Przedmiotem wynalazku jest pomocnicze urzadzenie rozruchowe silnika spalinowego.Znane jest z opisu patentowego Wielkiej Brytanii nr 1127454 pomocnicze urzadzenie rozruchowe silnika spalinowego zawierajace korpus podluzny z przelotowym otworem. Korpus z jednego konca ma wyprofilowanie dla klucza nasadowego oraz gwint srubowy dostosowany do gwintowanego otworu w glowicy cylindra silnika.Korpus z drugiego konca ma integralnie z nim polaczona cylindryczna koncówke o cienkiej sciance, wewnatrz której osadzony jest spiralnie zwiniety element grzejny wykonany ze stopu metalowego w postaci tasmy. Zewne¬ trzna koncówka elementu grzejnego jest polaczona z koncówka korpusu, a wewnatrz koncówka jest polaczona z elektrycznie przewodzaca elektroda w postaci preta osadzona wewnatrz koncówki korpusu.Elektroda w postaci preta sklada sie z dwóch pretów polaczonych ze soba za posrednictwem elementu oporowego wykonanego z materialu o wysokim wspólczynniku opornosci cieplnej w porównaniu z elementem grzejnym. Element oporowy wykonany jest ze stopu zelazo-niklowego, a element grzejny ze stopu zelazo-chro- mo-glinowego. Element oporowy jak i element grzejny usytuowany jest wewnatrz tulei, która jest osadzona wewnatrz korpusu. W znanym rozwiazaniu wypelnienie oddzielajace element oporowy od tulei stanowi izolacje z materialu pochodzenia mineralnego w postaci szklanej uszczelki opartej o wystep w scianie korpusu. W uszczel¬ ce osadzona jest elektroda w postaci preta z koncówka gwintowana polaczona z nakretka. Elektroda w postaci preta posiada przelotowy otwór, w którym osadzony jest drut laczacy element oporowy poprzez lutowanie.W znanym rozwiazaniu element grzejny jest dociskany szklana lub inna uszczelka uniemozliwiajaca przeplyw gazów z komory spalania wzdluz tulei.Urzadzenie wedlug wynalazku zawiera korpus i umieszczony w nim elektryczny element grzejny oraz elektrode polaczona elektrycznie z elementem grzejnym, co umozliwia doprowadzenie pradu i podniesienie tem¬ peratury elementu grzejnego, przy czym element grzejny zawiera czesci elektrycznie przewodzace ze spieku.2 94981 Korzystnie element grzejny ma postac pierscienia, a elektroda umieszczona w otworze elementu grzejnego posiada na wewnetrznej powierzchni pierscienia styk elektryczny, natomiast drugi styk elektryczny elementu grzejnego utworzony jest na zewnetrznej powierzchni pierscienia.Winnej postaci wykonania jeden ze styków elektrycznych stanowi koniec elektrody i koniec elementu grzejnego, a drugi styk usytuowanyJest po przeciwnej stronie elementu grzejnego, który stanowi elektrycznie przewodzaca kostka zaroodporna ze spieku. Kostka po zamontowaniu jest pod dzialaniem sil sciskajacych.Dla wywolania sil sciskajacych w kostce zaroodpornej, korzystnie jest ona dociskana za pomoca elektrody przez gwintowany element wspólpracujacy z gwintowana czescia korpusu w taki sposób, ze moze byc przylozo¬ na do elektrody z góry okreslona sila.Elektroda moze byc równiez docisnieta do kosi ki zaroodpornej za posrednictwem elementów sprezystych, przy czym w elektrodzie i kostce wykonane sa wspólpracujace powierzchnie umozliwiajace wzajemne ustalenie obu tych czesci.Korzystnie kostka zaroodporna dociskana jest przez elektrode do elementu przewodzacego tak, ze w czasie pracy urzadzenia miedzy elektroda i elementem przewodzacym przeplywa prad powodujac wzrost temperatury umieszczonego miedzy nimi elementu grzejnego, przy czym na powierzchniach elektrody i elementu przewodza¬ cego wykonane sa zaglebienia i wypuklosci pozwalajace na ustalenie pozycji elementu grzejnego wzgledem elementu przewodzacego.Korzystnie korpus jest równiez elementem przewodzacym, a wspomniany wyzej element przewodzacy jest osadzany w korpusie i elektrycznie z nim polaczony, natomiast elektroda jest odizolowana od korpusu, który jest w srodku pusty, a umieszczona wewnatrz I przebiegajaca wzdluz korpusu elektroda nie styka sie z jego powie¬ rzchnia zewnetrzna, przy czym co najmniej czesc wolnej przestrzeni miedzy elektroda i korpusem wypelniona jest materialem uszczelniajacym, który stanowi zywica epoksydowa lub szkliwo, natomiast w czasie pracy urza¬ dzenia zapobiega przedostawaniu sie gazów spalinowych przez korpus.Korzystnie element grzejny jest polaczony elektrycznie z elementem oporowym, którego opornosc wzrasta wraz ze wzrostem temperatury tak, ze po dolaczeniu urzadzenia do zródla pradu, przez element grzejny przeply¬ wa poczatkowo prad o duzej wartosci, powodujac szybkie ogrzanie tego elementu, natomiast po ogrzaniu elemen¬ tu oporowego wywolanym przeplywem tego pradu, wzrost opornosci elementu oporowego powoduje zmniejsze¬ nia pradu przeplywajacego przez element grzejny zabezpieczajac tym samym element grzejny przed przegrza¬ niem.Korzystnie kostka zaroodporna utworzona jest co najmniej czesciowo ze spieku mieszaniny metalu w po¬ staci proszku, korzystnie chromu i ceramiki, stanowiacej proszek tlenku metalu, którym jest najczesciej tlenek glinu lub tlenek chromu.Korzystnie kostka zaroodporna sklada sie z czesci srodkowej stanowiacej element ze spieku umieszczony miedzy dwoma czesciami zewnetrznymi, z których kazda zawiera metal, przy czym czesc srodkowa i obie czesci zewnetrzne sa polaczone wjedna calosc w procesie spiekania.Korzystnie metal zawarty w kazdej z obu czesci zewnetrznych jest tym samym metalem, jak równiez tym samym metalem, który zawiera czesc srodkowa.Korzystnie czesci zewnetrzne zawieraja niewielka ilosc tego samego materialu ceramicznego, który znajdu¬ je sie w czesci srodkowej, jednakze stosunek ilosci metalu do ilosci materialu ceramicznego w kazdej z czesci zewnetrznych jest wiekszy niz w czesci srodkowej.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony na rysunku w przykladzie wykonania, na którym fig. 1 uwida¬ cznia w przekroju pomocnicze urzadzenie rozruchowe w pierwszym wariancie realizacji, fig. 2 - w przekroju po¬ mocnicze urzadzenie rozruchowe, w drugim wariancie realizacji, fig. 3 - w przekroju pomocnicze urzadzenie roz¬ ruchowe w trzecim wariancie realizacji.Pomocnicze urzadzenie rozruchowe w pierwszym wariancie realizacji, (fig. 1) zawiera korpus 11 w postaci stopniowanego cylindra z miekkiej stali, z otworem usytuowanym wzdluz osi na calej dlugosci korpusu miedzy jego koncówkami 12, 13. Korpus 11 ma w poblizu konca 12 gwint wewnetrzny 14 oraz w poblizu drugiego konca 13 gwint zewnetrzny 15.Gwint zewnetrzny 15 sluzy do zamontowania urzadzenia w odpowiednim otworze gwintowanym wykona¬ nym w scianie glowicy cylindra silnika spalinowego.Wewnatrz i wzdluz korpusu 11, usytuowana jest elektroda 16 w postaci preta wykonana ze stali nierdze¬ wnej typu 31D, jakkolwiek moze byc ona wykonana ze zwyklej miekkiej stali i/lub innych stali nierdzewnych jak E.N. 61 lub Z.N. 58. Jeden koniec elektrody 16 wystaje z konca 12 korpusu 11 1 zaopatrzony jest w zewnetrzny zacisk 17 elektryczny, drugi koniec 18 elektrody 16 w postaci preta wystaje z konca 13 korpusu 11 i pokryty jest warstwa 19 emalii. Pokryta czesc koncowa 18 elektrody 16 jest ciasno osadzona w tulei 21 wykonanej ze stali94981 3 nierdzewnej typu 310 polaczonej z korpusem 11 miedzianym zlaczem lutowniczym. Warstwa 19 emalii izoluje elektrode 16 od tulei 21. Warstwa 19 emalii siega w,glab korpusu 11 az do kolnierza oporowego 22 z miekkiej stali przylutowanego do elektrody 16, przy czym warstwa 19 izoluje równiez sama elektrode 16 od czesci koncowej 13 korpusu 11.Alternatywnie do ukladu wyzej przedstawionego, zacisk 17 elektrody 16 moze miec srednice mniejsza od srednicy tulei 21. W tym przypadku zamiast warstwy 19 emalii stosuje sie rurke ceramiczna lub koszulke izolacyjna, wykonana z jedwabiu zaroodpornego, przy czym zacisk 17 jest nieco speczony w celu ustalenia i zatrzymania srodka izolujacego. Wolny koniec tulei 21 jest zgrzany oporowo z obrzezem mostka 23 elektryczne¬ go wykonanego w ksztalcie miseczki z materialu Inconnel Xl50. Podstawa 24 mostka jest odlegla od wolnego konca 25 czesci 18 elektrody 16 tak, ze miedzy koncem 25 i podstwa 24 mógl pomiescic sie cylindryczny element 26 grzejny. Dla zapewnienia stalego ustawienia elementu 26, w koncu 25 i podstawie 24 wykonane sa zaglebienia, a konce elementu 26 grzejnego maja ksztalt odpowiedni dq umieszczania ich we wspomnianych zaglebieniach. Element 26 grzejny nie jest polaczony ani z mostkiem 28, ani z elektroda 16, jednakze nalezy uwzglednic inne mozliwosci ustalenia elementu 26 grzejnego np. wykonanie zaglebien na koncach elementu 26 grzejnego i odpowiadajacych im wypuklosci na koncu 25 elektrody 16 i podstawie 24 mostka 23.Element 26 grzejny moze byc równiez polaczony i z koncem 25 elektrody 16 i podstawa 24 mostka 23 lub tez tylko z koncem 25 lub tylko z podstawa 24. Zlacza wykonuje sie korzystnie przez lutospawanie lub laczenie dyfuzyjne.Z gwintem zewnetrznym 14 polaczona jest tulejka 27 zewnetrznie gwintowana wykonana z miekkiej stali i dociskajaca rurke 28 z tlenku glinu do kolnierza 22 oporowego przez stalowa lub aluminiowa podkladke uszczelniajaca 29. Korzystnie miedzy podkladka 29 i rurka 28 umieszczona jest dodatkowa podkladka 31 z azbestu lub materialu Fiberfrax, przy czym tulejka 27, rurka 28, podkladka 29 i podkladka 31 otaczaja elektrode 16, bez nie stykaja sie z nia. Ponadto tulejka 27 zaopatrzona jest w naciecie 27a na srubokret i po wkreceniu w gwint wewnetrzny 14 powoduje docisniecie rurki 28 do kolnierza 22 oporowego, który jest zamocowany do efektrody 16. Elektroda 16 docisnieta jest do mostka 23, przy czym miedzy elektroda i mo¬ stkiem 23 scisniety jest element 26 grzejny.Naprezenie wywolarte naciskiem elektrody 16 zapewnia dobry kontakt elektryczny miedzy elektroda, a elementem 26 grzejnym, jak równiez miedzy elementem 26 grzejnym i mostkiem 23. Elektroda 16 jest tak dociskana tuleja 27, ze wywoluje w elemencie 26 grzejnym naprezenie sciskajace o wartosci 7,5 do 300 MN/m2.Po wkrecefiw tulei 27 w korpus 11 na zadana glebokosc, przestrzen miedzy elektroda 16 i tuleja 27, podkladka 29 i rurke 2*8 wypelnia sie mieszanina 32 uszczelniajaca o skladzie opartym na zywicy epoksydowej.Mazanina 32 us7?czetn i ajaca izoluje elektrode 16 od tulei 27 i podkladki 29 jak równiez zabezpiecza przed uchodzeniem gaztów spalinowych przez konce 12 korpusu 11. Element 26 grzejny jest zgrzany z elektrycznie przewodzaca kostka zaroodporna, a sklada sie z dwóch czesci koncowych 33, 34 i czesci srodkowej 35. Czesci koncowe 33, 34 stanowia elektryczne styki elementu 26 grzejnego i wykonane sa ze spieku stanowiacego miesza¬ nine proszku chromowego z pewna iloscia sproszkowanego tlenku glinu dla zabezpieczenia przed rozwarstwie¬ niem. Czesc sfodkowa 35 elementu 26 grzejnego jest czescia o wysokiej opornosci i stanowi spiek z proszku tlenku chromu zmieszanego z niewielka iloscia czystego chromu, którego zawartosc decyduje o przewodnosci czesci 35.Element 26 grzejny stanowi spiek proszku chromu metalicznego/Proszek chromowy przygotowany jest przez rozdrabnianie na mokro w mlynie kulowym przez dwie i pól godziny dla zmniejszenia sredniej wielkosci czastki wedlug Fischefa do wartosci 0,001 do 0,009 mm. Nastepnie proszek suszy sie i przesiewa, po czym wytwarza sie z niego zawiesine wodna, do której dodaje sie równiez proszek tlenku chromu typu 315 400 wytwarzany przez firme Hopkins Williams Limited.Przed dodaniem do zawiesiny, proszek tlenku chromu równiez suszy sie i przesiewa, a srednia wielkosc jego czasteczek wedlug Fischer'a powinna wynosic 0,007 mm. Zawiesina zawierajaca objetosciowo 50% proszku chromowego i 50% proszku tlenku chromu zostaje nastepnie wymieszana w mikserze z mieszadlem w ksztalcie litery Z z 2% wagowymi srodka wiazacego typu Calacol M450 wytwarzanego przez British Celanese Limited.Mikser zaopatrzony jest w koszulke ogrzewcza umozliwiajaca odparowanie cieczy z zawiesiny dla wytwo¬ rzenia dokladnie zmieszanego proszku, który zostaje nastepnie przesiany przez sito 0,5 mm, a nastepnie 0,25 mm sito. Czesc mieszaniny zatrzymana na ostatnim sicie ogrzewa sie w piecu tak, aby proszek byl calkowi¬ cie suchy, a ziarna nie zlepione. Otrzymana mieszanina proszkowa sluzy do wykonania czesci koncowych 33, 34 elementu 26 grzejnego. Taki sam proces technologiczny zastosowano do wytworzenia spieku z mieszaniny pro¬ szkowej na czesc srodkowa 35, jedynie sklad zawiesiny jest inny, gdyz zawiera ona objetosciowo 24% proszku chromowego i 76% proszku tlenku chromu.4 94981 W celu zmniejszenia wspólczynnika tarcia przy prasowaniu obie otrzymane w powyzszy sposób mieszaniny^ proszkowe miesza sie dodatkowo na sucho w mlynie walcowym z 0,5% wagowo stearynian magnezu. Nastepnie 0,03 g mieszaniny o duzej zawartosci chromu wsypuje sie do cylindrycznego zaglebienia o srednicy 3 mm stano¬ wiacego forme z hartowanej stali. Matryca do prasowania jest matryca samonastawna.Os zaglebiania formujacego matrycy wykonana jest pionowo, a dawke mieszaniny o wysokiej zawartosci chromu sypie sie na powierzchnie pierwszego stempla umieszczonego w matrycy i odleglego od jej górnej powie¬ rzchni o 3 mm. Po wypelnieniu przestrzeni matrycy ponad pierwszym stemplem i usunieciu nadmiaru proszku stempel opuszcza sie na odleglosc 7,5 mm. Nastepnie do zaglebienia matrycy i na powierzchnie utworzona z juz poprzednio wprowadzonego prosuku sypie sie 0,06 g mieszaniny o wysokiej zawartosci tlenku chromu i po usunieciu nadmiaru proszku obniza sie stempel o dalsze 4 mm. Nastepnie wprowadza sie 0,03 g mieszaniny o duzej zawartosci chromu i uzyskana w ten sposób trójwarstwowa mieszanine proszku prasuje sie miedzy pier¬ wszymi drugim stemplem przy cisnieniu 550 MN/m2. Oba stemple maja zaglebienia na powierzchniach stykaja¬ cych sie z mieszanina proszkowa, przez co wytworzona surowa wypraska posiada wystepy niezbedne do ustale¬ nia polozenia elementu 26 grzejnego w urzadzeniu rozruchowym. W jednym z przykladów wykonania wneka w kazdym ze stempli ma ksztalt stozka o kacie rozwarcia 140°.Po wyjeciu z wnetrza matrycy surowa wypraska jest ogrzewana w suchej, beztlenowej atmosferze argono¬ wej do temperatury 1400°C przy podnoszeniu temperatury z szybkoscia 300°C/godz. Po godzinnym wygrzewa¬ niu w piecu wypraske poddaje sie chlodzeniu. Cykl ogrzewania i chlodzenia trwa 11 godzin. Otrzymana w ten sposób kostka w postaci spieku ma teoretyczna gestosc 94% i opornosc od 0,11 do 0,19 £2. Przez zmiane skladu rraeszaniny proszkowej, z której wytwarza sie surowa wypraske mozliwe jest uzyskanie zgrzanej kostki o oporno¬ sciach od 0,1 do 0,7 U. W koncowym etapie procesu kostke obrabia sie na szlifierce bezklowej az do uzyskania elementu 26 grzejnego o zadanym ksztalcie i srednicy 2 mm oraz opornosci od 0,12 do 0,20 £2. Zmiana skladu surowej wypraski umozliwia uzyskanie róznych opornosci, a przy zastosowaniu wyzej opisanej technologii mozli¬ we je^t wykonanie elementu 26 grzejnego o opornosci od 0,1 do 1,2 ii.Technologia wytwarzania elementu 26 grzejnego moze byc w rózny sposób zmieniana, jak np. przez zmia¬ ne zawartosci proszku tlenku chromu w czesciach koncowych 33, 34. Mozna wytwarzac czesci koncowe 33, 34 z mieszaniny zawierajacej objetosciowo 80% proszku chromowego i 20% proszku tlenku chromu, przy czym mieszanine wytwarza sie w sposób opisany powyzej. Jednakze mozliwe jest równiez nie stosowanie tlenku chromu przy wytwarzaniu czesci koncowych 33, 34 lub zastapienie tlenku chromu tlenkiem innego metalu np. tlenkiem glinu. Element 26 grzejny o zadawalajacych wlasciwosciach mozna uzyskac stosujac na czesci koncowe 33, 34 mieszanine zawierajaca objetosciowo 90% proszku chromowego i 10% proszku tlenku glinu, przy czym zastosowany proszek chromowy jest mielony przez 24 godziny, az do uzyskania czastek o wielkosci ziarna od 0,00065 do 0,0015 mm, natomiast proszek tlenku glinu jest mielony do wielkosci ziarna 0,00003 mm dastarcza- nym przez firme Degussa Limited. Zadawalajace rezultaty mozna uzyskac przez zastosowanie przy wytwarzaniu czesci koncowych 33, 34 wylacznie proszku chromowego identycznego jak w opisanym powyzej przykladzie.Winnym sposobie wytwarzania elementu 26 grzejnego pominieto calkowicie czesci koncowe 33, 34, a element 26 grzejny sklada sie calkowicie z mieszaniny o wysokiej zawartosci tlenku chromu stosowanej do wytwarzania czesci 35 w wyzej opisanym przykladzie wykonania. Mieszaniny o wysokiej zawartosci tlenku chromu moze byc wytworzona powyzej opisanym sposobem, jednakze dobre rezultaty mozna uzyskac równiez przy zastosowaniu proszku chromowego mielonego przez 48 godzin az do zmniejszenia wymiaru czastki do wielkosci 0,0005 mm. Przy zastosowaniu takiej metody operacja spiekania powinna byc prowadzona w obecnosci atmosfery wzbogaconej chromem, aby zmniejszyc dyfuzje z mieszaniny w czasie spiekania.Sklad mieszaniny zastosowanej do wytworzenia czesci 35 elementu 26 grzejnego moze byc tak zmienny aby uzyskana po spieczeniu opornosc wynosila od 10 do 0,01 12/cm w temperaturze pokojowej. Aby uzyskac taki zakres opornosci dla mieszaniny zlozonej z proszków chromowego i tlenku chromu korzystne jest zapewnie¬ nie zawartosci chromu miedzy 23% i 25% objetosciowo, jakkolwiek bardzo dobre wyniki mozna otrzymac równiez z mieszanina zawierajaca od 19 do 35% objetosciowo chromu. Wedlug jednego ze sposobów wytwarza¬ nia mieszanina zawiera objetosciowo 23% proszku chromowego i 77% proszku tlenku chromu, przy czym sklad pozostalej czesci elementu 26 grzejnego oraz sposób wytwarzania tego elementu jest identyczny jak w powyz¬ szym przykladzie wykonania. Zgodnie z tym sposobem mozliwe jest otrzymanie kostki o opornosci od 0,2 «do 1,2 12 i opornosci elementu 26 grzejnego od 0,4 do 2 ii. Zamiast proszku tlenku chromu jako skladnika mieszaniny przeznaczonej do wytworzenia czesci srodkowej 35 mozna zastosowac proszek tlenku glinu. Otrzy¬ many w ten sposób proszek mozna zastosowac do wytworzenia calego elementu 26 grzejnego bez wyodrebnio¬ nych czesci koncowych 33, 34. Korzystne jest przeprowadzanie operacji spiekania w atmosferze wzbogaconej chromem aby zmniejszyc strate chromu metalicznego przez dyfuzje zachodzaca w temperaturze spiekania.94 981 W opisanym wyzej przykladzie wykonania urzadzenia rozruchowego korzystnym jest w pewnych przypad¬ kach polaczenie elementu grzejnego szeregowo z elementem oporowym (nie pokazanym na rysunku) majacym duzy temperaturowy wspólczynnik wzrostu opornosci w porównaniu ze wspólczynnikiem elementu 26 grzejne¬ go. Element oporowy zamocowany jest na zewnatrz korpusu 11. Po polaczeniu elektrody 16 nastepuje poczatko¬ wo szybkie grzanie elementu 26 wywolane przeplywem duzego pradu nieograniczonego jeszcze dzialaniem zimnego elementu oporowego. Ze wzrostem temperatury elementu oporowego wzrasta równiez jego opornosc, co powoduje zmniejszenie wielkosci pradu plynacego przez element 26 grzejny. Zastosowanie elementu oporowego zapobiega przegrzaniu elementu 26 grzejnego.W innym rozwiazaniu naprezenie sciskajace w elemencie 26 grzejnym wytwarza sie przez docisniecie tulei 21 do korpusu 11 jeszcze przed zlutowaniem obu tych elementów, przy czym elektroda 16 i tulejka 27 nie zmieniaja swego polozenia. Przy takim rozwiazaniu korzystne jest utworzenie uszczelnienia ze szkliwa miedzy warstwa 19 emalii i korpusem 11 przed wykonaniem operacji zlutowania, co zabezpieczy przed dostaniem sie gazów spalinowych do korpusu 11 przez jego konce 13 w czasie pracy silnika spalinowego.W opisanym przykladzie wykonania urzadzenia rozruchowego pomocniczego element 26 grzejny polaczo¬ ny jest z mostkiem 23 i/lub koncówka 18 elektrody 16 przez zlutowanie, odpowiednimi stopami lutowniczymi, którymi jest stop handlowy Nierobraz 30 zawierajacy nikiel z domieszka 19% wagowo chromu i 10% krzemu, przy czym lutowanie prowadzi sie w temperaturze 1200°C i cisnieniu 10~4 tora, Nierobraz LM zawierajacy nikiel z domieszka 6,5% wagowo chromu, 3% boru, 4,5% krzemu, 2,5% zelaza oraz 0,006% wegla, lutowanie prowadzi sie w temperaturze 1050°C i cisnieniu 10"4 tora oraz Nierobraz 130 zawierajacy nikiel oraz 3% wagowo boru, 4,5% krzemu ido 0,06% wegla, lutowanie prowadzi sie w temperaturze 1050°C i cisnieniu 10"4 tora. Kazdy z podanych wyzej przykladowo stopów lutowniczych topi sie w temperaturze okolo 1000°C, co jest istotne ze wzgledu na to, ze element 26 grzejny jest przeznaczony do pracy w temperaturze 900°C. Ponadto kazdy z tych stopów zawiera co najmniej 2% krzemu, poniewaz stop lutowniczy nie zwilza elementu grzejnego, jezeli zawar¬ tosc krzemu spada ponizej tej wartosci.Element 26 grzejny moze byc polaczony z koncówka 25 elektrody 16 oraz z mostkiem 23 zlaczami dyfuzyjnymi. Zlacza te wytwarza sie przez umieszczenie elementów w komorze prózniowej oraz docisniecie koncówki 25 mostka 23 do odpowiednich kolkowych czesci elementu 26 grzejnego, w którym uzyskuje sie fizyczne przyleganie powierzchni oraz styk elektryczny na powierzchniach przylegajacych. Nastepnie wypompo¬ wuje sie komore i przepuszcza prad ze zródla pradu stalego miedzy elektroda 16 i mostkiem 23 przez element 26 grzejny. Temperatura elementu wlaczonego w obwód wzrasta do takiej wartosci, przy której nastepuje dyfu¬ zja metalu miedzy elektroda 16, elementem 26 grzejnym i mostkiem 23, w wyniku tego mostek 23 i elektroda 16 zostaja dyfuzyjnie polaczone z elementem 26 grzejnym. Dostatecznie dobre zlacze otrzymuje sie przy pradzie 10A przeplywajacym miedzy elektroda 1 6 i mostkiem 23 przez 8 minut, przy czym próznia w komorze wynosi ~4 tot-a. Zastdsowame technologii laczenia dyfuzyjnego mozliwe jest tylko wtedy, gdy czesci koncowe elemen¬ tu grzejnego zawieraja duzo czystego metalu.Konstrukcja pomocniczego urzadzenia rozruchowego wedlug drugiego wariantu realizacji (fig. 2) rózni sie od konstrukcji wedlug pierwszego przykladu wykonania tym, ze elektroda 16 utworzona jest z dwu czesci 16a, 16b, miedzy którymi unieruchomiony jest pret 41 z tlenku glinu usytuowany wewnatrz rurki 28. Na precie 41 nawiniety jest spiralny element 42 oporowy, którego konce sa zgrzane oporowo do czesci 16a, l'6b elektrody.Element 42 oporowy ma wysoki temperaturowy wspólczynnik opornosci w porównaniu z elementem 26 grzej¬ nym, dzieki czemu w czasie pracy urzadzenia zabezpiecza przed przegrzaniem elementu 26 grzejnego.Element 26 grzejny jest scisniety miedzy elektroda 16 i kubkowym mostkiem 23, przy czym sila sciskajaca pochodzi od naprezenia podkladki kulistej 43 zacisnietej miedzy rurka 28 i gwintowana tulejka 27. Miedzy podkladka 43 i rurka 28 oraz gwintowana tulejka 27 umieszczone sa pierscieniowe podkladki 44, 45. Przestrzen miedzy elektroda 16 oraz tulejka 27 wypelniona jest mieszanka 3*2 uszczelniajaca o skladzie opartym na zywicy epoksydowej. Niezbedne jest w tym przypadku zapewnienie, aby mieszanka 32 uszczelniajaca nie siegala do obszaru pracy podkladki 43, co powodowaloby zaklócenie prawidlowego dzialania podkladki 43. Dlatego podkladka 43 jest ciasno osadzona na elektrodzie 16, a gwint tulejki 27 pokryty jest materialem Loctite.W trzecim wariancie realizacji pomocnicze urzadzenie rozruchowe (fig. 3), zawiera wydrazony, cylindry¬ czny korpus 51 ze stali nierdzewnej zamkniety na jednym koncu pokrywka 53. Wewnatrz korpusu 51, z zacho¬ waniem odstepu od jego scian usytuowana elektroda 54 w postaci preta polaczony swym wolnym koncem z jednym koncem cylindrycznego elementu 55 grzejnego, którego drugi koniec polaczony jest nierozlacznie z pokrywa 53. W ten sposób element 55 grzejny polaczony jest elektrycznie z elektroda 54 i korpusem 51.W czasie pracy urzadzenia w silniku spalinowym miedzy elektroda 54 i korpusem 51 przepuszcza sie prad elek¬ tryczny powodujac grzanie elementu 55 i tym samym zapoczatkowanie spalania paliwa dostarczanego do silnika.Obszar pierscieniowy miedzy korpusem 51 i elektroda 54 wypelniony jest izolacja 56 ze szkliwa nie siegajaca elementu 55.6 94 981 Izolacja 56 zapewnia ustalenie polozenia elektrody 54 wzgledem korpusu 51 oraz zabezpiecza w czasie pracy urzadzenia przed uchodzeniem gazów spalinowych przez otwór w korpusie 51. Ponadto moze byc korzy¬ stne, w niektórych wypadkach, wykonanie w korpusie 51, w poblizu jego konca 52, jednego lub kilku otworów (nie pokazanych na rysunku), w celu polepszenia dzialania elementu 55 grzejnego.Budowa elementu 55 grzejnego jest identyczna z budowa elementu 26 wedlug poprzedniego przykladu wykonania. Element 55 grzejny polaczony jest z elektroda 54 i pokrywa 53 zlaczami dyfuzyjnymi i nie znajduje sie pod naprezeniem wewnetrznym. Pokrywa 53 zamocowana jest do korpusu 51 zlaczem spawanym wiazka elektronowa. Element 55 grzejny jest zabezpieczony przed przegrzaniem w czasie pracy przez element oporowy (nie pokazany) majacy wysoki temperaturowy wspólczynnik wzrostu opornosci w porównaniu ze wspólczynni¬ kiem elementu grzejnego.Pomocnicze urzadzenie rozruchowe wedlug czwartego wariantu realizacji (nie pokazanego na rysunku) rózni sie od wyzej opisanego tym, ze nie ma pokrywy, a element grzejny w ksztalcie pierscieniowym zamocowa¬ ny jest miedzy korpusem urzadzenia i elektroda w postaci preta.Element grzejny jest elektrycznie prowadzaca kostka zaroodporna stanowiaca spiek mieszaniny proszku chromowego z proszkiem tlenku chromu przygotowana podobnie jak w pierwszym przykladzie wykonania.Pierwsza operacja wytwarzania elementu grzejnego jest zmielenie proszku chromowego na mokro w mlynie kulkowym o kulach stalowych az do uzyskania ziarnistosci sitowej wedlug Fischera 0,0005 mm, przy czym jako proszek tlenku chromu stosuje sie proszek handlowy o ziarnistosci sitowej wedlug Fischera 0,0017 mm. Naste¬ pnie miesza sie na sucho 22% wagowe proszku chromowego z 78% wagowymi proszku tlenku chromu, aby po dokladnym zmieszaniu uzyskac proszek majacy zawartosc masy suchej 60% wagi srodka wiazacego. Nastepnie mieszanine umieszcza sie w stalowej matrycy i prasuje na zimno przy cisnieniu 13,8 MN/m2.Otrzymana w ten sposób spoista wypraske ogrzewa sie w atmosferze argonowej z szybkoscia 100°C/godz., az do osiagniecia temperatury spiekania 1400°C. Wypraske pozostawia sie w tej temperaturze przez nastepna godzine. Ze wzgledu na duza zawartosc cisnienia chromu metalicznego spiekanie przeprowadza sie w piecu majacym pewna ilosc proszku metalicznego chromu umieszczona w poblizu spiekanej wypraski. Zapewnia to wytworzenie sie w poblizu wypiaski, atmosfery wzbogaconej chromem, a dzieki temu zmniejszenie strat metalicz¬ nego chromu z wypraski przez dyfuzje. Wykonany w ten sposób spiek ma opornosc 0,065 12/cm w temperaturze pokojowej.Do wytworzenia elementu grzejnego wedlug czwartego wariantu realizacji wykonania mozna zastosowac inne mieszalnki proszkowe, które po spieczeniu maja opornosc w temperaturze pokojowej w zakresie od 10 do 0,05 12/cm. Aby uzyskac przewodnosc w tym zakresie przy zastosowaniu mieszanek zawierajacych chrom oraz tlenek chromu korzystnie jest zapewnic zawartosc chromu w zakresie od 21,5 do 22,5% objetosciowo, jakkol¬ wiek dobre rezultaty uzyskuje sie równiez z mieszankami zawierajacymi od 19% do 25% objetosciowo chromu.W czwartym wariancie realizacji wykonania element grzejny unieruchamia sie miedzy pretem elektrody i korpusem urzadzenia rozruchowego zarówno przez zlutowanie lutem wysokotopliwym, spawanie jak i laczenie skurczowe na goraco. Konieczne jest zapewnienie dobrego styku fizycznego i elektrycznego miedzy elementem grzejnym, a korpusem i elektroda w postaci preta, W korzystnym wykonaniu urzadzenie rozruchowe wedlug czwartego wariantu realizacji zaopatrzone jest w element oporowy majacy wysoki temperaturowy wspólczynnik wzrostu opornosci w porównaniu ze wspólczynnikiem elementu grzejnego, co zabezpiecza element grzejny przed przegrzaniem. PL