PL197275B1 - Zawór, a zwłaszcza zawór grzejnikowy - Google Patents

Abstract

1. Zawór, a zw laszcza zawór grzejnikowy posiadaj acy obudow e oraz pod laczenie wloto- we i pod laczenie wylotowe, przy czym na szla- ku przep lywowym pomi edzy obydwoma podla- czeniami umieszczone jest urz adzenie zamyka- j ace, z elementem zamykaj acym i gniazdowe urz adzenie zaworowe, znamienny tym, ze gniazdowe urz adzenie zaworowe posiada dwa wyj scia dla gniazda zaworowego (17 i 29; 7a i 7b), z których jedno przyporz adkowane jest do pod laczenia wlotowego, a drugie do pod lacze- nia wylotowego, przy czym element zamykaj a- cy (6) i gniazdowe urz adzenie zaworowe po- siadaj a mo zliwo sc wzajemnych przemieszcze n tak, ze element zamykaj acy (6) jest stowarzyszo- ny naprzemian z jednym b ad z drugim wyj sciem dla gniazda zaworowego (17 i 29; 7a i 7b). PL PL PL PL PL PL

Description

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 197275 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 349864 (51) Int.Cl.

F16K 11/085 (2006.01) F16K 1/52 (2006.01) (22) Data zgłoszenia: 26.09.2001 (54)

Zawór, a zwłaszcza zawór grzejnikowy

(30) Pierwszeństwo: 30.09.2000,DE,10048688.6	(73) Uprawniony z patentu: DANFOSS A/S,Nordborg,DK
(43) Zgłoszenie ogłoszono: 08.04.2002 BUP 08/02	(72) Twórca(y) wynalazku: James David Messmer,Aarhus,DK Arne Borge Larsen,Silkeborg,DK
(45) O udzieleniu patentu ogłoszono: 31.03.2008 WUP 03/08	(74) Pełnomocnik: Szymon Łukaszyk, Kancelaria Patentowa Łukaszyk

(57) 1. Zawór, a zwłaszcza zawór grzejnikowy posiadający obudowę oraz podłączenie wlotowe i podłączenie wylotowe, przy czym na szlaku przepływowym pomiędzy obydwoma podłączeniami umieszczone jest urządzenie zamykające, z elementem zamykającym i gniazdowe urządzenie zaworowe, znamienny tym, że gniazdowe urządzenie zaworowe posiada dwa wyjścia dla gniazda zaworowego (17 i 29; 7a i 7b), z których jedno przyporządkowane jest do podłączenia wlotowego, a drugie do podłączenia wylotowego, przy czym element zamykający (6) i gniazdowe urządzenie zaworowe posiadają możliwość wzajemnych przemieszczeń tak, że element zamykający (6) jest stowarzyszony naprzemian z jednym bądź drugim wyjściem dla gniazda zaworowego (17 i 29; 7a i 7b).

L 197275 B1

PL 197 275 B1

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest zawór, a zwłaszcza zawór grzejnikowy, posiadający obudowę oraz podłączenie wlotowe i podłączenie wylotowe, przy czym na szlaku przepływowym pomiędzy obydwoma podłączeniami umieszczone jest urządzenie zamykające z elementem zamykającym i gniazdowe urządzenie zaworowe.

Zawór podobnego rodzaju wykonany jako zawór grzejnikowy znany jest z niemieckiego opisu patentowego WO 99/22282.

W przypadku zaworów grzejnikowych tego rodzaju podaje się zwykle kierunek przepływu, który oznaczany jest za pomocą strzałki, umieszczonej na stronie zewnętrznej obudowy. Należy zwrócić uwagę na kierunek przepływu, w celu uniknięcia zakłóceń, ujawniających się przez powstawanie nieprzyjemnych odgłosów. Strona, do której przymocowane jest urządzenie zamykające wraz z podłączeniem wlotowym połączona jest zwykle ze stroną elementu zamykającego przyrządu zamykającego wraz z podłączeniem wylotowym. W przypadku gdy element zaworu przesuwany jest w kierunku gniazda zaworowego, następuje zamknięcie przepływu wody. Jeżeli sposób użytkowania jest „prawidłowy, to z reguły nie występują tutaj trudności.

Inaczej jest w przypadku, kiedy zawór podłączony jest nieprawidłowo, to znaczy, gdy przewód wlotowy systemu grzewczego podłączony jest do podłączenia wylotowego. W tym przypadku woda przepływa przez element zamykający do gniazda zaworowego, a stamtąd do podłączenia wlotowego. Jeżeli zawór się zamyka, element zamykający przemieszczany jest w kierunku gniazda zaworowego. Jeżeli szerokość prześwitu pomiędzy elementem zamykającym i gniazdem zaworowym jest mniejsza od określonej wielkości, to element zamykający zamyka się natychmiastowo, czego skutkiem jest równie nagły wzrost ciśnienia wewnątrz podłączenia wylotowego. Znakiem zewnętrznym takiego wzrostu ciśnienia jest udar wodny, którego skutkiem mogą być nie tylko nieprzyjemne odgłosy, lecz także wystąpienie uszkodzeń wewnątrz systemu przewodów. Wyżej wymieniony udar wodny może być również wywołany przez impuls zewnętrzny, na przykład przez inny, nagle zamykający lub otwierający się zawór, włączającą lub zatrzymującą się pompę albo inne czynniki. Wymienione przyczyny powstawania zakłóceń, które nie zostały jeszcze do końca wyjaśnione, są szczególnie niebezpieczne, jeżeli zawór został nieprawidłowo zamontowany.

Przyczyną niebezpieczeństwa nieprawidłowego montażu zaworów grzejnikowych są nie tylko niedostateczne kwalifikacje monterów. Występuje ono także w przypadku starych budynków lub systemów, w których nie jest możliwe dokładne stwierdzenie, który z przewodów służy do doprowadzania, a który do odprowadzania wody grzewczej.

Celem wynalazku jest konstrukcja takiego zaworu, który mógłby być użytkowany niezależnie od kierunku przepływu.

W zaworze grzejnikowym, opisanym według wynalazku gniazdowe urządzenie zaworowe posiada dwa wyjścia dla gniazda zaworowego, z których jedno przyporządkowane jest do podłączenia wlotowego, natomiast drugie do podłączenia wylotowego, przy czym element zamykający i gniazdowe urządzenie zaworowe posiadają możliwość wzajemnych przemieszczeń tak, że, element zamykający jest stowarzyszony naprzemian z jednym lub drugim wyjściem dla gniazda zaworowego.

Dzięki temu sposób montażu zaworu nie odgrywa tutaj większej roli, to znaczy nie jest ważne, czy podłączenie wlotowe rzeczywiście połączone jest z przewodem, przez który doprowadzana jest ciecz grzewcza, a podłączenie wylotowe połączone jest z przewodem, przez który ciecz grzewcza jest odprowadzana. W przypadku nieprawidłowego zamontowania zaworu grzejnikowego, zmianie podlega tylko ukierunkowanie elementu zamykającego w stosunku do odpowiedniego wyjścia gniazda zaworowego, dzięki czemu można uniknąć powstawania nieprzyjemnych odgłosów, będących na przykład wynikiem udaru wodnego. Kierunek przepływu cieczy grzewczej w zaworze może być więc zmieniany w odniesieniu do elementu grzewczego.

Korzystne jest, aby w zaworze według wynalazku element zamykający umieszczony był wewnątrz obudowy dodatkowej, a gniazdowe urządzenie zaworowe posiadało przeciwobudowę, przy czym przynajmniej jedna z tych części, jakimi są obudowa dodatkowa i przeciwobudowa zamocowana była obrotowo w obudowie.

Przez obrócenie jednej z tych części możliwe jest pozycjonowanie albo elementu zaworu z stosunku do napływającej cieczy, albo też napływającej cieczy w stosunku do zaworu. Wykonanie takiego obrotu nie nastręcza trudności. Także wzajemne uszczelnienie zamocowanych obrotowo części jest stosunkowo proste.

PL 197 275 B1

Korzystne jest wtedy aby w zaworze według wynalazku część obrotowa uszczelniona była z obudową za pomocą uszczelki obwodowej.

W Uszczelka obwodowa zabezpiecza w sposób dostateczny szczelność w przypadku obracania części.

Korzystne jest ponadto, aby w zaworze według wynalazku część obrotowa była zamocowana w obudowie za pomocą pierścienia rozporowego.

Pierścień rozporowy zabezpiecza część mocowaną obrotowo przed przesunięciami osiowymi, dopuszczając równocześnie jej obracanie.

Korzystne jest również, aby w zaworze według wynalazku część obrotowa posiadała mechanizm zapadkowy dla zafiksowania jednej z dwóch pozycji roboczych wraz z obudową.

Dzięki temu, monter będzie mógł bez trudu stwierdzić czy pozycja części obrotowej jest prawidłowa. Mechanizm zapadkowy umożliwia równocześnie zafiksowanie ustawionej pozycji roboczej. W przypadku wystąpienia takiej konieczności, możliwe jest względnie dokładne pozycjonowanie elementu zamykającego względem gniazda zaworowego.

W korzystnej konstrukcji zaworu według wynalazku przeciwobudowa wykonana jest w formie rury z dwoma zorientowanymi osiowo i przesuniętymi wzajemnie o pewien kąt króćcami bocznymi, przy czym, w zależności od obrotu rury, jeden króciec pokrywa się z otworem gniazda zaworowego, bądź też drugi króciec pokrywa się z otworem wylotowym w obudowie, przy czym każdorazowo króciec przeciwny jest zamykany przez obudowę.

W taki sposób możliwe jest stosunkowo nieskomplikowane uzyskanie żądanych dróg przepływowych wewnątrz zaworu, bez konieczności przemieszczania samego gniazda zaworowego. Jeśli jeden z króćców pokrywa się z otworem obudowy, to ciecz grzewcza może być doprowadzana przez rurę i element zamykający, a odprowadzana przez gniazdo zaworowe. Przepływ zwrotny odprowadzany jest przez otwór odpływowy i na zewnętrz, z ominięciem rury. W przypadku drugiej pozycji, przepływ w kierunku elementu zamykającego przeprowadzany jest również poprzez gniazdo zaworowe, przy czym ciecz grzewcza omija rurę z zewnątrz. Odpływ następuje wtedy przez otwór odpływowy w drugim króćcu i przez wnętrze rury. Z zastosowaniem odpowiedniej przeciwobudowy, która może być również wykonana jako element z masy plastycznej, realizacja takiego zaworu grzejnikowego nie nastręcza trudności.

Wówczas stosowne jest aby w zaworze według wynalazku przeciwobudowa posiadała dostępną z zewnątrz powierzchnię chwytną dla przyłożenia momentu obrotowego.

Za pośrednictwem powierzchni chwytnej dla przyłożenia momentu obrotowego możliwe jest przyłożenie wymaganego momentu obrotowego do przeciwobudowy, aby obrócić ją wewnątrz obudowy. Powierzchnią chwytną dla przyłożenia momentu obrotowego może być w tym przypadku na przykład wewnętrzny otwór sześciokątny. Zawór grzejnikowy może być więc przestawiany, także po jego zabudowaniu.

W takim przypadku stosowne jest ponadto aby w zaworze według wynalazku powierzchnia chwytna dla przyłożenia momentu obrotowego była zakryta zdejmowalnym kołpakiem.

Kołpak ten może być przykręcony do obudowy z zewnątrz. W ten sposób zapewniona jest z jednej strony ochrona powierzchni chwytnej dla przyłożenia momentu obrotowego, przed zabrudzeniem, a z drugiej strony kołpak może być wykorzystany do uszczelnienia zaworu grzejnikowego od zewnątrz.

W innej korzystnej konstrukcji zaworu według wynalazku element zamykający zorientowany jest mimośrodowo wewnątrz obudowy dodatkowej, przy czym gniazdowe urządzenie zaworowe posiada dwa gniazda zaworowe.

Obracając obudowę elementu zamykającego możliwe jest ułożenie elementu zamykającego nad jednym lub drugim gniazdem zaworowym.

Zawór według wynalazku przedstawiono poniżej w przykładach wykonania na rysunku, na którym: fig. 1 przedstawia pierwszy przykład wykonania zaworu grzejnikowego o normalnym kierunku przepływu, fig. 2 przedstawia ten sam zawór grzejnikowy o przeciwbieżnym kierunku przepływu, fig. 3 przedstawia widok perspektywiczny przeciwobudowy, fig. 4 przedstawia drugi przykład wykonania zaworu grzejnikowego.

Rysunek fig. 1 przedstawia zawór grzejnikowy 1 wraz z obudową 2, wyposażoną w podłączenie wlotowe 3 i podłączenie wylotowe 4. Za pomocą strzałek 5 zaznaczony jest szlak przepływu cieczy grzewczej, na przykład gorącej wody, przez zawór grzejnikowy. Na szlaku przepływowym znajduje się urządzenie zamykające, zaopatrzone w element zamykający 6, współpracujący z gniazdem zaworowym 7. Element zamykający 6, może być przemieszczany, w sposób przedstawiony tutaj tylko sche4

PL 197 275 B1 matycznie, za pomocą tłoczka zaworu 8, w kierunku do gniazda zaworowego 7 lub od niego. Sprężyna 9 odpycha element zamykający 6 od gniazda zaworowego 7, bez działania sił zewnętrznych.

Przedstawiony na rysunku fig. 1 kierunek przepływu stanowi przepływ normalny, gdzie element zamykający 6 omywany jest cieczą grzewczą poprzez gniazdo zaworowe 7. Podczas otwierania i zamykania zaworu nie występują tutaj żadne problemy. Jeżeli element zamykający 6 jest przemieszczany w kierunku gniazda zaworowego 7, to dochodzi do stopniowej redukcji przepływu wody, w taki sposób, że prześwit pomiędzy elementem zamykającym 6, a gniazdem zaworowym 7 ulega stopniowemu zmniejszeniu, przy czym element zamykający 7 napędzany jest wyłącznie za pośrednictwem tłoczka zaworu 8.

Zamykanie zaworu jest jednak problematyczne, w przypadku odwrócenia kierunku przepływu przez zawór grzejnikowy 1. Podobna sytuacja może, na przykład wystąpić w przypadku nieprawidłowego montażu, którego przyczyną może być nie uwzględnienie przez montera kierunku przepływu cieczy przez zawór lub też jego brak informacji o tym, który z przewodów doprowadza ciecz grzewczą do grzejnika, a który ją odprowadza. W tym przypadku, element zamykający 6 nie jest omywany cieczą grzewczą poprzez gniazdo zaworowe, lecz zachodzi sytuacja dokładnie odwrotna. Wskutek tego, podczas zamykania zaworu, element zamykający 6 opuszczany jest natychmiastowo na gniazdo zaworowe 7, kiedy tylko odstęp pomiędzy obydwoma elementami zmniejszy się poniżej określonej wartości. To natychmiastowe opuszczenie się elementu zamykającego 6 prowadzi do nagłego zatrzymania przepływu wody, czego skutkiem jest tak zwany udar wodny. Udar ten przejawia się w postaci znacznego hałasu. Gwałtowne skoki ciśnienia, związane z tego rodzaju udarami wodnymi, mogą ponadto spowodować poważne uszkodzenia w systemie grzewczym.

W celu uniknięcia ryzyka uszkodzenia systemu grzewczego, zawór grzejnikowy 1 wyposażony został w element, określony poniżej jako przeciwobudowa 10, znajdujący się wewnątrz obudowy 2. Przeciwobudowa, która została przedstawiona w rzucie perspektywicznym na rysunku fig. 3, umieszczona jest w otworze 11, stanowiącym przedłużenie podłączenia wlotowego 3. Przeciwobudowa 10 wykonana jest w formie rury 12, zaopatrzonej w kołnierz pierwszy 13 i kołnierz drugi 14, przy czym obydwa uszczelnione kołnierze 13, 14 ulokowane są w obudowie 2. Jako uszczelnienie służą o-ringi 15, 16. Przeciwobudowa 10 wyposażona jest ponadto w dwa króćce 17 i 16, przylegające do powierzchni wewnętrznej otworu 11, i również uszczelnione. Obydwa króćce 16 i 17 osadzone są na rurze 12, przesunięte w stosunku do osi wspólnej i połączone z częścią wewnętrzną 19 rury 12. Kąt zamocowania pomiędzy obydwoma króćcami wynosi w tym przykładzie wykonania 90 stopni. Przeciwobudowa 10 ułożyskowana jest obrotowo wewnątrz obudowy 2 i zabezpieczona przed przemieszczeniami osiowymi za pomocą pierścienia rozporowego 20. Powierzchnia chwytna dla przyłożenia momentu obrotowego 21, ma w tym przykładzie wykonania postać wewnętrznego otworu sześciokątnego. Przy pomocy dostępnej z zewnątrz powierzchni chwytnej dla przyłożenia momentu obrotowego 21 możliwe jest obrócenie przeciwobudowy 10 we wnętrzu obudowy 2. Powierzchnia chwytna dla przyłożenia momentu obrotowego 21 może być dodatkowo zakryta kołpakiem 22 przykręconym do obudowy z wykorzystaniem nie przedstawionej na rysunku uszczelki.

Za pomocą przeciwobudowy 10 możliwe jest osiągnięcie efektu, charakteryzującego się tym, że element zamykający 6 omywany jest zawsze poprzez gniazdo zaworowe 7. W przypadku przedstawionego na rysunku fig. 1 „normalnego przepływu, ciecz grzewcza przemieszcza się z podłączenia wlotowego 3, poprzez część wewnętrzną 19 rury 12 i króciec 17 aż do gniazda zaworowego 7, i omywa element zamykający 6 poprzez gniazdo zaworowe 7. Ciecz przepływająca przez prześwit pomiędzy elementem zamykającym 6 może wrócić poprzez otwór odpływowy 23 (rysunek fig. 2), umieszczony obok gniazda zaworowego, z powrotem do otworu 11, a stamtąd, omijając z zewnątrz rurę 12 dotrzeć wreszcie do podłączenia wylotowego 4. W celu bardziej wyraźnego przedstawienia powyższego procesu, strzałki 5 zostały zaznaczone linią podwójną.

Na rysunku fig. 2 przedstawiono sytuację odwróconego kierunku przepływu przez obudowę 2, gdzie ciecz grzewcza doprowadzana jest przez podłączenie wylotowe 4 i opuszcza zawór przez podłączenie wlotowe 3. W celu umożliwienia omywania przez ciecz grzewczą (której droga została przedstawiona za pomocą strzałek 24, zaznaczonych linią zwykłą) elementu zamykającego 6, poprzez gniazdo zaworowe, należy przeciwobudowę 10 obrócić o 90 stopni w otworze 11. W tej sytuacji, króciec 17 traci połączenie z gniazdem zaworowym 7 i jest zakryty przez wewnętrzną powierzchnię otworu 11. Równocześnie odsłania się króciec 18, łącząc się z otworem wylotowym 23. Tak więc ciecz grzewcza omija rurę 12 i dociera poprzez gniazdo zaworowe 7 do elementu zamykającego 6. Stamtąd, poprzez otwór wylotowy 23 oraz króciec 18 ciecz grzewcza wpływa do wnętrza 19 rury 12 i jest kierowana do podłączenia wlotowego 3.

PL 197 275 B1

Tak więc kierunek przepływu cieczy grzewczej przez zawór grzejnikowy 1 można w prosty sposób zmienić, obracając przeciwobudowę 10. W tym przykładzie wykonania konieczne jest tylko gniazdo zaworowe 7, które, niezależnie od kierunku przepływu cieczy grzewczej, współpracuje z elementem zamykającym 6.

Przeciwobudowa 10 tworzy tym samym dwa odprowadzenia od gniazda zaworowego, mianowicie, w pierwszym przypadku króciec 17, który może być skierowany na gniazdo zaworowe 7, a w drugim przypadku przestrzeń 29, umieszczoną pomiędzy stroną zewnętrzną rury 12, a stroną wewnętrzną otworu 11.

Na rysunku fig. 4 przedstawiono inny przykład wykonania zaworu, w którym zachowano numeracją elementów identycznych jak w przykładzie wykonania opisanym powyżej.

Zawór grzejnikowy 1' posiada obudowę 25, zaopatrzoną w dwa gniazda zaworowe 7a i 7b. Element zamykający 6 znajduje się wewnątrz obudowy dodatkowej 26, zamocowanej z możliwością obrotu w stosunku do obudowy 25 wokół osi 27. Element zamykający 6 zamocowany jest mimośrodowo w stosunku do wymienionej osi 27, dokładnie tak, jak i gniazda zaworowe 7a i 7b. Obrót obudowy dodatkowej 26 o kąt 180 stopni wokół osi 27 spowoduje, że element zamykający 6 utraci połączenie z gniazdem zaworowym 7a, lecz uzyska połączenie gniazdem zaworowym 7b. W przedstawionej na rysunku fig. 4 pozycji obudowy dodatkowej 26 element zamykający 6 ustawiony jest w pozycji, umożliwiającej kierunek przepływu od podłączenia wlotowego 3 do podłączenia wylotowego 4. W tym przypadku, element zamykający 6 omywany jest poprzez gniazdo zaworowe 7a.

Nie przedstawiona tutaj, druga pozycja obudowy dodatkowej 26, w której element zamykający 6 współdziała z gniazdem zaworowym 7b, umożliwia przepływ w kierunku przeciwnym, to znaczy ciecz grzewcza może płynąć od podłączenia wylotowego ku połączeniu wlotowemu. W tym przypadku, element zamykający omywany jest poprzez gniazdo zaworowe 7a.

W obydwu przypadkach (rysunek fig. 1, fig. 2, fig. 3 oraz fig. 4), dopasowanie zaworu grzejnikowego 1, 1', do kierunku przepływu może być przeprowadzone już po zamontowaniu zaworu grzejnikowego. W przykładzie wykonania przedstawionym na rysunku fig. 4, możliwe jest przyłożenie momentu za pośrednictwem króćca podłączeniowego 28, w którym zabudowany jest tłoczek zaworowy 8.

Możliwe jest, co nie zostało bliżej przedstawione, zafiksowanie przeciwobudowy 10 w obudowie 2, lub też obudowy dodatkowej 26 w obudowie 25 w ustalonych pozycjach. Mogą być tutaj stosowane rozwiązania zapadkowe, na przykład w formie kulek z naciągiem sprężynującym, zapadających się w określone wgłębienia 20 umieszczone na obwodzie korpusu przeciwobudowy 10 lub korpusu obudowy dodatkowej. Dodatkowo lub alternatywnie na zewnątrz zaworu mogą być umieszczone oznaczenia, określające „prawidłową pozycję części obrotowych.

Claims (9)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Zawór, a zwłaszcza zawór grzejnikowy posiadający obudowę oraz podłączenie wlotowe i podłączenie wylotowe, przy czym na szlaku przepływowym pomiędzy obydwoma podłączeniami umieszczone jest urządzenie zamykające, z elementem zamykającym i gniazdowe urządzenie zaworowe, znamienny tym, że gniazdowe urządzenie zaworowe posiada dwa wyjścia dla gniazda zaworowego (17 i 29; 7a i 7b), z których jedno przyporządkowane jest do podłączenia wlotowego, a drugie do podłączenia wylotowego, przy czym element zamykający (6) i gniazdowe urządzenie zaworowe posiadają możliwość wzajemnych przemieszczeń tak, że element zamykający (6) jest stowarzyszony naprzemian z jednym bądź drugim wyjściem dla gniazda zaworowego (17 i 29; 7a i 7b).
2. 2. Zawór według zastrz. 1, znamienny tym, że element zamykający (6) umieszczony jest wewnątrz obudowy dodatkowej (26), a gniazdowe urządzenie zaworowe posiada przeciwobudowę (10), przy czym przynajmniej jedna z tych części, jakimi są obudowa dodatkowa (26) i przeciwobudowa (10), zamocowana jest obrotowo w obudowie (3, 25).
3. 3. Zawór według zastrz. 2, znamienny tym, że część obrotowa (10, 26) uszczelniona jest z obudową (2, 25) za pomocą uszczelki obwodowej (15, 16).
4. 4. Zawór według zastrz. 3, znamienny tym, że część obrotowa (10, 26) zamocowana jest w obudowie (2) za pomocą pierścienia rozporowego (20).
5. 5. Zawór według zastrz. 2 albo 3 albo 4, znamienny tym, że część obrotowa (10, 26) posiada mechanizm zapadkowy, dla zafiksowania jednej z dwóch pozycji roboczych wraz z obudową (2, 25).

   PL 197 275 B1
6. 6. Zawór według zastrz. 2 albo 3 albo 4 albo 5, znamienny tym, że ppzeciwobudowa (10) wykonana jest w formie rury (12) z dwoma zorientowanymi osiowo i przesuniętymi wzajemnie o pewien kąt, bocznymi króćcami (17, 18), przy czym, w zależności od obrotu rury (12) jeden króciec (17) pokrywa się z otworem gniazda zaworowego, bądź też drugi króciec (18) pokrywa się z otworem wylotowym (23) w obudowie, przy czym każdorazowo króciec przeciwny (17, 18) jest zamykany przez obudowę (2).
7. 7. Zawór według zas^z. 6, znamienny tym, że przeciwobudowa (10) posiada dossępnąz zewnątrz powierzchnię chwytną dla przyłożenia momentu obrotowego (21).
8. 8. Zawóówedłuu zze^z. 7, znamienny tym, dż cowie-rzcnia chwyyna, dla przz-ożżnia momentu obrotowego (21) jest zakryta zdejmowalnym kołpakiem (22).
9. 9. Zawć:ó wódłuuczstrz.2 clbo d clbo d clbo 5, cnamienay tym, dż ciemογ^ ącc(6) czrientowany jest mimośrodowo wewnątrz obudowy dodatkowej, przy czym gniazdowe urządzenie zaworowe posiada dwa gniazda zaworowe (7a, 7b).