PL197475B1 - Element rynny - Google Patents

Abstract

1. Element rynny z korpusem rynny i pokry- w a, przy czym na scianach bocznych korpusu rynny i pokrywie umieszczone s a srodki do zamykania pokryw, która jest zamocowana na korpusie rynny za pomoc a rygli, znamienny tym, ze ma co najmniej jeden rygiel zatrzasku (9), dociskany za pomoc a sprezyny (10), do co najmniej jednej powierzchni prowadz acej (20) w pokrywie (8), przy czym element do zamyka- nia pokrywy jest dociskany do powierzchni (14) w scianie bocznej (3, 4) korpusu (2) rynny (1), zabezpieczaj ac pokryw e (8) w korpusie (2) rynny (1) na kszta lt klamry, przy czym po- wierzchnia prowadz aca (20) w pokrywie (8) i powierzchnia (14) w scianie bocznej (3, 4), do których przylega rygiel zatrzasku (9) s a nachy- lone wzgl edem siebie a spr ezyna (10) napiera- j aca na rygiel zatrzasku (9) samoczynnie do- prowadza rygiel zatrzasku (9) do klinowego zamkni ecia kszta ltowego. PL PL PL PL

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest element rynny z korpusem rynny i pokrywą, przy czym na ścianach bocznych korpusu rynny i pokrywie umieszczone są środki do zamykania pokrywy, która jest zamocowana na korpusie rynny za pomocą rygli.

Z europejskiego opisu patentowego EP 0345222 znana jest rynna odwadniająca, w której ramie nośnej znajduje się odchylny ruszt siatkowy, który na stronie przeciwległej do osi obrotu jest zaopatrzony w środki zabezpieczające. Środki zabezpieczające posiadają zewnętrzne zgrubienie, które zaczepia się o kieszeń w ramie nośnej. W urządzeniu mogą być przewidziane również inne środki zabezpieczające. Ten element rynny jest wprawdzie łatwy w montażu, jednak ruszt siatkowy i rama nośna nigdy nie są tak dokładnie wykonane, aby ruszt siatkowy był zamocowany bez luzu w ramie nośnej. Wskutek tego, przy wprowadzaniu rusztu siatkowego dochodzi do efektów szczękania i do objawów zwiększonego zużycia.

Ponadto z niemieckiego opisu patentowego DE 4241703 C2 znane są elementy ryglujące pokrywę rynny odwadniającej, które w pozycji otwarcia i w pozycji zamknięcia są zabezpieczone za pomocą sprężyny. Elementy ryglujące są prowadzone w pokrywie i zaczepiają się o ścianę boczną rynny odwadniającej. Również w tych środkach ryglujących występuje nieuchronnie luz, tak że pokrywa daje się przemieszczać w rynnie odwadniającej, co podczas jej wprowadzania powoduje efekty szczękania.

Ponadto z opisu EP 1059389 znany jest kanał odwadniający ze składaną górną pokrywą lub kratą zamykającą, montowaną przegubowo lub obrotowo na tym kanale. Zamocowanie pokrywy lub kraty jest tak rozwiązane aby na jego dnie mogła zbierać się woda deszczowa lub inne ciecze, przy czym na ściankach bocznych kanału i pokrywy umieszczone są elementy do ryglowania pokrywy lub kraty z przegubowymi elementami mocującymi. Elementy te pokrywają się z kanałem i posiadają część, która tworzy z nimi gniazdo z górnym zmniejszonym ujściem, przez które mogą być wprowadzane elementy zawiasu kraty, kiedy ta znajduje się we właściwym położeniu. Część umieszczona po stronie przeciwnej niż część, w której znajdują się elementy zawiasu dla kraty, ma otwór do przyjęcia trzpienia lub zamknięcia, które są zamontowane przesuwnie i poprzecznie w otworze lub przelocie, znajdującym się w tym celu na obrzeżu kraty, przeciwległym do zawiasu. Tego rodzaju zamknięcie nie może być zamykane automatycznie, tylko w wyniku docisku od góry, w związku z czym wymaga zwiększonego nakładu pracy i nie jest wygodne w użyciu ani ciche w obsłudze.

Celem wynalazku jest opracowanie łatwego w montażu urządzenia ryglującego dla pokrywy przewidzianej na elemencie rynny, przy użyciu którego jest proste w obsłudze a podczas wprowadzania pokrywy nie pojawiają się efekty szczękania.

Element rynny z korpusem rynny i pokrywą, przy czym na ścianach bocznych korpusu rynny i pokrywie umieszczone są środki do zamykania pokryw, która jest zamocowana na korpusie rynny za pomocą rygli, charakteryzuje się według wynalazku tym, że ma co najmniej jeden rygiel zatrzasku, dociskany za pomocą sprężyny, do co najmniej jednej powierzchni prowadzącej w pokrywie, przy czym element do zamykania pokrywy jest dociskany do powierzchni w ścianie bocznej korpusu rynny, zabezpieczając pokrywę w korpusie rynny na kształt klamry, przy czym powierzchnia prowadząca w pokrywie i powierzchnia w ścianie bocznej, do których przylega rygiel zatrzasku są nachylone względem siebie a sprężyna napierająca na rygiel zatrzasku samoczynnie doprowadza rygiel zatrzasku do klinowego zamknięcia kształtowego.

Korzystnie, powierzchnie rygla zatrzasku, przylegające do pokrywy i do ściany bocznej są nachylone względem siebie, przy czym zwłaszcza rygiel zatrzasku w pozycji zamknięcia co najmniej częściowo wystaje nad pokrywą korpusu rynny, przy czym wystający w pozycji otwarcia rygiel zatrzasku przy obciążeniu z góry jest zatrzaskiwany w pozycji zamknięcia.

Korzystnie, w ścianie bocznej element rynny ma skos wprowadzający wychodzący od powierzchni wewnętrznej korpusu, który przebiega w sposób zakrzywiony w dół a pomiędzy pokrywą i elementem mocującym znajduje się szczelina do odryglowywania rygla zatrzasku za pomocą narzędzia włożonego w tę szczelinę.

Rygiel zatrzasku może być zamocowany na pokrywie i na sprężynie w sposób uniemożliwiający jego wypadnięcie.

Na stronie pokrywy leżącej naprzeciw rygli zatrzasków wykonany jest korzystnie nosek, zagłębiający się co najmniej częściowo w wybraniu części mocującej połączonej ze ścianą boczną rynny, przy czym pokrywa jest odchylna w ścianach bocznych korpusu rynny.

PL 197 475 B1

Dzięki rozwiązaniu konstrukcyjnemu według wynalazku zaproponowane jest połączenie zamknięte kształtowo i siłowo, tak że pokrywa tworzy całość z korpusem rynny i przy wprowadzaniu pokrywy wyeliminowane są niemiłe efekty szczękania.

Dzięki wzajemnemu nachyleniu elementów, powierzchnie styku między ryglem zatrzasku, ścianą boczną i pokrywą są wykonane podobnie do klina, tak że pokrywa jest zaciśnięta w korpusie rynny.

W pozycji otwarcia, rygiel zatrzasku może wystawać co najmniej częściowo nad pokrywą korpusu rynny. Dzięki temu, przy montażu łatwo stwierdzić, czy środki ryglujące są w przyporze z korpusem rynny lub czy jeszcze musi być przeprowadzone zaryglowanie. Podczas ryglowania element ryglujący musi być naciśnięty w dół, tak że ryglowanie może nastąpić także samoczynnie, na przykład wtedy, gdy pokrywa jest wprowadzana i wskutek tego środek ryglujący jest naciskany w dół.

Podczas wprowadzania pokrywy, każdy rygiel zatrzasku jest zatrzaskiwany przy użyciu obciążenia od góry, na przykład z wystającego położenia odpowiadającego otwarciu w położenie zamknięcia. Dzięki temu rygiel zatrzasku może być zamknięty bez użycia narzędzia.

W pozycji zamknięcia każdy rygiel zatrzasku jest napięty wstępnie za pomocą sprężyny w kierunku ściany bocznej i przylega w miejscu zacisku do pokrywy i zaczepem noskowym wchodzi w ścianę boczną. Dzięki temu pokrywa jest utrzymywana na ścianie bocznej za pomocą sił zacisku, przy czym rygiel zatrzasku z jednej strony jest zaciśnięty w ścianie bocznej, z drugiej zaś strony przylega w miejscu zacisku do pokrywy.

Rygiel zatrzasku posiada zaczep noskowy, który przylega do przebiegającego pod kątem do poziomu skosu wprowadzającego ściany bocznej. Dzięki temu napięcie wstępne sprężyny w kierunku ściany bocznej jest rozdzielone na kilka składowych siły, przy czym skos wprowadzający naciska rygiel zatrzasku w dół, tak że rygiel zatrzasku dociska także pokrywę do korpusu rynny.

Wychodzący od ściany wewnętrznej korpusu rynny skos wprowadzający jest zakrzywiony ku dołowi, tak że zmniejsza się droga przestawienia rygla zatrzasku z pozycji otwarcia w pozycję zamknięcia połączeniem siłowym. W przypadku skosu wprowadzającego przebiegającego prostoliniowo, maksymalna droga przestawienia rygla zatrzasku dla wyrównania tolerancji wykonawczych musiałaby być większa niż w przypadku skosu wprowadzającego wykonanego w postaci krzywoliniowej.

W celu wytworzenia odpowiednich sił mocujących pokrywę, w obszarze miejsca zacisku między ryglem zatrzasku i pokrywą, powierzchnia na pokrywie jest wykonana zasadniczo prostopadle do skosu wprowadzającego. Dzięki temu pokrywa z jednej strony jest dociskana poziomo do ściany bocznej, a z drugiej strony pionowo do ściany bocznej.

W celu łatwego montażu pokrywy, jest ona odchylna w ścianach bocznych korpusu rynny. Korpus rynny może być wykonany w sposób lustrzanie symetryczny, tak że pokrywa może być montowana z obydwu stron korpusu. Dla zapewnienia odchylenia pokrywy, na pokrywie po stronie przeciwległej do rygli zatrzasków jest wykonany nosek, który co najmniej częściowo jest obejmowany przez część mocującą połączoną ze ścianą boczną.

Przedmiot wynalazku w przykładach wykonania jest uwidoczniony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój w widoku z boku pierwszego przykładu wykonania elementu rynny według wynalazku w pozycji zamknięcia, fig. 2 - przekrój w widoku z boku elementu rynny z fig. 1 z otwartym ryglem zatrzasku, fig. 3 - przekrój w widoku z boku elementu rynny z fig. 1 z nieznacznie otwartą pokrywą, fig. 4 - przekrój w widoku z boku elementu rynny z fig. 1 z otwartą pokrywą i ryglem zatrzasku w pozycji zamknięcia, fig. 5 - widok z góry elementu rynny z fig. 1, fig. 6 - przekrój w widoku z boku elementu rynny z fig. 1, fig. 7 - w powiększeniu widok perspektywiczny rygla zatrzasku. Figury 1a do fig. 4a przedstawiają przykład wykonania zmieniony w stosunku do przekroju częściowego na fig. 1 do fig. 4 w obszarze rygla zatrzasku ze sprężyną.

Element rynny 1 posiada korpus 2 rynny z betonu, który posiada wnętrze w kształcie litery U i prostokątny przekrój zewnętrzny. Korpus 2 rynny jest wykonany nierozdzielnie ze ścianą boczną 3 i ścianą boczną 4. Na ścianie bocznej 3 jest umieszczony element mocujący 5 z metalu, który jest połączony na stałe ze ścianą boczną 3. Na ścianie bocznej 4 jest umieszczony element mocujący 6, który ma bardzo podobną budowę jak element mocujący 5. Przekrój korpusu 2 rynny na fig. 1 przebiega zgodnie z linią X-X przedstawioną na fig. 5.

W górnej części korpus 2 rynny jest zamknięty za pomocą pokrywy 8, która posiada co najmniej jeden nosek 7, który częściowo jest obejmowany przez element mocujący 5.

W celu zaryglowania pokrywy 8 w korpusie 2 rynny na jej długości rozmieszczone są dwa rygle zatrzasku 9, które za pomocą sprężyny płytkowej 10 są dociskane w kierunku do ściany bocznej 4 (na fig. 1 w lewą stronę).

PL 197 475 B1

W pozycji zamknięcia rygiel zatrzasku 9 przylega swoją rozszerzoną główką 16 do bocznych powierzchni prowadzących 20 w każdym z miejsc zacisku 12 pokrywy 8. Ponadto rygiel zatrzasku 9 w dolnym obszarze jest zaopatrzony w zaczep noskowy 13, który wchodzi w kieszeń 18 w elemencie mocującym 6. W kieszeni 18 jest wykonany skos wprowadzający 14, który nieznacznie zakrzywiony przebiega w dół. Zaczep noskowy 13 przylega swoim spiczastym końcem do skosu wprowadzającego 14. Rygiel zatrzasku 9 dociska pokrywę 8 do elementu mocującego 6.

Ponadto rygiel zatrzasku 9 jest zaopatrzony w występ 15, który przylega do zderzaka 17 na pokrywie 8, gdy rygiel zatrzasku 9 znajduje się w pozycji otwarcia. Rygiel zatrzasku 9 jest zakończony na górze zaokrągloną powierzchnią 16, która w pozycji otwarcia wystaje nad pokrywą 8.

Sprężyna 10 jest wykonana jako sprężyna płytkowa i przylega zaokrągleniem 11 do rygla zatrzasku 9. W dolnym obszarze rygiel zatrzasku 9 jest zaopatrzony w występ 22, tak że sprężyna 10 jest zamocowana między pokrywą 8 i ryglem zatrzasku 9 w sposób uniemożliwiający jej wypadnięcie.

Jak to jest widoczne na fig. 5 i fig. 6 ściany boczne 3 i 4 są wykonane w sposób lustrzanie symetryczny, tak że pokrywa 8 może być montowana w korpusie 2 rynny z obydwu stron.

Poniżej opisany jest montaż pokrywy 8 i otwieranie pokrywy 8.

Na fig. 1 element rynny 1 z pokrywą 8 i ryglem zatrzasku 9 jest przedstawiony w pozycji zamknięcia. Sprężyna 10 dociska rygiel zatrzasku 9 do miejsca zacisku 12 oraz w obszarze zaczepu noskowego 13 do skosu wprowadzającego 14, tak że pokrywa jest zamocowana w korpusie rynny 2. Dzięki pochyleniu skosu wprowadzającego rygiel zatrzasku 9 jest naciskany skośnie w dół, tak że w miejscu zacisku 12 oprócz poziomej składowej siły jest wytwarzana pionowa składowa siły w dół. Dzięki temu pokrywa 8 jest zaciśnięta w korpusie 2 rynny 1.

W celu otwarcia pokrywy 8, w szczelinę 23 między pokrywą 8 i ryglem zatrzasku 9 wchodzi narzędzie i podważa rygiel zatrzasku 9 skośnie do góry (strzałka nachylona pod kątem 90°). Dzięki temu występ 15 na ryglu zatrzasku 9 przylega do zderzaka 17 pokrywy 8, tak że rygiel zatrzasku 9 w pozycji otwarcia jest zaryglowany za pomocą siły docisku sprężyny 10. Ponadto występ 24 na zaczepie noskowym 13 przylega do odcinka pokrywy 8, tak że rygiel zatrzasku 9 nie może się wychylić.

W tej pozycji pokrywę 8 można wyjąć z korpusu 2 odchylając ją do góry (fig. 3). Element mocujący 5 i nosek 7 określają przy tym oś obrotu.

W celu zamknięcia pokrywy 8 rygiel zatrzasku 9 może znajdować się, na przykład w pozycji otwarcia (fig. 2) i pokrywa 8 może być nie odchylona w korpusie 2. W związku z tym rygiel zatrzasku 9 należy tylko przesuwać w dół dopóty, dopóki występ 24 na zaczepie noskowym 13 nie dostanie się do środka zaczepienia pokrywy 8 i rygiel zatrzasku 9 dzięki sile sprężyny 10 nie zboczy do kieszeni 18. Gdy tylko zaczep noskowy 13 zacznie przylegać do skosu wprowadzającego 18, w wyniku działania siły sprężyny powstają siły zaciskające, które utrzymują pokrywę 8 zamknięciem siłowym w korpusie rynny 2.

Jeśli zapomniałoby się o zaryglowaniu pokrywy 8, przy pierwszym wprowadzeniu powierzchnia 16 rygla zatrzasku 9 jest naciskana w dół, tak że rygiel zatrzasku 9 w sposób wymuszony porusza się w dół i zatrzaskuje w pozycji zamknięcia.

Jak pokazano na fig. 4 pokrywa 8 może być także zaryglowana za pomocą rygla zatrzasku 9 w pozycji zamknięcia. Wtedy zaczep noskowy 13 ślizga się po skosie wprowadzającym 19 i doprowadza do przyporu z kieszenią 18 jak w połączeniu zapadkowym. Dzięki temu pokrywa zatrzaskuje się za pomocą rygla zatrzasku 9 w pozycji zamknięcia.

Jak pokazano na fig. 5 element mocujący 5 posiada trzy noski 25 rozmieszczone na długości korpusu 2, które po stronie przeciwległej do rygla zatrzasku 9 mocują pokrywę 8 w ścianie bocznej 3. Wprawdzie na fig. 1 do fig. 4 między noskiem 7 i częścią mocującą 5 jest pokazana szczelina, zwykle jednak pokrywa 8 wykonana jako odlany ruszt jest nieznacznie wygięta, tak że w obszarze środkowym pokrywa 8 przylega do noska 25, podczas gdy w bocznym obszarze pokrywa 8 osiada na dole na części mocującej 5. Jednakże jest również możliwe wykonanie części mocującej 5 i pokrywy 8 jako połączonych zasadniczo zamknięciem kształtowym lub możliwe jest wykonanie innych środków ryglujących.

W przedstawionym przykładzie wykonania pokrywa jest wprowadzona w element mocujący 5 i bezpośrednio po tym odchylona tylko po jednej ze stron. Jednakże jest możliwe także wykonanie rygli zatrzasku 9 po obydwóch stronach pokrywy.

Pokrywa 8 korzystnie wykonana jest jako odlany ruszt. Możliwe jest jednak także wykonanie pokrywy 8 jako rusztu z blachy prasowanej lub inaczej ukształtowanej pokrywy. W przedstawionym przykładzie wykonania rygiel zatrzasku 9 jest wykonany z metalu, a sprężyna 10 ze stali stopowej.

PL 197 475 B1

Jednakże jest również możliwe zastosowanie innych materiałów i wykonanie sprężyny 10 jako sprężyny talerzowej lub sprężyny spiralnej.

Na fig. 1a do fig. 4a są przedstawione sytuacje jak na fig. 1 do fig. 4, jednakże z oderwaną częścią elementu rynny 2'.

Różnica wobec fig. 1 do fig. 4 występuje zasadniczo w kształcie sprężyny 10a, która w tym przypadku jest napięta wstępnie z tylnej strony rygla zatrzasku między powierzchnią jego główki 16 i znajdującym się z tyłu dolnym występem 22 za pomocą swojego płaskiego ramienia 27, podczas gdy wygięta część łuku sprężyny 28, na fig. 1a, przylega do żebra 29 odlewu pokrywy 8a.

Takie ukształtowanie ma tę zaletę, że na przykład zanieczyszczenie wpadające z góry - szczelina 30 na figurach rysunku - między sprężynę 10a i żebro 29 pokrywy 10a nie powoduje pogorszenia funkcjonowania sprężyny, lecz z biegiem czasu wskutek ruchu sprężyny przemieszcza się w dół.

Claims (7)

Zastrzeżenia patentowe

1. ElemerT rynny z korpusem rynny i pokrywą, przy czym na ścianach bocznych korpusu rynny i pokrywie umieszczone są środki do zamykania pokryw, która jest zamocowana na korpusie rynny za pomocą rygli, znamienny tym, że ma co najmniej jeden rygiel zatrzasku (9), dociskany za pomocą sprężyny (10), do co najmniej jednej powierzchni prowadzącej (20) w pokrywie (8), przy czym element do zamykania pokrywy jest dociskany do powierzchni (14) w ścianie bocznej (3, 4) korpusu (2) rynny (1), zabezpieczając pokrywę (8) w korpusie (2) rynny (1) na kształt klamry, przy czym powierzchnia prowadząca (20) w pokrywie (8) i powierzchnia (14) w ścianie bocznej (3, 4), do których przylega rygiel zatrzasku (9) są nachylone względem siebie a sprężyna (10) napierająca na rygiel zatrzasku (9) samoczynnie doprowadza rygiel zatrzasku (9) do klinowego zamknięcia kształtowego.

2. Element rynny według z^^t^r^. 1, tym, że powierzchnie rygla zatrzasku (9), przylegające do pokrywy (8) i do ściany bocznej (3, 4) są nachylone względem siebie.

3. Element rynny według zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, że rygiel zatrzasku (9) w pozycji zamknięcia co najmniej częściowo wystaje ponad pokrywę (8) korpusu (2) rynny (1), przy czym wystający w pozycji otwarcia rygiel zatrzasku (9) jest zatrzaskiwany w pozycji zamknięcia przy obciążeniu z g^óry.

4. Elemern rynnywedług zasiirz. 1, tym, że w śccaniebocznej (4) ma skos wprowadzający (14) wychodzący od powierzchni wewnętrznej korpusu (2), który przebiega w sposób zakrzywiony w dół.

5. Element rynny według zastrz. 1 albo 2, albo 3, znamienny tym, że pomiędzy pokrywą (8) i elementem mocującym (6) znajduje się szczelina (23) do odryglowywania rygla zatrzasku (9) za pomocą narzędzia włożonego w tę szczelinę (23).

6. Elemenł rynny według zastrz. 1 albo 2, albo 3, znamienny tym, że rygiel zatrzasku (9) jest zamocowany na pokrywie (8) i na sprężynie (10) w sposób uniemożliwiający jego wypadnięcie.

7. Elemern rynny według ζ^^ϊι^. 1 albo 2, albo 3, znamienny tym, że na slronie pokrywy j8) i eżącej naprzeciw rygli zatrzasków (9) wykonany jest nosek (7), zagłębiający się co najmniej częściowo w wybraniu części mocującej (5) połączonej ze ścianą boczną (3), przy czym pokrywa (8) jest odchylna w ścianach bocznych (3, 4) korpusu rynny (2).