PL243564B1 - Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu - Google Patents

Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu Download PDF

Info

Publication number
PL243564B1
PL243564B1 PL435672A PL43567220A PL243564B1 PL 243564 B1 PL243564 B1 PL 243564B1 PL 435672 A PL435672 A PL 435672A PL 43567220 A PL43567220 A PL 43567220A PL 243564 B1 PL243564 B1 PL 243564B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
cyclohexenone
methyl
fragrance
phenyl
weight
Prior art date
Application number
PL435672A
Other languages
English (en)
Other versions
PL435672A1 (pl
Inventor
Marek Gliński
Julia Gibka
Original Assignee
Akademia Kaliska Im Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego
Politechnika Warszawska
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Akademia Kaliska Im Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego, Politechnika Warszawska filed Critical Akademia Kaliska Im Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego
Priority to PL435672A priority Critical patent/PL243564B1/pl
Publication of PL435672A1 publication Critical patent/PL435672A1/pl
Publication of PL243564B1 publication Critical patent/PL243564B1/pl

Links

Classifications

    • AHUMAN NECESSITIES
    • A61MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61KPREPARATIONS FOR MEDICAL, DENTAL OR TOILETRY PURPOSES
    • A61K8/00Cosmetics or similar toiletry preparations
    • A61K8/18Cosmetics or similar toiletry preparations characterised by the composition
    • A61K8/30Cosmetics or similar toiletry preparations characterised by the composition containing organic compounds
    • A61K8/33Cosmetics or similar toiletry preparations characterised by the composition containing organic compounds containing oxygen
    • A61K8/35Ketones, e.g. benzophenone
    • AHUMAN NECESSITIES
    • A61MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61QSPECIFIC USE OF COSMETICS OR SIMILAR TOILETRY PREPARATIONS
    • A61Q13/00Formulations or additives for perfume preparations
    • CCHEMISTRY; METALLURGY
    • C07ORGANIC CHEMISTRY
    • C07CACYCLIC OR CARBOCYCLIC COMPOUNDS
    • C07C49/00Ketones; Ketenes; Dimeric ketenes; Ketonic chelates
    • C07C49/527Unsaturated compounds containing keto groups bound to rings other than six-membered aromatic rings
    • C07C49/563Unsaturated compounds containing keto groups bound to rings other than six-membered aromatic rings containing six-membered aromatic rings

Landscapes

  • Health & Medical Sciences (AREA)
  • Organic Chemistry (AREA)
  • Life Sciences & Earth Sciences (AREA)
  • Chemical & Material Sciences (AREA)
  • General Health & Medical Sciences (AREA)
  • Animal Behavior & Ethology (AREA)
  • Public Health (AREA)
  • Veterinary Medicine (AREA)
  • Epidemiology (AREA)
  • Birds (AREA)
  • Emergency Medicine (AREA)
  • Fats And Perfumes (AREA)
  • Organic Low-Molecular-Weight Compounds And Preparation Thereof (AREA)
  • Cosmetics (AREA)

Abstract

Przedmiotem wynalazku jest zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu do wytwarzania kompozycji zapachowych i jako składnik kompozycji perfumeryjnych. Przedmiotem wynalazku jest też kompozycja zapachowa, zawierająca 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon, jako substancję nadającą zapach, w ilości od 1,0 do 3,0% wag. w stosunku do masy kompozycji oraz rozpuszczalniki, środki utrwalające i inne środki pomocnicze.

Description

Opis wynalazku
Przedmiotem wynalazku jest 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon i jego zastosowanie, jako środka zapachowego i składnika kompozycji zapachowej.
Ketony stanowią liczną grupę związków charakteryzujących się różnorodnością zapachów. Intensywność zapachu ketonów, podobnie jak innych związków, słabnie w miarę wzrostu ich masy molowej. Ketony zawierające w cząsteczce powyżej 18 atomów węgla, na ogół, są bezwonne. Z cyklicznych ketonów najbardziej interesujące pod względem zapachowym są alkilowe pochodne cyklopentanonu i cykloheksanonu. Cyklopentanon i cykloheksanon mają zapach migdałowo-miętowy. Wprowadzenie grupy metylowej do pierścienia tych ketonów modyfikuje zapach i tak, 2-metylocykloheksanon ma zapach miętowo-migdałowy, a 3-metylocykloheksanon ma zapach miętowo-kamforowy a 2,2,6-trimetylocykloheksanon charakteryzuje zapach ostry, tujonowy z lekką nutą miodową.
Cenne w perfumerii, o pięknym, trwałym zapachu jaśminu są pochodne cyklopentenonów np. jasmon - 3-metylo-2-(pent-2-enylo)-cyklopent-2-en-1-on i izojasmon - 3-metylo-2-pentylocyklopent-2-en-1-on.
Zapachowe ketony spotyka się też wśród pochodnych cykloheksenonów np. 3-metylo-2-cykloheksenon ma silny zapach orzechowo-karmelowy. Obecność większej ilości i również większych podstawników alkilowych w pierścieniu cykloheksenowym ma wpływ na zapach ketonu, często nadaje nutę ziołową, drzewną. Przykładami mogą być: izoforon - 3,5,5-trimetylo-2-cykloheksenon o zapachu kamforowo-miętowym z zielono-kwiatową nutą, 4-izopropylo-2-cykloheksenon o ostrym zapachu drzewno-kminkowym, 3-metylo-5-propylo-2-cykloheksenon o ciepłym zapachu, korzenno-drzewnym oraz megastigmadienon - 3-(but-2-enylo)-2,4,4-trimetylo-2-cykloheksenon o pięknym, trwałym zapachu kwiatowo-owocowym z nutą tytoniu.
Zapach cyklicznych ketonów zależy zdecydowanie od wielkości pierścienia. Pierścienie zawierające 15-17 atomów węgla zarówno nasycone jak i nienasycone, cykloketony (tzw. ketony makrocykliczne) charakteryzują się wyjątkowo cennym w perfumerii zapachem piżmowym. W tej grupie szczególne znaczenie mają cyweton - cykloheptadec-9-en-1-on i muskon - 3-metylocyklo-pentadekanon. Analogiem muskonu są: 14-metylocyklopentadec-5-en-1-on, cyklopentadekanon i cykloheptadekanon. Są to naturalne związki zapachowe pochodzenia zwierzęcego, mogą one być pozyskiwane ze źródeł naturalnych, ale stosuje się też ich syntetyczne substytuty, które pod względem chemicznym i sensorycznym są identyczne.
Makrocykliczne ketony poza specyficznym piżmowym zapachem i zwierzęcą, nieco fekalną nutą doskonale utrwalają, wzmacniają i „bukietują” zapach kompozycji perfumeryjnej.
Zapachowe ketony obecne są też wśród terpenoidów. Dużym zainteresowaniem, nie tylko w perfumerii, cieszy się monocykliczny keton terpenowy, mi anowicie karwon 5-izopropenylo-2-metylo-2-cykloheksenon (p-menta-6,8-dien-2-on), o przenikliwym, odświeżającym zapachu kminku, z nutami korzenno-ziołowymi i menton - 2-izopropylo-5-metylocykloheksanon (p-mentan-3-on), o świeżym zapachu zielono-miętowym.
W tej grupie ketonów są też bicykliczne monoterpenoidy, takie jak kamfora - 2-bornanon o zapachu kamforowym z nutami korzenno-egzotycznymi i fenchon - 1,3,3- trimetylo-2-norbornanon o zapachu kamforowym.
Stan techniki
W przemyśle substancji zapachowych istnieje niezmienne zainteresowanie opracowywaniem nowych substancji zapachowych pozwalających na tworzenia nowych olejków zapachowych, które znajdują zastosowanie w wyrobach perfumeryjnych oraz innych produktach wymagających określonego zapachu takich jak produkty kosmetyczne, detergenty itp. Poszukuje się stale nowych, zaskakujących kompozycji zapachowych wykazujących trwałość, niezmienność zapachu w czasie przechowywania kompozycji oraz bezpiecznych dla zdrowia. W stanie techniki znane są kompozycje zapachowe zawierające cykliczne ketony.
W US 3962148 ujawniono wykorzystanie 4,4,6-trimetylo-2-cykloheksenonu jako substancji dezodoryzującej a szczególnie jako cennego składnika do wytwarzania substytutów pewnych olejków naturalnych. 4,4,6-Trimetylo-2-cykloheksenon ma ciepły, ziołowy, miętowy, kamforowy zapach, szczególnie przydatny w nadawaniu akcentów kompozycji zapachowej. Może być cennym składnikiem w kompozycjach perfum.
W EP 2687586 ujawniono zastosowanie określonych cykloheksenonów jako środków do dodatkowego wzmocnienia wrażenia zapachowego i kompozycji aromatów i/lub smaków. Do wzmacniania właściwości zapachowych można zastosować pojedyncze związki, lub ich mieszaninę, korzystnie wybrane
PL 243564 Β1 z grupy składającej się z 2,3,4,5-tetrametylocykloheks-2-en-1-onu i 3-etylo-5-izopropylo-2-metylocykloheks-2-en-1-onu. Kompozycja zapachowa i/lubsmakowa według wynalazku może być wprowadzana do aromatyzowanych produktów, w szczególności preparatów odżywczych, do pielęgnacji jamy ustnej lub preparatów perfumeryjnych. Takie produkty rutynowo zawierają składniki, które pełnią funkcje inne niż tworzenie smaku lub zapachu (np. barwniki) i/lub są już gotowym produktem handlowym (np. olejek perfumeryjny).
Natomiast w US9975838 ujawniono prosty, niedrogi i niezawodny, nowy sposób syntezy cykloheksenonu i związków cykloheksenolu, przy czym wymienione związki mogą być stosowane w szczególności w przemyśle perfumeryjnym, kosmetycznym i detergentowym, i te związki mają określone zapachy i właściwości utrzymywania się zapachu. Sposób według wynalazku polega na kondensacji ketonu z aldehydem α-metylenowym w celu uzyskania w reakcji domina związków cykloheksenonowych o wzorze (I), (II) lub (III).
Ponadto, w US 7569733 ujawniono związek o wzorze (VII) 6-metylo-4-(2',2,,3,-trimetylo-3'- cyklopenten-1'-ylo)-2-cykloheksen-1-ol, substancję zapachową lub kompozycję zapachową zawierającą taki związek oraz perfumowany lub aromatyzowany produkt zawierający taki związek. Wynalazek dotyczy też zastosowania związku o wzorze (VII) jako substancji zapachowej i/lub do polepszenia wiązania substancji zapachowej lub kompozycji zapachowej. Ponadto, wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania związku o wzorze (VII), sposobu wytwarzania prekursora związku o wzorze (VII) i samego prekursora. Dotyczy także sposobu wytwarzania, wzmacniania lub modyfikowania zapachu drzewa sandałowego w mieszaninie. Z powyższego przeglądu wiadomo, że w stanie techniki istnieją znane związki zapachowe z grupy ketonów cyklicznych lub ich pochodnych, które znajdują zastosowanie w przemyśle. Jednak ze względu na zapotrzebowanie na nowe zapachy, które będą wykazywały lepsze właściwości aromatyzujące lub będą dawały trwalsze kompozycje zapachowe istnieje stałe zapotrzebowanie na dalsze badanie kolejnych związków z grupy ketonów cyklicznych.
Twórcy wynalazku stwierdzili, że 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon ma właściwości zapachowe. Dotychczas związek ten nie był charakteryzowany w literaturze w zakresie jego zapachu.
Przedmiotem wynalazku jest zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu o wzorze 1, do wytwarzania kompozycji zapachowych, korzystnie jako składnik kompozycji perfumeryjnych.
Przedmiotem wynalazku jest także kompozycja zapachowa, która zawiera 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon o wzorze 1 jako substancję nadającą zapach, w ilości od 1,0 do 3,0% wag. w stosunku do masy kompozycji oraz rozpuszczalniki, środki utrwalające i inne środki pomocnicze.
Wynalazek dotyczy zastosowania 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu o wzorze 1, do wytwarzania kompozycji zapachowych.
Wzór 1.
-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon
Keton według wynalazku charakteryzuje się przyjemnym, kwiatowo-owocowym zapachem ze słodko-kwaśną nutą kiwi i stężeniem progowym 100 ppm.
Keton ten może być zastosowany jako składnik środkowej nuty kompozycji perfumeryjnej. Wynalazek obejmuje również kompozycję zapachową zawierającą 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon, jako substancję nadającą zapach, w ilości od 1,0 do 3,0% wagowych w stosunku do masy kompozycji. W skład kompozycji mogą wchodzić dodatkowo rozpuszczalniki, utrwalacze i inne składniki odpowiednie do składu produktu, do którego przeznaczona jest kompozycja.
Przykład 1
Syntezę 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu przeprowadzono w dwóch etapach [R. N. Lacey, J. Chem. Soc. (1960) 1625]. W pierwszym etapie otrzymano 6-acetylo-5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon w reakcji kondensacji acetyloacetonu z benzylidenoacetonem w obecności metanolanu sodu, a w drugim etapie otrzymany produkt deacetylowano w wodnym roztworze wodorotlenku sodu.
W pierwszym etapie do kolby okrągłodennej wyposażonej w termometr, nasadkę Deana-Starka i chłodnicę zwrotną wlano 30 cm3 bezwodnego metanolu i wrzucono 2,0 g sodu metalicznego pokrojonego w plasterki. Po przereagowaniu metalu wlano do kolby w jednej porcji mieszaninę zawierającą 152,0 g (1,518 mola) acetyloacetonu i 130,0 g (0,889 mola) benzylidenoacetonu. Mieszaninę ogrzewano do wrzenia zbierając lotne produkty w nasadce aż do osiągnięcia w kolbie temperatury 182°C (1,5 godziny). Po schłodzeniu zawartości kolby do temperatury pokojowej dodano eter dietylowy (150 cm3), i przeniesiono do rozdzielacza o pojemności 1 dm3, następnie przemyto 10% roztworem kwasu siarkowego (100 cm3), a następnie dwiema porcjami wody (po 100 cm3). Oddzieloną fazę organiczną suszono bezwodnym siarczanem magnezu. Ekstrakt odparowano pod zmniejszonym ciśnieniem (wyparka) otrzymując surowy, ciekły produkt w postaci jasnobrązowej cieczy o masie 238,5 g. Produkt poddano destylacji pod zmniejszonym ciśnieniem (pompa wodna) zbierając frakcję główną w zakresie temperatur 190-210°C/20 hPa. Otrzymaną frakcję główną poddano powtórnej destylacji pod zmniejszonym ciśnieniem (pompa olejowa) wydzielając produkt w postaci jasnożółtej, lepkiej cieczy o temperaturze wrzenia 146-150°C / 0,27 hPa i masie 145,7 g, wydajność 71,8%.
W drugim etapie syntezy oczyszczony jak wyżej 6-acetylo-5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon oraz roztwór wodorotlenku sodu (80 g NaOH w 600 cm3 wody) umieszczono w kolbie okrągłodennej o pojemności 1 dm3 zaopatrzonej w chłodnicę zwrotną i ogrzewano do wrzenia przez 30 minut. Po schłodzeniu mieszaninę poreakcyjną przeniesiono do rozdzielacza o pojemności 1 dm3 i trójkrotnie ekstrahowano eterem dietylowym, porcjami po 50 cm3. Ekstrakty eterowe połączono, przemyto 10% roztworem kwasu siarkowego (100 cm3) i dwukrotnie wodą porcjami po 100 cm3 z dodatkiem kilku kropli kwasu octowego, w celu usunięcia tworzących się emulsji. Fazę organiczną suszono bezwodnym siarczanem magnezu. Wysuszony ekstrakt odparowano pod zmniejszonym ciśnieniem (wyparka) otrzymując jasnobrązową, lepką ciecz. Surowy produkt poddano destylacji frakcyjnej pod zmniejszonym ciśnieniem (pompa wodna) odbierając 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon jako lekko żółtawą, dość lepką ciecz o temperaturze wrzenia 182-3°C / 19 hPa (eksp), t. wrz. 179-181°C / 16 hPa (lit.) [J. Org. Chem., 13 (1948) 31] o masie 103,1 g (86,8%). Końcowa wydajność wynosi 62,3% (po dwóch etapach). Destylat po trzech dniach przechowywania w temperaturze pokojowej krzepnie, temperatura topnienia 35-6°C (eksp), 36-7°C (lit.) [J. Amer. Chem. Soc., 75 (1953) 2635]. W wyniku dalszego oczyszczania produktu metodą krystalizacji z metanolu z dodatkiem węgla aktywnego otrzymano go w postaci bezbarwnego ciała stałego. Wydajność krystalizacji około 70%.
Otrzymany 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon ma przyjemny, kwiatowo-owocowy zapach ze słodko-kwaśną nutą kiwi. Nie stwierdzono zmian jego właściwości fizykochemicznych, ani zapachowych w ciągu 6 miesięcy od dnia jego syntezy.
Przykład 2 Kompozycja zapachowa zawierająca 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon
- olejek bergamotowy 20% wag.
- olejek grejpfrutowy 20% wag.
- olejek cytrynowy 15% wag.
- olejek lawendowy 10% wag.
- geraniol 10% wag.
- linalol 5% wag.
- absolut szałwii 5% wag.
- piżmo syntetyczne MuskT 5 % wag.
- nerol 3% wag.
- 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon 3 % wag.
- cytral 2% wag.
- octan terpinylu 2% wag.
Razem 100% wag.
Kompozycja ma zapach owocowo-kwiatowy
PL 243564 Β1

Claims (3)

  1. Zastrzeżenia patentowe
    1. Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu o wzorze 1
    (wzór 1) do wytwarzania kompozycji zapachowych.
  2. 2. Zastosowanie według zastrz. 1, znamienne tym, że 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon stosuje się jako składnik kompozycji perfumeryjnych.
  3. 3. Kompozycja zapachowa znamienna tym, że zawiera 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenon o wzorze 1 jak określono w zastrz. 1 Jako substancję nadającą zapach, w ilości od 1,0 do 3,0% wag. w stosunku do masy kompozycji oraz rozpuszczalniki, środki utrwalające i inne środki pomocnicze.
PL435672A 2020-10-14 2020-10-14 Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu PL243564B1 (pl)

Priority Applications (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL435672A PL243564B1 (pl) 2020-10-14 2020-10-14 Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL435672A PL243564B1 (pl) 2020-10-14 2020-10-14 Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL435672A1 PL435672A1 (pl) 2022-04-19
PL243564B1 true PL243564B1 (pl) 2023-09-11

Family

ID=81212438

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL435672A PL243564B1 (pl) 2020-10-14 2020-10-14 Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu

Country Status (1)

Country Link
PL (1) PL243564B1 (pl)

Also Published As

Publication number Publication date
PL435672A1 (pl) 2022-04-19

Similar Documents

Publication Publication Date Title
JP6612348B2 (ja) 1−[(1r,4r/s,8s)−10,10−ジメチル−7−メチレン−4−ビシクロ[6.2.0]デカニル]エタノンの調製方法
US4277377A (en) Perfume compositions containing dimethyl heptenonitriles
US3962148A (en) Odorant compositions containing 4,4,6-trimethyl-2-cyclohexenone
US4308179A (en) Perfumed compositions
US4065408A (en) α-Oxy(oxo) sulfide perfume and cologne compositions
US4880775A (en) Poly-alkylated benzodioxin musk compositions
CN111050855B (zh) 包含对映纯Ambrocenide®的混合物
JPS58134071A (ja) 新規芳香物質
PL243564B1 (pl) Zastosowanie 5-fenylo-3-metylo-2-cykloheksenonu
US4011177A (en) Chemicals and their use in perfumery
JPS63264477A (ja) 環状アセタール化合物及び前記化合物を含有する香料組成物
US3981924A (en) Diels-Alder adduct product
JPS63159378A (ja) スピロジオキサン誘導体、その製造方法および香料組成物
RU2718916C2 (ru) Новые ацетали 1-(3,3-диметилциклогекс-1-енил)этанона, способ их получения и также их применение в парфюмерии
US4294727A (en) Perfume composition containing 4,5-dioxa-5-alkyl-tricyclo[7.2.1.0 2,8 ]dodec-10-enes and its use as an odorant
US4070308A (en) α-Oxy(oxo)mercaptan perfume and cologne compositions
EP0838215B1 (fr) Utilisation d'esters aliphatiques insaturés en parfumerie
JP2590254B2 (ja) 新規な発香混合物
US3996170A (en) 6-N-Butyl alpha pyrone perfumes
WO1992003402A1 (fr) Compose cetonique polycyclique et son utilisation a titre d'ingredient parfumant
US4643844A (en) Perfume compositions and perfumed articles containing dihydro- and/or tetrahydro-naphthols as fragrance material
JPS6233169A (ja) 2−アシル−5−メチルフラン、その製法と使用
EP0098546B1 (en) Novel aromatic musks
US4255292A (en) Perfuming composition containing 3-phenyl-cyclohex-2-en-1-one
CH645337A5 (fr) Composes cycloaliphatiques insatures, procede pour leur preparation et composition parfumante les contenant.