PL 442151 A1 2/25 Nawóz do regeneracji gleb produkcyjnych Przedmiotem wynalazku jest nawóz do regeneracji gleb produkcyjnych, zwlaszcza przeznaczony do odbudowy zasobów glebowej materii organicznej, poprawy struktury gleb i retencji wody, zwiekszenia dostepnosci skladników pokarmowych dla roslin, neutralizacji zakwaszenia i substancji toksycznych, a takze sekwestracji dwutlenku wegla w glebie. Jak opisano w publikacji G. Siebielec i in., pt.: ,,Materia organiczna w glebach mineralnych polski", Studia i Raporty IUNG-PIB, 2020, ZESZYT 64(18): 9-30, materia organiczna gleby, której najbardziej istotna czesc stanowi próchnica glebowa, jest skladnikiem gleby o bardzo duzym znaczeniu dla jej funkcjonowania. Zawartosc materii organicznej to jeden z glównych wskazników zyznosci i produktywnosci gleby. Wazna jest jej rola strukturotwórcza - zlepiajac czastki mineralne, materia organiczna odpowiada za tworzenie wlasciwej, agregatowej struktury gleby, co z kolei pozytywnie wplywa na jej napowietrzenie, przepuszczalnosc, pojemnosc wodna i zwiezlosc. Zwiazki próchnicowe, takie jak kwasy humusowe, wplywaja na rozpuszczalnosc i migracje jonów pierwiastków, moga zarówno zwiekszac dostepnosc mikroelementów niezbednych roslinom, jak równiez zmniejszac dostepnosc toksycznych metali ciezkich. Inna, iezwykle istotna rola zwiazków próchnicznych jest przeciwdzialanie suszy. Rola ta jest zwiazana z wlasciwosciami retencyjnymi sameJ próchnicy glebowej, a dodatkowo prawidlowa struktura gleby, zalezna od materii organicznej, sprzyja zatrzymywaniu wiekszych ilosci wody w glebie. Retencja wody uzytecznej stanowi jeden z najwazniejszych fizycznych wskazników jakosci gleby, który ksztaltuje bilans wodny, a w konsekwencji warunkuje wzrost i plonowanie roslin. Zawartosc próchnicy w glebach jest równiez istotna z punktu widzenia roli gleb w sekwestracji (zapobieganiu emisji) dwutlenku wegla do atmosfery. Gleba jest olbrzymim magazynem zwiazków wegla, które w wyniku procesów biochemicznych moga zostac wyemitowane do atmosfery w postaci CO2, a ich emisja wplywa na zmiany klimatyczne. PL 442151 A1 3/25 W publikacji M.R Carter i in., pt.: ,,Influence of rotation and tillage on forage maize productivity, weed species, and soil quality of a fine sandy loam in the cool-humid climate of Atlantic Canada", Soil and Tillage Research, 67, 1,2002,85-98, podano, ze dla utrzymania stabilnosci struktury gleby konieczna jest zawartosc substancji organicznej na poziomie co najmniej 2%. Tymczasem, jak opisano w raporcie A. Ukalska-Jaruga i in., pt.: ,,Wplyw materii organicznej na jakosc gleb uzytkowanych rolniczo", Studia i Raporty IUNG PIB, 2017, 54(8): 25-39, prowadzone w skali Europy badania wskazuja na niska zawartosc materii organicznej w glebach, wynikajaca przede wszystkim z uwarunkowan glebowo-klimatycznych, które nie sprzyjaja jej naturalnej akumulacji. Zgodnie z danymi opisanymi w raporcie G Siebielec., B Smreczak, i in., pt.: ,,Monitoring Chemizmu Gleb Ornych Polski w latach 2015-2017", GIOS, IUNG-PIB, 2017, pp. 194, wedlug podzialu przyjetego w Polsce, gleby zasobne w próchnice stanowia tylko 33% powierzchni uzytków rolnych. Dodatkowo, nieracjonalna praktyka rolnicza skutecznie przyczynia sie do redukcji zawartosci glebowej materii organicznej, a w konsekwencji próchnicy. Wylesianie terenów, a takze zmiana naturalnych ekosystemów na rolnicze, powoduje zmniejszenie zasobów materii organicznej, a to sprzyja z kolei nasileniu erozji wodnej i wietrznej. Równiez nadmierna chemizacja upraw, powoduje zubozenie ilosciowe i jakosciowe bioróznorodnosci gleby, co wplywa na zmniejszenie aktywnosci biologicznej gleby i zachodzacych w niej procesów. Wywoluje to szereg negatywnych zmian we wlasciwosciach fizykochemicznych gleby. W efekcie zmniejsza sie zawartosc próchnicy, pogorszeniu ulega struktura gleby, dostepnosc wody i skladników pokarmowych oraz narasta wystepowanie patogenów roslin uprawnych. Stratom materii organicznej sprzyjaja takze zmiany klimatyczne, a zwlaszcza ocieplenie klimatu. Dane literaturowe (A. Bot, J. Benites, pt.: ,,The importance of soil organie matter", FAO, Rome, 2005) wskazuja, ze podniesienie temperatury o 10°C dwukrotnie zwieksza tempo mineralizacji i utleniania materii organicznej, zas prognozy na najblizsze lata wskazuja, ze rolnictwo, szczególnie uprawa roslin, beda narazone w jeszcze wiekszym stopniu niz do tej pory na niedobory wody i wysokie temperatury. PL 442151 A1 4/25 Wsród wielu funkcji, które pelni gleba, jedna z najwazniejszych jest funkcja produkcyjna. Z przyrodniczego punktu widzenia miara produktywnosci gleby jest ilosc suchej masy organicznej, wytworzonej z okreslonego arealu w okreslonej jednostce czasu. Koniecznosc wyzywienia zwiekszajacej sie liczby ludnosci z coraz mniejszej powierzchni upraw rolnych sprawia, ze intensyfikacja produkcji rolniczej jest coraz wieksza. Z tego wzgledu racjonalne gospodarowanie rolnicza przestrzenia produkcyjna staje sie wrecz koniecznoscia, a zrównowazony rozwój rolnictwa uwazany jest za jeden z najistotniejszych warunków stabilnej i niezagrozonej egzystencji oraz rozwoju ludzkosci. Podejmowane sa dzialania majace na celu zwiekszenie lub przynajmniej utrzymanie na stalym poziomie zawartosci materii organicznej w glebach i dostarczanie jej zwlaszcza do gleb produkcyjnych, uzytkowanych rolniczo. Do glównych zródel zewnetrznej materii organicznej zalicza sie m.in. odpady roslinne pochodzace z pielegnacji terenów zielonych (np. liscie, trawa, zrebki), resztki pozbiorowe (np. sloma zbóz), nawozy naturalne, biowegiel, dopuszczone do przyrodniczego wykorzystania osady sciekowe, komposty, wermikomposty oraz odpady pofermentacyjne. Stosowane sa takze róznego rodzaju nawozy, które zawieraja skladniki wzbogacajace glebe w substancje odzywcze lub poprawiajace jej wlasciwosci. Przykladowo znany jest organiczny nawóz azotowy firmy NaturalCrop Poland Sp. z o.o. o nazwie „FERTIL C-N" (40-12,5), uzyzniacz glebowy i stymulator korzeni, przeznaczony do poprawy wlasciwosci fizycznych, chemicznych i biologicznych gleby. ,,FERTIL C-N" wplywa na szybszy rozklad resztek pozniwnych, co przyczynia sie do tworzenia próchnicy oraz sprzyja namnazaniu i rozwojowi pozytecznych mikroorganizmów glebowych. Nawóz jest dostepny w postaci peletu o srednicy 4,5 mm i zawiera 40% wagowych wegla organicznego, w tym 95% wagowych stanowi wegiel rozpuszczalny. Nawóz zwieksza dostepnosc fosforu, potasu innych skladników pokarmowych w roztworze glebowym. Zawiera siarke (w przeliczeniu na jony siarczanowe) w ilosci 4,4% wagowych, bor w ilosci 100 mg/kg, cynk w ilosci PL 442151 A1 /25 61 mg/kg, miedz w ilosci 20 mg/kg, mangan w ilosci 18 mg/kg oraz inne skladniki mineralne: P, K, Ca, Mg, Fe. Znany jest takze aktywator gleby tego samego producenta, o nazwie „Solactiv Evo", w formie granulatu, odpowiadajacy na problemy pogarszania plonów spowodowanych niedostateczna zyznoscia gleby, rosnacym zanieczyszczeniem srodowiska oraz coraz czesciej wystepujacymi ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi. Glówne efekty zastosowania „Solactiv Evo" to poprawa struktury gleby i retencji wodnej, zwiekszenie efektywnosci zywienia roslin i sorpcji oraz stymulacja systemu korzeniowego. Jego zastosowanie powoduje zwiekszenie mozliwosci gleby do magazynowania wody i skladników pokarmowych. Zawiera skladniki aktywne takie jak klinooptilolit (mineral z grupy zeolitów o mikrokrystalicznej strukturze i wysokiej kationowej pojemnosci sorpcyjnej), humiany i huminy uzyskiwane z ekstrakcji leonardytów, wielocukry i fitohormony uzyskiwane z ekstraktu z alg Ascophyllum nodosum. ,,Solactiv Evo" zawiera dodatkowo potas w ilosci 1 % wagowego, krzem w ilosci 34% wagowych, wegiel organiczny w ilosci 0,9% wagowych oraz 3,7% wagowych substancji organicznej. Znany jest z opisu patentowego PL220215 B 1 nawóz do uzyzniania gleby w postaci peletu, skladajacy sie z popiolu uzyskanego ze spalania paliw naturalnych, korzystnie drewna, slomy czy peletu z wegla kamiennego oraz z mialu wegla brunatnego. Udzial wegla brunatnego w peletowanej masie wynosi od 5 do 50% wagowych. Przedmiotem zgloszenia wynalazku PL424190 A 1 jest nawóz wieloskladnikowy granulowany uzyzniajacy gleby, który charakteryzuje sie tym, ze zawiera dwuwodny siarczan wapnia w ilosci 60 - 70% wagowych, wapno poflotacyjne w ilosci 1 O - 20% wagowych, krede wapienna w ilosci 1 O - % wagowych oraz tlenek magnezu w ilosci 10 - 20% wagowych. Gleby zyzne charakteryzuje wyzsza aktywnosc biologiczna, o czym w glównej mierze decyduje zawarta w nich biomasa mikroorganizmów. Mikroorganizmy nie tylko regeneruja zyznosc gleby, ale takze wytwarzaja enzymy, hormony, witaminy, antybiotyki i inne substancje, które promuja wzrost roslin. Ze wzgledu na duza role i znaczenie dla srodowiska glebowego PL 442151 A1 6/25 mikroorganizmów glebowych, waznym elementem wspólczesnego rolnictwa jest stosowanie do celów nawozowych preparatów zawierajacych mikroorganizmy lub produkty ich przemiany materii, które pelnia wazna role lub wspomagaja rozwój roslin. Przykladem jest uzyzniajacy preparat doglebowy o nazwie „MG Mikroorganizmy Glebowe" firmy Polsil Biopreparaty Sp.j., którego stosowanie odbudowuje próchnice, prowadzac do przywrócenia zyznosci gleby, poprawia wchlanianie i magazynowanie wody (zanikanie zalewisk) oraz udostepnia roslinom dotychczas nieprzyswajalne skladniki pokarmowe. Preparat zawiera w 1 g kompozytu co najmniej 6x10 8 j.t.k. nastepujacych mikroorganizmów: Cellulomonas cellulans, Ruminococcus albus, Bacillus subtilis, Lactobacillus plantarum, Lactobacillus acidophilus, Azotobacter vinelandi, Azospirillum lipoferum, Pediococcus acidilactici i Pseudomonas fluorescens. Znany jest takze preparat wystepujacy pod handlowa nazwa „UGMax" firmy PPHU „Bogdan", przeznaczony do uzyzniania gleby, który przyspiesza procesy rozkladu masy organicznej i powoduje wzrost zawartosci materii organicznej (próchnicy) w glebie. Preparat ten zawiera mikroorganizmy takie jak bakterie kwasu mlekowego, bakterie fotosyntetyczne, Azotobacter, Pseudomonas, promieniowce i drozdze oraz makro i mikroelementy w ilosci na 1 kg preparatu: 1,2 g N, 0,5 g P, 3,5 g K, O, 1 g Mg, 0,0003 g Mn, 0,2 g Na. Preparat „UGmax" przyczynia sie do wzrostu zawartosci materii organicznej gleby zwieksza równiez jej zdolnosc do wsiakania, podsiakania i magazynowania wody. W zgloszeniu wynalazku WO2010122501 A 1 zostala ujawniona kompozycja zawierajaca kultury bakterii Trichoderma herzianum, Trichoderma viride, Pseudomonas fluorescens, Bacillus polymyxa i Azotobacter sp., która poprawia zyznosc gleby, zwieksza zawartosc wegla w glebie, poprawia przyswajalnosc skladników odzywczych i rozklad materii organicznej, a takze lagodzi niekorzystne skutki stosowania nawozów mineralnych. Z opisu patentowego RU2314693 C2 znany jest biopreparat do poprawy zyznosci gleby, o wlasciwosciach stymulujacych wzrost roslin, zawierajacy szczepy bakterii Bacillus subtilis K-4, Bacillus subtilis Be-12 i PL 442151 A1 7/25 Bacillus amyloliquefaciens w ilosci 30-40% wagowych, zestawionych w stosunku 1-5 : 1-5 : 1-5 i wypelniacze w ilosci 20-30% wagowych, takie jak kaolin i maczka sojowa, srodek zapachowy zawierajacy wyciag z drzew iglastych oraz paste chlorofilowa-karotenowa w ilosci 2,3-4,0 %. Jak wynika z przeprowadzonej analizy stanu techniki, znane stosowane sa rózne preparaty nawozowe, przeznaczone do poprawy lub odbudowy wlasciwosci produkcyjnych gleb. Produkty te wykazuja jednak pewien ograniczony zakres dzialania. Zwykle ich dzialanie sprowadza sie do zwiekszenia dostepnosci skladników pokarmowych i substancji biologicznie czynnych, pozytywnie wplywajac na wzrost i rozwój czesci nadziemnych i korzeni roslin, przyczyniaja sie do zwiekszenia liczebnosci mikroorganizmów efektywnych w procesach przemiany materii oraz poprawiaja strukture gleb i retencje wody. Jednakze regeneracja gleby obejmuje ponadto szereg dodatkowych kwestii, takich jak m.in. neutralizacja zakwaszenia i substancji toksycznych, sekwestracja C02, czy retardacja zasobów srodowiskowych poprzez wykorzystanie materialów odpadowych. W praktyce sprowadza sie to do koniecznosci uzywania kilku nawozów, co jest utrudnieniem technologicznym, a w konsekwencji prowadzi do wzrostu kosztów produkcji rolniczej, jak równiez do nadmiernego nagromadzenia latwo rozpuszczalnych soli w roztworze glebowym, powodujac zwiekszenie przewodnosci elektrolitycznej. Dodatkowo, przy braku wykorzystania skladników nawozowych przez rosliny, dochodzi do ich rozproszenia w srodowisku, np. wymywania skladników pokarmowych do wód gruntowych. Ponadto znane nawozy, nie wykazuja tzw. nastepczego dzialania, czyli ich dzialanie nawozowe ogranicza sie zwykle do okresu w którym je zastosowano. Niniejszy wynalazek eliminuje wskazane powyzej niedogodnosci stanu techniki. Postawione przed wynalazkiem zagadnienie techniczne rozwiazano przez opracowanie nawozu do regeneracji gleb produkcyjnych, który odbudowuje zasoby glebowe materii organicznej, nie tylko w zakresie zwiekszenia dostepnosci skladników pokarmowych i substancji wzrostowych oraz poprawy struktury gleb i retencji wody, a takze neutralizacji zakwaszenia i substancji toksycznych, sekwestracji dwutlenku wegla w glebie oraz, co jest PL 442151 A1 8/25 istotne z punktu widzenia ochrony srodowiska, wykorzystuje organiczne materialy odpadowe. Istota nawozu do regeneracji gleb produkcyjnych, w postaci peletu, zawierajacego materialy organiczne w postaci kopalin, w tym wegiel brunatny oraz materialy organiczne pochodzenia odpadowego, w tym biowegiel, mikroelementy nawozowe oraz produkty przemiany materii mikroorganizmów, efektywnych w zwiekszaniu dostepnosci lub przyswajalnosci skladników pokarmowych, charakteryzuje sie tym, ze zawiera leonardyt w ilosci 15-33% wagowych, wegiel brunatny w ilosci 15-33% wagowych, biowegiel w ilosci 15- 33% wagowych, wlókna kokosowe w ilosci 15-33% wagowych, tryptofan w ilosci do 1 % wagowego, co najmniej jeden mikroelement nawozowy wybrany z grupy obejmujacej Zn, Cu, Mn i Fe, w formie siarczanów, w ilosci do 2% wagowych oraz mieszanine produktów przemiany materii mikroorganizmów Pseudomonas sp. i Bacillus sp., w postaci liofilizatów, w ilosci 0,5-1 % wagowych, przy czym liofilizat zawiera produkty przemiany materii mikroorganizmów w ilosci co najmniej 10 8 j.t.k./g. Korzystnie nawóz zawiera pouzytkowe wlókna kokosowe, pochodzace z podkladów stosowanych w uprawie roslin jagodowych i warzywnych. Korzystnie nawóz zawiera liofilizaty produktów przemiany materii mikroorganizmów Pseudomonas sp. i Bacillus sp., zmieszane w stosunku 1 :1. Nawóz do regeneracji gleb produkcyjnych, wedlug wynalazku, jest produktem o szerokim spektrum dzialania w zakresie regeneracji zyznosci gleb. Jego uzycie nie tylko poprawia strukture gleb i retencje wody, ale takze zwieksza dostepnosc skladników pokarmowych dla roslin, co wynika z synergistycznego dzialania zawartych w nim materialów w postaci biowegla i leonardytu, w polaczeniu z wlóknem kokosowym. Ze wzgledu na zawartosc w nawozie biowegla oraz leonardytu uzyskuje sie ponadto efekt neutralizacji zakwaszenia oraz ograniczenia dzialania substancji toksycznych, co mozliwe jest dzieki wlasciwosciom sorpcyjnym tych materialów, pochodzacych w przypadku biowegla od ulokowanych na jego powierzchni grup funkcyjnych (m.in. karboksylowych, fenolowych, metoksylowych, hydroksylowych), a w przypadku leonardytu, znacznego udzialu aktywnych form wegla w postaci PL 442151 A1 9/25 kwasów humusowych wykazujacych silne wlasciwosci sorpcyjne. Z kolei proces sekwestracji C02, w którym wegiel jest magazynowany w glebie i biomasie roslin, zwiazany jest z udzialem biowegla w nawozie, jako materialu ustabilizowanego termicznie, a w zwiazku z tym odpornego na dzialanie mikroorganizmów w dlugim okresie czasu. Do efektu sekwestracji C02 przyczynia sie równiez dodatek wlókna kokosowego jako elementu komponentu ligninocelulozowego o stosunkowo trwalej strukturze, co równiez przyczynia sie do spowolnienia procesu biologicznej degradacji, wprowadzonej z nawozem materii organicznej. Zaznaczyc dodatkowo nalezy, ze obecnie zaden z dostepnych na rynku nawozów organicznych nie zawiera w skladzie takiego zestawu skladników wplywajacych na dlugookresowa sekwestracje C02 w glebie. Poniewaz nawóz jest wzbogacany w mikroelementowe sole mineralne zawierajace takie pierwiastki jak Zn, Cu, Mn, Fe, pozwala to we wczesnych stadiach rozwojowych roslin utrzymac odpowiednia dostepnosc tych skladników w roztworze glebowym, do czasu zanim nastapi biologiczna degradacja komponentu organicznego. Skladniki pokarmowe i substancje wzrostowe sa uwalniane z nawozu sukcesywnie, w miare zapotrzebowania na nie roslin. Wynika to ze stopniowego uwalniania zatrzymanych w polaczeniach z grupami funkcyjnymi skladników pokarmowych (np. magnezu, wapnia, potasu, zelaza, miedzi, cynku) oraz degradacji mikrobiologicznej polaczen organiczno-mineralnych (np. polaczen mikroelementów z grupami funkcyjnymi kwasów humusowych - karbokslowymi, fenolowymi, karbonylowymi, hydroksylowymi, alkoholowymi, metoksylowymi, chinonowymi), co zasila na biezaco pomniejszony przez rosliny, zasób skladników pokarmowych w roztworze glebowym. Zaleta wynalazku jest równiez zawartosc w nawozie materialów odpadowych tj. surowców do produkcji biowegla oraz wlókien kokosowych, w tym pouzytkowych, pochodzacych z podkladów stosowanych w uprawie roslin jagodowych i warzywnych, co wpisuje sie takze w gospodarke cyrkularna oraz zasady zrównowazonego gospodarowania i retardacji zasobów. Stwarza to duze mozliwosci wykorzystania niestabilnych materialów organicznych, a w PL 442151 A1 /25 konsekwencji przyczynia sie do zmniejszenia emisji substancji gazowych do atmosfery oraz wymycia skladników pokarmowych poza zasieg systemu korzeniowego roslin. Biorac pod uwage postepujaca degradacje w glebach populacji mikroorganizmów aktywnych w procesach przemiany materii, a w zwiazku z tym zmniejszenie efektywnosci i tempa procesów biologicznych, nawóz zawiera produkty przemiany materii mikroorganizmów, które sa efektywne w zwiekszaniu dostepnosci lub przyswajalnosci skladników pokarmowych takich jak: Pseudomonas sp. - mikroorganizmy efektywne w procesach zwiekszania biodostepnosci zwiazków zelaza dla roslin oraz zwiekszajace efektywnosc uwalnia zelaza z zapasów glebowych oraz Bacillus sp. - chroniace rosliny przed fitopatogenami. Nawóz do regeneracji zyznosci gleb produkcyjnych objasniono w szczególach w ponizszych przykladach. Przykladów tych nie nalezy jednak traktowac jako ograniczajacych istote rozwiazania, czy zawezajacych zakres ochrony wynalazku, gdyz stanowia one jedynie jego ilustracje. Przyklad 1 Nawóz do regeneracji zyznosci gleb produkcyjnych sklada sie z: -32,53% wagowych leonardytu, pochodzacego z Manufacturer-the Energy lnvestment Company Ltd. Country of origin - Ukraine (wilgotnosc: 25-45%, zawartosc kwasów huminowych: 75-86,6%, zawartosc kwasów fulwowych: 19,8-22,8%, kwasowosc: 4,20-7,50; zawartosc materii organicznej: 65- 83,40%, frakcja: 0,01-8,0 mm). -15% wagowych wegla brunatnego, pochodzacego z Kopalni Wegla Brunatnego Sieniawa (granulacja: 0-20mm, wartosc opalowa: 9000- 1 0000kJ/kg; zawartosc popiolu: 6-9%; zawartosc siarki: 0,6-0,9%; zawartosc siarki palnej: <0,3%; wilgotnosc zlozowa: 49-52%). -25% wagowych biowegla, wytworzonego z pozostalosci biomasowych drzew iglastych w warunkach pirolizy w temperaturze do 500°C, producent CarbonTeam. PL 442151 A1 11/25 -25% wagowych wlókien kokosowych, pouzytkowych, pochodzacych z podkladów stosowanych w uprawie roslin jagodowych i warzywnych -O, 20% wag owych tryptofan u ( zwiazek czysty chemicznie) - 0,44% wagowych ZnSO4·7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,39% wagowych CuSO4·5H2O (zwiazek chemiczny, czda.) -0,44% wagowych MnSO4·5H 2 O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,50% wagowych FeSO4·7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepów bakterii Pseudomonas sp. H12B, liofilizat, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 1 os j.t.k./g mikroorganizmów. -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepów bakterii Bacillus sp. WA51, liofilizatów, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 1 os j.t.k./g mikroorganizmów. Ww. skladniki przygotowano do peletowania. Surowce w postaci biowegla, wlókien kokosowych, wegla brunatnego oraz loeonardyt poddano dodatkowemu mieleniu. Biowegiel rozdrobniono na mlynach nozowych i bijakowych z zastosowaniem sit o wielkosci otworów 0 3-5 mm. Proces mielenia prowadzony byl przy wspomaganiu odbioru materialu systemem podcisnieniowym, który pozwalal na ograniczenie pylenia surowców do otoczenia. Wegiel brunatny, leonardyt i wlókna kokosowe zmielono na mlynach bijakowych z zastosowaniem sit o wielkosci otworów 0 3-4 mm. Mikroelementy nawozowe w postaci ZnSO4·7H2O, CuSO4·5H2O, MnS04·5H20 i FeS04·7H20, zmieszano wczesniej z weglem brunatnym. Bezposrednio przed procesem peletowania do mieszaniny dodano liofilizaty mikroorganizmów. Surowce wysuszono do wilgotnosci 15% i mieszano w mieszalniku wolnoobrotowym przez 5 minut. Nastepnie rozdrobniony i wysuszony material poddano peletowaniu na linii peletujacej MGL 200 o wydajnosci do 100 kg/h, firmy Kovo Novak. PL 442151 A1 12/25 Uzyskano pelet o srednicy okolo 6 mm i dlugosci w zakresie 0,4-0,7 mm, który poddano sezonowaniu przez 12 godzin, w celu ustabilizowania wlasciwosci fizyko-mechanicznych. Nastepnie przeprowadzono pomiary parametrów jakosciowych uzyskanego peletu: trvvalosci mechanicznej, wytrzymalosci statycznego sciskania, gestosci nasypowej oraz gestosci wlasciwej. Wyznaczono trwalosc mechaniczna peletu, bedaca miara jego odpornosci na wstrzasy i/lub scieranie powstajace w wyniku transportu, przeladunku i przebiegu innych procesów dystrybucji oraz skladowania. Próbka byla poddawana testowi, w którym material w postaci granul nawozowych zderzal sie ze soba nawzajem oraz ze scianami komory testera. Trwalosc mechaniczna DU [%] (z ang. mechanical durability) obliczano ze wzoru: gdzie: DU m * 100 Ili E mA - masa próbki przed testem [g] mE. - masa próbki po tescie [g] Uzyskano wartosc DU= 65,2±1,6 [%] Nastepnie okreslono wytrzymalosc statycznego sciskania uzyskanych peletów. W tym celu przeprowadzono test zgniatania na maszynie wytrzymalosciowej MTS lnsight li i na tej podstawie okreslono jaka sila wywoluje pekniecie badanej próbki. Uzyskano wartosc Fmax = 2,89±0,29 [N/mm] Gestosc nasypowa BD uzyskanych peletów oznaczono zgodnie z procedura opisana w normie PN-EN ISO 17828:2016-02. Uzyskano wartosc BD = 523±10,5 [kg/m 3 ] Gestosc wlasciwa d uzyskanych peletów zostala okreslona przy uzyciu piknometru GEOPYC 1360 firmy Mircromeritics. Uzyskano wartosc d = 0,946±0,039 [g/cm 3 ] Przyklad 2 Nawóz do regeneracji zyznosci gleb produkcyjnych sklada sie z: PL 442151 A1 13/25 -25% wagowych leonardytu, pochodzacego z Manufacturer - the Energy lnvestment Company Ltd. Country of origin - Ukraine (wilgotnosc: 25-45%, zawartosc kwasów huminowych: 75-86,6%, zawartosc kwasów fulwowych: 19,8-22,8%, kwasowosc: 4,20-7,50; zawartosc materii organicznej: 65- 83,40%, frakcja: 0,01-8,0 mm). -32,53% wagowych wegla brunatnego, pochodzacego z Kopalni Wegla Brunatnego Sieniawa (granulacja: 0-20mm, wartosc opalowa: 9000- 1 00O0kJ/kg; zawartosc popiolu: 6-9%; zawartosc siarki: 0,6-0,9%; zawartosc siarki palnej: <0,3%; wilgotnosc zlozowa: 49-52%). -25% wagowych biowegla, wytworzonego z pozostalosci biomasowych drzew iglastych w warunkach pirolizy w temperaturze do 500°C, producent CarbonTeam. -15% wagowych wlókien kokosowych, pouzytkowych, pochodzacych z podkladów stosowanych w uprawie roslin jagodowych i warzywnych -0,20% wagowych tryptofanu (zwiazek czysty chemicznie) - 0,44% wagowych ZnSO 4 ·7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,39% wagowych CuSO 4 ·5H2O (zwiazek chemiczny, czda.) -0,44% wagowych MnSO 4 ·5H 2 O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,50% wagowych FeSO 4 ·7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepu bakterii Pseudomonas sp. H12B, liofilizatu, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 10 j.t.k./g mikroorganizmów. -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepu bakterii Bacillus sp. WA51, liofilizatu, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 10 j.t.k./g mikroorganizmów. Z ww. surowców, sposobem opisanym w przykladzie 1 uzyskano pelet, który charakteryzuje sie nastepujacymi parametrami jakosciowymi: Trwalosc mechaniczna DU = 70,0±1,5 [%] Wytrzymalosc statycznego sciskania Fmax = 4,08±0,29 [N/mm] PL 442151 A1 14/25 Gestosc nasypowa BD= 562,9±3,5 [kg/m 3 ] Gestosc wlasciwa d = 1,075±0,046 [g/cm 3 ] Przyklad 3 Nawóz do regeneracji zyznosci gleb produkcyjnych sklada sie z: -15% wagowych leonardytu, pochodzacego z Manufacturer - the Energy lnvestment Company Ltd. Country of origin - Ukraine (wilgotnosc: 25-45%, zawartosc kwasów huminowych: 75-86,6%, zawartosc kwasów fulwowych: 19,8-22,8%, kwasowosc: 4,20-7,50; zawartosc materii organicznej: 65- 83,40%, frakcja: 0,01-8,0 mm). -25% wagowych wegla brunatnego, pochodzacego z Kopalni Wegla Brunatnego Sieniawa (granulacja: 0-20mm, wartosc opalowa: 9000- 1 00O0kJ/kg; zawartosc popiolu: 6-9%; zawartosc siarki: 0,6-0,9%; zawartosc siarki palnej: <0,3%; wilgotnosc zlozowa: 49-52%). -32,53% wagowych biowegla, wytworzonego z pozostalosci biomasowych drzew iglastych w warunkach pirolizy w temperaturze do 500°C, producent CarbonTeam. -25% wagowych wlókien kokosowych, pouzytkowych, pochodzacych z podkladów stosowanych w uprawie roslin jagodowych i warzywnych -0,20% wagowych tryptofanu (zwiazek czysty chemicznie) - 0,44% wagowych ZnSO 4 ·7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,39% wagowych CuSO 4 ·5H2O (zwiazek chemiczny, czda.) -0,44% wagowych MnSO 4 ·5H 2 O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,50% wagowych FeSO 4 ·7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepu bakterii Pseudomonas sp. H12B, liofilizatu, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 10 8 j.t.k./g mikroorganizmów. -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepu bakterii Bacillus sp. WA51, liofilizatu, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii PL 442151 A1 /25 Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 10 8 j.t.k./g mikroorganizmów. Z ww. surowców, sposobem opisanym w przykladzie 1 uzyskano pelet, który charakteryzuje sie nastepujacymi parametrami jakosciowymi: Trwalosc mechaniczna DU = 63,0±1, 1 [%] Wytrzymalosc statycznego sciskania Fmax = 3,72±0,34 [N/mm] Gestosc nasypowa BD= 550,5±8,5 [kg/m 3 ] Gestosc wlasciwa d = 0,963±0,011 [g/cm 3 ] Przyklad 4 Nawóz do regeneracji zyznosci gleb produkcyjnych sklada sie z: -25% wagowych leonardytu, pochodzacego z Manufacturer - the Energy lnvestment Company Ltd. Country of origin - Ukraine (wilgotnosc: 25-45%, zawartosc kwasów huminowych: 75-86,6%, zawartosc kwasów fulwowych: 19,8-22,8%, kwasowosc: 4,20-7,50; zawartosc materii organicznej: 65- 83,40%, frakcja: 0,01-8,0 mm). -25% wagowych wegla brunatnego, pochodzacego z Kopalni Wegla Brunatnego Sieniawa (granulacja: 0-20mm, wartosc opalowa: 9000- 1 00O0kJ/kg; zawartosc popiolu: 6-9%; zawartosc siarki: 0,6-0,9%; zawartosc siarki palnej: <0,3%; wilgotnosc zlozowa: 49-52%). -15% wagowych biowegla, wytworzonego z pozostalosci biomasowych drzew iglastych w warunkach pirolizy w temperaturze do 500°C, producent CarbonTeam. -32,53% wagowych wlókien kokosowych, pouzytkowych, pochodzacych z podkladów stosowanych w uprawie roslin jagodowych i warzywnych -0,20% wagowych tryptofanu (zwiazek czysty chemicznie) - 0,44% wagowych ZnSO 4 ·7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,39% wagowych CuSO 4 ·5H2O (zwiazek chemiczny, czda.) -0,44% wagowych MnSO4 ·SH 2 O (zwiazek chemiczny, czda.) - 0,50% wagowych FeSO4 · 7H2O (zwiazek chemiczny, czda.) PL 442151 A1 16/25 -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepu bakterii Pseudomonas sp. H12B, liofilizatu, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 1 os j.t.k./g mikroorganizmów. -0,25% wagowych produktów przemiany materii szczepu bakterii Bacillus sp. WA51, liofilizatu, z hodowli wlasnej Zakladu Mikrobiologii i Biotechnologii Srodowiskowej, Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, zawierajacego 1 os j.t.k./g mikroorganizmów. Z ww. surowców, sposobem opisanym w przykladzie 1 uzyskano pelet, który charakteryzuje sie nastepujacymi parametrami jakosciowymi: Trwalosc mechaniczna DU = 86,0±1,6 [%] Wytrzymalosc statycznego sciskania Fmax = 7,63±0,92 [N/mm] Gestosc nasypowa BD= 576,7±22,2 [kg/m 3 ] Gestosc wlasciwa d = 0,971±0,031 [g/cm 3 ] Przyklad 5 Przeprowadzono badania w zakresie dzialania nawozów o skladach przedstawionych w przykladach 1-4 na glebe i plonowanie roslin, w warunkach wegetacyjnego doswiadczenia wazonowego. Doswiadczenie wazonowe zalozono na glebie o skladzie granulometrycznym piasku gliniastego. Eksperymenty prowadzono przez okres 4 miesiecy w wazonach PCV, mieszczacych 1 O kg powietrznie suchej gleby. Roslina testowa byla kukurydza odmiany Lokata. Doswiadczenie prowadzono w 4 powtórzeniach dla 7 obiektów obejmujacych: NK1 - glebe nawozona nawozem komercyjnym nr 1, zawierajacym jako glówne skladniki azot i wegiel oraz dodatkowo siarke i mikroelementy; NK2 - glebe nawozona nawozem komercyjnym nr 2, zawierajacym jako glówne skladniki azot, wegiel i siarke; NK3 - glebe nawozona nawozem komercyjnym nr 3 zawierajacym jako glówne skladniki krzem, wegiel i potas; NW1 - glebe z dodatkiem nawozu bedacego przedmiotem wynalazku, o skladzie przedstawionym w przykladzie 1; NW2 - glebe z dodatkiem nawozu bedacego przedmiotem wynalazku, o skladzie przedstawionym w przykladzie 2; NW3 - glebe z dodatkiem nawozu bedacego PL 442151 A1 17/25 przedmiotem wynalazku, o skladzie przedstawionym w przykladzie 3 oraz NW4 - glebe z dodatkiem nawozu bedacego przedmiotem wynalazku, o skladzie przedstawionym w przykladzie 4. Dawki nawozów wprowadzone do gleb poszczególnych obiektów podano w tabeli 1. Tabela 1 Skladnik nawozu/dawka NK1 NK2 NK3 NW1 NW2 NW3 NW4 3,700 3,725 3,732 - - - - Pseudomonas sp. H12B fmq/waz.l - - - 8,75 8,75 8,75 8,75 Bacillus sp. WA51 fmQ/waz.] - - - 8,75 8,75 8,75 8,75 Tryptofan fmq/waz.l - - - 7,00 7,00 7,00 7,00 Kokos fa/waz.] - - - 0,9468 0,5681 0,9468 1 ,2319 Biowegiel [g/waz.] - - - 0,8992 0,8992 1, 1701 0,5395 W. brunatny fq/waz.l - - - 0,7382 1,6009 1,2303 1,2303 Leonardyt r q/waz.l - - - 1 ,2187 0,9366 0,5620 0,9366 ZnSOdH2O f Q/waz.] - - - 0,0154 0,0154 0,0154 0,0154 CuSQ4·SH2O f q/waz.] - - - 0,01365 0,01365 0,01365 0,01365 MnSO1·SH2O fq/waz.l - - - 0,0154 0,0154 0,0154 0,0154 FeSO4 · 7H2O f q/waz.] - - - 0,0175 0,0175 0,0175 0,0175 Po uzyciu wszystkich ww. nawozów oraz wymieszaniu ich z gleba, wysiano nasiona kukurydzy. Wilgotnosc gleby w czasie wegetacji roslin utrzymywano na poziomie od 40% do 60% maksymalnej pojemnosci wodnej gleby (w zaleznosci od fazy rozwojowej rosliny). Neutralizacja zakwaszenia gleby Zbadano wplyw nawozów na pH gleby W tym celu, w powietrznie suchym materiale glebowym, przesianym przez sito o srednicy oczek 1 mm, oznaczono pH w zawiesinie gleby i wody (stosunek wagowy gleba : woda= 1 :2,5), przy uzyciu pH-metru (pH - meter CP - 505). Przeprowadzono badanie pH gleb nawozonych znanymi nawozami komercyjnymi (NK1, NK2, NK3) i nawozem wedlug wynalazku, o skladach przedstawionych w przykladach 1-4. Uzyskano nastepujace wartosci pH próbek gleby: pHNR1=6,65; pHNR2=6,75; pHNR3=6,78; pHNw1=7,34, pHNw2=7,33, pHNW3=7,25, pHNW4=7,33. Wyniki badan potwierdzaja, ze w porównaniu do nawozów komercyjnych, nawóz, wedlug wynalazku, odkwasza glebe efektywniej o 6-10%. Nalezy równiez PL 442151 A1 18/25 podkreslic, ze jego efektywnosc odkwaszajaca bedzie zwiekszac sie w czasie, ze wzgledu na nastepcze dzialanie zawartych w nim skladników. Poprawa retencji wody Okreslono poprawe retencji wody w nastepujacym badaniu: próbki gleb pobierano przy pomocy cylindrów o objetosci 100 cm 3, w 3 powtórzeniach z kazdego wazonu. Wlasciwosci retencyjne gleby okreslono metoda cisnieniowa w komorach Richards'a na plytach ceramicznych. Pomiary zawartosci wody w próbkach wykonano dla cisnien -4, -1 O, -33, -100, -200, -500 i -1500 kPa. Pelna analiza charakterystyki retencyjnosci gleby trwala okolo 4 tygodni. Uzyskane wyniki pozwolily na okreslenie podstawowych parametrów retencyjnosci wodnej, wraz z charakterystyka porowatosci gleby. Wlasciwosci fizyczne gleby po zakonczeniu doswiadczenia wegetacyjnego pokazano w tabeli 2. Tabela 2 Gestosc Porowatosc Retencja Retencja Nawóz objetosciowa ogólna produkcyj na uzyteczna fa/cm 3 l fcm 3 /cm 3 l fcm 3 /cm 3 l f cm 3 /cm 3 l NK1 1,24 0,47 0,098 0,096 NK2 1,33 0,45 0,093 0,096 NK3 1,26 0,46 0,104 0,094 NW1 1,33 0.54 O, 108 0,110 NW2 1,41 0,53 O, 106 0,104 NW3 1,44 0,52 0,095 0,099 NW4 1,39 0,49 O, 11 O O, 111 Wyniki przeprowadzonych badan wskazuja, ze zastosowanie nawozu wedlug wynalazku, poprawia parametry fizyczne gleby, w tym gestosc objetosciowa, porowatosc ogólna i retencje wody. W porównaniu do nawozów komercyjnych (NK1, NK2 i NK3), dla nawozu, wedlug wynalazku, stwierdzono zwiekszenie gestosci objetosciowej i porowatosci gleby, czego bezposrednim efektem jest wyzsza wartosc retencji wodnej, w porównaniu do wartosci uzyskanych dla nawozów komercyjnych. Zwiekszenie wartosci tego parametru po zastosowaniu nawozu, wedlug wynalazku, srednio o 12% wzgledem sredniej PL 442151 A1 19/25 otrzymanej dla nawozów komercyjnych wskazuje, ze nawóz ten znaczaco poprawia retencje wody, a tym samym skladników pokarmowych dla roslin. Parametry morfologiczne korzeni Korzenie pobierano próbnikiem glebowo-korzeniowym o objetosci 577 cm 3 . Wyplukano je w hydrauliczno-pneumatycznej pluczce, a nastepnie po usunieciu zanieczyszczen organicznych, zeskanowano przy uzyciu skanera Epson Perfection Foto. Pozyskane obrazy przetwarzano i analizowano przy pomocy systemu komputerowego Aphelion. Uzyskane dane posluzyly do okreslenia parametrów morfologicznych systemu korzeniowego roslin. Parametry morfologiczne korzeni po zakonczeniu doswiadczenia wegetacyjnego przedstawiono w tabeli 3. Tabela 3 Nawóz Masa korzeni Dlugosc korzeni Srednica korzeni [g suchej masy] [mm] [mm] NK1 3,386 88580 0,476 NK2 3,576 88377 0,439 NK3 3,556 91536 0,451 NW1 4,405 110700 0,479 NW2 4,101 99372 0,526 NW3 4,794 106857 0,516 NW4 4,055 105525 0,518 Najmniejsza mase, dlugosc i srednice korzeni uzyskano po zastosowaniu nawozów komercyjnych (NK1, NK2 i NK3). Dla nawozu wedlug wynalazku, zaobserwowano zwiekszenie masy korzeni niemal o 24%, wzgledem wartosci sredniej uzyskanej dla nawozów komercyjnych. Potwierdza to, ze dodatek do gleby nawozu wedlug wynalazku, dziala stymulujaco na system korzeniowy kukurydzy. Neutralizacja substancji toksycznych W celu zweryfikowania neutralizacji substancji toksycznych w glebie, przez nawóz, wedlug wynalazku, po zakonczeniu doswiadczenia wazonowego oznaczono zawartosc biodostepnych form kadmu (Cd), chromu (Cr) i olowiu (Pb). Procedura analityczna polegala na ekstrahowaniu z gleby ww. PL 442151 A1 /25 pierwiastków roztworem chlorku wapnia (CaCl2) o stezeniu 0,01 M (stosunek wagowy gleba : roztwór = 1: 1 O), przez 2 godziny. W uzyskanych roztworach zawartosc badanych pierwiastków oznaczono metoda atomowej spektrometrii emisyjnej z indukcyjnie sprzezona plazma (ICP-OES, Perkin Elmer Optima 7300 DV). Zawartosc biodostepnych dla roslin form toksycznych metali ciezkich Cd, Cr i Pb w glebie, po zastosowaniu nawozenia znanymi nawozami komercyjnymi (NK1, NK2, NK3) oraz nawozem, wedlug wynalazku opisanych w przykladach 1-4 (NW1, NW2, NW3, NW4), przedstawiono w tabeli 4. Tabela 4 Nawóz Cd fma/kal Cr fma/kal Pb fma/kal NK1 0,021 0,019 0,051 NK2 0,021 0,015 0,066 NK3 0,019 0,064 0,038 NW1 0,018 0,006 0,050 NW2 0,017 0,007 0,041 NW3 0,018 0,008 0,049 NW4 0,017 0,008 0,047 Wyniki przeprowadzonych badan wskazuja, ze w porównaniu do nawozów komercyjnych, nawóz, wedlug wynalazku, w znacznie wiekszym stopniu neutralizuje toksyczne metale ciezkie. Gleby nawozone nawozem, wedlug wynalazku, zawieraly okolo 15% mniej biodostepnych form Cd. W przypadku Cr i Pb uzyskano zmniejszenie zawartosci form dostepnych dla roslin tych pierwiastków nawet o 90% dla Cr i 47% dla Pb. Zwiekszenie biodostepnosci mikroelementów w glebie Zawartosc biodostepnych form mikroelementów w glebie tj. zelaza (Fe), manganu (Mn) i cynku (Zn), oznaczono po ekstrahowaniu z gleby pierwiastków roztworem chlorku wapnia (CaCl2) o stezeniu 0,01 M (stosunek wagowy gleba : roztwór = 1: 1 O), przez 2 godziny. W uzyskanych roztworach zawartosc badanych pierwiastków oznaczono metoda atomowej spektrometrii emisyjnej z indukcyjnie sprzezona plazma (ICP-OES, Perkin Elmer Optima 7300 DV). Wyniki zawartosci biodostepnych dla roslin form mikroelementów w PL 442151 A1 21/25 glebie, po zakonczeniu doswiadczenia wegetacyjnego przedstawiono w tabeli 5. Tabela 5 Nawóz Fe [mg/kg] Mn [mg/kg] Zn [mg/kg] NK1 0,326 1,442 0,379 NK2 0,361 1,026 0,324 NK3 0,299 1,820 0,364 NW1 0,317 2,054 0,306 NW2 0,377 2,898 0,320 NW3 0,343 1,738 0,396 NW4 0,342 1,407 0,323 Przeprowadzone badania potwierdzily zwiekszenie ilosci dostepnego dla roslin form zelaza, co jest zwiazane z zawartoscia w nawozie produktów przemiany mikroorganizmów Pseudomonas sp., efektywnych w zwiekszaniu dostepnosci i przyswajalnosci Fe dla roslin oraz zwiekszajacych efektywnosc uwalnia zelaza z zapasów glebowych. W porównaniu do przykladowego nawozu rynkowego NK3, zawartosc biodostepnych form Fe w glebie zwiekszyla sie o 26% po zastosowaniu nawozu NW2. W przypadku manganu nawóz NW2 zwiekszyl zawartosc biodostepnych dla roslin form tego mikroelementu w porównaniu do nawozów komercyjnych NK1, NK2 i NK3 odpowiednio o: 101 %, 182% i 59%. Z kolei w przypadku cynku najkorzystniejsze zwiekszenie zawartosci biodostepnych dla roslin form tego mikroelementu odnotowano dla nawozu o skladzie wskazanym NW3. W porównaniu do testowanych nawozów rynkowych NK1, NK2 i NK3, jego zawartosc w glebie byla wieksza odpowiednio o: 5%, 22% i 9%. Zwiekszenie zawartosci dostepnych dla roslin mikroelementów nalezy uznac za bardzo korzystne po zastawaniu nawozu, wedlug wynalazku. Moze to znaczaco ograniczyc koniecznosc dodatkowej suplementacji gleby mikroelementami, ograniczajac tym samym koszty produkcji rolnej. PL 442151 A1 22/25 Zwiekszenie zawartosci azotu, wegla i siarki w glebie Zawartosc C, N i S w glebie, po zastosowaniu nawozenia znanymi nawozami komercyjnymi (NK1, NK2, NK3) oraz nawozem, wedlug wynalazku o skladach opisanych w przykladach 1-4 (NW1, NW2, NW3, NW4), oznaczono w analizatorze CNS (Varia EL Cube firmy Elementar Analysensysteme). W tabeli 6 przedstawiono wyniki uzyskane po zakonczeniu doswiadczenia wegetacyjnego. Tabela 6 N f q/kql S f q/kql C f q/kql NK1 0,97 O, 12 10,38 NK2 0,98 o, 13 10,25 NK3 0,96 O, 13 10,32 NW1 1,00 0,23 10,58 NW2 1,03 0,22 10.94 NW3 1,03 0,20 11, 10 NW4 1,05 0,22 1124 Przeprowadzone badania wykazaly, ze zastosowanie nawozu, wedlug wynalazku, znaczaco zwiekszylo zawartosc N i S w glebie. W porównaniu do nawozów rynkowych zawartosc tych pierwiastków zwiekszyla sie srednio o 9% dla N i 35% dla S. Biorac pod uwage fakt, ze siarka nalezy do pierwiastków deficytowych w produkcji rolniczej, dzialanie nawozu, wedlug wynalazku, nalezy uznac za bardzo korzystne. Na uwage zasluguje takze znaczne zwiekszenie zawartosci C w glebie, które w przypadku nawozu, wedlug wynalazku, wynosilo po pierwszym roku badan wegetacyjnych prawie 10%. Wplywa to na odbudowe zasobów glebowej materii organicznej oraz sekwestracje C02 w glebie. Biorac pod uwage dlugookresowe dzialanie nawozu, wedlug wynalazku, spowodowane zawartoscia w nim biowegla, w kolejnych latach po jego uzyciu nalezy spodziewac sie stabilizacji zawartosci C w glebie. PL 442151 A1 23/25 Ponadto przeprowadzono badania wielkosci uzyskanych plonów, na przykladzie czesci nadziemnych i korzeni kukurydzy, zebranych po pierwszym roku doswiadczenia wazonowego. Wyniki przedstawiono w tabeli 7. Tabela 7 Nawóz Plon biomasy kukurydzy Masa korzeni [g suchej masy/wazon] [g suchej masy/wazon] NK1 299,5 19,77 NK2 305,8 22,59 NK3 288,3 22,30 NW1 322,3 25,15 NW2 362,8 30,49 NW3 308,2 25,26 NW4 323,5 25,34 Uzyskane wyniki wskazuja, ze w porównaniu do przykladowego znanego nawozu komercyjnego NK3, ilosc zebranej biomasy kukurydzy byla wieksza dla nawozu wedlug wynalazku, odpowiednio o: 12% dla NW1, 26% dla NW2, 7% dla NW3 i 12% dla NW4. Zastosowanie nawozu wedlug wynalazku przyczynilo sie takze do zwiekszenia masy korzeni uprawianych roslin, a w konsekwencji do efektywniejszego pobierania wody skladników pokarmowych z gleby. Wyniki przedstawionych badan wskazuja równiez, ze najwieksza mase korzeni kukurydzy stwierdzono po zastosowaniu nawozu NW2. Usredniona masa korzeni dla nawozów rynkowych, wynosi 21,55 g suchej masy na wazon, podczas gdy usredniona masa korzeni kukurydzy zebrana po zastosowaniu nawozu wedlug wynalazku wynosi 26,56 g suchej masy, co daje zwiekszenie masy srednio o 23%. PL 442151 A1 24/25 Zastrzezenia patentowe 1. Nawóz do regeneracji gleb produkcyjnych, w postaci peletu, zawierajacy materialy organiczne w postaci kopalin, w tym wegiel brunatny oraz materialy organiczne pochodzenia odpadowego, w tym biowegiel, mikroelementy nawozowe oraz produkty przemiany materii mikroorganizmów, efektywnych w zwiekszaniu dostepnosci lub przyswajalnosci skladników pokarmowych, znamienny tym, ze zawiera leonardyt w ilosci 15-33% wagowych, wegiel brunatny w ilosci 15-33% wagowych, biowegiel w ilosci 15-33% wagowych, wlókna kokosowe w ilosci 15-33% wagowych, tryptofan w ilosci do 1 % wagowego, co najmniej jeden mikroelement nawozowy wybrany z grupy obejmujacej Zn, Cu, Mn i Fe, w formie siarczanów, w ilosci do 2% wagowych oraz mieszanine produktów przemiany materii mikroorganizmów Pseudomonas sp. i Bacillus sp., w postaci liofilizatów, w ilosci 0,5-1% wagowych, przy czym liofilizat zawiera produkty przemiany materii mikroorganizmów w ilosci co najmniej 10 8 j.t.k./g. 2. Nawóz wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawiera pouzytkowe wlókna kokosowe, pochodzace z podkladów stosowanych w uprawie roslin jagodowych i warzywnych. 3. Nawóz wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawiera liofilizaty produktów przemiany materii mikroorganizmów Pseudomonas sp. i Bacillus sp., zmieszane w stosunku 1 :1. PL 442151 A1 /25 al. Niepodleglosci 188/192 00-950 Warszawa, skr. poczt. 203 URZAD PATENTOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ tel.: (+48) 22 579 05 55 I fax: (+48) 22 579 00 Ol e-mail: kontakt@uprp.gov.pl I www.uprp.gov.pl SPRAWOZDANIE O STANIE TECHNIKI DO ZGLOSZENIA NR P.442151 Klasyfikacja zgloszenia C05G 3/80. C09K 17 /40. AO IG 24/22 Podklasy w któ0 eh prowadzono poszuki\\ ania: C05. C09K. AO l G Bazy komputerowe" których prmrndzono poszukiwania: EPODOC. WPl, Espaccnct, bazy UPRP, Google Kategoria dokumentu A A A A Dokument\ - z podana identyfikacja CN107118018 A (TIBET JOFO ENV. RESTORATION CO. LTD. [CN]) 01-09- 2017 GB2252553 A (E. J. GODWIN [GB]) 12-08-1992 PL433060 Al (BIOWATT S.A [PL]) 30-08-2021 PL220215 Bl (POLOCZEK FRANZ [DE]; KRUKOWSKA-POLOCZEK MALGORZATA lPLJ) 30-09-2015 D Dalszy ciag "ykazn dokumentów na nastepnej stronie A - dob.umem ob.resla1acy ogólny stan tecluuk.J. k.tory me 1est u11 azany za postada1acv szczególne znaczeme. E - dokument stanmYi[!c-v 1YC7esnie_is7e ?gloszenie h1b patent. ale opl1blikowmrv ,v hib po cfacie z_2los7eni;1. Odniesienie do zastrz. 1-3 1-3 1-3 1-3 L - dokument. który mo7.c poctdan-;ic ,:v ,vatph,Yosc nistrzcg;inc picn:vs7.cnshro(-Yv;i). luh pr7.ytoczony ,v celu H;";t;ilcni;i daty pubhk;icji innego cytm:v;inc~o clok11mcnh1 lub L.. innego SLczcgólncgo po,, odu, O - dokument oclnoszacv ste do u1awmema ustne/!O przez zastosowame. wvstawteme lub u1awmeme w mm sposób. P dokument opublikmv:rn:v przed d;H[J 7.gfoszenia. ale p07.nie_j ni?. 7astrze.~an;i d;ita pienvs7enstw8. T- dokument póL.nicjszy, opublil.;.o,yJny po cbcic Lgloszcnia lub ,v dacie picnvszciISt,va i nicbcdacy a konflil,;._cic ze Lf'.lOsLc1llcm, ak cytowany\\- celu zrozunllcniJ zasad lub Lcorii kL.acy d1 u podstaw V\ y nalaLl.u. X- dokument o szczegolnym maczeniu: zastrzegany wynalazek nie moze byc mYazan\· za no,yy lub nie moze byc uwazany za posrnda1a.cy poziom "-:VIL.11azcz~-. jezeh ten dokument brnny jest pod nwn~e snmodzielnie. Y -doL..umcnt o szczególnym Lnaczcniu: zastrzegany wynalazcL. nic moze b)'c U\\"az~my za posiadajacy poziom ,vynalazczy,jczcli ten dokument zost~mic polacLony z _iedny m lub k1lk.oma Legu t: pu doh.umentam1. a Lilie pulacLeuie bedzie ocz:-, w 1ste dla ·Lnawcy, & - dokument nale7acy do tel samej rod?iny patentowej. Sprawozdanie wykonal/-a: Monika Szymanska Ekspert Data: .02.2023 Uwagi do zgloszenia Podpis: /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/ Pismo wydane w formie dokumentu elektronicznego Sprawozdanie zostalo wykonane w oparciu o wersje zastrzezen patentowych z dnia 31.08.2022 r. PL