PL202677B1 - Sposób sterowania, zespół głowicy, bijak i zespół sterownika samobieżnego młota pneumatycznego - Google Patents

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest sposób sterowania, zespół głowicy, bijak oraz zespół sterownika dla samobieżnego młota pneumatycznego przeznaczonego do drążenia tuneli i wykonywania przecisków w gruncie.

Znane są różne sposoby sterowania samobieżnych młotów pneumatycznych, a także różne konstrukcje ich głównych zespołów, tj. zespołu głowicy, bijaka i zespołu sterującego, w szczególności rozwiązania zawarte w europejskich opisach zgłoszeniowych EP 0731248, EP 0789129, EP 0805258, a takż e w polskich opisach patentowych PL 49821, PL 50845, PL 71908.

Znane sposoby sterowania młotów pneumatycznych opierają się zwykle na podawaniu do ich wnętrza sprężonego powietrza, przy czym jeśli podawany jest jeden strumień, urządzenie w zasadzie może poruszać się tylko do przodu. Zmiana kierunku ruchu młota do tyłu, czyli jego wycofywanie się, jest albo niemożliwa, albo odbywa się poprzez zamykanie jednego i otwieranie innego systemu kanałów w urządzeniu lub przez otwieranie dodatkowych pomocniczych otworów, co powoduje zmianę kierunku przepływu strumienia powietrza.

Znany jest też sposób sterowania samobieżnego młota pneumatycznego dwoma oddzielnymi strumieniami powietrza podawanymi za pomocą dwóch koncentrycznych węży, w którym zewnętrznym wężem podaje się strumień zasilający, a wewnętrznym wężem - strumień sterujący. Sposób ten zastosowany w urządzeniu pod nazwą GRUNDOMAT 130 firmy Tracto - Technik polega na tym, że w celu uzyskania ruchu młota do przodu podaje się wyłącznie strumień zasilający zewnętrznym wężem, przy braku strumienia sterującego. Natomiast dla uzyskania wycofywania się młota, czyli jego ruchu do tyłu, podaje się oprócz strumienia zasilającego, dodatkowo strumień sterujący wężem wewnętrznym. Przy braku ciśnienia w wężu zasilającym, młot stoi w miejscu.

Znane są różne konstrukcje poszczególnych zespołów i elementów samobieżnego młota pneumatycznego, składającego się zasadniczo z cylindrycznego korpusu, w którego przedniej części osadzony jest ruchomy zespół głowicy, wewnątrz w środkowej części korpusu porusza się bijak, a w jego tylnej części znajduje się zespół sterownika.

Znane zespoły głowic młota można podzielić na dwa podstawowe rodzaje: głowice stałe w postaci jednego monolitycznego elementu-przecinaka o różnych kształtach oraz zespoły głowicy składające się z kilku połączonych ze sobą elementów.

Znany z urządzenia GRUNDOMAT 130 zespół głowicy samobieżnego młota pneumatycznego składa się z głowicy właściwej osadzonej przesuwnie w tulei głowicy. Głowicę właściwą w tym rozwiązaniu tworzą dwa elementy: przecinak osadzony w nasadce i połączony z nią za pomocą kołków rozprężnych. Na wewnętrznym obwodzie tuleja głowicy ma wybranie, w którym pomiędzy głowicą właściwą a tuleją głowicy znajduje się sprężyna. Ten zespół głowicy posiada jedno kowadło, którym jest zakończenie przecinaka głowicy właściwej.

Znane konstrukcje bijaka poruszającego się wewnątrz korpusu młota mają zwykle postać monolitycznego bloku o kształcie walca, posiadającego w części czołowej podłużne wybrania, a w części tylnej otwartą komorę, w której ścianie znajdują się otwory powietrzne. Znane konstrukcje mają dwa lub cztery wybrania i odpowiadające im dwa lub cztery otwory, przy czym otwory te mają kształt kołowy. W szczególności bijak w znanym młocie pneumatycznym GRUNDOMAT 130 ma dwa wybrania i dwa otwory.

Znany z tego samego urządzenia GRUNDOMAT 130 zespół sterownika młota pneumatycznego składa się z cylindrycznego tłoka ruchomego, który osadzony jest przesuwnie na rurze środkowej umieszczonej w tulei sterownika. Na początku rury środkowej, wewnątrz tłoka ruchomego, znajduje się dodatkowy element ograniczający, dociśnięty do rury tuleją elastyczną i zabezpieczony dodatkowymi pierścieniami. Wnętrze tłoka ruchomego posiada wewnątrz pierścieniowy kołnierz dzielący jego przestrzeń wewnętrzną na dwie części o różnych średnicach, przy czym w konstrukcji tej utworzone są w ten sposób dwie komory tłoka ruchomego: komora przednia - pomiędzy elementem ograniczającym na końcu rury a wewnętrznym kołnierzem tłoka ruchomego i komora tylna - pomiędzy wewnętrznym kołnierzem tłoka ruchomego a pierścieniowym występem znajdującym się w środkowej części rury, który stanowi kołnierz ograniczający ruch tłoka po rurze do tyłu. Do rury środkowej dołączone są końcówki dwóch koncentrycznych węży doprowadzających sprężone powietrze, przy czym wnętrze rury środkowej połączone jest z wężem zewnętrznym, natomiast ujście węża wewnętrznego połączone jest za pośrednictwem podłużnego kanału wykonanego w ścianie rury, z przednią komorą tłoka

PL 202 677 B1 ruchomego. W ścianie rury środkowej, przed jej zewnętrznym kołnierzem zamykającym tylną komorę tłoka, wykonany jest otwór przelotowy łączący tę komorę z wnętrzem rury.

Sposób sterowania samobieżnego młota pneumatycznego polegający na podawaniu do jego zespołu sterownika dwóch oddzielnych strumieni sprężonego powietrza za pomocą dwóch koncentrycznych węży, przy czym wewnętrznym cienkim wężem doprowadza się strumień sterujący, a zewnętrznym grubym wężem doprowadza się strumień zasilający według wynalazku charakteryzuje się tym, że dla uzyskania ruchu młota do przodu podaje się oba sprężone strumienie powietrza jednocześnie obydwoma wężami, a dla uzyskania ruchu młota do tyłu podaje się wyłącznie strumień zasilający zewnętrznym wężem.

Zespół głowicy ruchomej samobieżnego młota pneumatycznego zawierający głowicę właściwą osadzoną przesuwnie w tulei głowicy posiadającej na wewnętrznym obwodzie wybranie, w którym pomiędzy głowicą właściwą a tuleją głowicy znajduje się sprężyna, a zakończenie głowicy właściwej stanowi jej kowadło według wynalazku charakteryzuje się tym, że głowica właściwa stanowi jeden monolityczny element, a sprężyna zamknięta jest nakrętką osadzoną sztywno na głowicy właściwej wewnątrz tulei głowicy w jej drugim wewnętrznym wybraniu. Przednia ścianka tego drugiego wybrania stanowi pierwsze kowadło tulei głowicy. Przed sprężyną w przedniej części tulei głowicy, pomiędzy ściankami głowicy właściwej i tulei głowicy znajduje się pierwszy ślizg prowadzący, natomiast w tylnej części tulei głowicy, pomiędzy nakrętką a wewnętrzną ścianką tulei głowicy znajduje się drugi ślizg prowadzący. Tylna pierścieniowa ścianka tulei głowicy stanowi drugie kowadło tulei głowicy.

Korzystnie jest, gdy w zespole głowicy oba ślizgi prowadzące mają postać pierścieni, z których pierwszy osadzony jest w wybraniu na wewnętrznym obwodzie w przedniej części tulei głowicy, a drugi osadzony jest w wybraniu na zewnętrznym obwodzie nakrętki.

Korzystna jest taka konstrukcja zespołu głowicy, w której nakrętka zaopatrzona jest w kanały przelotowe.

Dla zapewnienia optymalnej współpracy zespołu głowicy z bijakiem samobieżnego młota pneumatycznego korzystnie jest, gdy maksymalna odległość pomiędzy pierwszym kowadłem tulei głowicy a nakrętką jest większa od maksymalnej odległości pomiędzy drugim kowadłem tulei głowicy a kowadłem gł owicy wł a ściwej.

Bijak samobieżnego młota pneumatycznego w postaci monolitycznego bloku mającego wybrania w części czołowej, a w części tylnej otwartą komorę oraz otwory powietrzne w ściance połączone z tą komorą według wynalazku charakteryzuje się tym, że posiada trzy wzdłużne wybrania rozmieszczone na obwodzie co 120° i trzy otwory powietrzne rozmieszczone tak jak wybrania. Szczególnie korzystną konstrukcję bijaka otrzymuje się gdy jego otwory powietrzne mają kształt eliptyczny.

Zespół sterownika samobieżnego młota pneumatycznego posiadający cylindryczny tłok ruchomy osadzony przesuwnie na rurze środkowej umieszczonej w tulei sterownika oraz dołączone do nich końcówki dwóch węży koncentrycznych doprowadzających sprężone powietrze, przy czym pomiędzy ściankami tłoka ruchomego i rury środkowej jest pusta przestrzeń stanowiąca komorę tłoka ruchomego, a wnętrze rury środkowej połączone jest z zewnętrznym wężem według wynalazku charakteryzuje się tym, że rura środkowa w swej tylnej części otoczona jest cylindrem sterownika tworzącym pomiędzy jego ścianą a ścianą rury komorę cylindra. Pomiędzy rurą środkową a cylindrem sterownika znajduje się dopasowane do nich szczelnie zakończenie tłoka ruchomego zamykające komorę cylindra, która połączona jest z wewnętrznym wężem. Przednia część rury środkowej posiada kołnierz szczelnie dopasowany do wewnętrznej ściany tłoka ruchomego i stanowiący tłok nieruchomy zamykający komorę tłoka ruchomego, przy czym w obrębie tej komory w ścianie tłoka ruchomego znajduje się przynajmniej jeden otwór wyrównujący ciśnienie.

Korzystna jest konstrukcja zespołu sterownika, w której cylinder sterownika ma średnicę zmniejszającą się skokowo w kierunku końca rury środkowej i osadzony jest sztywno na końcu tej rury, a w jego ściance znajduje się kanał przelotowy.

Korzystnie jest także, gdy zakończenie tłoka ruchomego ma w przekroju podłużnym kształt dostosowany do kształtu przekroju komory cylindra od strony kanału przelotowego.

Korzystna jest także ze względów konstrukcyjnych taka postać zespołu sterownika w której końcówka węża wewnętrznego usytuowana jest niewspółśrodkowo w końcówce węża zewnętrznego, a obie końcówki dołączone są odpowiednio do kanału przelotowego w ściance cylindra i do rury środkowej za pośrednictwem wspólnego rozgałęziacza.

Wynalazek jest bliżej objaśniony na przykładzie zilustrowanym rysunkiem, na którym fig. 1 przedstawia widok w przekroju całego samobieżnego młota pneumatycznego, fig. 2 przedstawia schemat

PL 202 677 B1 ilustrujący sterowanie młota przy ruchu do przodu (a) i do tyłu (b), fig. 3 przedstawia przekrój podłużny zespołu głowicy (a) i głowicy stałej (b), fig. 4 przedstawia przekrój podłużny (a) i poprzeczny (b) bijaka, a fig. 5 - przekrój podłużny zespołu sterownika przy przesterowaniu do przodu (a) i do tyłu (b).

Sposób sterowania samobieżnego młota pneumatycznego polega na podawaniu dwoma oddzielnymi koncentrycznymi wężami 22, 23 dwóch oddzielnych strumieni sprężonego powietrza. Zewnętrznym grubym wężem 23 podawany jest tzw. strumień zasilający, a wewnętrznym cienkim wężem 22 - tzw. strumień sterujący. W celu uzyskania ruchu młota do przodu, podaje się jednocześnie oba strumienie powietrza - zasilający i sterujący, w wyniku czego sprężone powietrze z węża zasilającego 23 przepływa przez rurę środkową 15 i wnętrze tłoka ruchomego 13 wypełniając komorę bijaka K w młocie, a sprężone powietrze z węża sterującego 22 przepływa przez kanał przelotowy 18 w cylindrze sterownika 16 i wypełnia komorę K1 cylindra sterownika. W ten sposób następuje ustawienie tłoka ruchomego 13 we wnętrzu młota w położeniu przesterowania do przodu, w którym bijak 11 przesuwając się cyklicznie skokami w przód i w tył uderza w przednie kowadło, tj. kowadło głowicy młota, powodując jego ruch do przodu. Wyłączenie podawania strumienia zasilającego powietrza powoduje zatrzymanie pracy młota. W celu uzyskania ruchu do tyłu, tj. wycofywania się młota, podaje się wyłącznie strumień zasilający powietrza zewnętrznym wężem 23, przy braku ciśnienia w wężu wewnętrznym 22, tzn. przy braku strumienia sterującego. Przy braku ciśnienia w komorze K1 cylindra sterownika, następuje wówczas przesunięcie tłoka ruchomego 13 do tyłu, do położenia przesterowania do tyłu, w którym to położeniu bijak 11 przesuwa się do tyłu i uderzając cyklicznie w kowadło tulei sterownika 24, będące tylnym kowadłem młota, wywołuje poruszanie się całego młota do tyłu.

Zespół głowicy samobieżnego młota pneumatycznego w przykładzie realizacji pokazanym na fig. 3. (a) stanowi tzw. głowicę ruchomą i składa się zasadniczo z dwóch przesuwnych względem siebie elementów: głowicy właściwej 1 i tulei głowicy 2. Głowica właściwa 1 jest monolitycznym stalowym elementem, którego czołowa część stanowi przecinak w kształcie stożka o schodkowo ukształtowanych ścianach osadzonych na swym końcu w wybraniu na zewnętrznym obwodzie tulei głowicy 2, a jego tylna cylindryczna część, stanowiąca trzpień, osadzona jest we wnętrzu tulei głowicy 2. W środkowej części tulei głowicy 2 na jej wewnętrznym obwodzie ukształtowane jest wybranie, w którym pomiędzy głowicą właściwą 1 a tuleją głowicy 2 znajduje się sprężyna 4 zamknięta zabezpieczającą ją nakrętką 6, osadzoną sztywno, nieruchomo na tylnej części głowicy właściwej 1, w wybraniu wewnątrz tulei głowicy 2. Nakrętka 6 zaopatrzona jest w cztery podłużne kanały przelotowe 7 łączące przestrzeń, w której znajduje się sprężyna 4 z wnętrzem korpusu 2 młota pneumatycznego i zapewniające w ten sposób wyrównanie ciśnienia w komorze sprężyny 4. W przedniej części tulei głowicy 2, na jej wewnętrznym obwodzie znajduje się dodatkowe wybranie, w którym osadzony jest pierwszy ślizg prowadzący 3, natomiast w wybraniu na zewnętrznym obwodzie nakrętki 6 osadzony jest drugi ślizg prowadzący 8. Oba ślizgi prowadzące 3, 8 mają postać pierścieni teflonowych, które zmniejszając siły tarcia, ułatwiają przesuwanie się głowicy właściwej 1 względem tulei głowicy 2, zapewniają dłuższą żywotność i lepszą współpracę elementów zespołu głowicy. Przednia ścianka tego wybrania wewnątrz tulei głowicy 2, w którym usytuowana jest nakrętka 6, stanowi pierwsze kowadło 5 tulei głowicy 2, natomiast tylna pierścieniowa ścianka tulei głowicy 2 stanowi jej drugie kowadło 9. Istnienie pierwszego kowadła 5 zabezpiecza sprężynę 4 przed nadmiernym odkształceniem, a drugie kowadło 9 przejmuje uderzenie bijaka 11 samobieżnego młota pneumatycznego. Tylna ścianka głowicy właściwej 1, tzn. zakończenie jej trzpienia osadzonego wewnątrz tulei głowicy 2, stanowi wystające poza tę tuleję kowadło 10 głowicy właściwej 1. Wymiary elementów zespołu głowicy są tak dobrane, że maksymalna możliwa odległość A pomiędzy pierwszym kowadłem 5 tulei głowicy 2 a początkiem nakrętki 6, powstająca przy maksymalnym cofnięciu do tyłu głowicy właściwej 1 względem tulei głowicy 2, jest większa od występującej wtedy maksymalnej odległości B między drugim kowadłem 9 tulei głowicy 2 a kowadłem 10 głowicy właściwej. Zapewnia to optymalne warunki pracy zespołu głowicy, umożliwiając przeniesienie uderzenia w głowicę przez drugie kowadło tulei głowicy.

Cykl pracy takiego zespołu głowicy, stanowiącego głowicę ruchomą składa się z dwóch faz. W pierwszej fazie bijak 11 młota pneumatycznego uderza swą przednią centralną częścią w wystające poza tuleję głowicy 2 kowadło 10 głowicy właściwej 1 powodując jej przemieszczenie się do przodu względem korpusu 12 młota. W momencie dojścia bijaka 11 do drugiego kowadła 9 tulei głowicy 2, następuje druga faza, w której przednia obwodowa część bijaka 11 uderza w drugie kowadło 9 tulei głowicy 2.

PL 202 677 B1

W innej wersji, pokazanej na fig. 3 (b), zespół głowicy stanowi głowicę stałą 1a, tworzącą jedną monolityczną całość osadzoną w korpusie 12 młota, w której tylną ściankę stanowiącą jedno przednie kowadło młota uderza bijak 11 przy ruchu młota do przodu.

Bijak samobieżnego młota pneumatycznego pokazany w przykładzie wykonania na fig. 4 ma postać stalowego walca 11, który w swej tylnej części ma otwartą od tyłu komorę K o przekroju kołowym, przy czym w ściance bijaka ograniczającej tę komorę K znajdują się trzy eliptyczne otwory O rozmieszczone na okręgu co 120°. Eliptyczny kształt otworów O obniża spiętrzenie naprężeń w ich sąsiedztwie. W swej przedniej części bijak ma trzy podłużne wybrania rozmieszczone co 120° na tej samej tworzącej, co otwory O i kończące się przed początkiem komory K. Wybrania te dzielą przednią część bijaka na kołową część centralną która uderza w kowadło 10 głowicy właściwej 1 oraz część obwodową która uderza w drugie kowadło 9 tulei głowicy 2 przy ruchu młota do przodu. Otwory O w ściance bijaka są umieszczone w takiej odległości od jego końca, że przesuwający się w komorze tłok ruchomy 13 zespołu sterownika młota na przemian otwiera je i zamyka.

Zespół sterownika samobieżnego młota pneumatycznego w przykładzie realizacji pokazanym na fig. 5 składa się z trzech zasadniczych części: cylindrycznego tłoka ruchomego 13 osadzonego przesuwnie na rurze środkowej 15, która w swej tylnej części otoczona jest cylindrem sterownika 16. W tylnej części na cylindrze sterownika 16 osadzony jest elastyczny blok 17 łączący ten zespół z tuleją sterownika 24, której przednia część połączona jest sztywno i szczelnie z korpusem 12 samobieżnego młota pneumatycznego, przy pomocy zamykającej ją od tyłu wkrętki 25, wewnątrz której umieszczone są końcówki 20, 21. odpowiednio dwóch koncentrycznych węży 23, 22 doprowadzających do zespołu sterownika strumienie sprężonego powietrza - zasilającego 23 i sterującego 22. Przestrzeń pomiędzy ścianą cylindra sterownika 16, który ma średnicę zmniejszającą się skokowo w kierunku końca rury środkowej 15, a ścianą rury środkowej 15, tworzy komorę cylindra K1. Komora ta od przodu zamknięta jest szczelnie dopasowanym do tych ścian zakończeniem Z tłoka ruchomego. Szczelność tę zapewniają dowolne uszczelnienia ruchowe, np. typu O-ring oraz teflonowy ślizg prowadzący. Z drugiej swej strony komora cylindra K1 połączona jest z wewnętrznym, cienkim wężem 22, za pośrednictwem podłużnego kanału przelotowego 18 znajdującego się w ściance w tylnej części cylindra sterownika 16. Końcówka 21 węża wewnętrznego 22, sterującego, usytuowana jest niewspółosiowo w końcówce 20 węża zewnętrznego 23, zasilającego, a ich odpowiednie dołączenie do komór zespołu sterującego zrealizowane jest za pomocą wspólnego rozgałęziacza 19 w taki sposób, że wylot węża wewnętrznego 22 doprowadzony jest do kanału przelotowego 18, a wylot węża zewnętrznego 23 - do wnętrza rury środkowej 15. Połączenie rozgałęziacza 19 z cylindrem sterownika 16 uszczelnione jest za pomocą uszczelki typu O-ring. Przednia część rury środkowej 15 zakończona jest kołnierzem 15a stanowiącym tłok nieruchomy, dopasowanym szczelnie za pomocą uszczelnienia ruchowego, np. typu O-ring oraz teflonowego ślizgu prowadzącego, do wewnętrznej ściany tłoka ruchomego 13. Pomiędzy ścianą tłoka ruchomego 13 i ścianą rury środkowej 15 znajduje się komora K2 tłoka ruchomego. W ściance tłoka ruchomego 13, w obrębie tej komory K2, znajduje się otwór wyrównujący ciśnienie 14. Tłok ruchomy 13 ma w swym wnętrzu ukształtowany uskok, o który opiera się kołnierz 15a rury środkowej 15, ograniczając w ten sposób maksymalne przesunięcie tłoka ruchomego 13 do przodu. Ruch tłoka ruchomego 13 do tyłu ograniczony jest tylnymi wewnętrznymi ściankami cylindra sterownika 16 i dopasowanym do ich kształtu zakończeniem Z tłoka ruchomego 13. Wymiary elementów zespołu sterownika są tak dobrane, że przy maksymalnym przesunięciu tłoka ruchomego 13 do przodu, jego zakończenie Z znajduje się w obrębie początku cylindra sterownika 16, a w obu skrajnych położeniach tego tłoka 13, otwór wyrównujący ciśnienie 14 jest otwarty.

Zadaniem zespołu sterownika jest przesterowywanie samobieżnego młota pneumatycznego na pracę do przodu lub do tyłu. W przedstawionej w przykładzie konstrukcji, gdy wewnętrznym wężem 22 doprowadzany jest sterujący strumień powietrza, poprzez kanał przelotowy 18 napełniana jest powietrzem komora K1 cylindra sterownika 16, co powoduje przesunięcie tłoka ruchomego 13 do przodu. Natomiast gdy w cienkim wężu 22 nie ma ciśnienia, komora K1 cylindra sterownika jest poprzez kanał przelotowy 18 opróżniana, przy czym gdy zewnętrznym wężem 23 podawany jest strumień zasilający powietrza, poprzez rurę środkową 15 i wnętrze tłoka ruchomego 13 napełniana jest cały czas komora K bijaka, a panujące w niej ciśnienie cofa tłok ruchomy 13 do tyłu, co powoduje jego przesterowanie na pracę całego młota do tyłu. Otwór wyrównujący ciśnienie 14 znajdujący się w ściance tłoka ruchomego 13 w obrębie komory K2 tłoka ruchomego, umożliwia wyrównanie ciśnienia w tej komorze ze względu na zmiany jej objętości podczas przesterowania.

PL 202 677 B1

Samobieżny młot pneumatyczny posiadający swoje główne zespoły o konstrukcji według wynalazku, składa się z cylindrycznego korpusu 12, w którym z przodu osadzony jest zespół głowicy, w środku bijak, a w tylnej części zespół sterujący, opisane w powyższym przykładzie. W przedniej i tylnej części bijaka 11, między jego ścianami i ścianami korpusu 12 młota znajdują się pierścieniowe prowadzenia ślizgowe i w tylnej części uszczelnienie typu O-ring, pomiędzy którymi ściany bijaka nie przylegają do ścian korpusu, co umożliwia przemieszczanie się powietrza z komory K bijaka, przez jego otwory powietrzne O i wybrania W, do zamkniętej wewnętrznej przestrzeni młota pomiędzy jego głowicą a bijakiem, tworzącej przednią komorę młota. Jednocześnie zewnętrzna ściana tłoka ruchomego 13 znajdująca się w komorze K bijaka zaopatrzona jest na początku tłoka w uszczelkę, najkorzystniej typu O-ring, zapewniającą szczelne jej przyleganie do ściany komory K bijaka, a dalej ma ukośny uskok zmniejszający jej średnicę. Takie ukształtowanie ściany tłoka ruchomego 13 powoduje, że podczas ruchu bijaka 11 do przodu i do tyłu, przy różnych położeniach tłoka ruchomego 13 otwory powietrzne O komory bijaka mogą być otwarte i połączone z tą komorą zamknięte przez ścianę tłoka ruchomego lub otwarte i połączone z przestrzenią wewnątrz młota pomiędzy jego korpusem 12 i ścianami tłoka ruchomego 13, stanowiącą tylną komorę młota.

Młot taki działa w następujący sposób. W trybie pracy „do przodu”, wywołanym przez podanie wężami 22, 23 obu strumieni powietrza - zasilającego i sterującego, tłok ruchomy 13 znajduje się w przednim położeniu. Bijak 11 przesuwa się w stronę kowadła 10 głowicy właściwej, pchany siłą wynikającą z ciśnienia panującego w komorze K bijaka i powierzchni tłoka ruchomego 13. Podczas dalszego przesuwania się bijaka do przodu, jego otwory powietrzne O mijają przednią krawędź tłoka ruchomego, co powoduje ich otwarcie i napełnianie przedniej komory młota, tj. przestrzeni między zespołem głowicy a bijakiem. Bijak uderza w kowadło 10 głowicy właściwej 1, a następnie w drugie kowadło 9 tulei głowicy, przekazując swą energię na korpus 12, co powoduje przemieszczenie całego młota do przodu. Przednia komora młota jest nadal napełniana powietrzem, a różnica sił wynikająca z ciśnienia i różnicy powierzchni bijaka 11 w tej komorze i powierzchni tłoka ruchomego 13, zaczyna przesuwać bijak do tyłu. Gdy otwory powietrzne O bijaka mijają przednią krawędź tłoka ruchomego 13, zostają zasłonięte przez ścianki tłoka kończąc cykl napełniania przedniej komory młota. Dalsze przesuwanie się tłoka ruchomego 13 do tyłu powoduje rozprężanie powietrza w tej komorze. Na skutek skumulowanej energii kinetycznej bijak nadal przesuwa się do tyłu, aż jego otwory powietrzne O miną tylną krawędź (ukośny uskok) tłoka, co jest początkiem tzw. „wydechu”. Gdy siły wynikające z ciśnienia w komorze K bijaka i energii kinetycznej równoważą się, bijak znajduje się w tylnym zwrotnym położeniu i ponownie zaczyna przemieszczać się w kierunku zespołu głowicy. W trybie pracy „do tyłu”, wywołanym zaprzestaniem podawania wewnętrznym wężem 22 strumienia sterującego powietrza, tłok ruchomy 13 znajduje się w swoim tylnym położeniu. Bijak 11 przesuwa się do przodu, jego otwory powietrzne O mijają tylną krawędź (ukośny uskok) tłoka ruchomego kończąc tzw. „wydech”, a bijak pchany jest siłą wynikającą z ciśnienia w jego komorze K i powierzchni tłoka ruchomego 13. Gdy otwory powietrzne O bijaka miną przednią krawędź tłoka ruchomego 13, przednia komora młota zaczyna się napełniać sprężonym powietrzem z komory K bijaka. Następuje przednie zwrotne położenie bijaka 11, przednia komora młota jest nadal napełniana sprężonym powietrzem, a różnica sił wynikająca z ciśnienia i różnicy powierzchni bijaka w tej komorze i powierzchni tłoka ruchomego, zaczyna przesuwać bijak do tyłu, w kierunku tylnego kowadła młota, którym w przedstawionej konstrukcji jest przednia ścianka tulei sterownika 24. Gdy otwory powietrzne O bijaka mijają przednią krawędź tłoka ruchomego 13, kończy się napełnianie przedniej komory młota. Bijak 11 nadal przesuwa się do tyłu i trwa rozprężanie powietrza w przedniej komorze młota. Na skutek skumulowanej energii kinetycznej bijak przesuwa się do tyłu, jego otwory powietrzne O mijają tylną krawędź tłoka ruchomego, co jest początkiem tzw. „wydechu”. Bijak 11 uderzając w tylne kowadło młota, tj. w ścianę tulei sterownika 24, przekazuje swoją energię na połączony z nią korpus 12, powodując przemieszczenie się całego młota do tyłu. Siła wynikająca z ciśnienia w komorze K bijaka zaczyna przemieszczać znów bijak 11 do przodu.

W innych przykładach realizacji samobieżnego młota pneumatycznego, zespół głowicy według wynalazku może współpracować z innymi konstrukcjami bijaka i zespołu sterującego, a także bijak według wynalazku - z innymi konstrukcjami głowicy i sterownika oraz zespół sterownika według wynalazku - z innymi konstrukcjami bijaka i głowicy.

Claims (11)

1. Sposób sterowania samobież nego mł ota pneumatycznego polegają cy na podawaniu do jego zespołu sterownika dwóch oddzielnych strumieni sprężonego powietrza za pomocą dwóch koncentrycznych węży, przy czym wewnętrznym cienkim wężem doprowadza się strumień sterujący, a zewnętrznym grubym wężem doprowadza się strumień zasilający, znamiennym tym, że dla uzyskania ruchu młota do przodu podaje się oba sprężone strumienie powietrza jednocześnie obydwoma wężami (22, 23), a dla uzyskania ruchu młota do tyłu podaje się wyłącznie strumień zasilający zewnętrznym wężem (23).

2. Zespół głowicy ruchomej samobieżnego młota pneumatycznego zawierający głowicę właściwą osadzoną przesuwnie w tulei głowicy posiadającej na wewnętrznym obwodzie wybranie, w którym pomiędzy głowicą właściwą a tuleją głowicy znajduje się sprężyna, a zakończenie głowicy właściwej stanowi jej kowadło, znamienny tym, że głowica właściwa (1) stanowi jeden monolityczny element, a sprężyna (4) zamknięta jest nakrętką (6) osadzoną sztywno na głowicy właściwej (1) wewnątrz tulei głowicy (2) w jej drugim wewnętrznym wybraniu, którego przednia ścianka stanowi pierwsze kowadło (5) tulei głowicy (2), a przed sprężyną (4) w przedniej części tulei głowicy (2), pomiędzy ściankami głowicy właściwej (1) i tulei głowicy (2) znajduje się pierwszy ślizg prowadzący (3), natomiast w tylnej części tulei głowicy (2), pomiędzy nakrętką (6), a wewnętrzną ścianką tulei głowicy (2) znajduje się drugi ślizg prowadzący (8), przy czym tylna pierścieniowa ścianka tulei głowicy (2) stanowi drugie kowadło (9) tulei głowicy (2).

3. Zespół głowicy według zastrz. 2, znamienny tym, że oba ślizgi prowadzące (3, 8) mają postać pierścieni, z których pierwszy (3) osadzony jest w wybraniu na wewnętrznym obwodzie w przedniej części tulei głowicy (2), a drugi (8) osadzony jest w wybraniu na zewnętrznym obwodzie nakrętki (6).

4. Zespół głowicy według zastrz. 2, znamienny tym, że nakrętka (6) zaopatrzona jest w kanały przelotowe (7).

5. Zespół głowicy według zastrz. 2, znamienny tym, że maksymalna odległość (A) pomiędzy pierwszym kowadłem (5) tulei głowicy (2) a nakrętką (6) jest większa od maksymalnej odległości (B) pomiędzy drugim kowadłem (9) tulei głowicy (2) a kowadłem głowicy właściwej (10).

6. Bijak samobieżnego młota pneumatycznego w postaci monolitycznego bloku mającego wybrania w części czołowej, a w części tylnej otwartą komorę oraz otwory powietrzne w ściance połączone z tą komorą, znamienny tym, że posiada trzy wzdłużne wybrania (W) rozmieszczone na obwodzie co 120° i trzy otwory powietrzne (O) rozmieszczone tak jak wybrania (W).

7. Bijak według zastrz. 6, znamienny tym, że otwory powietrzne (O) mają kształt eliptyczny.

8. Zespół sterownika samobieżnego młota pneumatycznego posiadający cylindryczny tłok ruchomy osadzony przesuwnie na rurze środkowej umieszczonej w tulei sterownika oraz dołączone do nich końcówki dwóch węży koncentrycznych doprowadzających sprężone powietrze, przy czym pomiędzy ściankami tłoka ruchomego i rury środkowej jest pusta przestrzeń stanowiąca komorę tłoka ruchomego, a wnętrze rury środkowej połączone jest z zewnętrznym wężem, znamienny tym, że rura środkowa (15) w swej tylnej części otoczona jest cylindrem sterownika (16) tworzącym pomiędzy jego ścianą a ścianą rury komorę cylindra (K1), przy czym pomiędzy rurą środkową (15) a cylindrem sterownika (16) znajduje się dopasowane do nich szczelnie zakończenie (Z) tłoka ruchomego (13) zamykające komorę cylindra (K1), która połączona jest z wewnętrznym wężem (22), a przednia część rury środkowej (15) posiada kołnierz szczelnie dopasowany do wewnętrznej ściany tłoka ruchomego (13) i stanowiący tłok nieruchomy (15a) zamykający komorę tłoka ruchomego (K2), przy czym w obrębie tej komory (K2) w ścianie tłoka ruchomego (13) znajduje się przynajmniej jeden otwór wyrównujący ciśnienie (14).

9. Zespół sterownika według zastrz. 8, znamienny tym, że cylinder sterownika (16) ma średnicę zmniejszającą się skokowo w kierunku końca rury środkowej (15) i osadzony jest sztywno na końcu tej rury, a w jego ściance znajduje się kanał przelotowy (18).

10. Zespół sterownika według zastrz. 8, znamienny tym, że zakończenie (Z) tłoka ruchomego (13) ma w przekroju podłużnym kształt dostosowany do kształtu przekroju komory cylindra (K1) od strony kanału przelotowego (18).

11. Zespół sterownika według zastrz. 8, znamienny tym, że końcówka (21) węża wewnętrznego (22) usytuowana jest niewspółśrodkowo w końcówce (20) węża zewnętrznego (23), a obie końcówki (21, 20) dołączone są odpowiednio do kanału przelotowego (18) w ściance cylindra (16) i do rury środkowej (15) za pośrednictwem wspólnego rozgałęziacza (19).