PL198726B1 - Sposób eksploatacji elektrowni z kombinowanym cyklem pracy i elektrownia z kombinowanym cyklem pracy - Google Patents

Abstract

Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy zawiera ko- cio l (14), s lu zacy do wytwarzania pary, przy czym kocio l (14) zawiera piec do spalania pierwszego paliwa w celu wytwa- rzania gazów spalinowych, zród lo (78) gazu procesowego, s lu zace do dostarczania gazu procesowego do pieca (14) turbin e parow a (38), która odbiera i jest nap edzana przez par e w celu wytwarzania energii, komor e spalania (52), s lu zaca do spalania drugiego paliwa w celu wytwarzania gazów spalinowych, turbin e gazow a (46), s lu zac a do rozpr e- zania gazów spalinowych z komory spalania w celu wytwa- rzania energii i w celu przesy lania gazów spalinowych do zród la gazu procesowego (78), przewód powrotny (86), s lu zacy do recyrkulacji czesci gazów spalinowych, pierwszy sterownik s lu zacy do regulowania szybko sci z jak a gazy spalinowe s a recyrkulowane w przewodzie powrotnym (86), zród lo (80) s lu zace do dostarczania swie zego powietrza do zród la gazu procesowego, drugi sterownik s lu zacy do regu- lowania szybko sci z jak a swie ze powietrze jest dostarczane przez zród lo (80) i sterownik s lu zacy do regulowania pracy sterowników pierwszego i drugiego tak, aby zachowa c przy- najmniej zbli zone do optymalnego dzia lanie kot la w ró znych warunkach roboczych komory spalania. PL PL PL PL

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest sposób eksploatacji elektrowni z kombinowanym cyklem pracy i elektrownia z kombinowanym cyklem pracy.

Znana jest elektrownia z kombinowanym cyklem pracy i sposób eksploatacji takiej elektrowni, przy czym elektrownia zawiera kocioł z piecem do spalania pierwszego paliwa w celu wytwarzania pary, turbinę parową napędzaną przez parę w celu wytwarzania energii elektrycznej i zespół komory spalania, służący do spalania drugiego paliwa w celu wytwarzania gazów spalinowych, które są rozprężane w turbinie gazowej w celu wytwarzania energii elektrycznej i są przesyłane jako gaz procesowy do pieca. Kocioł jest specjalnie zaprojektowany, biorąc pod uwagę charakterystyki gazów spalinowych z turbiny gazowej jako gazu procesowego w celu uzyskania możliwie najbardziej wydajnej produkcji pary przy niskiej emisji zanieczyszczeń. Niniejszy wynalazek odnosi się do problemu związanego z utrzymywaniem dużej sprawności kotła przy zmiennych warunkach roboczych komory spalania turbiny gazowej, włącznie z trybem roboczym, w którym komora spalania turbiny gazowej nie jest używana.

Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy może zawierać również generator gazu, służący do wytwarzania paliwa gazowego i palnego węgla. Węgiel może być używany jako pierwsze paliwo w piecu kotła, zaś paliwo gazowe jako drugie paliwo w komorze spalania turbiny gazowej. Zatem elektrownia może zawierać liczne, na przykład dwa lub trzy, oddzielne układy, np. kocioł z piecem, turbinę gazową z komorą spalania i ewentualnie generator gazu, przy czym wszystkie są zwykle używane jednocześnie jako zintegrowany układ. Kocioł jest korzystnie kotłem ze złożem fluidalnym, ale może być również kotłem zawiesinowym lub kotłem innego typu. Generator gazu jest korzystnie ciśnieniowym generatorem gazu ze złożem fluidalnym, ale może być również innego typu. Zarówno generator gazu jak i komora spalania są korzystnie eksploatowane jako układy z cyrkulującym złoż em fluidalnym (CFB).

Amerykańskie opisy patentowe o numerach US 3,986,348 i US 4,470,255 oraz opis patentowy o numerze US 2,095,762 ujawniają elektrownię z kombinowanym cyklem pracy, w której ciśnieniowy generator gazu, turbina gazowa i kocioł ze złożem fluidalnym są zintegrowane tak, że paliwo gazowe, wytwarzane w generatorze gazu jest spalane w komorze spalania turbiny gazowej i gazy spalinowe z turbiny gazowej są wprowadzane do kotła ze złożem fluidalnym w celu wykorzystania ich jako gazu procesowego, zaś węgiel wytworzony w generatorze gazu jest spalany w piecu kotła ze złożem fluidalnym. W elektrowniach tego typu cząsteczki w gazie wytwarzanym w generatorze gazu muszą zostać usunięte, zanim gaz zostanie przesłany do turbiny gazowej, ale większość gazowych emisji zanieczyszczeń może być usuwana w lub za piecem kotła CFB, co zwiększa koszt wytwarzania i eksploatacji układu.

W celu utrzymywania niskiego poziomu emisji zanieczyszczeń, ilość tlenu w gazie procesowym musi być ściśle związana z szybkością wprowadzania paliwa. W porównaniu ze stosowaniem powietrza jako gazu spalanego, gazy spalinowe turbiny gazowej są zubożone i zawierają zwykle około 10 do około 15% objętościowo tlenu i są gorące mające zwykle temperaturę równą około 500 do około 600°C. Zatem, przy stosowaniu gazów spalinowych turbiny gazowej jako gazu palnego, prędkość przepływu gazu palnego jest duża, co musi być brane pod uwagę przy projektowaniu kotła. Ogólnie, powierzchnia przekroju poprzecznego pieca musi być duża, zaś środki do dostarczania gazu procesowego, np. siatka kotła ze złożem fluidalnym, muszą umożliwiać dużą szybkość przepływu gazu i więcej powierzchni wymiany ciepła niż zwykle trzeba umieścić w kanale zwrotnym kotła.

W tym typie ukł adu ilość i jakość gazów spalinowych moż e być silnie uzależ niona od warunków roboczych komory spalania turbiny gazowej. Zatem, bez podjęcia szczególnych środków ostrożności, działanie kotła może zmieniać się przy różnych warunkach roboczych komory spalania turbiny gazowej i wydajność układu oraz emisja zanieczyszczeń, uwalniana do atmosfery, mogą być, w pewnych warunkach, dalekie od optymalnej.

Może wystąpić potrzeba eksploatowania układu w różnych trybach roboczych, np. przy wyłączonym generatorze gazu w wyniku rutynowych prac konserwacyjnych. Energia powinna być wówczas generowana np. przy pomocy samego kotła, bez korzystania z gazów spalinowych turbiny gazowej. Jeśli, w takich warunkach roboczych, świeże powietrze jest stosowane jako gaz procesowy w kotle, moż e być niemożliwe uzyskanie optymalnego lub nawet dopuszczalnego dział ania. Stosują c optymalny przepływ gazu procesowego, można uzyskać dobrą temperaturę złoża, ale, z drugiej strony, wytwarzane jest dużo powietrza nadmiarowego, co powoduje niską efektywność kotła i dużą emiPL 198 726 B1 sję NOX. Inną alternatywą jest stosowanie powietrza z małym nadmiarem, ale to, z kolei, prowadzi do zbyt wysokiej temperatury złoża i bardzo dużej emisji SO2.

Sposób eksploatacji elektrowni z kombinowanym cyklem pracy, w którym doprowadza się pierwsze paliwo do pieca kotła i spala się to pierwsze paliwo, przesyła się gaz spalinowy wytworzony podczas tego spalania pierwszego paliwa kanałem gazów spalinowych do otoczenia, doprowadza się gaz procesowy do pieca przez wlot gazu procesowego, napędza się turbinę parową parą wytworzoną w kotle, doprowadza się drugie paliwo do komory spalania i spala się to drugie paliwo w komorze spalania, rozpręża się gaz spalinowy wytworzony w komorze spalania w turbinie gazowej i przesyła się gaz spalinowy z turbiny gazowej do wlotu gazu procesowego, przy czym prowadzi się recyrkulację części przepływającego gazu spalinowego z kanału gazów spalinowych do wlotu gazu procesowego oraz reguluje się szybkość recyrkulacji przepływającego gazu za pomocą pierwszego sterownika, doprowadza się świeże powietrze do wlotu gazu procesowego oraz reguluje się szybkość doprowadzania świeżego powietrza za pomocą drugiego sterownika, przy czym stosuje się kocioł, który jest dostosowany do zapewniania efektywnej produkcji pary i niskiej emisji zanieczyszczeń w pierwszych warunkach roboczych komory spalania, kiedy sterowniki pierwszy i drugi minimalizują szybkość recyrkulacji gazów spalinowych i doprowadzania świeżego powietrza, odpowiednio, zaś gaz spalinowy stosuje się wyłącznie lub jako główną część gazu procesowego, według wynalazku charakteryzuje się tym, że mierzy się warunki robocze komory spalania, steruje się pracą sterowników pierwszego i drugiego, przy warunkach innych niż pierwsze warunki robocze komory spalania, dla uzyskania, co najmniej w przybliżeniu, efektywnej produkcji pary i równie małej emisji zanieczyszczeń, jak przy pierwszych warunkach roboczych oraz opiera się regulację pracy sterowników pierwszego i drugiego na zmierzonych warunkach roboczych podczas etapu regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

Korzystnie, prowadzi się gazyfikację, w wysokociśnieniowym generatorze gazu, trzeciego paliwa i stosuje się gaz spalinowy uzyskany w generatorze gazu jako drugie paliwo.

Korzystnie, stosuje się kocioł, który jest kotłem ze złożem fluidalnym.

Korzystnie, wytwarza się węgiel w generatorze gazu i stosuje się ten węgiel jako pierwsze paliwo.

Korzystnie, stosuje się generator gazu, który jest generatorem gazu ze złożem fluidalnym.

Korzystnie, stosuje się kocioł, który jest kotłem z cyrkulującym złożem fluidalnym oraz stosuje się generator gazu, który jest generatorem gazu z cyrkulującym złożem fluidalnym.

Korzystnie, w pierwszych warunkach roboczych komorę spalania eksploatuje się, a w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze komory spalania nie eksploatuje się.

Korzystnie, eksploatuje się w pierwszych warunkach roboczych generator gazu i komorę spalania, zaś w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze generatora gazu i komory spalania nie eksploatuje się.

Korzystnie, eksploatuje się generator gazu w pierwszych warunkach roboczych i stosuje się paliwo gazowe jako drugie paliwo, zaś w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze generatora gazu nie eksploatuje się i stosuje się inne paliwo jako drugie paliwo.

Korzystnie, stosuje się gaz ziemny jako drugie paliwo w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

Korzystnie, prowadzi się czynności pomiarowe obejmujące pomiar co najmniej jednego parametru z grupy obejmującej temperaturę powietrza, ciśnienie i wilgotność, a regulowanie pracy sterowników pierwszego i drugiego opiera się na pomiarach w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

Korzystnie, w pierwszych warunkach roboczych stosuje się gaz procesowy, który ma pierwszą szybkość przepływu masowego, a w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze reguluje się pracę pierwszego sterownika tak, aby zmniejszyć zmianę szybkości przepływu masowego w stosunku do pierwszej szybkości przepływu masowego.

Korzystnie, mierzy się zawartość tlenu w gazie procesowym i reguluje się drugi sterownik na podstawie mierzonej zawartości tlenu w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

Korzystnie, mierzy się resztkowy tlen w gazie spalinowym i reguluje się pracę drugiego sterownika tak, aby uzyskać ustaloną wcześniej ilość resztkowego tlenu w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy zawierająca kocioł do produkcji pary, który to kocioł zawiera piec do spalania pierwszego paliwa w celu wytworzenia gazu spalinowego, kanał zwrotny do

PL 198 726 B1 odbierania wytworzonego gazu spalinowego i kanał gazu spalinowego do przesyłania gazu spalinowego z kanału zwrotnego do otoczenia, wlot gazu procesowego do doprowadzania gazu procesowego do pieca, turbinę gazową odbierającą i napędzaną przez parę dla wytworzenia energii, komorę spalania do spalania drugiego paliwa i do wytwarzania gazu spalinowego, turbinę gazową do rozprężania gazu spalinowego z komory spalania dla wytwarzania energii i do przesyłania gazu spalinowego do wlotu gazu procesowego, przewód powrotny do recyrkulacji części gazu spalinowego z kanału gazu spalinowego do wlotu gazu procesowego, pierwszy sterownik do regulowania szybkości, z jaką gaz spalinowy jest recyrkulowany w przewodzie powrotnym, ź ródł o do doprowadzania ś wież ego powietrza do wlotu gazu procesowego i drugi sterownik do regulowania szybkości, z jaką świeże powietrze jest dostarczane przez to źródło, przy czym kocioł jest zaprojektowany żeby miał taką geometrię i odpowiednio rozmieszczone powierzchnie wymiany ciepła, aby zapewnić efektywną produkcję pary i niską emisję zanieczyszczeń do otoczenia w pierwszych warunkach roboczych komory spalania, kiedy gazy spalinowe są stosowane wyłącznie lub jako główna część gazu procesowego, doprowadzanego do kotła, według wynalazku charakteryzuje się tym, że zawiera również zespół do mierzenia warunków roboczych komory spalania i zespół do regulowania pracy sterowników pierwszego i drugiego na podstawie zmierzonych warunków roboczych dla utrzymywania co najmniej w przybliżeniu równie efektywnej produkcji pary i równie niskiej emisji zanieczyszczeń do otoczenia w warunkach roboczych innych niż pierwsze warunki robocze komory spalania.

Korzystnie, elektrownia z kombinowanym cyklem pracy zawiera wysokociśnieniowy generator gazu do gazyfikacji trzeciego paliwa dla wytwarzania paliwa gazowego oraz zespół do stosowania tego paliwa gazowego jako drugiego paliwa.

Korzystnie, kocioł jest kotłem ze złożem fluidalnym.

Korzystnie, kocioł jest kotłem ze złożem fluidalnym, zaś generator gazu wytwarza również węgiel, a elektrownia zawiera zespół do stosowania tego węgla jako pierwszego paliwa.

Korzystnie, generator gazu jest generatorem gazu ze złożem fluidalnym.

Korzystnie, kocioł jest kotłem z cyrkulującym złożem fluidalnym, zaś generator gazu ze złożem fluidalnym jest generatorem gazu z cyrkulującym złożem fluidalnym.

Korzystnie, zespół do pomiaru roboczych warunków komory spalania obejmuje jednostkę do pomiaru co najmniej jednego parametru z grupy obejmującej temperaturę, ciśnienie i wilgotność powietrza.

Korzystnie, elektrownia z kombinowanym cyklem pracy zawiera ponadto zespół do pomiaru szybkości przepływu masowego gazu procesowego i zespół do regulowania pracy pierwszego sterownika na podstawie zmierzonej szybkości przepływu masowego gazu procesowego.

Korzystnie, elektrownia z kombinowanym cyklem pracy zawiera ponadto zespół do pomiaru zawartości tlenu w gazie procesowym i zespół do regulowania pracy drugiego sterownika na podstawie zmierzonej zawartości tlenu w gazie procesowym.

Korzystnie, elektrownia z kombinowanym cyklem pracy zawiera ponadto zespół do pomiaru resztkowej zawartości tlenu w gazach spalinowych i zespół do regulowania pracy drugiego sterownika na podstawie mierzonych resztkowych zawartości tlenu w gazie spalinowym.

Zaleta rozwiązania według wynalazku polega na zapewnieniu elektrowni z kombinowanym cyklem pracy, zawierającej komorę spalania turbiny gazowej i kocioł, która może zapewnić dobre parametry pracy, takie jak wysoką wydajność i małą emisję zanieczyszczeń przy zmiennych warunkach roboczych komory spalania lub warunkach roboczych, w których komora spalania nie jest wykorzystywana. Według wynalazku zapewniono również sposób eksploatacji takiej elektrowni.

W jednym z przykł adów wykonania wynalazek zapewnia sposób eksploatacji elektrowni z kombinowanym cyklem pracy, który obejmuje dostarczenie kotła, mającego piec do spalania pierwszego paliwa w pierwszej temperaturze w celu wytwarzania gazów spalinowych i pary, przy czym kocioł działa optymalnie pod względem produkcji pary i emisji zanieczyszczeń do środowiska, gdzie pierwsza temperatura jest optymalną temperaturą, przesyłanie gazów spalinowych przez kanał gazów spalinowych do otoczenia, dostarczanie gazu procesowego do pieca przy pierwszej szybkości przesyłania masowego, przy czym pierwsza szybkość masowa przepływu jest optymalną szybkością przepływu masowego, napędzanie parą turbiny parowej w celu wytwarzania energii, spalanie w komorze spalania, drugiego paliwa w celu wytwarzania gazów spalinowych, rozprężanie wytworzonych gazów spalinowych w turbinie gazowej w celu wytwarzania energii, przesyłanie gazów spalinowych z turbiny gazowej do źródła gazu procesowego, recyrkulację części gazów spalinowych z kanału gazów spalinowych do źródła gazu procesowego, regulowanie szybkości recyrkulacji gazów spalinowych przez pierwszy sterownik, dostarczanie świeżego powietrza do źródła gazu procesowego, regulowanie

PL 198 726 B1 szybkości dostarczania świeżego powietrza przez drugi sterownik, dostarczanie wybranej ilości pierwszego paliwa do pieca, dostarczanie wybranej ilości drugiego paliwa do komory spalania, przy czym kocioł ma w pierwszych warunkach roboczych komory spalania, optymalne parametry pracy, kiedy sterowniki pierwszy i drugi minimalizują szybkość recyrkulacji gazów spalinowych i dostarczania świeżego powietrza odpowiednio i gazy spalinowe są stosowane wyłącznie lub jako główna część gazu procesowego i przez regulowanie pracy sterowników pierwszego i drugiego w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze komory spalania, uzyskiwanie przynajmniej w przybliżeniu optymalnego działania kotła.

W innym aspekcie, niniejszy wynalazek zapewnia elektrownię z kombinowanym cyklem pracy, która zawiera kocioł do wytwarzania pary, przy czym kocioł zawiera piec do spalania pierwszego paliwa w celu produkcji gazów spalinowych, kanał wsteczny, służący do przesyłania nim wytworzonych gazów spalinowych i kanał gazów spalinowych, służący do przesyłania gazów spalinowych z kanału wstecznego do otoczenia, źródło gazu procesowego, służące do dostarczania gazu procesowego do pieca, turbinę parową, która odbiera i jest napędzana przez parę w celu generowania energii, komorę spalania, służącą do spalania drugiego paliwa w celu produkcji gazów spalinowych, turbinę gazową, służącą do rozprężania gazów spalinowych z komory spalania w celu generowania energii i do przesyłania gazów spalinowych do źródła gazu procesowego, przewód powrotny, służący do recyrkulacji części gazów spalinowych z kanału gazów spalinowych do źródła gazów procesowych, pierwszy sterownik, służący do regulowania szybkości, z jaką gazy spalinowe recyrkulują w przewodzie powrotnym, źródło dostarczające świeże powietrze do źródła gazu procesowego, drugi sterownik, służący do regulowania szybkości, z jaką świeże powietrze jest dostarczane przez źródło i sterownik, służący do regulowania pracy sterowników pierwszego i drugiego, tak aby utrzymać przynajmniej w przybliżeniu optymalne działanie kotła w różnych warunkach roboczych komory spalania. Kocioł ma geometrię i powierzchnie wymiany ciepła dostosowane tak, aby optymalizować działanie pod względem produkcji pary i emisji zanieczyszczeń do otoczenia przy stosowaniu gazów spalinowych wyłącznie lub jako główną część gazów procesowych, dostarczanych do kotła.

Powyżej przyjęto, że pierwsze warunki robocze odpowiadają normalnym warunkom roboczym układu, które są stosowane jako podstawa projektowania układu. W tych warunkach, gazy spalinowe turbiny gazowej bez dodatków lub gazy spalinowe zmieszane z małą ilością powietrza i recyrkulującymi gazami spalinowymi, zwykle najwyżej około 10% objętościowo, są stosowane jako gaz procesowy w piecu kotła. Typowa szybkość przepływu i zawartość tlenu w gazach spalinowych są brane pod uwagę przy projektowaniu geometrii kotła i położenia powierzchni wymiany ciepła wewnątrz kotła. Ponieważ charakterystyki gazów spalinowych mogą się zmieniać przy różnych warunkach roboczych komory spalania turbiny gazowej, głównym celem niniejszego wynalazku jest dostarczenie sposobu i ukł adu, które kompensują zmiany charakterystyk gazów spalinowych dostarczanych do kotł a przy różnych warunkach roboczych komory spalania turbiny gazowej. Według korzystnego przykładu wykonania niniejszego wynalazku, cel ten jest osiągany przez regulowanie dostarczania świeżego powietrza do dolnych części kotła i recyrkulację gazów spalinowych z kanału gazów spalinowych do dolnych części kotła tak że, przy różnych warunkach roboczych komory spalania uzyskiwane jest optymalne działanie kotła pod względem produkcji pary i emisji zanieczyszczeń do środowiska.

Zwykle powietrze jest używane jako gaz fluidyzujący i gaz procesowy komory spalania ze złożem fluidalnym. Ilość powietrza wprowadzonego do komory spalania jest określona na podstawie ilości tlenu potrzebnego do spalania. Jednakże, amerykańskie opisy patentowe o numerach US 4,355,601 i US 4,441,435 ujawniają mieszanie gazu fluidyzującego z pewną ilością recyrkulowanych gazów spalinowych w celu regulowania np. temperatury złoża lub zawartości resztkowego O2 w gazach spalinowych, kiedy obciążenie kotł a lub charakterystyki paliwa wprowadzanego do kotł a ulegają zmianie. Opisany powyżej przykład wykonania niniejszego wynalazku różni się od wcześniej znanych form recyrkulacji gazów spalinowych tym, że w tym przypadku potrzeba regulowania składu gazów procesowych nie wynika z przyczyn bezpośrednio dotyczących kotła, ale z przyczyn związanych głównie z komorą spalania turbiny gazowej elektrowni i wpływa na kocioł tylko w postaci gazów spalinowych turbiny gazowej. Dokładniej, omawiany kocioł jest dostosowany do stosowania ze zubożonymi gazami spalinowymi jako gazami procesowymi, zaś dostarczanie świeżego powietrza i recyrkulacja gazów spalinowych są wykonywane w celu uzyskania takich charakterystyk gazów procesowych, które są optymalne przy różnych warunkach roboczych.

Przykładem stosowania rozwiązania według niniejszego wynalazku jest regulowanie przepływu masy gazów spalinowych przy różnych temperaturach otaczającego powietrza. W przypadku układów turbin gazowych typowe jest, że objętościowa szybkość przepływu powietrza wlotowego jest niemal

PL 198 726 B1 stała przy różnych warunkach roboczych. Oznacza to, że szybkość przepływu masy, a także ilość tlenu w gazach spalinowych takich układów może być w przypadku wysokich temperatur otoczenia wyraźnie mniejsza niż przy niższych temperaturach. Według niniejszego wynalazku możliwe jest kompensowanie malejącego przepływu gazów spalinowych przez dostarczanie odpowiednich ilości świeżego powietrza i recyrkulowanych gazów spalinowych.

Według korzystnego przykładu wykonania niniejszego wynalazku, elektrownia może zawierać również wysokociśnieniowy generator gazu, służący do gazyfikowania trzeciego paliwa w celu wytwarzania gazów spalinowych, które mogą być stosowane jako drugie paliwo. Generator gazu jest korzystnie generatorem gazu ze złożem fluidalnym, fluidyzowanym przez powietrze. Wydajny cykl generacji energii jest zapewniony, kiedy węgiel, który jest palnym produktem ubocznym procesu generacji gazu, jest stosowany jako paliwo w kotle ze złożem fluidalnym.

Zmiany warunków roboczych komory spalania turbiny gazowej mogą być stopniowymi zmianami środowiska roboczego lub bardziej gwałtownymi zmianami warunków roboczych. Warunki wpływające na działanie komory spalania, np. temperatura otaczającego powietrza, ciśnienie i/lub wilgotność, mogą być mierzone i sterowanie pracą sterowników pierwszego i drugiego może być oparte na mierzonych warunkach.

Nagła zmiana warunków roboczych ma miejsce np. wtedy, kiedy paliwo stosowane w komorze spalania turbiny gazowej jest zmieniane na inne lub cała elektrownia jest przełączana w inny tryb pracy. Największa możliwa zmiana polega na przejściu z trybu, w którym komora spalania turbiny gazowej działa, do innego trybu, w którym komora spalania turbiny gazowej nie jest używana. Po takiej zmianie, cały gaz procesowy musi być wytwarzany ze świeżego powietrza i recyrkulowanych gazów spalinowych. Następnie, według niniejszego wynalazku, źródło świeżego powietrza i recyrkulacja gazów spalinowych są regulowane tak, aby symulowały charakterystyki oryginalnego gazu procesowego. Jednakże, przy stosowaniu mieszaniny recyrkulowanych gazów spalinowych i świeżego powietrza zamiast gazów spalinowych turbiny gazowej jako gazu procesowego, temperatura gazów procesowych jest o kilkaset stopni Celsjusza niższa niż oryginalnie. Jeśli wielkość produkcji pary nie powinna ulec zmianie, szybkość dostarczania paliwa do pieca musi zostać zwiększona, a zatem wymagana ilość tlenu również się zmieni.

Jeśli elektrownia z kombinowanym cyklem zawiera generator gazu, możliwa jest zmiana trybu roboczego z trybu przewidującego stosowanie generatora gazu do produkcji paliwa dla komory spalania turbiny gazowej na inny tryb, w którym generator gazu nie jest używany, a zamiast tego stosowany jest np. gaz ziemny jako paliwo komory spalania turbiny gazowej. W tym przypadku zmiana gazów spalinowych nie musi być bardzo duża. Nie mniej, według niniejszego wynalazku, można zmniejszyć zmianę charakterystyk gazu procesowego.

Według korzystnego przykładu wykonania niniejszego wynalazku, charakterystyki gazu procesowego i/lub działanie kotła są mierzone i szybkość przepływu komponentów gazu procesowego jest regulowana na podstawie przynajmniej jednego z tych pomiarów. Na przykład, zawartość tlenu w gazach spalinowych lub zawartość tlenu i szybkość przepływu gazów procesowych mogą być mierzone i stosowane jako podstawa regulacji.

Rzeczywistą korzyścią regulowania pracy kotła jest uzyskanie optymalnego działania kotła pod względem produkcji pary i emisji zanieczyszczeń do środowiska. Głównym czynnikiem wpływającym na działanie kotła jest temperatura spalania. Zatem możliwy jest pomiar temperatury w kotle, np. temperatury w dolnych częściach pieca i stosowanie zmierzonej temperatury jako podstawy do regulowania pracy sterowników pierwszego i drugiego. Odpowiednio, można wykorzystać pomiary emisji zanieczyszczeń do środowiska jako podstawę do początkowej regulacji parametrów gazu procesowego. Również ciśnienie, szybkość przepływu i/lub temperatura produkowanej pary mogą być stosowane do regulowania szybkości przepływu świeżego powietrza lub recyrkulowanego gazu spalinowego.

Przedmiot wynalazku w przykładzie wykonania przedstawiono na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia elektrownię z kombinowanym cyklem pracy, skonstruowaną według niniejszego wynalazku.

Elektrownia 10 z kombinowanym cyklem pracy, przedstawiona na rysunku stanowi korzystny przykład wykonania niniejszego wynalazku. Elektrownia 10 zawiera kocioł 12 z cyrkulującym złożem fluidalnym (CFB), mający piec 14, do którego wprowadzane są materiał palny, materiał niepalny i gaz procesowy. Strzałka 16 na rysunku pokazuje korzystne miejsce, w którym wprowadzane są palne materiały, którymi są korzystnie węgiel lub podobne paliwo stałe. W piecu 14 utrzymywane jest złoże w stanie fluidalnym przez zachowanie właściwych ilości materiału złoża i przepływu gazu procePL 198 726 B1 sowego. Piec 14 jest wyposażony we wlot 18, służący do dostarczania gazu procesowego do dolnych części pieca 14.

Kocioł 12 ze złożem fluidalnym spala materiał paliwa, zwykle w temperaturze od około 850 do około 900°C i wytwarza gorące gazy spalinowe. Gorące gazy spalinowe są przesyłane z pieca 14 do gorącego odpylacza 20 cyklonowego. W odpylaczu 20 stałe cząsteczki są oddzielane od gazów spalinowych w celu zawrócenia przez kanał powrotny 22 do dolnych części pieca 14. Stałe cząsteczki mogą być przesyłane przez układy chłodzące złoża fluidalnego lub podobne przed ponownym wprowadzeniem do pieca.

Gazy spalinowe z gorącego odpylacza cyklonowego 20 są przesyłane kanałem 24 do kanału wstecznego 26. W kanale wstecznym 26 jest symbolicznie pokazany wymiennik ciepła 28, który służy do wytwarzania pary. W praktyce kocioł 12 zawiera układ generacji pary, który zawiera przynajmniej podgrzewacz wody, powierzchnie parowania i powierzchnie przegrzewania, które mogą być umieszczone w znany sposób w różnych częściach kotła 12. Z kanału wstecznego 26, gazy spalinowe są przesyłane przewodem 30 gazów spalinowych do odpylacza 32 i przez komin 34 do otoczenia, zwykle w temperaturze około 150°C. Przewód 30 gazów spalinowych może również zawierać środki do usuwania gazowych zanieczyszczeń z gazów spalinowych, ale nie są one pokazane na rysunku.

Para generowana w kotle 12 jest kierowana przez przewód zasilający 36 do turbiny parowej 38, która jest połączona z generatorem elektrycznym 40. Przewód powrotny 42 prowadzi wodę z turbiny parowej 38 do kotła 12. Przewód powrotny 42 zawiera, jak ogólnie wiadomo, ale nie jest to pokazane na rysunku, przynajmniej kondensator pary, pompy wody zasilającej i grzałki wody zasilającej.

Drugi generator elektryczny 44 jest połączony z turbiną gazową 46, zapewniając w ten sposób drugi cykl pracy elektrowni 10 z kombinowanym cyklem pracy. Turbina gazowa 46 jest napędzana sprężonym powietrzem, dostarczanym przez sprężarkę 48 powietrza, która jest roboczo połączona z i jest napę dzana przez turbinę gazową 46. Sprężarka 48 powietrza pobiera powietrze z otoczenia przewodem 50 wlotu powietrza.

Sprężone powietrze jest wprowadzane do komory spalania 52 turbiny gazowej, gdzie, zwykle, spalany jest palny gaz. Gaz palny może być dostarczany ze źródła 54 gazu ziemnego przewodem wejściowym 56 gazu ziemnego. W pewnych przypadkach komora spalania 52 turbiny gazowej może zostać dostosowana do stosowania innych paliw, takich jak lekki lub ciężki olej.

Gaz palny może być również dostarczany z generatora 58 gazu. Generator 58 gazu jest wykorzystywany do gazyfikowania paliwa, na przykład resztkowego węgla lub ciężkiego oleju, wprowadzanego do generatora gazu przewodem wejściowym 60 paliwa. Generator 58 gazu wytwarza gaz, tj. syngaz, który jest dostarczany do komory spalania 52 turbiny gazowej przewodem wejściowym 62 syngazu. Przewód wejściowy 62 syngazu korzystnie zawiera odpylacz 64, zwykle filtr gorącego gazu, służący do usuwania z syngazu wszystkich cząsteczek, które mogą uszkodzić turbinę gazową 46.

Generator 58 gazu jest korzystnie typu z cyrkulującym złożem fluidalnym i zawiera środki do fluidyzacji złoża paliwa i bezwładnościowego materiału złoża i separator 66, służący do oddzielania przechwyconego materiału złoża z wytworzonego syngazu. Generator gazu jest korzystnie umieszczony w pojemniku ciśnieniowym 68, w celu stosowania go pod zwiększonym ciśnieniem. Generator gazu może mieć zwiększone ciśnienie dzięki sprężarce 48 lub oddzielnej sprężarce, nie pokazanej na rysunku.

Elektrownia 10 z kombinowanym cyklem pracy działa efektywnie również z generatorem 58 gazu, który wytwarza znaczne ilości palnych, stałych produktów ubocznych, np. węgla. Węgiel z generatora 58 gazu i pył z odpylacza 64 mogą być wprowadzane do kotła 12 ze złożem fluidalnym przewodami wejściowymi 70 i 72 odpowiednio. Ponieważ węgiel z generatora gazu i pył z odpylacza 64 są pod zwiększonym ciśnieniem, przy czym są one najpierw gromadzone w zespole 74 obniżającym ciśnienie, takim jak lej blokujący i stąd są przesyłane do pieca 14 przewodem wejściowym 76.

Wyjście z turbiny gazowej 46 jest zapewnione przez przewód wydechowy 78 do przewodu wlotowego 18 w celu dostarczania gazu procesowego do pieca 14. Zatem komora spalania 52 turbiny gazowej jest stosowana jako źródło gazu procesowego dla kotła 12 CFB, co zmniejsza potrzebę stosowania środków do redukcji emisji zanieczyszczeń w cyklu pracy turbiny gazowej. Ponieważ gaz spalinowy turbiny gazowej przechodzi przez kocioł 12 CFB, można uzyskać zmniejszenie emisji zanieczyszczeń w CFB.

Przewód wlotowy 80, służący do dostarczania powietrza z otoczenia z szybkością regulowaną przez drugi sterownik 82, zwykle w postaci wentylatora z zespołem 84 sterującym do regulowania pracy sterowników jest również dołączony do przewodu wlotowego 18 w celu dostarczania gazu procesowego do pieca 14. Przewód powrotny 86, służący do dostarczania gazów spalinowych recyrkulowanych z kanału 30 gazów spalinowych z szybkością regulowaną przez pierw8

PL 198 726 B1 szy sterownik 88, zwykle w postaci wentylatora z zespołem 90 sterującym, jest również połączony z przewodem wlotowym 18 gazu procesowego.

W normalnych warunkach roboczych, elektrownia 10 z kombinowanym cyklem pracy jest eksploatowana tak, że gazy spalinowe z turbiny gazowej 46, dostarczane przewodem 78 gazów spalinowych są używane bez mieszania lub zmieszane z małą ilością, zwykle najwyżej 10% objętościowo, otaczającego powietrza, dostarczanego przez przewód wlotowy 80 i recyrkulujących gazów spalinowych, dostarczanych przez przewód powrotny 86, jako gaz procesowy do pieca 14. Ponieważ gaz ten jest zubożony i gorący, zawierający zwykle około 12% objętościowo tlenu o temperaturze około 600°C, kocioł 12 jest dostosowany do działania z dużą wydajnością, przy stosowaniu takiego typu gazu procesowego. Ze względu na wymaganą dużą szybkość przepływu gazu procesowego, średni przekrój poprzeczny pieca jest zwykle przynajmniej o 15% większy, korzystnie o około 25% większy niż w podobnych tradycyjnych kotłach stosujących powietrze jako gaz procesowy i mających tę samą wydajność produkcji pary. W celu chłodzenia gazu procesowego za piecem 14, rejon wymiany ciepła w kanale wstecznym 20 jest odpowiednio przynajmniej 15% wię kszy, korzystnie okoł o 25% większy, niż w podobnych kotłach tradycyjnych.

Jeśli warunki robocze komory spalania 52 turbiny gazowej ulegną zmianie, ilość i jakość gazów spalinowych w przewodzie 78 gazów spalinowych mogą się zmieniać. Wówczas, według niniejszego wynalazku, zespoły do regulowania pracy sterowników 84 i/lub 90 mogą zostać użyte do odtworzenia szybkości masowego przepływu i zawartości tlenu w charakterystykach gazu procesowego. Podobnie jak we wszystkich kotłach, rzeczywiste szybkości przepływu gazu procesowego i tlenu zależą od obciążenia kotła 12. Jednakże niniejszy wynalazek zapewnia możliwość zachowania dużej wydajności kotła 12 przy wszystkich warunkach obciążenia, nawet przy zmiennych warunkach roboczych komory spalania 52 turbiny gazowej.

Sterowanie pracą sterowników 82 i 88 szybkości przepływu może być oparte na temperaturze pieca 14 lub zawartości tlenu w gazie spalinowym, mierzonych przez zespół 92 i 94 czujników odpowiednio. Możliwy jest również pomiar szybkości przepływu, zawartości tlenu i temperatury gazu spalinowego w przewodzie 78 przez urządzenie pomiarowe lub zespół 96 lub wyliczenie niektórych z tych parametrów na podstawie warunków roboczych układu turbiny gazowej i zastosowanie uzyskanych charakterystyk gazu wydechowego do sterowania pracą sterowników 82 i 88 szybkości przepływu. Inną możliwością jest stosowanie, w tym samym celu, charakterystyk, temperatury, szybkości przepływu i/lub ciśnienia produkowanej pary, mierzonych przez zespół 98 czujnika. Ponadto można zmierzyć np. poziomy SO2 i NOX w gazach spalinowych przez zespół 100 czujnika i użyć je do początkowej regulacji gazu wprowadzanego do wlotu 18 gazu procesowego.

Opisane powyżej koncepcje sterowania odnoszą się do ciągłej regulacji, potrzebnej ze względu na stopniowe zmiany warunków roboczych komory spalania 52 turbiny gazowej. Jednakże, w elektrowni 10 z kombinowanym cyklem pracy, mogą wystąpić również nagłe zmiany, które mogą być kompensowane według niniejszego wynalazku. Dla przykładu, paliwo wprowadzane do generatora 58 gazu może zostać zmienione na inne, co zmieni charakterystyki gazu wydechowego. Przy takiej zmianie, charakterystyki gazu procesowego mogą zostać, przynajmniej w dużym stopniu, odtworzone przez zmianę szybkości przepływu świeżego powietrza przez przewód wlotowy 80 i gazów spalinowych przez przewód powrotny 86.

Inną możliwością jest, że z jakiegoś powodu generator 58 gazu zostanie wyłączony z użytku i komora spalania 52 zostanie przełączona do pracy z gazem ziemnym lub innym paliwem. To spowoduje zmianę, w pewnym stopniu, charakterystyk gazu procesowego i może prowadzić do nieoptymalnego działania kotła. Jednakże niniejszy wynalazek umożliwia działanie kotła z dużą wydajnością i przy niskich emisjach zanieczyszczeń również wtedy, gdy układ jest stosowany bez generatora gazu.

Największa zmiana trybu roboczego powstaje, kiedy turbina gazowa 46 jest z jakiegoś powodu wyłączona z eksploatacji. Wówczas gazy spalinowe turbiny gazowej nie są dostępne i, w celu zachowania wydajnej pracy kotła 12, sterowniki 82, 84 szybkości przepływu mogą być stosowane do symulowania gazu wydechowego turbiny gazowej. Jednakże, jeśli w trybie pracy autonomicznej kotła 12 szybkość dostarczania paliwa jest zwiększana w celu kompensowania niższej temperatury gazu procesowego, zawartość tlenu w gazie procesowym może być również odpowiednio regulowana.

Powyżej zostały opisane nowatorski układ wytwarzania energii z kombinowanym cyklem pracy i sposób eksploatacji takiego układu w zalecanym przykładzie wykonania. Chociaż wynalazek został przedstawiony w odniesieniu do konkretnych przykładów wykonania, należy rozumieć, że mogą zostać wprowadzone różne zmiany i modyfikacje, które są również objęte zakresem określonym w dołączonych zastrzeżeniach.

Claims (24)

1. Sposób eksploatacji elektrowni z kombinowanym cyklem pracy, w którym doprowadza się pierwsze paliwo do pieca kotła i spala się to pierwsze paliwo, przesyła się gaz spalinowy wytworzony podczas tego spalania pierwszego paliwa kanałem gazów spalinowych do otoczenia, doprowadza się gaz procesowy do pieca przez wlot gazu procesowego, napędza się turbinę parową parą wytworzoną w kotle, doprowadza się drugie paliwo do komory spalania i spala się to drugie paliwo w komorze spalania, rozpręża się gaz spalinowy wytworzony w komorze spalania w turbinie gazowej i przesyła się gaz spalinowy z turbiny gazowej do wlotu gazu procesowego, przy czym prowadzi się recyrkulację części przepływającego gazu spalinowego z kanału gazów spalinowych do wlotu gazu procesowego oraz reguluje się szybkość recyrkulacji przepływającego gazu za pomocą pierwszego sterownika, doprowadza się świeże powietrze do wlotu gazu procesowego oraz reguluje się szybkość doprowadzania świeżego powietrza za pomocą drugiego sterownika, przy czym stosuje się kocioł, który jest dostosowany do zapewniania efektywnej produkcji pary i niskiej emisji zanieczyszczeń w pierwszych warunkach roboczych komory spalania, kiedy sterowniki pierwszy i drugi minimalizują szybkość recyrkulacji gazów spalinowych i doprowadzania świeżego powietrza, odpowiednio, zaś gaz spalinowy stosuje się wyłącznie lub jako główną część gazu procesowego, znamienny tym, że mierzy się warunki robocze komory spalania (52), steruje się pracą sterowników (88, 82) pierwszego i drugiego, przy warunkach innych niż pierwsze warunki robocze komory spalania (52), dla uzyskania, co najmniej w przybliżeniu, efektywnej produkcji pary i równie małej emisji zanieczyszczeń, jak przy pierwszych warunkach roboczych oraz opiera się regulację pracy sterowników (88, 82) pierwszego i drugiego na zmierzonych warunkach roboczych podczas etapu regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że prowadzi się gazyfikację, w wysokociśnieniowym generatorze (58 ) gazu, trzeciego paliwa i stosuje się gaz spalinowy uzyskany w generatorze (58) gazu jako drugie paliwo.

3. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że stosuje się kocioł (12), który jest kotłem ze złożem fluidalnym.

4. Sposób według zastrz. 3, znamienny tym, że wytwarza się węgiel w generatorze (58) gazu i stosuje się ten wę giel jako pierwsze paliwo.

5. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że stosuje się generator (58) gazu, który jest generatorem gazu ze złożem fluidalnym.

6. Sposób według zastrz. 5, znamienny tym, że stosuje się kocioł (12), który jest kotłem z cyrkulują cym zł o ż em fluidalnym oraz stosuje się generator (58) gazu, który jest generatorem gazu z cyrkulują cym zł o ż em fluidalnym.

7. Sposób wedł ug zastrz. 1, znamienny tym, ż e w pierwszych warunkach roboczych komorę spalania (52) eksploatuje się, a w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze komory spalania (52) nie eksploatuje się.

8. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, ż e eksploatuje się w pierwszych warunkach roboczych generator (58) gazu i komorę spalania (52), zaś w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze generatora (58) gazu i komory spalania (52) nie eksploatuje się.

9. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, ż e eksploatuje się generator (58) gazu w pierwszych warunkach roboczych i stosuje się paliwo gazowe jako drugie paliwo, zaś w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze generatora (58) gazu nie eksploatuje się i stosuje się inne paliwo jako drugie paliwo.

10. Sposób według zastrz. 9, znamienny tym, że stosuje się gaz ziemny jako drugie paliwo w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

11. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że prowadzi się czynności pomiarowe obejmujące pomiar co najmniej jednego parametru z grupy obejmującej temperaturę powietrza, ciśnienie i wilgotność, a regulowanie pracy sterowników (88, 82) pierwszego i drugiego opiera się na pomiarach w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

12. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że w pierwszych warunkach roboczych stosuje się gaz procesowy, który ma pierwszą szybkość przepływu masowego, a w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze reguluje się prace pierwszego sterownika (88) tak, aby zmniejszyć zmianę szybkości przepływu masowego w stosunku do pierwszej szybkości przepływu masowego.

PL 198 726 B1

13. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że mierzy się zawartość tlenu w gazie procesowym i reguluje się drugi sterownik (82) na podstawie mierzonej zawartości tlenu w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

14. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że mierzy się resztkowy tlen w gazie spalinowym i reguluje się pracę drugiego sterownika (82) tak, aby uzyskać ustaloną wcześniej ilość resztkowego tlenu w etapie regulowania w warunkach innych niż pierwsze warunki robocze.

15. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy zawierająca kocioł do produkcji pary, który to kocioł zawiera piec do spalania pierwszego paliwa w celu wytworzenia gazu spalinowego, kanał zwrotny do odbierania wytworzonego gazu spalinowego i kanał gazu spalinowego do przesyłania gazu spalinowego z kanału zwrotnego do otoczenia, wlot gazu procesowego do doprowadzania gazu procesowego do pieca, turbinę gazową odbierającą i napędzaną przez parę dla wytworzenia energii, komorę spalania do spalania drugiego paliwa i do wytwarzania gazu spalinowego, turbinę gazową do rozprężania gazu spalinowego z komory spalania dla wytwarzania energii i do przesyłania gazu spalinowego do wlotu gazu procesowego, przewód powrotny do recyrkulacji części gazu spalinowego z kanału gazu spalinowego do wlotu gazu procesowego, pierwszy sterownik do regulowania szybkości, z jaką gaz spalinowy jest recyrkulowany w przewodzie powrotnym, źródło do doprowadzania świeżego powietrza do wlotu gazu procesowego i drugi sterownik do regulowania szybkości, z jaką świeże powietrze jest dostarczane przez to źródło, przy czym kocioł jest zaprojektowany żeby miał taką geometrię i odpowiednio rozmieszczone powierzchnie wymiany ciepła, aby zapewnić efektywną produkcję pary i niską emisję zanieczyszczeń do otoczenia w pierwszych warunkach roboczych komory spalania, kiedy gazy spalinowe są stosowane wyłącznie lub jako główna część gazu procesowego, doprowadzanego do kotła, znamienna tym, że zawiera również zespół (92, 94, 96, 98, 100) do mierzenia warunków roboczych komory spalania (52) i zespół (90, 84) do regulowania pracy sterowników (88, 82) pierwszego i drugiego na podstawie zmierzonych warunków roboczych dla utrzymywania co najmniej w przybliżeniu równie efektywnej produkcji pary i równie niskiej emisji zanieczyszczeń do otoczenia w warunkach roboczych innych niż pierwsze warunki robocze komory spalania (52).

16. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 15, znamienna tym, że zawiera wysokociśnieniowy generator (58) gazu do gazyfikacji trzeciego paliwa dla wytwarzania paliwa gazowego oraz zespół (62) do stosowania tego paliwa gazowego jako drugiego paliwa.

17. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 15, znamienna tym, że kocioł (12) jest kotłem ze złożem fluidalnym.

18. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 16, znamienna tym, że kocioł (12) jest kotłem ze złożem fluidalnym, zaś generator (58) gazu wytwarza również węgiel, a elektrownia zawiera zespół (70, 72) do stosowania tego węgla jako pierwszego paliwa.

19. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 16, znamienna tym, że generator (58) gazu jest generatorem gazu ze złożem fluidalnym.

20. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 19, znamienna tym, że kocioł (12) jest kotłem z cyrkulującym złożem fluidalnym, zaś generator (58) gazu ze złożem fluidalnym jest generatorem gazu z cyrkulującym złożem fluidalnym.

21. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 15, znamienna tym, że zespół do pomiaru roboczych warunków komory spalania (52) obejmuje jednostkę do pomiaru co najmniej jednego parametru z grupy obejmującej temperaturę, ciśnienie i wilgotność powietrza.

22. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 15, znamienna tym, że zawiera ponadto zespół do pomiaru szybkości przepływu masowego gazu procesowego i zespół (90) do regulowania pracy pierwszego sterownika (88) na podstawie zmierzonej szybkości przepływu masowego gazu procesowego.

23. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 15, znamienna tym, że zawiera ponadto zespół (96) do pomiaru zawartości tlenu w gazie procesowym i zespół do regulowania pracy drugiego sterownika (82) na podstawie zmierzonej zawartości tlenu w gazie procesowym.

24. Elektrownia z kombinowanym cyklem pracy według zastrz. 15, znamienna tym, że zawiera ponadto zespół (94) do pomiaru resztkowej zawartości tlenu w gazach spalinowych i zespół do regulowania pracy drugiego sterownika (84) na podstawie mierzonych resztkowych zawartości tlenu w gazie spalinowym.