Opis wzoru Przedmiotem wzoru uzytkowego jest suwmiarka z nastawna sila nacisku. Obecnie znane sa suwmiarki noniuszowe, cyfrowe oraz czujnikowe stosowane do pomiaru wy- miarów zewnetrznych, wewnetrznych oraz mieszanych. Zasadniczymi elementami budowy suwmiarek sa prowadnica oraz przesuwny suwak. Zasada pomiaru wymiarów zewnetrznych polega na umieszcze- niu przedmiotu mierzonego pomiedzy powierzchniami szczek pomiarowych oraz dosunieciu szczeki suwaka do momentu poczucia oporu. Wynik pomiarowy nalezy odczytac z urzadzenia wskazujacego. W zaleznosci od rodzaju suwmiarki moze to byc podzialka liniowa, wyswietlacz cyfrowy lub czuj- nik zegarowy. W obecnie stosowanych rozwiazaniach nie ma mozliwosci zastosowania stalej, wczesniej nastawionej, sily nacisku szczek suwaka suwmiarki. Operator recznie wywiera nacisk pomiarowy. W przypadku elementów elastycznych wywarcie zbyt duzej sily nacisku moze powodowac odksztalce- nie mierzonego detalu, co wplywa znaczaco na wynik pomiarowy. Znana jest z publikacji US4375722 suwmiarka noniuszowa z koncówkami pomiarowymi sluza- cymi do pomiaru wymiarów zewnetrznych oraz wewnetrznych. Suwmiarka ta wyposazona jest w po- dzialke liniowa znajdujaca sie na prowadnicy oraz podzialke noniuszowa znajdujaca sie na zewnetrznej powierzchni suwaka. Ponadto w opisie patentowym przedstawiono rozwiazania, w którym wykorzystano czujnik zegarowy jako urzadzenia wskazujace. W przedstawionych rozwiazaniach suwak przesuwany jest recznie, co uniemozliwia dokladne przykladanie nacisku pomiarowego. W opisie patentowym PL183591 przedstawiono suwmiarke elektroniczna przenosna. Suwmiarka elektroniczna przenosna skladajaca sie z trzonu ze szczeka oraz z przemieszczanego wzdluz tego trzonu suwaka ze szczeka, który to suwak jest zaopatrzony w elektroniczny uklad wskazywania i odczy- tywania odleglosci zawartej kazdorazowo pomiedzy ruchomymi wzgledem siebie szczekami suwmiarki. W przedstawionym rozwiazaniu operator nie ma mozliwosci nastawienia oraz kontroli wywieranej na przedmiot sily nacisku. W katalogu firmy Mitutoyo PL-20003 pt. „katalog przyrzadów pomiarowych 2017/2019" s. 188, zaprezentowano suwmiarke ABSOLUTE Digimatic o stalym nacisku pomiarowym. Dzieki niewielkiej sile nacisku suwmiarka tego typu moze byc zastosowana do pomiaru elementów wykonanych z tworzyw sztucznych. Suwmiarka opisana w katalogu posiada modul regulacji sily nacisku wyposazony w wska- zówke. Staly nacisk pomiarowy jest gwarantowany tylko wtedy, jezeli wskazówka znajduje sie w okre- slonym polu. Nacisk pomiarowy wywierany jest poprzez reczny przesuw suwaka przez operatora, co równiez wplywa na dokladnosc pomiarowa. Suwmiarka z regulacja sily nacisku, posiadajaca prowadnice zakonczona szczeka stala z osa- dzonym suwakiem z wykonana na bocznej powierzchni prowadnicy podzialka liniowa, charakteryzuje sie tym, ze na górnej oraz dolnej powierzchni prowadnicy osiowo wykonane sa rowki nieprzelotowe, wewnatrz których osadzone sa wymienne sprezyny dociskowe, przy czym jeden z konców sprezyny dociskowej zamocowany jest do trzpieni mocujacych, wykonanych na górnej oraz dolnej powierzchni suwaka, natomiast drugi koniec sprezyny zamocowany jest do powierzchni tylnej prowadnicy. Na górnej oraz dolnej powierzchni prowadnicy przykrecone sa za posrednictwem wkretów dociskowych pokrywy zabezpieczajace, które maja wykonane rowki nieprzelotowe. Sprezyny zamocowane w rowkach prowadnicy suwmiarki wywieraja sile na trzpienie suwaka, powodujac jego dosuw do przedmiotu mierzonego. Sile nacisku szczek suwaka reguluje sie przez dobór odpowiednich par sprezyn. Zaleta przyrzadu, wedlug wzoru uzytkowego jest uzyskanie zawsze stalej sily docisku. Ponadto wymiana konstrukcja sprezyn pozwala na dobór zadanej sily docisku. Po usunie- ciu sprezyn przyrzad moze dzialac jak tradycyjna suwmiarka. Przedmiot wzoru uzytkowego zostal przedstawiony na przykladzie wykonania na rysunku, na któ- rym fig. 1 przedstawia widok boczny suwmiarki, fig. 2 – przekrój suwmiarki, a fig. 3 – suwmiarke w wi- doku z góry. Suwmiarka posiada prowadnice 1 zakonczona szczeka stala 2. Na bocznej powierzchni prowad- nicy 1 wykonana jest podzialka liniowa 3. Na górnej oraz dolnej powierzchni prowadnicy 1 osiowo wy- konane sa rowki nieprzelotowe 4, wewnatrz których osadzone sa wymienne sprezyny dociskowe 5. W celu zapobiegania wypadania sprezyn 5 z rowków 4, zastosowano pokrywy zabezpieczajace 7, 9. Do górnej powierzchni prowadnicy 1, za pomoca wkretów dociskowych 6, przykrecono pokrywe 7. Na- tomiast do dolnej powierzchni prowadnicy 1 przykrecono, za posrednictwem wkretów dociskowych 8 pokrywe 9. Wzdluz osi pokryw 7, 9 wykonano nieprzelotowe rowki 10, 11. Rowki 10, 11 w stosunku do rowków 4 maja mniejsza szerokosc. Na prowadnicy 1 osadzony jest suwliwie suwak 12 wyposazony3 w szczeke ruchoma 13. Na bocznej powierzchni suwaka 12 wykonana jest podzialka noniuszowa 14. Na górnej oraz dolnej powierzchni suwaka 12 wykonane sa trzpienie mocujace 15, które moga sie prze- suwac wzdluz rowków 4, 10, 11. Jeden z konców sprezyny dociskowej 5 zamocowany jest do trzpieni mocujacych 15, natomiast drugi do powierzchni tylnej prowadnicy 1. W trakcie odsuwania suwaka 13 od powierzchni szczeki stalej, sprezyny dociskowe 5 zostaja scisniete. Na skutek zwolnienia suwaka 5 zostaje on, za posrednictwem sprezyn 5 dzialajacych na trzpienie 15, dosuniety do powierzchni szczeki stalej 2. Wynik pomiarowy odczytuje sie z podzialki 3 znajdujacej sie na prowadnicy 1 oraz podzialki noniuszowej 14 znajdujacej sie na powierzchni suwaka 12. PL PL PL PL PL