PL91231B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób przerobu pozostalosci podestylacyjnej z produkcji dwume¬ tylotereftalanu wytwarzanego metoda utleniania p- -ksylenu kwasem azotowym do kwasu tereftalowe- go i niskocisnieniowej estryfikacji metanolem wo¬ bec oleum jako katalizatora.Podczas produkcji dwumetylotereftalanu w pro¬ cesie koncowej destylacji oczyszczajacej otrzymuje sie pozostalosc podestylacyjna zawierajaca 70—90°/o dwumetylotereftalanu, 10—20% monometyloterefta- lanu, 1—10% kwasu tereftalowego, pewne ilosci niezidentyfikowanych wysokowrzacych zwiazków smolistych oraz zanieczyszczenia mineralne. Ze wzgledu na zlozony sklad tej mieszaniny i rodzaj zanieczyszczen, stanowila ona dotychczas odpad produkcyjny. Znane sa sposoby wykorzystania te¬ go odpadu polegajace na wyczerpujacej destylacji odpedowej, selektywnej ekstrakcji dwumetylotere¬ ftalanu i monometylotereftalanu, badz tez na wy¬ dzielaniu tych skladników na drodze krystalizacji.Z opisu patentowego RFN nr 1142858 znany jest sposób przerobu pozostalosci podestylacyjnej po¬ legajacy na jej estryfikacji nadmiarem metanolu w temperaturze od 250°C wzwyz i przy cisnieniu powyzej 20 atn. Mieszanine poestryfikacyjna pod¬ daje sie nastepnie rozdzieleniu przez wstepne od¬ pedzenie nadmiaru metanolu i oddestylowanie, przy obnizonym cisnieniu i przy wysokim stopniu oro- sienia, dwumetylotereftalanu lacznie z mala ilos¬ cia dwumetyloizoftalanu. 2 Rozwiazanie wedlug opisu patentowego RFN nr 1142858 nie podaje sposobu wydzielania dwumety¬ lotereftalanu z frakcji a szczególowo zajmuje sie jedynie przerobem pozostalosci podestylacyjnej po¬ zostalej po odebraniu interesujacej nas frakcji dwumetylotereftalanowej.Stosowane dotychczas sposoby byly malo ekono¬ miczne ze wzgledu na koniecznosc stosowania ko¬ sztownej aparatury cisnieniowej do procesu estry¬ fikacji i destylacji pod próznia i nie zapewnialy otrzymania produktów koncowych o wymaganej jakosci.Istota wynalazku polega na poddaniu, wstepnie oczyszczonej przez sedementacje i dekantacje po¬ zostalosci podestylacyjnej, estryfikacji nadmiarem metanolu wobec oleum jako katalizatora w tempe¬ raturze 117°C i pod cisnieniem nie przekraczaja¬ cym 5 atn. Mieszanine poestryfikacyjna schladza sie nastepnie do temperatury nie nizszej niz 40°C a wydzielone krysztaly dwumetylotereftalanu w znany sposób oddziela od lugów pokrystalizacyj- nych i przekrystalizowuje z metanolu, po czym otrzymany produkt kieruje do glównego strumie¬ nia technologicznego i poddaje wspólnie w znany sposób dalszej przeróbce.Okazalo sie bowiem, ze utrzymanie koncowej temperatury krystalizacji na poziomie nie nizej niz 40°C pozwala osiagnac ponad dwukrotnie ob¬ nizenie zawartosci zanieczyszczen w produkcie w 91231S1231 3 4 Uzyskano okolo 90% wydajnosci liczac na skladni¬ ki uzyteczne zawarte w pozostalosci podestylacyj¬ nej.Przyklad II. 500 kg cieklej pozostalosci uzy- skanej jak w przykladzie I zawierajacej 80,3% dwumetylotereftalanu, 8,0% monometylotereftalanu, 1,2% kwasu tereftalowego wprowadzono do estry¬ fikatora razem z 3,5 ton kwasu tereftalowego. Do¬ dano 8 ton metanolu, 900 kg oleum i poddano io estryfikacji podgrzewajac do temperatury 117°C.Po ochlodzeniu mieszaniny reakcyjnej do 40°C od¬ wirowano a nastepnie przemyto metanolem krysz¬ taly surowego dwumetylotereftalanu. W pobranej próbce absorpcja wynosila 0,90, liczba kwasowa 0,065. Po dalszej obróbce produkt osiagnal wyma¬ gane parametry jakosciowe.Przyklad III. 4 tony cieklej pozostalosci przygotowanej jak w przykladzie I zawierajacej 82,4% dwumetylotereftalanu, 11,2% monometylote- reftalanu, 1,0% kwasu tereftalowego poddano es¬ tryfikacji jak w przykladzie I. Po zakonczeniu re¬ akcji dla celów porównawczych mieszanine ochlo¬ dzono do temperatury przewidywanej normalna technologia procesu to jest do 25°C. Odwirowany i przemyty dwumetylotereftalan charakteryzowal sie nastepujacymi parametrami: absorpcja 2,22, liczba kwasowa 0,18. Po dalszej obróbce przewi¬ dzianej technologia procesu nie uzyskano produk¬ tu o wymaganych parametrach jakosciowych. porównaniu do produktu wykrystalizowanego w temperaturze 25°C.Sposobem wedlug wynalazku ciekla pozostalosc podestylacyjna odprowadza sie okresowo do zbior¬ nika posredniego, gdzie nastepuje w temperatu¬ rze 170°C sedymentacja i oddzielenie zanieczysz¬ czen mineralnych i znacznej ilosci smól. Nastepnie przetlacza sie ja do estryfikatora. Estryfikacje pro¬ wadzi sie metoda niskocisnieniowa w obecnosci oleum. W tych warunkach nastepuje estryfikacja kwasu tereftalowego i monoestru do dwumetylo¬ tereftalanu. Po ochlodzeniu mieszaniny poestryfi- kacyjnej do temperatury 40°C oddziela sie wy¬ tracony krystaliczny osad dwumetylotereftalanu na wirówkach a nastepnie przekrystalizowuje z me¬ tanolu. Otrzymany ta metoda krystaliczny dwu¬ metylotereftalan stanowi pelnowartosciowy pro¬ dukt o parametrach' jakosciowych pozwalajacych na wlaczenie go do glównego strumienia produk¬ cyjnego.Przyklad I. Ciekla pozostalosc odprowadzo¬ no okresowo porcjami po ok. 200 kg z kolumny destylacyjnej do zbiornika posredniego. Tu w tem¬ peraturze 170°C nastepowala sedymentacja zanie¬ czyszczen mineralnych i smólek. Oczyszczona po¬ zostalosc o skladzie 82,0% dwumetylotereftalanu, 16,1% monometylotereftalanu i 1,0% kwasu tere¬ ftalowego przelewem przedostawala sie do zbior¬ nika magazynowego. Pb zebraniu 4 ton pozostalos¬ ci przetloozono ja ze zbiornika magazynowego do estryfikatora, dodano 8 ton metanolu, 500 kg ole¬ um i poddano estryfikacji ogrzewajac zawartosc estryfikatora do temperatury 117°C.Po zakonczeniu estryfikacji mieszanine schlo¬ dzono do temperatury 40°C i odwirowano powsta¬ le krysztaly surowego dwumetylotereftalanu. Po przemyciu krystalicznego osadu metanolem na wi¬ rówce uzyskano produkt charakteryzujacy sie na¬ stepujacymi parametrami jakosciowymi: absorp¬ cja swiatla oznaczona wedlug ZN-73(MPCh)Az-480 z zastosowaniem kuwety 1 = 10 mm wynosi 1,22, liczba kwasowa — 0,09.Produkt ten po rekrystalizacji z metanolu po¬ laczono z glównym strumieniem i poddano dal¬ szej obróbce przewidzianej technologia procesu.Cena 10 zl PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób przerobu pozostalosci podestylacyjnej z produkcji dwumetylotereftalanu, pozbawionej na drodze sedymentacji zanieczyszczen mineralnych i smolistych, przez estryfikacje metanolem, zna¬ mienny tym, ze poddaje sie ja w temperaturze 115^120°C i pod cisnieniem do 5 atn estryfikacji metanolem uzytym w ilosci 1 do 3 czesci wago¬ wych na 1 czesc wagowa pozostalosci, w obecnos¬ ci oleum jako katalizatora, a nastepnie mieszanine reakcyjna ochladza sie do temperatury nie nizszej niz 40°C i wydziela krystaliczny osad dwumetylo¬ tereftalanu w znany sposób. 10 15 20 25 30 35 40 DN-3, zam. 303/77* PL