Opis wzoru Przedmiotem wzoru uzytkowego jest skrzynia do uprawy roslin. Proces starzenia sie spoleczenstw krajów europejskich jest obecnie jednym z kluczowych czynników wplywajacych na ksztaltowanie sie trendów wzorniczych oraz uzytkowych projektowanych wyrobów. Wiele panstw UE nigdy wczesniej nie mialo do czynienia z tak duza zmiana w strukturze wiekowej spoleczenstwa. W 2010 r. w Europie mieszkalo 87,5 mln osób w wieku 65+ (co stanowilo 18% populacji), w 2019 r. liczba seniorów przekroczyla natomiast 101,7 mln (19,8%). Prognozy EUROSTAT wskazuja, ze odsetek osób starszych w europejskim spoleczenstwie nadal bedzie wzrastac i w 2030 r. osiagnie 24%. Takie zmiany struktury wiekowej pociagaja za soba nie tylko wyzwania dla sluzby zdrowia, czy opieki spolecznej, ale wplywaja takze na dostosowywanie oferty produktowej do potrzeb starzejacej sie populacji. Nie tylko gospodarstwa domowe, ale i instytucje publiczne potrzebowac beda z czasem nieco innych produktów ksztaltujacych infrastrukture zarówno wewnetrznych, jak i zewnetrznych przestrzeni. Meble projektowane dla seniorów powinny byc tworzone zgodnie nie tylko z aktualnymi siatkami centylowymi czy atlasami antropometrycznymi, ale takze zgodnie z zasadami projektowania inkluzyw- nego, a wiec powinny byc funkcjonalne i bezpieczne dla jak najwiekszej grupy uzytkowników, a najlepiej dla osób w kazdym wieku. Produkty projektowane dla seniorów powinny uwzgledniac pojawiajace sie z wiekiem ogranicze- nia wynikajace z procesu starzenia sie organizmu ludzkiego. Czynnosci, które wczesniej seniorzy wy- konywali sprawnie i szybko, zajmuja im w pózniejszych latach zycia wiecej czasu, czesciej takze pojawia sie zmeczenie, bóle ukladu miesniowo-szkieletowego, klopoty z zachowaniem równowagi czy schylaniem. Jednoczesnie wiele wyników badan zwraca uwage na problem samotnosci wsród seniorów, wskazujac na potrzebe utrzymywania kontaktów z innymi ludzmi. Nalezy wiec podejmowac starania umozliwiajace wzajemna integracje osób starszych, nie tylko z osobami w ich wieku, ale takze z mlodszym pokoleniem. Ponadto dla dobrej kondycji psychicznej seniorów bardzo wazne jest zachowanie kontaktu z natura oraz mozliwosc rozwijania swojego hobby pomimo pojawiajacych sie z wiekiem ograniczen. Badania prze- prowadzone na Uniwersytecie Przyrodniczym w Poznaniu na próbie ponad 180 seniorów wykazaly, iz dla zdecydowanej wiekszosci z nich (75% ankietowanych) pielegnacja i uprawa roslin stanowila praw- dziwa pasje. O pozytywnym wplywie ogrodnictwa na jakosc zycia w starszym wieku wskazuja takze badania Robbins i Seibel (2020), Aystin et al. (2006), Wang i Glicksman (2013), Wakefield et al. (2007), Shields i Martel (2006), Scott et al. (2015), Sommerfeld et al. (2010). Idea ogrodów spolecznych jest obecnie bardzo popularna, a tworzenie miejsc wspólnej integracji mieszkanców jednym z istotnych celów instytucji samorzadowych. W takich projektach bardzo waznym jest, by przestrzen i znajdujace sie w niej meble mogly byc dostepne dla wszystkich bez wzgledu na wiek czy ograniczenia w mobilnosci. Jednym z najnowszych tego typu rozwiazan, które zdobylo wiele nagród wzorniczych w tym „Universal Design Competition 2020 Winner Expert" czy „IAUD International Design Award 2020 Silver Award", jest projekt ogrodu spolecznego o nazwie Grow autorstwa Nory Gavare z Lotewskiej Akademii Sztuk Pieknych. W ogrodzie tym znalazlo sie miejsce takze na skrzynie umozliwiajace uprawe warzyw i roslin przez osoby z niepelnosprawnoscia ruchowa. Na rynku dostepny jest szereg rozwiazan umozliwiajacych uprawe warzyw i roslin w skrzyniach o róznej wysokosci, jednak zadne z nich nie uwzglednia mozliwosci wspólnej pracy zarówno osób w róz- nym wieku, seniorów, osób z niepelnosprawnosciami, jak i dzieci. Najczesciej spotykane sa skrzynie ograniczajace mozliwosc rozsypywania ziemi poza obszar uprawy, niekiedy wyniesione lub zintegro- wane z plyta robocza stolów lub innych elementów ksztaltowania krajobrazu. Z polskiego opisu wzoru uzytkowego Ru70583 znana jest skrzynia do uprawy roslin, która skon- struowana jest w ksztalcie prostopadloscianu z elementów o ksztalcie prostopadloscianów zamocowa- nych do listew, gdzie kilka elementów dluzszego boku jest osobno zamocowanych do listew, tworzac ruchoma czesc boku skrzyni poprzez zamontowanie jej do boków krótszych skrzyni przy pomocy zawiasów. Skrzynia wykonana jest z materialów odpornych na warunki atmosferyczne lub jest zabez- pieczona poprzez impregnacje lub malowanie, a jej schowki umozliwiaja przechowywanie narzedzi po- mocnych w uprawie. Mozliwa jest takze adaptacja mebli, na przyklad warsztatowych albo przeznaczonych do sklado- wania, na których ustawiane sa donice lub skrzynki z roslinnoscia Niestety znane rozwiazania, choc pozwalaja na zwiekszenie ilosci uprawianych roslin, to nie po- zwalaja na pelne z nich korzystanie przez osoby z dysfunkcjami narzadów ruchu lub osoby starsze. Dlatego celowym bylo opracowanie rozwiazania, jakie przy maksymalizacji wydajnosci uprawy pozwa- laloby na korzystanie z niego przez osoby z ograniczonymi zdolnosciami, zwlaszcza ruchowymi. Skrzynia do uprawy roslin wedlug wzoru uzytkowego wykonana jest w konstrukcji plytowej opartej na metalowym, prostopadlosciennym stelazu, majaca forme biurka/pulpitu, w jakim moduly boczne po- laczone sa poziomym lacznikiem. Na krawedziach modulów bocznych oraz lacznika umieszczone sa profile konstrukcyjne stelaza, do których przykrecone sa elementy plytowe HPL zamocowane do stelaza wkretami, przy czym moduly boczne zawieraja umieszczone na pionowych krawedziach profile kon- strukcyjne, jakie sa polaczone poziomymi plaskownikami w - wysokosci, patrzac od górnej krawedzi skrzyni. Moduly boczne polaczone sa ze soba poziomymi, dwoma plaskownikami przebiegajacymi kra- wedziowo pod lacznikiem wykonanym z wodoodpornej sklejki. W bocznych modulach wykonane sa w szuflady jakich fronty wykonano z plyty HPL, boki, dno oraz tyl szuflad zostaly wykonane ze sklejki wodoodpornej o grubosci wiekszej lub równej 12 mm. W bocznych modulach wykonane sa wysuwane podesty, po jednym na kazdy modul boczny, skladajace sie z stalowego stelaza, o grubosci profilu wiek- szej lub równej 20 mm, oraz wierzchniej warstwy, ze stali walcowanej o grubosci 2 mm, montowanej do stelaza za pomoca nitów. W górnej czesci skrzyni umieszczona jest parzysta liczba kasetonów wy- konanych ze sklejki wodoodpornej o grubosci wiekszej lub równej 12 mm, w swojej górnej czesci za- konczonych uchwytami metalowymi, po 2 uchwyty na kaseton, a kasetony spoczywaja na 3 elementach drewnianych poprowadzonych przez cala szerokosc skrzyni przy scianach frontowych i na srodku, w bocznych czesciach kasetonu, przy czym na sciankach bez uchwytów wyfrezowane sa otwory fasol- kowe do wyjecia kasetonu ze stelaza, szuflady wyposazone sa w system jezdny do ich wysuwania. W zaleznosci od odmiany wzoru system jezdny zastosowany w szufladach to prowadnice kul- kowe (10), albo prowadnice kulkowe (10), z pelnym wysuwem. Korzystnie, gdy elementy plytowe wykonane sa z plyt HPL, a stelaz jest wykonany ze stali ocyn- kowanej s235JR. Korzystnie, gdy pionowe, konstrukcyjne elementy metalowe stelaza maja przekrój nie mniejszy niz 25 mm x 25 mm, polaczone sa ze soba poziomo przebiegajacymi plaskownikami, a krawedzie prze- krojów dostepne zewnetrznie sa zaokraglone. Korzystnie, gdy kazdy koniec, kazdego pionowego profilu, stykajacy sie z podlozem wyposazony jest w polaczony trwale z profilem konstrukcyjnym plaskownik do mocowania konstrukcji do podloza. Korzystnie, gdy górne krawedzie elementów plytowych HPL sa zaokraglone promieniem 8,5 mm. Korzystnie, gdy w elementach plytowych wykonanych z HPL w ich dolnej i górnej krawedzi wy- konane sa wpusty, na calej dlugosci elementów, a we wpuscie umieszczone jest obce pióro wykonane z wodoodpornej sklejki i korzystnie, gdy wpust ma szerokosc 5 mm, a elementy plytowe HPL maja korzystnie grubosc 16 mm. Korzystnie, gdy wymiary gabarytowe mebla wynosza: Wysokosc 920 mm, Szerokosc 1650 mm, Glebokosc 850 mm. Skrzynia do uprawy roslin wedlug wzoru przedstawiona zostala na rysunku, na którym fig. 1 – fig. 6 przedstawiaja przedmiot wedlug wzoru Skrzynia do uprawy roslin wedlug wzoru uzytkowego wykonana jest w konstrukcji plytowej opartej na metalowym, prostopadlosciennym stelazu, majaca forme biurka/pulpitu, w jakim moduly boczne po- laczone sa poziomym lacznikiem. Na krawedziach modulów bocznych oraz lacznika umieszczone sa profile konstrukcyjne stelaza, do których przykrecone sa elementy plytowe HPL zamocowane do stelaza wkretami, przy czym moduly boczne zawieraja umieszczone na pionowych krawedziach profile kon- strukcyjne, jakie sa polaczone poziomymi plaskownikami w - wysokosci, patrzac od górnej krawedzi skrzyni. Moduly boczne polaczone sa ze soba poziomymi, dwoma plaskownikami przebiegajacymi kra- wedziowo pod lacznikiem wykonanym z wodoodpornej sklejki. W bocznych modulach wykonane sa w szuflady jakich fronty wykonano z plyty HPL, boki, dno oraz tyl szuflad zostaly wykonane ze sklejki wodoodpornej o grubosci wiekszej lub równej 12 mm. W bocznych modulach wykonane sa wysuwane podesty, po jednym na kazdy modul boczny, skladajace sie z stalowego stelaza, o grubosci profilu wiek- szej lub równej 20 mm, oraz wierzchniej warstwy, ze stali walcowanej o grubosci 2 mm, montowanej do stelaza za pomoca nitów. W górnej czesci skrzyni umieszczona jest parzysta liczba kasetonów wy- konanych ze sklejki wodoodpornej o grubosci wiekszej lub równej 12 mm, w swojej górnej czesci za- konczonych uchwytami metalowymi, po 2 uchwyty na kaseton, a kasetony spoczywaja na 3 elementach drewnianych poprowadzonych przez cala szerokosc skrzyni przy scianach frontowych i na srodku, w bocznych czesciach kasetonu, przy czym na sciankach bez uchwytów wyfrezowane sa otwory fasol- kowe do wyjecia kasetonu ze stelaza, szuflady wyposazone sa w system jezdny do ich wysuwania. System jezdny zastosowany w szufladach to prowadnice kulkowe (10), albo prowadnice kul- kowe (10), z pelnym wysuwem. Elementy plytowe wykonane sa z plyt HPL, a stelaz jest wykonany ze stali ocynkowanej s235JR. Pionowe, konstrukcyjne elementy metalowe stelaza maja przekrój nie mniejszy niz 25 mm x 25 mm, polaczone sa ze soba poziomo przebiegajacymi plaskownikami, a krawedzie przekrojów do- stepne zewnetrznie sa zaokraglone. Kazdy koniec, kazdego pionowego profilu, stykajacy sie z podlozem wyposazony jest w pola- czony trwale z profilem konstrukcyjnym plaskownik do mocowania konstrukcji do podloza. Górne krawedzie elementów plytowych HPL sa zaokraglone promieniem 8,5 mm. W elementach plytowych wykonanych z HPL w ich dolnej i górnej krawedzi wykonane sa wpu- sty, na calej dlugosci elementów, a we wpuscie umieszczone jest obce pióro wykonane z wodood- pornej sklejki i korzystnie, gdy wpust ma szerokosc 5 mm, a elementy plytowe HPL maja korzystnie grubosc 16 mm. Wymiary gabarytowe mebla wynosza: Wysokosc 920 mm, Szerokosc 1650 mm, Glebokosc 850 mm. PL