W lampach elektrycznych, napelnio¬ nych gazem, a zwlaszcza w zarówkach z cialem zarowym z drutu wolframowego, zwinietego srubowo dwukrotnie lub wielo¬ krotnie, moze sie latwo zdarzyc, ze w razie przerwania sie ciala zarowego powstanie w bance lampy luk elektryczny, powodujacy nadmierny wzrost pradu a przez to tez i stopienie sie glównego bezpiecznika, umie¬ szczonego na tablicy rozdzielczej, co z ko¬ lei powoduje zgasniecie wszystkich lamp, wlaczonych w ten sam obwód. Azeby temu zapobiec, lampy elektryczne napelnione gazem, zaopatruje sie czesto w bezpieczni¬ ki topikowe, ograniczajace natezenie pradu w razie powstania luku w bance lampy e- lektrycznej. Najczesciej pomiedzy miej¬ scem splaszczenia nózki lampy a jej trzon¬ kiem wlacza sie w jeden lub w kilka dru¬ tów, doprowadzajacych prad, po jednym bezpieczniku topikowym w postaci bardzo cienkiego druciku z latwo topliwego stopu, np. ze stopu niklowego, czesto zas nawet cala czesc drutu, doprowadzajacego prad, znajdujaca sie pomiedzy miejscem splasz¬ czenia slupka lampy a jej trzonkiem jest wykonana jako bezpiecznik topikowy. Przy stapianiu sie takich drutów bezpieczniko¬ wych we wnetrzu trzonka tworzy sie cza¬ sem maly luk elektryczny, który w przy¬ padku zastosowania lampy w przestrze¬ niach, zawierajacych palne gazy, np. w ko-palmach, garazach lub salach fabrycznych, moze spowodowac wybuch,, poniewaz gazy te ddstaja, sie tez f do trzonka lampy, nie zamknietego hermetycznie.Te wade znanych lamp z bezpieczni¬ kiem topikowym, wlaczonym co najmniej w jeden drut, doprowadzajacy prad, mozna usunac wedlug wynalazku w sposób nieza¬ wodny przez umieszczenie pomiedzy miej¬ scem splaszczonym nózki lampy a jej trzonkiem drutu bezpiecznika w zatopionej na obu koncach i wypelnionej powietrzem rureczce szklanej, obejmujacej scisle drut bezpiecznika. Przy takim wykonaniu bez¬ piecznika lub bezpieczników w chwili roz¬ zarzenia sie i stopienia bezpiecznika pow¬ staje we wnetrzu obejmujacej go rurki wy¬ sokie cisnienie gazów i par i to zarówno wskutek ogrzania powietrza, jak i wskutek ulatniania sie metalu drutu bezpieczniko¬ wego. To wysokie cisnienie zapobiega naj¬ czesciej calkowicie powstaniu luku we¬ wnatrz rureczki szklanej, w kazdym zas razie powoduje ono natychmiastowe gasze¬ nie luku w razie jego powstania, tak iz nie¬ bezpieczenstwo wybuchu gazów, które z przestrzeni otaczajacej dostaly sie do trzonka, jest usuniete w sposób niezawod¬ ny. Umieszczenie obejmujacej drucik bez¬ piecznika rureczki szklanej w nózce lampy usuwa niebezpieczenstwo, powstajace w razie umieszczenia rureczek szklanych w bance lampy, a polegajace na tym, ze po¬ wietrze, znajdujace sie w rureczce, przedo¬ staje sie do samej banki poprzez niedo¬ strzegalne niemal szczeliny na koncach ru¬ reczki i przyczynia sie do przedwczesnego zniszczenia ciala zarowego.Proponowano juz wprawdzie bezpiecz¬ nik topikowy, umieszczony wewnatrz trzon¬ ka, zaopatrywac w oslone izolacyjna z krzemianu cyrkonu lub tez umieszczac go w kicie, uzytym do trzonka i dzialajacym po stwardnieciu jako oslona izolacyjna. Takie oslony izolacyjne odznaczaja sie jednak zawsze pewnym stopniem porowatosci i nie moga przeto w razie przetopienia sie bez¬ piecznika calkowicie usunac niebezpieczen¬ stwa zaplonu gazów, które dostaly sie z otoczenia do wnetrza trzonka. Zaplon ten moze wystapic tym latwiej, ze w chwili stapiania sie bezpiecznika masa izolacyjna w poblizu miejsca przetopienia ulega rów¬ niez stopieniu lub uszkodzeniu. Znane tez jest umieszczanie bezpiecznika topikowego, znajdujacego sie pomiedzy miejscem splaszczonym nózki lampy a trzonkiem lampy, w obejmujacej go scisle rureczce szklanej, której jeden koniec jest przyto- piony do miejsca splaszczonego nózki, dru¬ gi zas koniec jest otwarty i wnika w zagle¬ bienie dna trzonka. Poniewaz jednak przy takim wykonaniu wnetrze rureczki szklanej jest polaczone z wnetrzem trzonka, przeto w razie powstania luku w rureczce, luk ten nie jest gaszony dostatecznie szybko, co pociaga za soba niebezpieczenstwo rozsa¬ dzenia rureczki szklanej a wiec i wybuchu, jezeli otoczenie palacej sie lampy zawiera latwopalne gazy, które dostaly sie do wne¬ trza trzonka i do wnetrza rureczki szkla¬ nej, polaczonej z wnetrzem trzonka. W lampie wedlug wynalazku powstaje nato¬ miast w zatopionych z obu konców i wy¬ pelnionych powietrzem rureczkach szkla¬ nych w sposób znacznie bardziej niezawod¬ ny wysokie cisnienie gazów i par, powodu¬ jace gaszenie luku. Poza tym w lampie, wykonanej wedlug wynalazku, nie moze sie zdarzyc, aby gazy wybuchowe dostaly sie do rureczki szklanej i byly przyczyna wy¬ buchu w razie powstania luku elektryczne- go.Na rysunku przedstawiono czesciowo w widoku, a czesciowo w przekroju przyklad wykonania zarówki wedlug wynalazku z dwukrotnie srubowo zwinietym cialem za¬ rowym.Banka 1 lampy, napelniona gazami obo¬ jetnymi, np. mieszanina argonu i azotu lub kryptonu i azotu, jest zamknieta nózka 2, przytopiona w znany sposób do slupka 3, — 2 —dzwigajacego cialo zarowe, i do rurki 4, sluzacej do usuwania powietrza. Konce dwukrotnie zwinietego ciala zarowego 6, podtrzymywanego przez rozmieszczone promieniowo druty trzymakowe 5, sa przy¬ mocowane do górnych konców dwóch dru¬ tów elektrodowych 7, T, które ze swej stro¬ ny sa spojone z kawalkami drutu 9, 9', wto¬ pionymi hermetycznie w czesc splaszczona 8 nózki lampy. Do konców kawalków drutu 9, 9', wystajacych nieco poza czesc splasz¬ czona 8 do wnetrza nózki 2, przypojone sa dwa cienkie druty 10, 10' z bardzo latwo topliwego stopu, np. stopu niklu, które sta¬ nowia bezpieczniki topikowe lampy. Dolne konce drutów 10, 10' sa polaczone za po¬ moca miedzianych drutów 11, 11', dopro¬ wadzajacych prad, z luska 12 trzonka i z dolna plytka kontaktowa 13 gwintowanego trzonka lampy. Oba bezpieczniki topikowe w postaci drutów 10, 10' sa scisle objete przez dwie cienkie rureczki szklane 14, 14', których konce sa przytopione do przylega¬ jacych konców drutów 9, 9' i 11, 11', tak iz druty bezpiecznikowe 10, 10' sa zamkniete na calej swej dlugosci w rureczkach 14, 14' i sa otoczone stosunkowo mala iloscia po¬ wietrza, znajdujacego sie w tych rurecz¬ kach.Bezpieczniki wedlug wynalazku moga byc wbudowane nie tylko w lampy elek¬ tryczne wszelkich rodzajów, a wiec np. w lampy wolframowo-lukowe, lampy wyla¬ dowcze z parami metali i lampy do swiatla blyskawicznego, lecz równiez do rur Roent¬ gena i prostowników, przepuszczajacych prad o duzym natezeniu. Zamiast zaopa¬ trywac kazdy drut, doprowadzajacy prad, w bezpiecznik topikowy, zamkniety w zato¬ pionej na koncach rureczce, mozna równiez taki bezpiecznik wlaczyc tylko w jeden drut, doprowadzajacy prad, lub tez, w razie istnienia wiekszej liczby drutów, doprowa¬ dzajacych prad, wlaczyc go tylko w niektó¬ re sposród nich. Bezpieczniki moga tez byc wykonane nie tylko z cienkiego drutu, lecz równiez i z cienkiego paska z latwotopliwe- go metalu. PL PL