Pierwszenstwo: Opublikowano: 10.111.1969 57054 KL_4l-*r4/03- U V .4 M/fL MKP G 05 b M\%% UKEl CZYTELNIA Urzedu Poientow^n- felskiei Bzf¦ ¦ -u .Wspóltwórcy wynalazku: prof. dr Henryk Leskiewicz, mgr inz. Jan Ja¬ cewicz, mgr inz. Mariusz Olszewski Wlasciciel patentu: Politechnika Warszawska (Katedra Automatyki Me¬ chanicznej), Warszawa (Polska) Wielowejsciowy, membranowy element logiczny i Przedmiotem wynalazku jest wielowejsciowy, membranowy element logiczny stanowiacy ulepsze¬ nie wielowejsciowego, membranowego elementu logicznego wedlug patentu Nr 56232.Wielowejsciowy, membranowy element logiczny bedacy przedmiotem patentu glównego wyposazony jest w sprezyne, zamocowana swymi brzegami w obudowe ostatniego segmentu przed zaworem, podpierajaca popychacz bezposredni wspólpracu¬ jacy z elementem przelaczajacym przy czym na¬ piecie wstepne tej sprezyny wyznacza wartosc ci¬ snienia sygnalów wejsciowych, przy których prze¬ biega czynnosc przelaczania. Sprezyna ta przy wiekszej liczbie przelaczen byla zawodna w dzia¬ laniu.Wytyczone zadanie zostalo zrealizowane przez opracowanie elementu, w którym na popychacz bezposredni dziala stykajacy sie z nim, lecz me¬ chanicznie nie zwiazany, element przelaczajacy.Sila z jaka dziala cisnienie zasilania na powierz¬ chnie efektywna elementu przelaczajacego spelnia funkcje sprezyny o odpowiednim napieciu wstep¬ nym. Taka konstrukcja elementu logicznego po¬ zwala na usuniecie sprezyny jako najmniej pewnej w dzialaniu czesci.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat budowy trójwejsciowego ele¬ mentu alternatywy, fig. 2 przedstawia schemat 10 15 20 25 30 budowy trójwejsciowego elementu negacji alter¬ natywy.Oba przykladowe wykonania wynalazku posia¬ daja podstawke 1 i spoczywajace kolejno na sobie segment podstawowy 2, pierscienie 3 14 oraz po¬ krywke 5. Segment podstawowy, pierscienie i po¬ krywka sa rozdzielone wiotkimi membranami 9, 10 i 11. We wnetrzu komór utworzonych z mem¬ bran i pierscieni umieszczone sa swobodne popy- chacze 6 i 7, a pod membrana 11 popychacz bez¬ posredni 8. Pod popychaczem bezposrednim 8 umieszczony jest element przelaczajacy 13. Sygna¬ ly wejsciowe xlt x2, x3 doprowadzane sa do odpo¬ wiednich komór przez kanaly wykonane w pod¬ stawce 1, segmencie i pierscieniach jak to poka¬ zano na rysunku dla sygnalu xx. Cisnienie zasi¬ lania pZas podawane jest do kanalu w podstawce.W elemencie alternatywy sygnal wyjsciowy pobie¬ rany jest z kanalu w segmencie podstawowym 2, a w elemencie negacji alternatywy z kanalu w podstawce 1.Podanie sygnalu cisnieniowego na przyklad do komory x3 powoduje ugiecie membrany 9 do dolu.Ruch ten przez popychacz 6, membrane 10, po¬ pychacz 7, membrane 11 przeniesiony zostaje na popychacz 8. Ten ostatni w swym ruchu w dól w elemencie alternatywy opiera sie swa czescia zamykajaca o gniazdo 12 w segmencie 2 zamy¬ kajac polaczenie wyjscia y z atmosfera, oraz od¬ suwa element przelaczajacy 13 laczac wyjscie y57054 z kanalem cisnienia zasilajacego Pzas a w elemen¬ cie negacji alternatywy popycha element przelacza¬ jacy 13 az do jego oparcia sie o gniazdo w pod¬ stawce 1, przez co zamyka kanal cisnienia zasila¬ jacego pZas i laczy wyjscie y z atmosfera.Oba przykladowe wykonania wynalazku przed¬ stawione na rysunku (fig. 1 i fig. 2) róznia sie od elementów wedlug patentu Nr 56232 tym, ze naj¬ nizsza ze swobodnych membran 11 styka sie z po- pychaczem bezposrednim 8, który drugim swym koncem opiera sie o element przelaczajacy 13.Cisnienie zasilania dzialajac na powierzchnie efek¬ tywna elementu przelaczajacego 13 daje sile prze¬ ciwstawiajaca sie ruchowi popychacza bezposred¬ niego w dól. Dopóki sila od sygnalu wejsciowego dzialajaca na popychacz bezposredni jest mniejsza od sily z jaka cisnienie zasilania dziala na ele¬ ment przelaczajacy, dopóty element przelaczajacy opiera sie o gniazdo górne. Zmiana ukladu sil wy¬ nikla ze wzrostu cisnienia sygnalu wejsciowego powoduje przemieszczenie elementu przelaczajace¬ go w dól. Tak wiec o wartosci cisnienia przelacza¬ nia decyduje stosunek powierzchni efektywnych: membrany i elementu przelaczajacego.Z powyzszego opisu wynika, iz przykladowy ele¬ ment alternatywy realizuje funkcje alternatywy, trzech zmiennych, która przyjeto zapisywac równa¬ niem: y —Xi + x2 + x3. Przykladowy element ne¬ gacji alternatywy realizuje funkcje zapisywana 4 y = Xi + x2 + x3. Mozliwym jest równiez wykorzy- 30 stanie kanalu cisnienia zasilania dla podania do¬ datkowego sygnalu wejsciowego. Przykladowe ele¬ menty moga wtedy realizowac odpowiednio naste¬ pujace funkcje logiczne y = xQ fc + x2 + x3 5 i y = x0 (xi + x2 + x3) PL PL