PL200556B1 - Ubierkowy sposób eksploatacji złoża o małej miąższości - Google Patents

Abstract

Sposób podziemnej eksploatacji złóż rud systemem ubierkowym polegający na tym, że caliznę złoża o miąższości mniejszej od minimalnej wysokości furty eksploatacyjnej niezbędnej dla ruchu maszyn górniczych rozcina się wyrobiskami korytarzowymi o wysokości niezbędnej dla ruchu tych maszyn, wydzielając ubierki o długości uzależnionej od warunków geologiczno-górniczych, znamienny tym, że wyrobiska korytarzowe 2 drąży się przed linią urabiania 3 ubierek 1 tylko na minimalną odległość, niezbędną dla urządzeń i technologii urabiania złoża w ubierce, a cały ruch ludzi, maszyn i drogi wentylacyjne utrzymuje się w wyrobiskach korytarzowych wygradzanych w przestrzeni poeksploatacyjnej znanymi stosami i/lub wiązkami stojaków drewnianych 4

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest ubierkowy sposób eksploatacji złóż minerałów użytecznych o pokładowym zaleganiu, korzystnie rud miedzi, zwłaszcza o małej miąższości, przez które w górnictwie podziemnym rozumie się złoże o miąższości poniżej 3 m, którego stropy nadają się do stosowania obudowy kotwowej.

Znane sposoby eksploatacji złóż rud miedzi o małej miąższości systemem ubierkowym niewiele różnią się od sposobów eksploatacji stosowanych przy większych miąższościach. W zasadzie, w każdym sposobie wydziela się z calizny złoża ubierki przy pomocy wyrobisk korytarzowych o wysokości niezbędnej dla ruchu maszyn górniczych, z wyprzedzeniem w stosunku do linii eksploatacji ubierek, co najmniej o jeden rząd tworzących je filarów. Wielkość ubierek (tworzących je filarów) jest uzależniona od istniejących warunków geologiczno-górniczych. W ubierce złoże urabia się znanymi sposobami, techniką strzelniczą lub mechanicznie, furtą nie większą niż miąższość złoża. Strop złoża w przestrzeni roboczej ubierek jest najczęściej niezabudowany. Ze względów ruchowych fronty urabiania w poszczególnych ubierkach usytuowane są najczęściej ustępliwie. Kierowanie stropem w ubierce realizowane jest najczęściej przez jego ugięcie na podsadzce suchej, wytworzonej w wyniku rozluzowania robotami strzałowymi, najkorzystniej spągowej warstwy skał płonnych. Uginający się strop może być również podsadzany przez lokowanie w przestrzeni ubierki skały płonnej lub innej masy podsadzkowej, dostarczanej spoza rejonu eksploatacji. Strop wyrobisk korytarzowych, od strony ustępliwie eksploatowanej ubierki, zabezpiecza się na niezbędny czas, na krawędzi ubierki eksploatowanej z wyprzedzeniem, stosami podporowymi lub wiązkami stojaków drewnianych. W miarę rozwoju eksploatacji i postępującego osiadania stropu nad wyeksploatowanymi ubierkami, w wyrobiskach korytarzowych przed frontem eksploatacji występuje wzmożone ciśnienie górotworu, powodujące wyciskanie spągu oraz niszczenie stropu i wzrost zagrożenia zawałowego. Długość ubierek (szerokość filarów je tworzących) musi być na tyle duża, by calizna złoża w ubierce nie ulegała niszczeniu, tzn. pracowała na przedzniszczeniowej charakterystyce złoża. Ma to szczególny wpływ na stateczność stropu w urabianej ubierce, a tym samym na wielkość zubożenia urabianej rudy. Przy eksploatacji złoża w warunkach zagrożenia tąpaniami, czoło ubierki wraz odcinkami wyrobisk na jej wybiegu, stanowi strefę podwyższonego zagrożenia tąpnięciem, w szczególności w sytuacji dochodzenia frontem ubierki do poprzecznego wyrobiska korytarzowego. Są to bardzo poważne niedogodności techniczne i w zakresie bezpieczeństwa pracy. W przypadku skłonności górotworu do tąpań i zawałów, stosowanie opisanych sposobów jest niebezpieczne.

Istotą rozwiązania według wynalazku jest ubierkowy sposób eksploatacji złóż rud o małej miąższości, który polega na tym, że caliznę złoża o miąższości mniejszej od minimalnej wysokości furty eksploatacyjnej, niezbędnej dla ruchu maszyn górniczych, rozcina się wyrobiskami korytarzowymi o wysokości niezbędnej dla ruchu tych maszyn, wydzielając ubierki o długości uzależnionej od warunków geologiczno-górniczych. Wyrobiska korytarzowe drąży się przed czołem eksploatowanych ubierek tylko na minimalną odległość, niezbędną dla urządzeń i technologii urabiania złoża w ubierce. Cały ruch ludzi, maszyn górniczych i drogi wentylacyjne utrzymuje się w wyrobiskach korytarzowych, wygradzanych w przestrzeni eksploatacyjnej stosami i wiązkami stojaków drewnianych.

Sposób według wynalazku opowiada szereg bardzo istotnych zalet. Eliminuje wady znanych dotychczas systemów eksploatacji złóż w warunkach zagrożenia tąpaniami i zawałami. Ogranicza te zagrożenia poprzez eliminację wyrobisk i filarów wielkogabarytowych przed frontem eksploatacji. Pozwala na prowadzenie eksploatacji bez obudowy przestrzeni roboczej w ubierkach i bez obecności ludzi w tej przestrzeni oraz umożliwia kierowanie stropem poprzez jego ugięcie i osiadanie na spągu ubierek lub na naturalnie wytworzonej podsadzce suchej.

Sposób według wynalazku jest bliżej objaśniony i przedstawiony w przykładzie zastosowania na rysunku, obejmującym widok z góry wraz z niezbędnymi przekrojami. Caliznę złoża o małej miąższości, mniejszej od niezbędnej dla ruchu samojezdnych maszyn górniczych, rozcinana jest wyrobiskami korytarzowymi 2 o wysokości niezbędnej dla ruchu maszyn górniczych, na ubierki 1 o długości uzależnionej od istniejących warunków geologiczno-górniczych, bezpośrednio na linii eksploatacyjnej. Wybiegi przodków wyrobisk korytarzowych 2 w stosunku do linii urabiania 3 w ubierkach 1, są zminimalizowane do wybiegów niezbędnych tylko dla pracy i manewrów urządzeń urabiających w ubierkach 1 (wiertnice, kombajny urabiające mechanicznie) oraz załadunku

PL 200 556 B1 wozów odstawczych. Wyrobiska korytarzowe 2, zabezpieczane obudową kotwową drąży się najkorzystniej tak, by ich strop pokrywał się ze stropem cienkiego złoża. Eksploatacja złoża w ubierkach 1 prowadzona jest furtami zbliżonymi do miąższości złoża. Obejmuje ona urabianie rudy techniką strzelniczą z wykorzystaniem otworów wykonywanych z wyrobisk korytarzowych 2 lub urabianiem złoża mechanicznie w ubierkach 1 znanymi urządzeniami. Urobek z ubierek 1 jest wygarniany lub zagarniany znanymi urządzeniami urabiającymi lub odstawczymi do wyrobisk korytarzowych 2 i ładowany na oddziałowe środki transportu. Strop w przestrzeni roboczej ubierek 1 pozostaje niezabudowany. Kierowanie stropem w ubierce realizowane jest najczęściej poprzez jego ugięcie na spągu lub podsadzce suchej, wytworzonej w wyniku jego rozluzowania robotami strzałowymi, najkorzystniej spągowej warstwy skał płonnych. Uginający się strop może być również podsadzany przez lokowanie w przestrzeni ubierki skały płonnej lub innej masy podsadzkowej, dostarczanej spoza rejonu eksploatacji. W miarę osiadania stropu nad wyeksploatowanymi ubierkami przybiera się spąg w wyrobiskach korytarzowych, dla zapewnienia niezbędnej ich wysokości dla ruchu maszyn górniczych. Cały ruch ludzi, transport oraz wentylację utrzymuje się w wyrobiskach korytarzowych, wygradzanych w przestrzeni poeksploatacyjnej stosami lub wiązkami stojaków drewnianych 4 lub też nierabowalnych kasztów. W polu eksploatacyjnym prowadzone są co najmniej dwie ubierki, a organizacja robót jest szeregowo-równoległa.

Claims (1)

1. Sposób podziemnej eksploatacji złóż rud systemem ubierkowym polegający na tym, że caliznę złoża o miąższości mniejszej od minimalnej wysokości furty eksploatacyjnej niezbędnej dla ruchu maszyn górniczych rozcina się wyrobiskami korytarzowymi o wysokości niezbędnej dla ruchu tych maszyn, wydzielając ubierki o długości uzależnionej od warunków geologiczno-górniczych, znamienny tym, że wyrobiska korytarzowe 2 drąży się przed linią urabiania 3 ubierek 1 tylko na minimalną odległość, niezbędną dla urządzeń i technologii urabiania złoża w ubierce, a cały ruch ludzi, maszyn i drogi wentylacyjne utrzymuje się w wyrobiskach korytarzowych wygradzanych w przestrzeni poeksploatacyjnej znanymi stosami i/lub wiązkami stojaków drewnianych 4.