PL195194B1

PL195194B1 - Środek mięczakobójczy i sposób zwalczania niepożądanych szkodliwych mięczaków

Info

Publication number: PL195194B1
Application number: PL99342390A
Authority: PL
Inventors: George S. Puritch
Original assignee: Neudorff W Gmbh Kg
Priority date: 1998-02-05
Filing date: 1999-02-04
Publication date: 2007-08-31
Also published as: IL137664A0; EP1052899A1; NZ505769A; HUP0101417A3; DE69901290T2; AU734017B2; DE69901290D1; WO1999039576A1; CA2320351C; NO311962B1; NO20003917D0; PL342390A1; EP1052899B1; CZ296425B6; US20020136751A1; JP3710379B2; CN1163126C; CA2320351A1; AR018068A1; BR9907654B1

Abstract

1. Srodek mieczakobójczy zawierajacy dozoladkowa trucizne na mieczaki i material nosnikowy jadalny dla mieczaków i/lub nawóz sztuczny, znamienny tym, ze zawiera: zwiazek metalu wybranego z grupy obejmujacej zelazo, miedz, cynk, glin i ich mieszaniny, przy czym ten zwiazek jest wybrany z grupy obejmujacej zredukowane pierwiastkowe zelazo, proteiniany zelaza, sole zelaza, weglowodaniany zelaza, proteiniany miedzi, sole miedzi, weglowodaniany miedzi, proteiniany cynku, sole cynku, weglowodaniany cynku, proteiniany glinu, sole glinu, weglowodaniany glinu i ich mieszaniny, oraz dodatek wzmagajacy dzialanie wybrany z grupy obejmujacej kwas etylenodiaminodibursztynowy, izomery kwasu etylenodiaminodibursztynowego, sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, kompleksy metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego i ich mieszaniny. 18. Sposób zwalczania niepozadanych szkodliwych mieczaków przez nanoszenie srodka mieczako- bójczego zawierajacego dozoladkowa trucizne na mieczaki i material nosnikowy jadalny dla mieczaków i/lub nawóz sztuczny na obszar porazony mieczakami, oraz pozostawienie tego srodka mieczakobójczego do zjedze- nia przez mieczaki, znamienny tym, ze stosuje sie srodek mieczakobójczy zawierajacy zwiazek metalu wybranego z grupy metali obejmujacej zelazo, miedz, cynk, glin i ich mieszaniny, przy czym ten zwiazek jest wybrany z grupy obejmujacej zredukowane pierwiastkowe zelazo, proteiniany zelaza, sole zelaza, weglowodaniany zelaza, proteiniany miedzi, sole miedzi, weglowodaniany miedzi, proteiniany cynku, sole cynku, weglowodaniany cynku, proteiniany glinu, sole glinu, weglowodaniany glinu i ich mieszaniny, oraz dodatek wzmagajacy dzialanie wybrany z grupy obejmujacej kwas etylenodiaminodibursztynowy, izomery kwasu etylenodiaminodibursztynowego, sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, kompleksy metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego i ich mieszaniny. PL PL PL PL

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku są środek mięczakobójczy zawierający dożołądkową truciznę na mięczaki i materiał nośnikowy jadalny dla mięczaków i/lub nawóz sztuczny i sposób zwalczania niepożądanych szkodliwych mięczaków.

Ziemne płucodyszne brzuchonogi, takie jak ślimaki nagie i ślimaki, są poważnymi szkodnikami roślin, które czynią szkody w rolnictwie i ogrodnictwie oraz w ogrodach przydomowych. Te organizmy są wszystkożerne i zjadają duże ilości materiału roślinnego podczas dziennego żerowania. Dlatego też mogą one powodować poważnie szkody w ogrodach warzywnych, a nawet w roślinach uprawnych podczas wszystkich faz cyklu wzrostu. Ze względu na potencjał niszczycielski mięczaków, należy stosować sposoby zwalczania zapewniające odpowiednią przed nimi ochronę rosnącym roślinom.

Wodne mięczaki, w tym ślimaki słodkowodne z gatunku Bulinus, Bulinu, Biomphalaria i Oncomeania, oraz nosiciele pasożytniczych robaków (np. Schistosoma) są także szkodnikami. Wodne mięczaki zwalcza się wieloma związkami syntetycznymi i pochodzenia roślinnego.

Ziemne płucodyszne brzuchonogi i wodne mięczaki określa się tu łącznie jako „mięczaki”.

Stosowano dotychczas wiele metod zwalczania szkodliwych mięczaków. Najpowszechniej stosowaną metodą jest użycie trujących związków nazywanych moluskocydami. Środki mięczakobójcze obejmują zróżnicowaną grupę związków chemicznych, w tym sól kuchenną (NaCl), arsenian wapnia, siarczan miedzi i metaldehyd. Środki mięczakobójcze, w zależności od ich sposobu działania, dzielą się na dwie główne grupy: (1) trucizny kontaktowe i (2) trucizny pokarmowe. Moluskocyd jako trucizna kontaktowa musi fizycznie zetknąć się z mięczakiem, po naniesieniu lub w wyniku przejścia mięczaka przez przynętę na ziemi. Trucizna jest pobierana przez białkową śluzową powłokę mięczaka i gromadzi się w ciele mięczaka, aż do osiągnięcia śmiertelnego stężenia. Jedną z głównych wad moluskocydów typu kontaktowego jest to, że nie oddziaływują one w przypadku braku fizycznego kontaktu z mięczakiem. Ślimaki nagie lub ślimaki nie odczują tego oddziaływania, jeśli pozostaną w ukryciu lub znajdą się na jakimś obszarze już po naniesieniu moluskocydu kontaktowego.

Jednym z niewielu związków, które działają jako trucizna zarówno kontaktowa, jak i pokarmowa, jest metaldehyd. Ten związek stosuje się powszechnie jako długotrwałą przynętę, przyciągającą mięczaki i zabijającą je po spożyciu związku. Pomimo wysokiej skuteczności i handlowej popularności, metaldehyd jest toksyczny dla wyższych ssaków i jest głównym powodem zatruć zwierząt domowych w Stanach Zjednoczonych Ameryki i Europie.

Wszystkie metale ciężkie, w tym cynk, glin, miedź i żelazo, są toksyczne wobec mięczaków i są znanymi skutecznymi moluskocydami stosowanymi jako trucizny kontaktowe w postaci soli lub chelatów (Henderson, i inni 1990). Niewiele z nich odniosło jednak sukces handlowy, zapewne, dlatego, że liczne takie związki nie są przyswajalne przez mięczaki i nie są wchłaniane w ilościach dostatecznych na to, by były skuteczne. Ostatnio Henderson i inni (brytyjskie zgłoszenie patentowe nr 2207866A, 1988) ujawnili, że konkretne kompleksy glinu ze związkami pentanodionowymi i żelaza ze związkami nitrozowymi będą działały jako trucizny zarówno pokarmowe, jak i kontaktowe.

Opis patentowy Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 5437870 (Puritch i inni) ujawnia pokarmową truciznę dla mięczaków zawierającą nośnik (np. przynętę), prosty związek żelaza i drugi składnik. Drugim składnikiem może być kwas etylenodiaminotetraoctowy (EDTA), sól EDTA, kwas hydroksyetylenotriaminodioctowy, (HEDTA) lub sól HEDTA. Australijskie zgłoszenie patentowe nr 7742G/9S ujawnia także działający przez żołądek środek mięczakobójczy zawierający związek kompleksowy metalu (to jest EDTA i żelaza) i nośnik.

W przypadku opartych na metalu trucizn pokarmowych ślimak nagi musi zjeść i absorbować truciznę w ilościach dostatecznie dużych, aby osiągnięta została progowa ilość śmiertelna. Te związki są znacznie trudniejsze w formułowaniu i stosowaniu niż trucizny kontaktowe, gdyż nie zawsze ślimakowi nagiemu smakują. Dla uzyskania skuteczności takie związki muszą być wchłaniane i trawione w przewodzie pokarmowym mięczaka w dostatecznie dużej ilości na to, by wywrzeć działanie szkodnikobójcze. Jednakże działanie takich moluskocydów musi być na tyle powolne, aby ślimak nagi nie zachorował za wcześnie i nie przestał żywić się trucizną przed połknięciem skumulowanej śmiertelnej dawki (Henderson i Parker, 1986). Wiele trucizn kontaktowych (np. siarczan glinu, siarczan miedzi, boraks, itp.) jest bezużyteczne jako trucizny pokarmowe ze względu na zbyt słabe ich działanie wobec ślimaków nagich.

W zgłoszeniu patentowym DE 19518150 Al ujawniono proces mikrobiologiczny wytwarzania (S,S)-EDSSA, który ma dobre właściwości kompleksotwórcze i jest biodegradowalny. Zasugerowano,

PL 195 194 B1 że ten związek byłby lepszym związkiem tworzącym kompleksy w kompozycjach pralniczych do użytku domowego niż EDTA i NTA, gdyż te dwa ulegają biodegradacji bardzo powoli.

W zgłoszeniu patentowym JP 53 038624 A ujawniono zastosowanie jako moluskocydu związku glinu(III) jako chelatu z ligandem o wzorze [R¹COCHCOCR²] (R¹ i R² = metyl, etyl, propyl, metoksyetyl, etoksyetyl, dimetoksymetyl lub dietoksymetyl) albo żelaza (III) z ligandem o wzorze [R³NO.N=O] (R³ = C1-C6-alkil, rozgałęziony, gdy zawiera więcej niż 4 atomy węgla).

W Khim. Sel. Khoz., tom 23. nr 8, 1985, str. 15 - 22, opisano zastosowanie nawozów z mikroelementami, zawierających Fe, Co, Zn, Mn, Mo, Mg, Cu i B, do zwiększania w różnych roślinach uprawnych całkowitej zawartości cukru, białka, skrobi, tłuszczu i witamin oraz wydajności hodowli tych roślin.

Tych mikroelementów często używano między innymi z EDDSA, kwasem etylenodiaminodibursztynowym. Nie wspomniano tam o użyciu materiału nośnikowego jadalnego dla mięczaków.

Pożądany zatem byłby środek, w przypadku którego polepszona byłaby absorpcja żołądkowej trucizny na mięczaki bez zmniejszenia ilości trucizny spożywanej przez mięczaki.

Nieoczekiwanie okazało się, że środek mięczakobójczy według wynalazku spełnia powyższy warunek. Ten środek skutecznie zabija mięczaki po jego spożyciu przez mięczaka.

Wynalazek dotyczy środka mięczakobójczego zawierającego dożołądkową truciznę na mięczaki i materiał nośnikowy jadalny dla mięczaków i/lub nawóz sztuczny, którego cechą jest to, że zawiera:

związek metalu wybranego z grupy obejmującej żelazo, miedź, cynk, glin i ich mieszaniny, przy czym ten związek jest wybrany z grupy obejmującej zredukowane pierwiastkowe żelazo, proteiniany żelaza, sole żelaza, węglowodaniany żelaza, proteiniany miedzi, sole miedzi, węglowodaniany miedzi, proteiniany cynku, sole cynku, węglowodaniany cynku, proteiniany glinu, sole glinu, węglowodaniany glinu i ich mieszaniny, oraz dodatek wzmagający działanie wybrany z grupy obejmującej kwas etylenodiaminodibursztynowy, izomery kwasu etylenodiaminodibursztynowego, sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, kompleksy metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego i ich mieszaniny.

Środek według wynalazku jest zatem pokarmową trucizną na mięczaki.

Stosowane tu określenie „mięczak” odnosi się do mięczaków ziemnych i wodnych.

Korzystnie środek mięczakobójczy według wynalazku jako dodatek wzmagający działanie zawiera sól kwasu etylenodiaminodibursztynowego wybraną z grupy obejmującej zasadniczo sole metali alkalicznych, sole metali ziem alkalicznych, sole amonowe, podstawione sole amonowe i ich mieszaniny.

Korzystnie środek mięczakobójczy według wynalazku zawiera ponadto współdziałającą substancję mięczakobójczą, a zwłaszcza metaldehyd, metiokarb, karbaryl, isolan, meksakarbat, merkaptodimetur, niklosamid, trifenmorf, karbofuran, kwas anarkardowy, saponiny pochodzenia roślinnego i ich mieszaniny.

Korzystnie środek mięczakobójczy według wynalazku zawiera ponadto środek regulujący pH. Korzystnym środkiem regulującym pH jest środek wybrany z grupy obejmującej węglan wapnia, węglan potasu, wodorotlenek potasu, kwas askorbinowy, kwas winowy i kwas cytrynowy.

Korzystniej środek mięczakobójczy według wynalazku zawiera środek regulujący odczyn do pH 5 - 9.

Korzystnie w środku mięczakobójczym według wynalazku stosunek molowy metalu do dodatku wzmagającego działanie wynosi 1:0,02 - 1:58.

Korzystnie metal zawarty w związku metalu występuje w środku mięczakobójczym w stężeniu 200 - 20000 ppm.

Korzystnie w środku mięczakobójczym według wynalazku dodatek wzmagający działanie występuje w stężeniu 0,2 - 6,0% wagowych w przeliczeniu na masę tego środka.

Korzystnie środek mięczakobójczy według wynalazku jako nośnik zawiera pokarm mięczaka, przy czym korzystniej zawiera pokarm mięczaka wybrany z grupy obejmującej mąkę pszenną, płatki pszenne, agar, żelatynę, makuchy, pszenicę dla zwierząt domowych, soję, owies, kukurydzę, miazgę cytrusów, ryż, owoce, odpady rybne, cukry, powlekane nasiona warzyw, powlekane nasiona zbóż, kazeinę, mączkę z krwi, mączkę kostną, drożdże, tłuszcze, produkty piwne i ich mieszaniny.

Szczególnie korzystnie w środku mięczakobójczym według wynalazku pokarm mięczaka stanowi mieszanina mączki kostnej i mąki pszennej o stosunku mączki kostnej do mąki pszennej od 50:50 do 90:10.

Korzystnie środek mięczakobójczy według wynalazku zawiera związek metalu wybrany z grupy obejmującej octan żelaza, chlorek żelaza, fosforan żelaza, mieszaninę fosforan żelaza/cytrynian sodu, fosforan sodowo-żelazowy, pirofosforan żelaza, azotan żelaza, siarczan żelazowo-amonowy, albuminian żelaza, siarczan żelaza, siarczek żelaza, cholinocytrynian żelaza, glicerynofosforan żelaza, cytrynian

PL 195 194 B1 żelaza, cytrynian żelazowo-amonowy, fumaran żelaza, glukonian żelaza, mleczan żelaza, cukrzan żelaza, fruktanian żelaza, dekstranian żelaza, bursztynian żelaza, winian żelaza, octan miedzi, chlorek miedzi, fosforan miedzi, pirofosforan miedzi, azotan miedzi, siarczan miedziowo-amonowy, albuminian miedzi, siarczan miedzi, glukonian miedzi, mleczan miedzi, cukrzan miedzi, fruktanian miedzi, dekstranian miedzi, octan cynku, chlorek cynku, fosforan cynku, pirofosforan cynku, azotan cynku, siarczan cynkowo-amonowy, albuminian cynku, siarczan cynku, glukonian cynku, mleczan cynku, cukrzan cynku, fruktanian cynku, dekstranian cynku, octan glinu, chlorek glinu, fosforan glinu, pirofosforan glinu, azotan glinu, siarczan glinowo-amonowy, albuminian glinu, siarczan glinu, glukonian glinu, mleczan glinu, cukrzan glinu, fruktanian glinu i dekstranian glinu.

Korzystnie środek mięczakobójczy według wynalazku jako nawóz sztuczny zawiera granulowany nawóz sztuczny.

W powyższych korzystnych postaciach środek mięczakobójczy według wynalazku korzystnie zawiera:

związek metalu wybrany z grupy obejmującej związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza(III), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza(II), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i miedzi, związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i cynku, związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i glinu oraz ich mieszaniny.

W powyżej opisanym środku mięczakobójczym według wynalazku korzystnie metal zawarty w związku metalu występuje w stężeniu 0,5 - 9,0 wagowych w przeliczeniu na masę tego środka.

Wynalazek dotyczy także sposobu zwalczania niepożądanych szkodliwych mięczaków przez nanoszenie środka mięczakobójczego zawierającego dożołądkową truciznę na mięczaki i materiał nośnikowy jadalny dla mięczaków i/lub nawóz sztuczny na obszar porażony mięczakami, oraz pozostawienie tego środka mięczakobójczego do zjedzenia przez mięczaki, który charakteryzuje się tym, że stosuje się środek mięczakobójczy zawierający związek metalu wybranego z grupy metali obejmującej żelazo, miedź, cynk, glin i ich mieszaniny, przy czym ten związek jest wybrany z grupy obejmującej zredukowane pierwiastkowe żelazo, proteiniany żelaza, sole żelaza, węglowodaniany żelaza, proteiniany miedzi, sole miedzi, węglowodaniany miedzi, proteiniany cynku, sole cynku, węglowodaniany cynku, proteiniany glinu, sole glinu, węglowodaniany glinu i ich mieszaniny, oraz dodatek wzmagający działanie wybrany z grupy obejmującej kwas etylenodiaminodibursztynowy, izomery kwasu etylenodiaminodibursztynowego, sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, kompleksy metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego i ich mieszaniny.

Korzystnie w sposobie według wynalazku stosuje się środek mięczakobójczy zawierający związek metalu wybrany z grupy obejmującej związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza (III), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza (II), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i miedzi, związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i glinu oraz ich mieszaniny.

Środek mięczakobójczy może zawierać kompleks metalu i kwasu etylenodiaminodibursztynowego lub jego izomery. Do metali, których mogą tworzyć kompleks należą żelazo, miedź, cynk i glin.

Środki mięczakobójcze oprócz wyżej wymienionych składników mogą zawierać dodatki ułatwiające formułowanie. Przykłady takich związków obejmują związki regulujące pH, konserwanty, środki przeciwbakteryjne, stymulanty żerowania i dodatki zmieniające smak.

Jak podano powyżej, związek metalu może zawierać takie metale jak żelazo, miedź, cynk, glin lub ich mieszaniny. Takim związkiem metalu może być zredukowane pierwiastkowe żelazo, proteiniany metali (np. proteiniany żelaza, proteiniany miedzi, proteiniany cynku, proteiniany glinu), sole metali (np. sole żelaza, sole miedzi, sole cynku, sole glinu oraz ich mieszaniny), węglowodaniany metali (np. węglowodaniany żelaza, węglowodaniany miedzi, węglowodaniany cynku, węglowodaniany glinu oraz ich mieszaniny). Powyżej wymieniono korzystne konkretne przykłady takich związków metalu. Ponadto, należy rozumieć, że stosowane tu określenie „żelazo” odnosi się do tego pierwiastka w postaci żelaza(III) i żelaza(II).

Dodatek wzmagający działanie jest substancją polepszającą skuteczność związku metalu przez polepszenie absorpcji metalu po spożyciu. Korzystnym dodatkiem wzmagającym działanie jest kwas etylenodiaminodibursztynowy (EDDS), w postaci naturalnej lub syntetyczny. Ponadto dodatek wzmagający działanie może mieć postać izomerów kwasu etylenodiaminodibursztynowego, soli kwasu etylenodiaminodibursztynowego, kompleksów metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego oraz ich mieszanin.

Uważa się, że dodatki wzmagające działanie, takie jak EDDS, jego izomery i jego pochodne, umożliwiają bardzo szybką absorpcję związku metalu z przewodu pokarmowego mięczaka do wewnętrznych

PL 195 194 B1 narządów zwierzęcia. Powoduje to szybkie, nieodwracalne zniszczenie komórkowej integralności mięczaka, co zapobiega dalszemu pożywianiu się materiałem roślinnym, a w końcu prowadzi do śmierci. Uważa się, iż EDDS wpływa na części układu pokarmowego mięczaka pozwalając na swobodniejszą i szybszą dyspersję metalu w ciele mięczaka. Wynikiem takiego obciążenia metalem są patologiczne zaburzenia w organizmie mięczaka.

EDDS jest sześciokoordynacyjnym ligandem występującym w przyrodzie, wytwarzanym przez kilka mikroorganizmów, w tym promieniowca Amycolatopsis japonicum sp. nov. (Nishikori i inni, J. Antibiot. 37:426-427 (1994); Goodfellow i inni, Systematics and Applied Microbiology 20:78-84 (1997). Związek ten ma wzór sumaryczny C10H16N2O2 dla kwasu i C₁0H₁3N2O8Na3 dla soli trisodowej. Kwas ma masę cząsteczkową 292,25, a sól trisodowa 358,19. Związek może występować w postaci trzech stereoizomerów, [R,R], [R,S/S,R] i [S,S]. EDDS można także zsyntetyzować w reakcji kwasu L-asparaginowego i 1,2- dichlorowcoetanu, jak to ujawniono w opisie patentowym Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 5554791.

EDDS wytwarza się w skali przemysłowej jako sól trisodowa sprzedawaną pod znakiem towarowym Octaquest® E-30 przez Associated Octel Company Ltd. Ten związek wykazuje zdolność kompleksowania metali jako związek chelatujący. Jego zaletą jest łatwość biodegradacji i nieutrzymywanie się w środowisku naturalnym (Schowanek i inni, Chemosphere 34:2375-2391 (1997)). Zaproponowano zatem jego stosowanie jako związku powierzchniowo czynnego w detergentach pralniczych, co ujawniono w opisie patentowym Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 4704233.

Jak podano powyżej, przydatne sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, które mogą służyć jako dodatek wzmagający działanie według wynalazku obejmują sole metali alkalicznych, sole metali ziem alkalicznych, sole amonowe i podstawione sole amonowe tego związku, jak też ich mieszaniny. Korzystne sole obejmują sole sodu, potasu oraz amonowe i amoniowe.

Dodatek wzmagający działanie może także mieć postać kompleksów metali i kwasu etylenodiaminodibursztynowego. Przykłady takich kompleksów obejmują kompleksy żelaza i EDDS, jak też kompleksy miedzi, cynku i glinu z EDDS. W jednej z jego postaci środek można stosować bez związku metalu jako odrębnego składnika. Zamiast tego związek można stosować w postaci kompleksu metalu i EDDS, z metalami wybranymi spośród żelaza, miedzi, cynku i glinu.

Odpowiednimi materiałami nośnikowymi są materiały jadalne dla mięczaków. Pożywienie mięczaków jest przykładem korzystnego typu materiału nośnikowego. Powyżej podano konkretne korzystne odpowiednie nośniki stanowiące pożywienie mięczaków. Przykłady szczególnie przydatnego pożywienia mięczaków obejmują mieszaninę mączki kostnej i mąki pszennej o stosunku mączki kostnej do mąki pszennej w zakresie od 50:50 do 90:10 i mieszaninę mąki pszennej i cukru o stosunku mąki pszennej do cukru w zakresie od około 90:10 do 95:5.

Inne związki można dodawać do środka mięczakobójczego jako dodatki ułatwiające formułowanie. Do takich związków należą konserwanty lub środki przeciwbakteryjne, stymulanty żerowania, środki chroniące przed wodą, dodatki zmieniające smak i dodatki regulujące pH.

Do przykładowych konserwantów należą Legend MK®, dostępny z Rohm & Hass Company, Philadelphia, Pennsylvania i CA-24, dostępny z Dr. Lehmann i Co., Memmingen/Allgau, Niemcy. Takie konserwanty można normalnie mieszać z wodą z wytworzeniem roztworu podstawowego dodawanego do preparatu w stężeniu w zakresie około 10-750 ppm.

Stymulanty żerowania można dodawać do środka w celu przynęcania mięczaków i skłaniania ich do zjadania środka. Można stosować wiele stymulantów żerowania, w tym cukry, produkty drożdżowe i kazeinę. Do korzystniejszych stymulantów żerowania należą cukry, takie jak sacharoza. Takie dodatki normalnie wprowadza się do środka w postaci suchej. Zazwyczaj można je dodawać do środka w ilości od około 1 do 2,5% wagowych w przeliczeniu na masę środka.

Środki chroniące przed wodą, które mogą także działać jako środki wiążące, można dodawać do środka w celu polepszenia jego odporności na czynniki atmosferyczne. Są to zazwyczaj związki nierozpuszczalne w wodzie, takie jak substancje woskowe i inne węglowodory. Przykładami odpowiednich środków chroniących przed wodą są parafina, stearyniany, wosk pszczeli i podobne związki. Korzystnym związkiem woskowym jest PAROWAX®, dostępny z Conros Corp., Scarborough, Ontario, Kanada. Środki chroniące przed wodą można wprowadzać do środka w postaci suchej, w ilości od około 5 do 12% wagowych w przeliczeniu na masę środka.

Pożądane jest także wprowadzanie do środka związków zmieniających smak, które nadają środkowi nieprzyswajalność przez istoty żywe, takie jak ludzie i zwierzęta domowe. Przykładowymi takimi substancjami są kompozycje o gorzkim smaku. Jednym z takich związków jest dostępny w handlu BITREX® z Mc-Farlane Smith Ltd., Edynburg, Szkocja. Te związki dodaje się zazwyczaj w bardzo niskim stężeniu.

PL 195 194 B1

Przykładowo 0,1% roztwór BLTREX można dodać do środka w ilości od około 1 do 2% wagowych w przeliczeniu na całą masę środka.

Przydatne dodatki regulujące pH obejmują węglan wapnia, węglan potasu, wodorotlenek potasu, kwas askorbinowy, kwas winowy i kwas cytrynowy. Takie dodatki można stosować w stężeniu w zakresie od około 0,2 do 5,0% wagowych i powinny one skutecznie regulować pH w zakresie od około 5 do 9.

Jak podano powyżej, stosunek molowy metalu w związku metalu do dodatku wzmagającego działanie może wynosić od około 1:0,02 do 1:58. Korzystniej ten stosunek wynosi 1:0,3 - 1:12. Ponadto metal w związku metalu może być obecny w zakresie stężenia od około 200 do 20000 ppm (0,02 - 2,0% wagowych), podczas gdy dodatek wzmagający działanie może być obecny w zakresie stężenia od około 2000 do 60000 ppm (0,2 - 6,0% wagowych środka). Przykładowym zakresem stężenia jest od około 0,1 do 0,5% wagowych metalu w przeliczeniu na masę środka i od około 0,8 do 6,0% wagowych składnika EDDS.

Gdy środek stosuje się bez związku metalu, to jest w postaci kompleksu metalu i EDDS, ten kompleks metalu może być obecny w ilości 5000 - 90000 ppm (0,5 - 9,0% wagowych).

Jak wspomniano powyżej, środek mięczakobójczy według wynalazku może także zawierać współdziałającą substancję mięczakobójczą. Jedną z takich współdziałających substancji jest metaldehyd. Jak podano powyżej, inne potencjalne współdziałające substancje mięczakobójcze obejmują metiokarb, karbaryl, isolan, meksakarbat, niklosamid, trifenmorf, karbofuran, kwas anarkardowy i saponiny pochodzenia roślinnego. Takie współdziałające substancje można dodać do środka w stężeniu od około 0,2 do 5,0% wagowych.

Środek mięczakobójczy według wynalazku może także zawierać nawóz sztuczny, w tym praktycznie dowolny nawóz sztuczny dla roślin. Odpowiednie nawozy sztuczne są zazwyczaj zgranulowane, a przykładem przydatnego nawozu sztucznego jest Ironite® dostępny z Ironite Products Company, Scottsdaie, Arizona. Gdy nawozy sztuczne są obecne, można je stosować przy stężeniu od około 0,5 do 10,0% wagowych w przeliczeniu na masę środka.

Środek według wynalazku zazwyczaj stosuje się w postaci suchej i wiele składników środka wprowadza się doń w postaci suchej. Jednakże często przydatne jest wprowadzanie do środka wody w ilości dostatecznej do wytworzenia papki, co pozwala na lepsze wymieszanie składników. Wodę dodaje się zazwyczaj w stężeniu od około 15 do 60% wagowych w przeliczeniu na masę środka. Na ogół jednak wodę odpędza się przez ogrzewanie i mięczakobójczą przynętę suszy się przed użyciem. Środek można także formułować w postaci cieczy, szczególnie, gdy zawiera kompleks metalu i EDDS.

Jak stwierdzono powyżej, środek według wynalazku stosuje się zazwyczaj w postaci suchej, nadającej się do rozpylania, takiej jak proszki, granulki, kostki lub peletki. Środek można rozpylać na obszary lub wokół obszarów porażonych przez mięczaki, jak też na obszarach, na których należy zapobiegać porażeniu mięczakami. Środek stosowany do zwalczania mięczaków wodnych można po prostu dodać do środowiska zamieszkanego przez mięczaki.

Dla wytworzenia środka odpowiednią ilość związku metalu i dodatku wzmagającego działanie można zmieszać w postaci suchej z suchym materiałem nośnikowym. Następnie inne suche składniki (takie jak stymulanty żerowania i środki chroniące przed wodą) łączy się i miesza z przynętą. Następnie odpowiednie ilości ciekłych dodatków (takich jak konserwanty, dodatki zmieniające smak i woda) dodaje się do suchej mieszaniny z wytworzeniem papki. Przynęta może być powleczona, np. folią z tworzywa, i ogrzana. Jedną z korzystnych technik ogrzewania jest ogrzewanie w kuchence mikrofalowej w ciągu od 30 sekund do 10 minut. Po ogrzaniu papkę można przetwarzać w maszynce do mielenia z wytworzeniem pasm środka mięczakobójczego. Ten materiał następnie suszy się w podwyższonej temperaturze lub temperaturze otoczenia i można mu nadać żądaną postać, taką jak proszek, peletki lub granulki.

Przykładowy preparat mięczakobójczy można wytworzyć następująco. Najpierw związki metali, np. węglowodanian żelaza lub sole żelaza, miesza się na sucho z mąką zbożową (pszenną) w ilości 1000 - 20000 ppm metalu (wagowo). Następnie dodaje się do mąki suchy EDDS lub jego sól sodową, na poziomie molowym ilości dodanego żelaza. Ten poziom może się wahać w zakresie stosunku molowego metal:EDDS od około 1:0,02 do 1:58. EDDS dodaje się do mieszaniny w trakcie ciągłego mieszania.

Do mieszaniny można dodać inne składniki, takie jak środki przeciwbakteryjne (Legend®), środki chroniące przed wodą i stymulanty żerowania (np. cukier). Dodatki rozpuszczalne w wodzie rozpuszcza się w wodzie, a następnie wodę miesza się z suchą mieszanką pszenicy/związków żelaza i EDDS. Papkę dokładnie miesza się w urządzeniu ucierającym i wytłacza w postaci pasm. Otrzymaną przynętę suszy się przed testowaniem w temperaturze 40°C przez 24 godziny.

PL 195 194 B1

Kompleksy metali można syntetyzować łącząc praktycznie dowolny rozpuszczalny związek metalu, taki jak siarczan żelaza(II), z rozpuszczalnym EDDS lub praktycznie dowolną rozpuszczalną pochodną EDDS. Po połączeniu pH można nastawić (np. na zakres od około 5 do 9) odpowiednim środkiem, takim jak stężony roztwór wodorotlenku potasu. Przykładowe związki metali obejmują zredukowane pierwiastkowe żelazo, proteiniany metali (np. proteiniany żelaza, proteiniany miedzi, proteiniany cynku, proteiniany glinu), sole metali (np. sole żelaza, sole miedzi, sole cynku, sole glinu oraz ich mieszaniny), węglowodaniany metali (np. węglowodaniany żelaza, węglowodaniany miedzi, węglowodaniany cynku, węglowodaniany glinu oraz ich mieszaniny). Konkretne przykłady takich związków obejmują octan żelaza, chlorek żelaza, fosforan żelaza, mieszaninę fosforan żelaza/cytrynian sodu, fosforan sodowo-żelazowy, pirofosforan żelaza, azotan żelaza, siarczan żelazowo-amonowy, siarczek żelaza, albuminian żelaza, cholinocytrynian żelaza, glicerynofosforan żelaza, cytrynian żelaza, cytrynian żelazowo-amonowy, fumaran żelaza, glukonian żelaza, mleczan żelaza, cukrzan żelaza, fruktanian żelaza, dekstranian żelaza, bursztynian żelaza, winian żelaza, octan miedzi, chlorek miedzi, fosforan miedzi, pirofosforan miedzi, azotan miedzi, siarczan miedziowo-amonowy, albuminian miedzi, siarczan miedzi, glukonian miedzi, mleczan miedzi, cukrzan miedzi, fruktanian miedzi, dekstranian miedzi, octan cynku, chlorek cynku, fosforan cynku, pirofosforan cynku, azotan cynku, siarczan cynkowoamonowy, albuminian cynku, siarczan cynku, glukonian cynku, mleczan cynku, cukrzan cynku, fruktanian cynku, dekstranian cynku, octan glinu, chlorek glinu, fosforan glinu, pirofosforan glinu, azotan glinu, siarczan glinowo-amonowy, albuminian glinu, siarczan glinu, glukonian glinu, mleczan glinu, cukrzan glinu, fruktanian glinu i dekstranian glinu. Przykładowe pochodne EDDS obejmują izomery kwasu etylenodiaminodibursztynowego, sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, obejmujące sole metali ziem alkalicznych, metali alkalicznych, amonowe, podstawione amoniowe, mieszaniny tych soli, kompleksy metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego oraz ich mieszaniny.

Poniższe przykłady służą do dalszego zilustrowania wynalazku.

P r z y k ł a d 1

W korytku testowym umieszczono 20 i dwie rośliny sałaty na korytko, przy czym trzech korytek użyto do prób żelazem, a dwu korytek jako kontrolnych. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

Kod	Przynęta
Żelazo p/EDDS	DSA14/79/1 - 2800 ppm żelaza jako fosforanu żelaza plus 10800 ppm EDDS, 6,0% cukru i reszta mąki pszennej
Kontrola	R4/1 18/1 - Kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru (94:6)*

* Jeśli nie podano inaczej, kontrolne przynęty sporządzone z mąki i cukru zawierały 94 części mąki i 6 części cukru.

Korytka trzymano w cieplarni w okresie badań. Dane ze brano trzeciego i siódmego dnia po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 1 i 2.

Tabel a 1.

Obserwacje śmiertelności w 3 DPZ*

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Zestaw 3
żelazo p/EDDS	7/20, przynęta chętnie zjadana, nieznaczne zjadanie roślin	6/20, 1 brak, przynęta chętnie zjadana; nieznaczne zjadanie roślin	7/20, przynęta chętnie zjadana; bez zjadania roślin
Kontrola	0/20, nieznaczne zjadanie roślin	1/20, nieznaczne zjadanie roślin	na

*DPZ = Dni po zabiegu

PL 195 194 B1

Tabel a 2.

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Zestaw 3	Całkowita śmiertelność (%)
żelazo p/EDDS	9/13, już bez zjadania roślin	8/14 już bez zjadania roślin	9/13 już bez zjadania roślin	46/60, 76,7%
Kontrola	2/20, intensywne zjadanie roślin	1/19, intensywne zjadanie roślin	na	4/40, 10,0%

P r zykła d 2

W testowym korytku umieszczono 15 Deroceras reticulatum i dwie rośliny sałaty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Kompleks żelaza i EDDS zsyntetyzowano z EDDS i chlorku żelaza. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

Kod	Przynęta
EDDS żelaza 2000	R4/122/1 - 2000 ppm żelaza jako EDDS żelaza, 6,0% cukru i mąki pszennej reszta
EDDS żelaza 2400	R4/122/2 - z 2400 ppm żelaza jako EDDS żelaza, 6,0% cukru i mąki pszennej reszta
EDDS żelaza 2800	R4/122/3 z 2800 ppm żelaza jako EDDS żelaza, 6,0% cukru i mąki pszennej reszta
Kontrola	R4/1 18/1- Kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Korytka trzymano w cieplarni w okresie badań. Dane zebrano trzeciego i szóstego dnia po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 3 i 4.

Tabel a 3.

Obserwacje śmiertelności w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
EDDS żelaza 2000	3/15, nieznaczne zjadanie roślin	3/15, nieznaczne zjadanie roślin
EDDS żelaza 2400	4/15, bez zjadania roślin	1 1/15, bez zjadania roślin
EDDS żelaza 2800	9/15, bez zjadania roślin	6/15, nieznaczne zjadanie roślin
Kontrola	0/15	0/15

Tabel a 4.

Obserwacje śmiertelności w 6 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
EDDS żelaza 2000	4/12	0/12	10/30, 33,3%
EDDS żelaza 2400	1/11	2/4	18/30,60,0%
EDDS żelaza 2800	0/6	4/9	19/30, 63,3%
Kontrola	0/15	0/15	0/30, 0%

P r zykła d 3

W testowym korytku umieszczono 15 Deroceras reticulatum i dwie rośliny sałaty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach, z wyjątkiem zabiegu z użyciem azotanu glinu, który przeprowadzono raz, stosując 22 ślimaki nagie. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w czasie

PL 195 194 B1 trwania doświadczenia. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem

Kod	Przynęta
10A	R4/123/1 - 2800 ppm Cu jako octanu Cu i 10800 ppm EDDS, 6,0% cukru i mąka pszenna jako reszta
10B	R4/123/2 - 2800 ppm Cu jako chlorku Cu i 10800 ppm EDDS, 6,0% cukru i mąka pszenna jako reszta
10C	R4/123/3 - z 2800 ppm Cu jako tlenkiem Cu i 10800 ppm EDDS, 6,0% cukru i mąka pszenna jako reszta
10D	R4/123/6 - 2800 ppm Zn jako chlorku cynku i 10800 ppm EDDS, 6,0% cukru i mąka pszenna jako reszta
10E	R4/122/3 - z 2800 ppm żelaza jako fosforanem żelaza i 10800 ppm EDDS
10F	R4/118/1 - Kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru
10G	R4/123/5 - z 2800 ppm Al jako azotanem Al i 10800 ppm EDDS, 6,0% cukru i mąka pszenna jako reszta

Korytka trzymano w cieplarni w okresie badań. Dane zebrano trzeciego i siódmego dnia po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 5 i 6.

T ab e l a 5.

Obserwacje śmiertelności w 3 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
10A	0/15, bez zjadania roślin	2/15, bez zjadania roślin
10B	0/15, obie rośliny zjedzone	2/15, 1 roślina zjedzona
10C	1/15, umiarkowane zjadanie roślin	1/15, nieznaczne zjadanie roślin
10D	2/15, nieznaczne zjadanie roślin	2/15, nieznaczne zjadanie roślin
10E	7/15, bez zjadania roślin	5/17, bez zjadania roślin
10F	1/15	0/15
10G	0/22, obie rośliny zjedzone	na

T ab e l a 6.

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
10A	3/15	3/11*	8/28, 28,6%
10B	0/15	1/13	3/30, 10,0%
10C	0/14	2/14	4/30, 13,3%
10D	3/13	1/13	8/30, 28,6%
10E	7/8	10/12	29/32, 90,1%
10F	0/14	1/15	2/30, 6,6%
10G	4/22	na	4/22, 18,2%

* = 2 brakujące ślimaki nagie

P r z y k ł a d 4

W korytku testowym umieszczono 10 Arion ater (po 2 zestawy na zabieg). W każdym korytku umieszczono po dwie rośliny sałaty. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 5 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie doświadczenia. Przynęty sporządzono rozpuszczając kompleks EDDS i sodu i cukrzan żelaza w wodzie, dodając mąkę, a następnie odczyn nastawiono z użyciem K2CO3. Korytka trzymano na zewnątrz w czasie trwania doświadczenia. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

PL 195 194 B1

8A	R4/139/1, 0,28% żelaza (cukrzan żelaza) + 1,08% NaEDDS, pH 7,33
8B	R4/139/2, 0,28% żelaza (cukrzan żelaza) + 1,08% NaEDDS, pH 8,45
8C	R4/139/3, 0,28% żelaza (cukrzan żelaza) + 1,08% NaEDDS, pH 9,53
8D	R4/139/4, 0,28% żelaza (cukrzan żelaza) + 1,08% NaEDDS, pH 10,5
8E	R4/139/5, 0,28% żelaza (cukrzan żelaza) + 1,08% NaEDDS, nieprzedmieszkowane
8F	DSA/120/1, kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Korytka trzymano na zewnątrz w okresie oceny. Dane zebrano w czwartym i szóstym dniu po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 7 i 8.

Tabel a 7.

Obserwacje śmiertelności w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
8A	0/10, 55% przynęty zużyte, bez zjadania roślin	1/10, 100% przynęty zużyte, bez zjadania roślin
8B	0/10, 100% przynęty zużyte, bez zjadania roślin	0/10, 100% przynęty zużyte, umiarkowane zjadanie roślin
8C	0/10, 70% przynęty zużyte, intensywne zjadanie roślin	0/10, 100% przynęty zużyte, intensywne zjadanie roślin
8D	0/10, 5,0% przynęty zużyte, intensywne zjadanie roślin	0/10, przynęty 5% zużyte, umiarkowane zjadanie roślin
8E	1/10, 100% przynęty zużyte, nieznaczne zjadanie roślin	0/10, 100% przynęty zużyte, umiarkowane zjadanie roślin
8F	0/10	0/10

Tabel a 8.

Obserwacje śmiertelności w 6 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
8A	7/10	5/9	13/20,65,0%
8B	8/10	5/10	13/20, 65,0%
8C	8/10	5/10	13/20,65,0%
8D	0/10	1/10	1/20, 5,0%
8E	6/9	6/10	13/20, 65,0%
8F	0/10	0/10	0/20, 0,0%

P r zykła d 5

W korytku testowym umieszczono 10 Arion ater (po dwa zestawy na zabieg) i po jednej dużej roślinie kapusty na korytko. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 5 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie doświadczenia. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

7A	R4/138/4, 2800 ppm żelaza jako fosforanu żelaza + 1,08% EDDS
7B	R4/140/1, 2800 ppm żelaza jako fosforanu żelaza + 2,5% EDDS
7C	R4/138/1,4000 ppm żelaza jako fosforanu żelaza + 2,5% EDDS
7D	R4/138/2, 4500 ppm żelaza jako fosforanu żelaza + 2,5% EDDS
7E	DS A/120/1, Kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Korytka trzymano na zewnątrz w okresie badań. Dane zebrano w czwartym i siódmym dniu po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 9 i 10.

PL 195 194 B1

T ab e l a 9.

Obserwacje śmiertelności w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
7A	2/10, bez zjadania roślin, większość przynęty zużyta	3/10, umiarkowane zjadanie roślin, dużo przynęty pozostało
7B	5/10, bez zjadania roślin, większość przynęty zużyta	5/10, nieznaczne zjadanie roślin, większość przynęty zużyta
7C	5/10, intensywne zjadanie roślin, dużo przynęty pozostało	8/10, intensywne zjadanie roślin, nieco przynęty pozostało
7D	7/10, bez zjadania roślin, dużo przynęty pozostało	6/10, bez zjadania roślin, dużo przynęty pozostało
7E	0/10	0/10

T ab e l a 10:

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
7A	7/8	4/7	16/20,80,0%
7B	3/5	3/5	16/20,80,0%
7C	3/5	1/2	17/20, 85,0%
7D	3/3	1/4	17/20, 85,0%
7E	0/10	0/10	0/20, 0,0%

P r z y k ł a d 6

W testowym korytku umieszczono 15 Deroceras reticulatum i jedną roślinę sałaty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie badań. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

Kod	Przynęta
6A	R4/155/1, 0,28% żelaza jako fosforanu żelaza i 1,50% EDDS
6B	R4/155/2, 0,28% żelaza jako fosforanu żelaza i 1,75% EDDS
6C	R4/153/1, 0,28% żelaza jako fosforanu żelaza i 2,25% EDDS
6D	R4/155/3, 0,28% żelaza jako fosforanu żelaza i 2,75% EDDS
6E	R4/140/2, 0,28% żelaza jako fosforanu Żelaza i 3,00% EDDS
6F	R4/120/1 kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Dane zebrano w czwartym i siódmym dniu po zabiegu i 10 otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 11 i 12.

T ab e l a 11.

Obserwacje śmiertelności w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
6A	2/15	1/15
6B	4/15	4/15
6C	2/15	0/15
6D	2/15	1/15
6E	1/15	1/15
6F	0/15	0/16

PL 195 194 B1

Tabel a 12.

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
6A	4/13	4/14	11/30,36,7%
6B	2/11	9/11	19/30, 63,3%
6C	5/13	7/15	14/30, 46,7%
6D	7/13	3/14	13/30, 43,3%
6E	5/14	3/14	10/30, 33,3%
6F	1/15	0/16	1/31,3,3%

P r zykła d 7

W testowym korytku umieszczono 15 Deroceras reticulatum i jedną roślinę sałaty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie doświadczenia. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

Kod	Przynęta
5A	R4/154/1 mąki, fosforan żelaza/EDDS w mieszaninie 50:50 przynęta z mączki kostnej i mąki
5B	R4/154/2 mąki, fosforan żelaza/EDDS w mieszaninie 90:10 przynęta z mączki kostnej i mąki
5C	R4/143/3 kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Dane zebrano w czwartym i siódmym dniu po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 13 i 14.

Tabel a 13.

Obserwacje śmiertelności w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
5A	6/15	3/15
5B	2/15	4/14**
5C	0/15	0/15

** = brak 1 ślimaka nagiego

Tabel a 14.

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
5A	7/9	8/12	24/30, 80,0%
5B	5/13	7/10	18/29,62,1%
5C	0/15	0/15	0/30, 0,0%

P r zykła d 8

W testowym korytku umieszczono 15 Deroceras reticulatum i jedną roślinę sałaty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z poła i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie badań. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

PL 195 194 B1

Kod	Przynęta
4A	R4/159/1, 0,28% żelaza jako cukrzanu żelaza z 2,25% EDDS
4B	R4/159/2, 0,28% żelaza jako glukonianu żelaza z 2,25% EDDS
4C	R4/159/3, fosforan żelaza plus 2,25% EDDS plus 0,5% glukonianu sodu
4D	R4/159/4, fosforan żelaza plus 2,25% EDDS plus 0,5% cytrynianu wapnia
4E	R4/153/1, fosforan żelaza plus 2,25% EDDS
4F	R4/ 143/3 kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Dane zebrano w czwartym i siódmym dniu po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 15 i 16.

Tabel a 15.

Obserwacje śmiertelności w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
4A	8/15	5/15
4B	2/15	2/15
4C	1/15	1/15
4D	0/15	1/15
4E	5/15	2/15
4F	0/15	0/15

Tabel a 16.

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
4A	4/7	5/10	23/30, 76,7%
4B	5/13	9/13	18/30,60,0%
4C	1/14	3/13, 1 brak	6/29, 20,7%
4D	6/15	4/14	11/30,36,7%
4E	3/10	na	7/15,46,7%
4F	0/15	0/15	0/30, 0,0%

P r zykła d 9

W testowym korytku umieszczono 10 Arion ater i jedną roślinę sałaty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 6 g przynęty i dwoma roślinami kapusty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie doświadczenia. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

Kod	Przynęta
3A	R4/161/1, 0,28% żelaza jako cukrzanu żelaza z 2,25% EDDS
3B	R4/161/6, 0,28% żelaza jako siarczanu żelaza z 2,25% EDDS
3C	R4/161/4, 0,28% żelaza jako EDDS żelaza z mleczanu żelaza
3D	R4/156/1, 0,28% żelaza jako EDDS żelaza z siarczanu żelaza
3E	R4/143/3 Kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Dane zebrano w szóstym dniu po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabeli 17.

PL 195 194 B1

Tabel a 17.

Obserwacje śmiertelności w 6 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
3A	10/10, bez zjadania roślin	7/10, nieznaczne zjadanie roślin	17/20, 85,0%
3B	9/10, nieznaczne zjadanie roślin	6/10, nieznaczne zjadanie roślin	15/20,75,0%
3C	3/10, bez zjadania roślin	3/10, bez zjadania roślin	6/20, 30,0%
3D	4/10, bez zjadania rośli	1/10, bez zjadania roślin	5/20, 25,0%
3E	0/10	0/10	0/20, 0,0%

P r z y k ł a d 10

W testowym korytku umieszczono 15 Deroceras reticulatum i dwie rośliny sałaty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie doświadczenia. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

Kod	Przynęta
2A	R4/164/2, 0,28% żelaza jako siarczanu żelaza z 2,25% EDDS przy pH 3,58
2B	R4/167/1, 0,28% żelaza jako siarczanu żelaza z 2,25% EDDS przy PH 5,54
2C	R4/167/2, 0,28% żelaza jako siarczanu żelaza z 2,25% EDDS przy pH 7,34
2D	R4/167/3, 0,28% żelaza jako siarczanu Żelaza z 2,25% EDDS przy pH 9,30
2E	R4/167/4, 0,28% żelaza jako siarczanu żelaza z 2,25% EDDS przy pH 9,78
2F	R4/162/2, 0,28% żelaza jako Fosforanu Żelaza Z 2,25% EDDS
2G	R4/162/1 kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Dane zebrano w czwartym i siódmym dniu po zabiegu i 10 otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 18 i 19.

Tabel a 18.

Obserwacje śmiertelności w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
2A	6/16, bez zjadania roślin	6/16, bez zjadania roślin
2B	5/15, bez zjadania roślin	7/15, bez zjadania roślin
2C	5/15, bez zjadania roślin	6/15, bez zjadania roślin
2D	5/15, bez zjadania roślin	4/15, bez zjadania roślin
2E	2/15, bez zjadania roślin	1/15, bez zjadania roślin
2F	1/15, bez zjadania roślin	2/15, nieznaczne zjadanie roślin
2G	0/15	0,15

Tabel a 19.

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
2A	6/10	8/10	26/30, 86,7%
2B	7/10	7/8	26/30, 86,7%
2C	8/10	7/9	26/30, 86,7%
2D	4/10	7/11	20/30, 66,7%
2E	5/13	7/14	15/30,50,0%
2F	7/14	8/13	18/30,60,0%
2G	0/15	0/15	0/30, 0,0%

PL 195 194 B1

P r z y k ł a d 11

W testowym korytku umieszczono 15 Deroceras reticulatum i po jednej roślinie sałaty i kapusty na korytko, przy czym każdy zabieg prowadzono w dwu korytkach. Dna korytek pokryto glebą kompostową. Ślimaki nagie zebrano z pola i umieszczono w korytkach wraz z 2 g przynęty. Korytka trzymano na zewnątrz w okresie doświadczenia. Przynęty typu wymienionego w tabeli poniżej sporządzono na dzień przed użyciem.

Kod	Przynęta
1A	R4/170/1, 0,28% żelaza jako siarczanu Fe II z 2,25% EDDS
1B	R4/170/2, 0,15% żelaza jako siarczanu Fe II z 2,25% EDDS
1C	R4/164/2, 0,28% żelaza jako siarczanu Fe III z 2,25% EDDS
1D	R4/170/3, 0,28% żelaza jako cukrzanu żelaza (10%) z 2,5% EDDS
1E	R4/161/1, 0,28% żelaza jako cukrzanu żelaza (20%) z 2,5% EDDS
1F	R4/162/2, 0,28% żelaza jako fosforanu Fe III z 2,25% EDDS
1G	R4/162/1 Kontrolna przynęta sporządzona z mąki i cukru

Dane zebrano w czwartym i siódmym dniu po zabiegu i otrzymane wyniki przedstawiono poniżej w tabelach 20 i 21.

Tabel a 20.

Obserwacje śmiertelności i żerowania na roślinach w 4 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2
1A	3/15, bez zjadania roślin	3/15, bez zjadania roślin
1B	2/15, bez zjadania roślin	3/15, bez zjadania roślin
1C	3/15, bez zjadania roślin	1/15, bez zjadania roślin
1D	3/15, bez zjadania roślin	5/15, bez zjadania roślin
1E	5/15, bez zjadania roślin	4/15, bez zjadania roślin
1F	2/15, bez zjadania roślin	1/15, bez zjadania roślin
1G	0/15	0/15

Tabel a 21.

Obserwacje śmiertelności w 7 DPZ

Zabieg	Zestaw 1	Zestaw 2	Całkowita śmiertelność (%)
1A	9/12	7/12	22/30, 73,3%
1B	9/13	7/12	21/30, 70,0%
1C	10/12	11/14	25/30, 83,3%
1D	11/12	8/10	27/30, 90,0%
1E	8/10	6/11	23/30, 76,7%
1F	6/13	5/14	14/30, 46,7%
1G	0/15	1/15	1/30, 3,3%

Jeśli nie podano inaczej, wszystkie procenty wagowe wyrażono jako procenty w przeliczeniu na masę całego środka.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Śroodk mięęczkoobjcczzzwierającc ddóżłądkową t ruciznę na mięęczki i materiał nośśikowy jadalny dla mięczaków i/lub nawóz sztuczny, znamienny tym, że zawiera:

PL 195 194 B1 związek metalu wybranego z grupy obejmującej żelazo, miedź, cynk, glin i ich mieszaniny, przy czym ten związek jest wybrany z grupy obejmującej zredukowane pierwiastkowe żelazo, proteiniany żelaza, sole żelaza, węglowodaniany żelaza, proteiniany miedzi, sole miedzi, węglowodaniany miedzi, proteiniany cynku, sole cynku, węglowodaniany cynku, proteiniany glinu, sole glinu, węglowodaniany glinu i ich mieszaniny, oraz dodatek wzmagający działanie wybrany z grupy obejmującej kwas etylenodiaminodibursztynowy, izomery kwasu etylenodiaminodibursztynowego, sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, kompleksy metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego i ich mieszaniny.
2. Środek według zastrz. 1, znamienny tym. że zawiera sól kwasu etylenodiaminodibursztynowego wybraną z grupy obejmującej zasadniczo sole metali alkalicznych, sole metali ziem alkalicznych, sole amonowe, podstawione sole amonowe i ich mieszaniny.
3. Środek według zastrz. 1, znamienny tym, że zawiera ponadto współdziałającą substancję mięczakobójczą.
4. Środek według z^^sr^^. 3, znamienny tym, że współdziałającą mięczakobójczą wybraną z grupy obejmującej metaldehyd, metiokarb, karbaryl, isolan, meksakarbat, merkaptodimetur, niklosamid, trifenmorf, karbofuran, kwas anarkardowy, saponiny pochodzenia roślinnego i ich mieszaniny.
5. Środek według zastrz. 1, znamienny tym, że zawiera ponadto środek regulujący pH.
6. Środek według zas^z. 5, znamienny tym, że środek regulujący pH wybrany z grupy obejmującej węglan wapnia, węglan potasu, wodorotlenek potasu, kwas askorbinowy, kwas winowy i kwas cytrynowy.
7. Środek według zastrz. 5, znamienny tym, że zawiera środek regulujący odczyn do pH 5 - 9.
8. Środek według zas^z. 1, znamienny tym, że ssosunekmolowy metalu do dodatku wzmagającego działanie wynosi 1:0,02 - 1:58.
9. Środek według zastrz. 1, znamienny tym. że metal zawarty w związku metalu występuie w środku w stężeniu 200 -20000 ppm.
10. Środek według zastrz. 1, znamienny tym, że dodatek wzmagający działanie występuje w stężeniu 0,2 - 6,0% wagowych w przeliczeniu na masę tego środka.
11. Środek według zastrz. 1, znamienny tym, że jako nośnik zawiera pokarm mięczaka.
12. Środek według zastrz. 11, znamienny tym, że zawiera pokarm mięczaka wybrany z grupy obejmującej mąkę pszenną, płatki pszenne, agar, żelatynę, makuchy, pszenicę dla zwierząt domowych, soję, owies, kukurydzę, miazgę cytrusów, ryż, owoce, odpady rybne, cukry, powlekane nasiona warzyw, powlekane nasiona zbóż, kazeinę, mączkę z krwi, mączkę kostną, drożdże, tłuszcze, produkty piwne i ich mieszaniny.
13. Środek według zastrz. 11, znamienny tym, że pokarm mięczaka stanowi mieszanina mączki kostnej i mąki pszennej o stosunku mączki kostnej do mąki pszennej 50:50 - 90:10.
14. Środek według zastrz. 1, znamienny tym, że zawiera związek metalu wybrany z grupy obejmującej octan żelaza, chlorek żelaza, fosforan żelaza, mieszaninę fosforan żelaza/cytrynian sodu, fosforan sodowo-żelazowy, pirofosforan żelaza, azotan żelaza, siarczan żelazowo-amonowy, albuminian żelaza, siarczan żelaza, siarczek żelaza, cholinocytrynian żelaza, glicerynofosforan żelaza, cytrynian żelaza, cytrynian żelazowo-amonowy, fumaran żelaza, glukonian żelaza, mleczan żelaza, cukrzan żelaza, fruktanian żelaza, dekstranian żelaza, bursztynian żelaza, winian żelaza, octan miedzi, chlorek miedzi, fosforan miedzi, pirofosforan miedzi, azotan miedzi, siarczan miedziowo-amonowy, albuminian miedzi, siarczan miedzi, glukonian miedzi, mleczan miedzi, cukrzan miedzi, fruktanian miedzi, dekstranian miedzi, octan cynku, chlorek cynku, fosforan cynku, pirofosforan cynku, azotan cynku, siarczan cynkowo-amonowy, albuminian cynku, siarczan cynku, glukonian cynku, mleczan cynku, cukrzan cynku, fruktanian cynku, dekstranian cynku, octan glinu, chlorek glinu, fosforan glinu, pirofosforan glinu, azotan glinu, siarczan glinowo-amonowy, albuminian glinu, siarczan glinu, glukonian glinu, mleczan glinu, cukrzan glinu, fruktanian glinu i dekstranian glinu.
15. Środek według zastrz. 1, znamienny tym, że jako nawóz sztuczny zawiera granub^^^n^ nawóz sztuczny.
16. Środek według zastrz. 1 albo 3, albo 11, znamienny tym, że zawiera:

związek metalu wybrany z grupy obejmującej związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza (III), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza(II), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i miedzi, związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i cynku, związek kwasu etyłenodiaminodibursztynowego i glinu oraz ich mieszaniny.

PL 195 194 B1
17. Środek według zastrz. 16, znamienny tym, że metal zawarty w związku metalu występuje w stężeniu 0,5 - 9,0 wagowych w przeliczeniu na masę tego środka.
18. Sposób zwalczania niepożądanych szkodllwych mięczaków przez nanoszenie środka mięczakobójczego zawierającego dożołądkową truciznę na mięczaki i materiał nośnikowy jadalny dla mięczaków i/lub nawóz sztuczny na obszar porażony mięczakami, oraz pozostawienie tego środka mięczakobójczego do zjedzenia przez mięczaki, znamienny tym, że stosuje się środek mięczakobójczy zawierający związek metalu wybranego z grupy metali obejmującej żelazo, miedź, cynk, glin i ich mieszaniny, przy czym ten związek jest wybrany z grupy obejmującej zredukowane pierwiastkowe żelazo, proteiniany żelaza, sole żelaza, węglowodaniany żelaza, proteiniany miedzi, sole miedzi, węglowodaniany miedzi, proteiniany cynku, sole cynku, węglowodaniany cynku, proteiniany glinu, sole glinu, węglowodaniany glinu i ich mieszaniny, oraz dodatek wzmagający działanie wybrany z grupy obejmującej kwas etylenodiaminodibursztynowy, izomery kwasu etylenodiaminodibursztynowego, sole kwasu etylenodiaminodibursztynowego, kompleksy metali kwasu etylenodiaminodibursztynowego i ich mieszaniny.
19. Sposób według zas^z. 18, znamienny tym, że się środek zawierający związek metalu wybrany z grupy obejmującej związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza (III), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i żelaza (II), związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i miedzi, związek kwasu etylenodiaminodibursztynowego i glinu oraz ich mieszaniny.