynie funkcję sprzęgania, zespoły łączące, zestawiane w nakładczy sposób z szeregu części, muszą być ustawione w odpowiednim położeniu, a przy procesie umieszczania w skrzydle, z jednej strony muszą być uchwycone na stałe widoczne szyny, a z drugiej strony to uchwycenie nie może ograniczać przesuwności drążków napędowych. W celu ustalenia tego rodzaju zespołów łączących szyny mają ogółem szereg otworów przelotowych dla śrub, przy czym drążki napędowe w obszarach, przyporządkowanych do tych otworów, mają wzdłużne otwory przelotowe tak, że śruby mocujące są, poprzez szyny i drążki napędowe, wkręcone w skrzydło okienne, przy czym drążki napędowe są przesuwne w kierunku wzdłużnym. Takie wzdłużne rozmieszczenie otworów w drążkach napędowych, zwłaszcza przy dużych skrzydłach może prowadzić do problemów stateczności, ponieważ drążki napędowe przez te otwory mają osłabione obszary.

Z opisu DE-05 22 42 305 jest znany układ okuć, w którym w obszarze zespołów łączących, sprzęgających pojedyncze zespoły funkcyjne nie ma żadnych szyn. Rowek okuciowy jest tak ukształtowany, że w obszarze podstawy rowka posiada boczne wypukłości a zespoły łączące, utworzone z płaskiego materiału mają odpowiednie wypukłości prowadzące.

Za pomocą tych wypukłości prowadzących pojedyncze zespoły prowadzące są prowadzone w rowku okuciowym przesuwnie w kierunku wzdłużnym i zabezpieczone przed wypadnięciem. Taki układ ma niedogodność, że wypukłości w zespołach prowadzących, aby zapewnić wymaganą dokładność prowadzenia, muszą być wykonane z wysoką dokładnością a sam proces montażu jest nadzwyczaj nakładczy, ponieważ najpierw wszystkie zespoły, to znaczy zespoły funkcjonalne i zespoły łączące muszą być między sobą połączone poza skrzydłem a następnie w stanie złączenia muszą być z jednej strony wprowadzone w kierunku wzdłużnym do rowka okuciowego.

Z opisu PL 182 006 Zgłaszającego jest znany układ montażowy okucia dla skrzydła okiennego, który składa się z czterech rodzajów zespołów funkcjonalnych, a mianowicie służących do zmiany kierunku przesuwu do napędu, w postaci mechanizmu krawędziowego, szyny i z zespołów łączących, do połączenia wspomnianych zespołów. Zespoły łączące z jednej strony są wyposażone w element zębaty, a z drugiej strony posiadają współpracujący element zębaty, wykonany na większej długości, co pozwala na późniejsze przycinanie zespołu łączącego na żądaną długość. Dzięki takiemu ukształtowaniu układu okuć uzyskano jego łatwe dopasowanie do różnych wymiarów skrzydła.

Sposób montażu wspomnianego układu okuć w rowku okuciowym polega na tym, że najpierw umieszcza się i ustala się co najmniej dwa zespoły funkcjonalne, a następnie umieszcza się zespół łączący, sprzęgający napędowo te zespoły funkcjonalne.

Zadaniem wynalazku jest opracowanie układu okuć umieszczanych w rowku okuciowym, który przy prostej i korzystnej w kosztach budowie posiadałby wysoką stabilność i zapewniałby bezpieczeństwo eksploatacji.

Zadanie to zostało rozwiązane dzięki temu, że co najmniej jeden element prowadzący zespołu łączącego posiada dwa ramiona zaciskowe, elastycznie wciśnięte w rowek okuciowy, a pomiędzy nimi usytuowane przeciwlegle do dna rowka okuciowego wybranie przyjmujące, przy czym element prowadzący w rodzaju zatrzasku podchwytuje zespół łączący za pomocą podcięć na ramionach zaciskowych.

Według wynalazku, co najmniej jeden element prowadzący jest ustalony w rowku okuciowym, korzystnie przez wetknięcie, zatrzaśnięcie, połączenie na stałe.

Korzystnie, co najmniej dwa, umieszczone w odstępie od siebie, elementy prowadzące są przyporządkowane co najmniej jednemu zespołowi łączącemu.

PL 194 300 B1

Zgodnie z wynalazkiem zespół łączący, w obszarach sprzęgających zespół funkcjonalny, posiada złącze, a każdy zespół funkcyjny, sprzęgany przez zespół łączący, posiada współpracujące złącze, przy czym zespół łączący w swoich obu obszarach posiada tak samo ukształtowane złącza.

Według wynalazku złącza w obszarze sprzęgającym mają, co najmniej jeden zewnętrzny obszar uzębiony, a współpracujące złącza zespołów funkcjonalnych mają co najmniej jeden wewnętrzny obszar uzębiony.

Korzystnie zespół łączący, sprzęgający napędowo dwa zespoły funkcjonalne, jest wykonany z materiału okrągłego, korzystnie z metalu, zwłaszcza stanowi element w postaci drąga, który w swoich obszarach końcowych posiada złącze.

W innym wykonaniu zespół łączący, sprzęgający napędowo dwa zespoły funkcjonalne, zawiera teleskopowe urządzenie drągowe, utworzone z co najmniej jednej rury zewnętrznej i co najmniej jednego drąga, przesuwnego w rurze zewnętrznej i blokowalny w położeniu przesuwnym, przy czym w rurze zewnętrznej są umieszczone dwa drągi, które na swoich obszarach końcowych, wystających zrury zewnętrznej mają złącze.

Korzystne jest, gdy co najmniej jeden element prowadzący jest wykonany z tworzywa sztucznego.

W jeszcze innym wykonaniu układ zawiera, co najmniej trzy zespoły funkcjonalne, przy czym pomiędzy co najmniej dwoma tymi zespołami funkcjonalnymi, korzystnie wszystkimi jest umieszczony zespół łączący.

Według wynalazku, co najmniej jeden zespół funkcjonalny zawiera napęd, utworzony korzystnie przez mechanizm krawędziowy, element nastawczy, zespół blokujący lub przekładnię zmianową.

Korzystnie rowek okuciowy jest wyposażony w zestaw osłonowy do co najmniej częściowej osłony układu okuć.

Zgodnie z wynalazkiem zespół łączący jest zabezpieczony przed rozłączeniem z zespołami funkcjonalnymi.

Dzięki zastosowaniu co najmniej jednego elementu prowadzącego dla zespołu łączącego, który to element prowadzący jest ustalany w obszarze dna rowka okuciowego, po pierwsze jest zapewnione, że zespoły łączące są w odpowiedni sposób prowadzone w rowku okuciowym, a po drugie jest zapewnione, że zespoły łączące są zabezpieczone przed wypadnięciem z rowka okuciowego. Można zrezygnować ze względnie nakładczych szyn a stabilność zespołów łączących, w celu ustalania innych części składowych nie jest wymagana. Ponadto nie jest wymagane wytworzenie rowka okuciowego z wysoką dokładnością, ponieważ funkcja prowadzenia jest przejęta przez proste, a zatem z wysoką dokładnością wytwarzane, elementy prowadzące.

Układ okuć według wynalazku po pierwsze usuwa znane ze stanu techniki niedogodności zmniejszenia bezpieczeństwa prowadzenia a po drugie ma korzystną w kosztach a jednocześnie pewną w działaniu konstrukcję.

Zwraca się uwagę, że w sensie niniejszego opisu zespół funkcyjny w układzie okuć jest zespołem, który urzeczywistnia funkcje wymagane do pracy skrzydła, wyposażonego w tego rodzaju układ okuć. Zespoły łączące są zespołami, przez które te zespoły funkcjonalne są między sobą sprzężone, a zatem napędzane, które jednakże w ogólności nie są wymienne z innymi częściami składowymi skrzydła lub ramy skrzydła.

Ponieważ zespół łączący sprzęgający napędowo dwa zespoły funkcjonalne jest ukształtowany z materiału okrągłego, korzystnie z metalu, to po pierwsze zespoły łączące są wytwarzane z bardzo korzystnego w kosztach materiału, a po drugie materiał okrągły ma wysoką stabilność, która jest korzystna zwłaszcza przy zastosowaniu przy względnie dużych skrzydłach i względnie dużych przenoszonych siłach.

Aby w układzie okuć według wynalazku móc realizować zwłaszcza w obszarze zespołów łączących dopasowanie do różnych wymiarów skrzydła lub móc kompensować niedokładności wymiarowe przy wytwarzaniu skrzydła, zespół łączący, sprzęgający napędowo dwa zespoły funkcjonalne, zawiera teleskopowe urządzenie drągowe z co najmniej jedną rurą zewnętrzną i co najmniej jeden drąg przesuwny w rurze zewnętrznej i blokowalny w położeniu przesuwnym, korzystnie dwa drągi, które na swoich obszarach końcowych, wystających z rury zewnętrznej mają złącze.

Układ okuć według wynalazku, po jego umieszczeniu w skrzydle w dalekim stopniu uniemożliwia gromadzenie się brudu w obszarze rowka okuciowego, ponieważ po umieszczeniu w nim układu okuć jest on co najmniej częściowo osłonięty.

Przy tym zwraca się uwagę, że tego rodzaju osłona funkcjonuje całkowicie niezależnie od każdorazowego zespołu łączącego tak, że unika się problemów znanych ze stanu techniki.

PL 194 300 B1

Zadaniem wynalazku jest również opracowanie prostego sposobu montażu układu okuć w rowku okuciowym, zwłaszcza w skrzydle rozwiernym, rozwierno-uchylnym lub uchylnym.

Zadanie to zostało rozwiązane dzięki temu, że po kroku umieszczania i ustalania co najmniej dwóch zespołów funkcjonalnych w rowku okuciowym, a przed krokiem umieszczania zespołu łączącego, sprzęgającego napędowo dwa zespoły funkcjonalne, w rowku okuciowym i wprowadzania w przypór złącza zespołu łączącego ze złączami współpracującymi sprzęgniętych napędowo zespołów funkcjonalnych, przeprowadza się krok ustalania w rowku okuciowym co najmniej jednego elementu prowadzącego dla zespołu łączącego.

Korzystnie w roku okuciowym jednocześnie umieszcza się wszystkie zespoły funkcjonalne a także wszystkie zespoły łączące.

Zgodnie z wynalazkiem w rowku okuciowym jednocześnie umieszcza się wszystkie elementy prowadzące dla wszystkich zespołów łączących.

Korzystnie umieszczanie i ustalanie wszystkich części układu okuć przeprowadza się automatycznie.

Sposób montażu układu okuć według wynalazku ma zaletę, że przy uproszczonej budowie, zwłaszcza w obszarze zespołów łączących, zapewnia wysokie bezpieczeństwo pracy i stabilności. Ponieważ pojedyncze elementy prowadzące w obszarze dna rowka okuciowego są mocowane, przykładowo przez przykręcenie do dna rowka lub przez zatrzaśnięcie w wybraniu, zanim zespoły łączące zostaną umieszczone w skrzydle, jest znacznie uproszczony proces wytwarzania. Poza tym zespoły łączące według wynalazku mają zaletę, że one na swoich obu końcach mają identyczne obszary do sprzęgania, w postaci uzębienia zewnętrznego tak, że pojedyncze elementy łączące mogą być wytwarzane w sposób ekonomiczny i korzystny w kosztach, zwłaszcza, że używa się materiału okrągłego. Tego rodzaju układ okuć jest szczególnie odpowiedni do automatycznego umieszczania w skrzydłach, nie tylko okiennych, ale także drzwiowych.

Układ okuć według wynalazku jest uwidoczniony w przykładach wykonania na schematycznym rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok rozwieranego skrzydła okiennego, wyposażonego w układ okuć według wynalazku, fig. 2 - widok odpowiadający fig. 1 okna uchylnego skrzydła okiennego, wyposażonego w układ okuć według wynalazku, fig. 3 - przekrój według linii III-lII na fig. 4, w obszarze zespołu łączącego, fig.4 - widok w kierunku strzałki IV na fig. 3, fig. 5 - obszar sprzęgania zespołu łączącego i zespołu funkcjonalnego, fig. 6 - widok z kierunku strzałki VI na fig. 5, fig. 7 - widok zespołu łączącego według wynalazku, fig. 8 - widok w kierunku strzałki VIII na fig. 7, fig. 9 - pierwszy krok roboczy umieszczania układu okuć w skrzydle, fig. 10 - drugi krok roboczy umieszczania układu okuć w skrzydle, fig. 11 - schematyczny przekrój wzdłużny alternatywnego ukształtowania zespołu łączącego, fig. 12 - zespół łączący z fig. 11 w stanie rozciągniętym a fig. 13 - widok odpowiadający fig. 3 alternatywnego układu okuć, zwłaszcza elementu prowadzącego.

Figura 1 pokazuje skrzydło okienne 10, zwane dalej skrzydłem, które jest skrzydłem rozwiernym, mającym dwa łożyska obrotowe 12, 14 poprzez które skrzydło 10 jest umieszczone wychylnie na nie przedstawionej, nieruchomej ościeżnicy wokół pionowej osi. W ramie 16, w obszarze obwodu zewnętrznego, na obu poziomych dźwigarach 18, 20 oraz pionowym dźwigarze 22, na którym nie ma żadnych łożysk, jest umieszczony rowek okuciowy 24, w którym jest umieszczany układ okuć 26.

Układ okuć 26 zawiera szereg zespołów funkcjonalnych 28, 30, 32, 34, 36 oraz zespoły łączące 38, sprzęgające napędowo dwa zespoły funkcjonalne 28, 30, 32, 34, 36. W przedstawionym skrzydle 10 oba zespoły funkcjonalne 28, 36 są zespołami blokującymi, które mają trzpienie blokujące 40, które są przesuwne w kierunku wzdłużnym dźwigara 18 lub 20 i przy tym ruchu przesuwnym za pomocą zapadek blokujących są umieszczane w lub poza przyporem. Oba zespoły blokujące 28, 36 mogą być identycznej budowy. Zespoły funkcjonalne 30, 34 stanowią zwrotnicę narożną, która dodatkowo ma trzpienie blokujące 42, które blokują skrzydło 10 z nie pokazaną ościeżnicą i zawracają siłę napędową, wytwarzaną przez zespół funkcjonalny 32, ukształtowany jako mechanizm krawędziowy, do zespołów blokujących 28, 36. Oba zespoły funkcjonalne 30, 34, to znaczy obie zwrotnice narożne również mogą być zbudowane identycznie. Zespół funkcjonalny 32 ukształtowany jako mechanizm krawędziowy ma trzpień blokujący 44, który również służy do blokowania z ościeżnicą. Wynika z tego, że zespoły funkcjonalne 28, 30, 32, 34, 36 są tradycyjnej budowy, to znaczy posiadają odcinki wywiniętej szyny, które przykrywają od zewnątrz rowek okuciowy 24 i na swojej stronie wewnętrznej posiada zespół funkcjonalny, przykładowo zespół, który ma różne trzpienie blokujące 40, 42, 44 i jest sprzężony napędowo i prowadzony za pomocą zespołów łączących 38, który będzie jeszcze opisany. Zespół funkcjonalny 32, w postaci mechanizmu krawędzioPL 194 300 B1 wego może być ukształtowany w dowolny sposób. Jest istotne, żeby siła powodująca obrót, która przez uchwyt 46 jest wytwarzana ręcznie lub ewentualnie przez silnik, mogła być przemieniana w ruch przesuwny.

Rozwierno-uchylne skrzydło 10' przedstawione na fig. 2, w obszarze górnego poziomego dźwigara 18 jest ustalane przez znany element nastawczy 52, który poprzez zespół łączący 38, w widoczny sposób krótszy od zespołu łączącego 38 przedstawionego na fig. 1, jest połączony zzespołem funkcjonalnym 30, tak zwaną zwrotnicą narożną. W drugim, pionowym dźwigarze 50 jest ukształtowany rowek okuciowy 24, w którym jest umieszczony zespół blokujący 28, który poprzez zespół łączący 38 jest sprzężony ze zwrotnicą narożną 54 i przez nią z elementem nastawczym 52.

Przez łożysko 56 elementu nastawczego 52, względnie łożysko rozwierno-uchylne 58 skrzydło 10' może być przestawiane wychylnie w nie przedstawionej, nieruchomej ościeżnicy.

Jest widoczne, że w układzie okuć według wynalazku może być zastosowany w dowolnej lub wymaganej ilości zespół funkcjonalny, który jest odpowiedni do spełnienia żądanych funkcji skrzydła, na przykład element nastawczy, zwrotnica narożna, mechanizm krawędziowy, przekładnia zmianowa, to znaczy układ mechanizmów, który przemienia siłę uruchamiającą w siłę przesuwną układu okuć. Wszystkie te zespoły funkcjonalne, spełniające funkcje rozstawiania, zawracania lub blokowania są sprzężone między sobą napędowo poprzez zespół łączący 38, aby móc przenosić wytworzoną w uruchamiającym mechanizmie siłę przesuwu, oddziaływującą na te zespoły funkcjonalne i pomiędzy nimi.

Każdy taki zespół funkcjonalny zawiera drąg łączący 60, który jest prowadzony w rowku okuciowym 24 i w swoich obszarach końcowych jest sprzężony z zespołami funkcjonalnymi. Do prowadzenia i uchwycenia każdego z drągów łączących 60 w rowku okuciowym 24 jest usytuowany co najmniej jeden element prowadzący 62, przy czym ilość elementów prowadzących 62 zależy po pierwsze od swobodnej długości drąga prowadzącego 60 pomiędzy obydwoma sprzężonymi zespołami funkcjonalnymi i po drugie od wielkości przenoszonej siły. Z fig. 2 jest widoczne, że względnie krótki drąg łączący 60, umieszczony w górnym, poziomym dźwigarze 16, jest prowadzony jedynie w jednym elemencie prowadzącym 62, natomiast pionowe, dłuższe drągi łączące 60 są prowadzone w dwóch elementach prowadzących 62.

Sposób prowadzenia i utrzymania zespołów łączących 38, względnie drągów łączących 60, jest pokazany na fig. 3 i 4. Elementy prowadzące 62 są ukształtowane w rodzaju klamry lub klipsa imają w przekroju poprzecznym kształt w postaci litery U z dwoma pionowymi ramionami zaciskowymi 64, 66 i łączącym je odcinkiem 68. Ramiona zaciskowe 64, 66, w swoim wzdłużnym obszarze środkowym mają wybrania 70, 72, a w odpowiadającym obszarze łączący odcinek 68 posiada stożkowe zwężający się otwór przelotowy 74 dla śruby mocującej 76, która przechodząc przez otwór przelotowy 74, przykładowo jest wkręcona w otwór 82, wykonany w dnie 80 rowka okuciowego 24.

Przy wykonywaniu skrzydła 10, 10' z drewna taki otwór nie jest wymagany, bo śruba mocująca 76 bezpośrednio jest wkręcona w drewno. Także przy skrzydłach okiennych z tworzywa sztucznego jest możliwy taki sposób mocowania.

Oba ramiona zaciskowe 64, 66 mają zagłębienia 84, 88, odpowiadające zarysowi drąga łączącego 60 tak, że przy wsuwaniu drąga łączącego 60, w element prowadzący 62, jest on przeprowadzany przez otwór przyjmujący 86, utworzony pomiędzy ramionami zaciskowymi 64, 66, które elastycznie zostają odkształcone a następnie, gdy drąg łączący 60 jest całkowicie wciśnięty lub całkowicie znajduje się w elemencie prowadzącym 62, ramiona zaciskowe 64, 66 sprężynują z powrotem tak, że drąg łączący 60 jest zabezpieczony przed wypadnięciem przez zagłębienia 84,88 a więc jest zabezpieczony przed wypadnięciem z rowka okuciowego 24, a jednocześnie jest przesuwny w kierunku wzdłużnym. Aby taką elastyczność otrzymać elementy prowadzące 62 są korzystnie wykonane z tworzywa sztucznego.

Z figury 3 jest również widoczne, że długość ramion zaciskowych 64, 66 jest tak dobrana, że one nie wystają z rowka okuciowego 24.

Figury 5 do 8 pokazują, w jaki sposób można połączyć zespół łączący 38, względnie drąg łączący 60 z danym zespołem funkcjonalnym. Z fig. 7 jest widoczne, że na obu obszarach końcowych 90, 92 drąga łączącego 60, wykonanego z materiału okrągłego, korzystnie metalu, na obu przeciwległych bokach jest wykonane uzębienie 94, 96 lub 98, 100, przy czym uzębienia 94, 96 i uzębienia 98, 100 razem tworzą zewnętrzne złącze 102, 104. W odpowiedni sposób jest wytworzony element 106 zespołu funkcjonalnego (fig. 6), służący do sprzężenia z drągiem łączącym 60, który przykładowo jest wytworzony jako kuty i ma w obszarze współpracującym 108 zarys w postaci litery U, przy

PL 194 300 B1 czym na wzajemnie przeciwległych ramionach 110, 112 jest ukształtowane uzębienie 114, 118, skierowane do wewnątrz, które razem tworzą współpracujące wewnętrzne złącze 120. Zewnętrzne złącze 102, 104 i wewnętrzne złącze 120 są tak wzajemnie dopasowane, że przez wprowadzenie zewnętrznego złącza, na przykład 102 (fig. 5) w kierunku strzałki P, uzyskuje się połączenie wsuwane zewnętrznego złącza 102 z wewnętrznym złączem 120 w elemencie 106, przyporządkowanym do zespołu funkcjonalnego tak, że w kierunku przesuwu V jest utworzone kształtowe złącze pomiędzy drągiem łączącym 60 a elementem 106. Ponieważ uzębienia w kierunku przesuwu V zachodzą na siebie, tworząc obszar zakładki, to w prosty sposób można podejmować dopasowanie do różnych wymiarów skrzydła, względnie co najmniej kompensować nieznaczne niedokładności wymiarowe, powstałe przy wykonywaniu skrzydła okiennego.

Jest także widoczne, że element 106 przylega poprzez występ ślizgowy 122 do dna 80 rowka okuciowego, aby zmniejszyć tarcie.

Drąg łączący 60 jak już wspomniano, jest wykonany z materiału okrągłego, co jest szczególnie korzystne w kosztach. Z tego materiału okrągłego muszą być jedynie ukształtowane, przykładowo przez proces cięcia lub tłoczenia, uzębienia 94, 96, 98, 100, przy czym przy tym procesie odkształcania zwraca się uwagę, że uzębienia te leżą, w płaszczyźnie prostopadłej do płaszczyzny rysunku na fig. 7 tak, że przy osadzaniu drąga łączącego 60 w rowku okuciowym 24 nie powstaje żadne przymusowe skręcanie pomiędzy dwoma zespołami funkcjonalnymi, sprzężonymi przez drąg łączący 60. Ponieważ przez elementy prowadzące 62, względnie co najmniej jeden element prowadzący 62, drąg łączący 60 po jego wprowadzeniu do rowka okuciowego 24, jest zabezpieczony przed wypadnięciem, to jednocześnie przez element 106 jest zapewnione wspólne uchwycenie złączem kształtowym zespołu łączącego 38 i odpowiednich zespołów funkcjonalnych.

Figury 9 i 10 pokazują różne kroki postępowania przy umieszczaniu takiego systemu okuć w skrzydle okiennym lub drzwiowym, przykładowo w skrzydle 10 według fig. 1. Jest oczywiste, iż podobne kroki stosuje się przy skrzydle uchylnym lub rozwierno-uchylnym.

Z figury 9 jest widoczne, że wszystkie zespoły funkcjonalne 28, 30, 32, 34, 36 mają co najmniej jeden element 106, jaki został przedstawiony na fig. 5 i 6. Przykładowo przy zespole blokującym 28 element 106 posiada wewnętrzne złącze 120 i trzpień blokujący 140. Przy zespole funkcjonalnym 30, tutaj zwrotni narożnej, oba elementy 106 w celu wspólnego przesuwania, są między sobą sprzężone przez nie przedstawioną elastyczną taśmę, przykładowo taśmę z blachy.

Przy umieszczaniu tego rodzaju układu okuć w skrzydle 10 najpierw wszystkie zespoły funkcjonalne 28, 30, 32, 34, 36 są ustawiane, a następnie umieszczane w rowku okuciowym 24 zgodnie ze strzałkami A. Może to odbywać się ręcznie albo maszynowo za pomocą odpowiednich maszyn lub robotów, które pobierają zespoły funkcjonalne z magazynu, ustawiają w kierunku strzałki A, wprowadzają do rowka okuciowego 24 i mocują przykładowo przez śruby mocujące.

W tym samym kroku pojedyncze elementy prowadzące 62, umieszcza się zgodnie ze strzałkami B w rowku okuciowym 24 i w nim ustala. Także ten proces odbywa się ręcznie lub maszynowo w sposób już opisany.

Umieszczenie elementów prowadzących 62 w tym kroku może odbywać się albo przed, jednocześnie albo po umieszczeniu pojedynczych zespołów funkcjonalnych w skrzydle 10. Także zależnie od sposobu wykonywania ustala się kolejność postępowania w kierunku obwodu wokół skrzydła 10. Przykładowo w skrzydle 10 najpierw umieszcza się zespół funkcjonalny 28, następnie element prowadzący 62, dalej zespół funkcjonalny 30 itd. Jeżeli wszystkie zespoły funkcjonalne 28, 30, 32, 34, 36 są umieszczone i ustalone w skrzydle 10, a następnie także elementy prowadzące 62 umieszczone i ustalone w rowku okuciowym 24, to jak pokazują na fig. 10 strzałki C, wprowadza się ręcznie albo maszynowo zespoły łączące 38, przykładowo w postaci drągów łączących 60 i tak ustawia się, że na nich wykonane uzębienia złączy 102, 104 zazębia się z odpowiednimi uzębieniami zespołów funkcjonalnych, jak to już opisano w związku z fig. 3 i 4, gdzie zespoły łączące 38 są przyjmowane w elementach prowadzących 62, względnie są w nie wciskane i zabezpieczone przed wypadnięciem. Zespoły łączące 38 mogą być wprowadzane jednocześnie lub kolejno w kierunku obwodowym.

Z figury 10 jest widoczne, że w różnych obszarach pomiędzy dwoma zespołami funkcjonalnymi muszą być używane różnej długości zespoły łączące 38. Okazało się, że dla różnych rodzajów skrzydeł okiennych i różnych obszarów muszą być wytwarzane specjalnie wykonane zespoły łączące. Nieznaczne niedokładności wymiarowe lub tolerancje wykonawcze są kompensowane przez odpowiednie większe lub mniejsze zachodzenie na siebie wspomnianych uzębień. Także jest możliwe zastosowanie płaskich, gładkich złączy, które przykładowo przez zgniatanie lub skręcenie na stałe są ze sobą

PL 194 300 B1 mocowane z zabezpieczeniem przed poluzowaniem. Także w tym przypadku przez odpowiednie ustawienie zachodzenia na siebie elementów można w prosty sposób przeprowadzić dopasowanie do różnych niedokładności wymiarowych. Ponieważ zespoły łączące są ustalone na zespołach funkcjonalnych przez zgniatanie lub skręcenie na stałe dla zespołów łączących nie są wymagane elementy prowadzące. Jest także możliwe, że przy lub przed wprowadzeniem pojedynczego zespołu łączącego 38,w przyporządkowany obszar skrzydła może on być umieszczony na wymaganej długości, co można dokonać przez obcinanie na określoną długość uzębionych zespołów łączących 38.

Alternatywny rodzaj ukształtowania zespołu łączącego 38, za pomocą którego można dokonać dopasowanie do różnych wymiarów skrzydła jest pokazany na fig. 11 i 12. Zespół łączący 38 jest ukształtowany teleskopowo i zawiera rurę zewnętrzną 130, w której są osadzone dwa, wykonane przykładowo z materiału pełnego, drągi łączące 132, 134. W stanie całkowicie wsuniętym oba drągi łączące 132, 134 stykają się ze sobą i wystają z rury zewnętrznej 130 tylko swoimi obszarami końcowymi 136, 138, które są wyposażone przykładowo w uzębione złącza 102, 104. Przy zabudowie w skrzydle są one bardziej lub mniej wyciągane z rury zewnętrznej 130, w celu dopasowania do wymaganej długości, to znaczy do ustalonego dostępu pomiędzy dwoma sprzęganymi zespołami funkcjonalnymi. W tym stanie zespoły łączące 38 są w już opisany sposób ustalane w rowku okuciowym 24, to znaczy zabezpieczone przed wypadnięciem a następnie jak zaznaczono schematycznie na fig. 12 przez narzędzie 140 przeprowadza się ich zgniatanie lub odkształcanie na żądanej długości. To mocowanie, w celu uproszczenia procesu wytwarzania, może być już dokonane przed osadzeniem zespołów łączących 38 w rowku okuciowym 24.

Z figury 11 i 12 jest widoczne, że są stosowane jedynie takie drągi łączące 130, 132, które mają zewnętrzne obszary końcowe 130, 138. Dzięki takiej konstrukcji uzyskuje się podwojenie długości zespołu funkcjonalnego 38.

Odmienny element prowadzący 62 jest pokazany na fig. 13.

Rowek okuciowy 24 w obszarze dna 80 ma boczne wybrania 150, 152, w które wchodzą odpowiednie występy 154, 156 elementu prowadzącego 62. Element prowadzący 62 nie jest przykręcony, lecz utrzymywany przez działanie zatrzaskowe w rowku okuciowym 24. W tym celu wybrania 150, 152 nie muszą być wykonane precyzyjnie.

Poza tym jest możliwe wykonanie tego rodzaju wybrań 150, 152 nie na całej długości skrzydła okiennego, lecz w obszarach, w których są umieszczone elementy prowadzące 62.

Elementy prowadzące 62 odpowiadają w zasadzie elementowi prowadzącemu 62, pokazanemu na fig. 3. Na ramionach zaciskowych 64, 66 są wykonane zagłębienia zatrzaskowe 84, 86, które po wprowadzeniu zespołu łączącego 38 stanowią jako zabezpieczenie przed wypadnięciem i umożliwiają jego przesuw w kierunku wzdłużnym.

Rowek okuciowy 24 jest ukształtowany stopniowo i w obszarze oddalonym od dna 80 ma rozszerzony obszar 160. W obszarze 160 jest umieszczony element przykrywający 162, który jest wnim zamocowany na stałe, na przykład przez klejenie, zaciskanie lub w inny sposób. Ponieważ ramiona zaciskowe 64, 66 nie wystają do obszaru 160, to unika się zakłóceń spowodowanych przez element przykrywający 162. Wten sposób przez oddzielnie umieszczane elementy przykrywające, przykładowo w postaci pasma z klejem, uniemożliwiają dostęp zanieczyszczeń do obszaru rowka okuciowego 24.

Elementy prowadzące 62, w celu ustalenia na skrzydle okiennym w obszarze wprowadzonego pomiędzy ramiona zaciskowe 64, 69 zespołu łączącego 68, mają obszar w rodzaju kotwy, odstającej do dołu a więc do dna 80 rowka okuciowego 24, który jest wprowadzany w otwór, wykonany w skrzydle okiennym i mocowany przez swoją elastyczność i działanie rozprężające lub, w którym jest umieszczony kołek rozprężny lub śruba, co prowadzi do rozprężenia kotwy w otworze. Ponadto elementy prowadzące 62 mają nieznacznie większą szerokość od rowka okuciowego 24 tak, że już przez wetknięcie elementu prowadzącego 62 w rowek okuciowy 24 otrzymuje się działanie ustalające. Dalsze czynności do utrzymania elementu prowadzącego 62 w rowku okuciowym 24 nie są wymagane.

Claims (20)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Układ okuć, umieszczanych w rowku okuciowym, zwłaszcza w okiennym skrzydle rozwiernym, rozwierno-uchylnym lub uchylnym, zawierający co najmniej dwa zespoły funkcjonalne, przy czym co najmniej dwa zespoły funkcjonalne są sprzężone napędowo przez zespół łączący, który jest usta8

   PL 194 300 B1 lony w obszarze dna rowka okuciowego przez co najmniej jeden element prowadzący i sprzęga napędowo co najmniej dwa zespoły funkcjonalne, znamienny tym, że co najmniej jeden element prowadzący (62) zespołu łączącego (38) posiada dwa ramiona zaciskowe (64, 66) elastycznie wciśnięte w rowek okuciowy (24), a pomiędzy nimi usytuowane przeciwlegle do dna (80) rowka okuciowego (24) wybranie przyjmujące (86), przy czym element prowadzący (62) w rodzaju zatrzasku podchwytuje zespół łączący (38) za pomocą podcięć (84, 88) na ramionach zaciskowych (64, 66).
2. 2. Układ według zastrz. 1, znamienny tym, że co najmniej jeden element prowadzący (62) jest ustalony w rowku okuciowym (24) korzystnie przez wetknięcie, zatrzaśnięcie, połączenie na stałe.
3. 3. Układ według zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, że co najmniej dwa umieszczone w odstępie od siebie elementy prowadzące (62) są przyporządkowane co najmniej jednemu zespołowi łączącemu (38).
4. 4. Układ według zastrz. 1, znamienny tym, że zespół łączący (38) w obszarach (90, 92), sprzęgających zespół funkcjonalny (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54), posiada złącze (102, 104), a każdy zespół funkcyjny (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54), sprzęgany przez zespół łączący (38), posiada współpracujące złącze (120).
5. 5. Układ według zastrz. 4, znamienny tym, że zespół łączący (38) w swoich obu obszarach (90, 92) posiada tak samo ukształtowane złącza (102, 104).
6. 6. Układ według zastrz. 4 albo 5, znamienny tym, że złącza (102, 104) w obszarze sprzęgającym (90, 92) mają co najmniej jeden zewnętrzny obszar uzębiony (94, 96, 98, 100), a współpracujące złącza (120) zespołów funkcjonalnych (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54) mają co najmniej jeden wewnętrzny obszar uzębiony (112, 114).
7. 7. Układ według zastrz. 6, znamienny tym, że zespół łączący (38), sprzęgający napędowo dwa zespoły funkcjonalne (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54), jest wykonany z materiału okrągłego, korzystnie z metalu.
8. 8. Układ według zastrz. 7, znamienny tym, że zespół łączący (38) stanowi element w postaci drąga (60), który w swoich obszarach końcowych (90, 92) posiada złącze (102, 104).
9. 9. Układ według zastrz. 8, znamienny tym, że zespół łączący (38), sprzęgający napędowo dwa zespoły funkcjonalne (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54), zawiera teleskopowe urządzenie drągowe (130, 132, 134), utworzone z co najmniej jednej rury zewnętrznej (130) i co najmniej jednego drąga (132, 134), przesuwnego w rurze zewnętrznej (130) i blokowalnego w położeniu przesuwnym.
10. 10. Układ według zastrz. 9, znamienny tym, że w rurze zewnętrznej (130) są umieszczone dwa drągi (132, 134), które na swoich obszarach końcowych (136, 138) wystających z rury zewnętrznej (130) mają złącze (102, 104).
11. 11. Układ według zastrz. 3, znamienny tym, że co najmniej jeden element prowadzący (62) jest wykonany z tworzywa sztucznego.
12. 12. Układ według zastrz. 3, znamienny tym, że zawiera co najmniej trzy zespoły funkcjonalne (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54), przy czym pomiędzy co najmniej dwoma tymi zespołami funkcjonalnymi, korzystnie wszystkimi jest umieszczony zespół łączący (38).
13. 13. Układ według zastrz. 1, znamienny tym, że co najmniej jeden zespół funkcjonalny (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54), zawiera napęd, utworzony korzystnie przez mechanizm krawędziowy (32), element nastawczy (52), zespół blokujący (28, 36) lub przekładnię zmianową.
14. 14. Układ według zastrz. 2, znamienny tym, że rowek okuciowy (24) jest wyposażony w zestaw osłonowy (162) do co najmniej częściowej osłony układu okuć (26).
15. 15. Układ według zastrz. 1, znamienny tym, że zespół łączący (38) jest zabezpieczony przed rozłączeniem z zespołami funkcjonalnymi (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54).
16. 16. Sposób montażu układu okuć w rowku okuciowym, w skrzydle rozwiernym, rozwiernouchylnym lub uchylnym, zawierający kroki a) umieszczania i ustalania co najmniej dwóch zespołów funkcjonalnych w rowku okuciowym a następnie b) umieszczania zespołu łączącego, sprzęgającego napędowo dwa zespoły funkcjonalne w rowku okuciowym i wprowadzania w przypór złącza zespołu łączącego ze złączami współpracującymi, sprzęgniętych napędowo zespołów funkcjonalnych, znamienny tym, że po kroku a), a przed krokiem b) przeprowadza się krok c) ustalania w rowku okuciowym (24), co najmniej jednego elementu prowadzącego (62) dla zespołu łączącego (38).
17. 17. Sposób według zastrz. 16, znamienny tym, że w kroku a) w rowku okuciowym (24) jednocześnie umieszcza się wszystkie zespoły funkcjonalne (28, 30, 32, 34, 36, 52, 54).
18. 18. Sposób według zastrz. 16, znamienny tym, że w kroku b) w rowku okuciowym (24) jednocześnie umieszcza się wszystkie zespoły łączące (38).

    PL 194 300 B1
19. 19. Sposób według zastrz. 16, znamienny tym, że w kroku c) w rowku okuciowym (24) jednocześnie umieszcza się wszystkie elementy prowadzące (62) dla wszystkich zespołów łączących (38).
20. 20. Sposób według zastrz. 17 albo 18, albo 19, albo 20, znamienny tym, że kroki przeprowadza się automatycznie.