Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia donic szklarskich do topienia szkla optyczne¬ go i technicznego.Wedlug znanych sposobów donice szklarskie do topienia szkla optycznego i technicznego wytwa¬ rzane sa z surowców glinokrzemianowych o uziar- nieniu 0—'6 mm, formowanych maszynowo na pra¬ sach hydraulicznych lub izostatycznych wzglednie recznie metoda ubijania za pomoca mlotków pne¬ umatycznych. Wyformowane donice suszy sie i wypala w piecach ceramicznych w zakresie wy¬ maganych temperatur rzedu 1000 do 1600°C. Do¬ nice wytworzone wedlug znanych wyzej podanych sposobów posiadaja nastepujace wlasnosci: — porowatosc otwarta do 28% — wytrzymalosc na sciskanie — gazoprzepuszczalnosc — sredni promien kapilar otwartych — ogniotrwalosc pod obciazeniem — zawartosc A1203 do 700 kp/cm2 do 1,0 lm/m2mm H20 do 8 mikronów co najmniej 1400°C do 50%j Donice te — :a w szczególnosci donice wielko¬ wymiarowe o pojemnosci 500 do 1000 kg — wyka¬ zuja duza sklonnosc do tworzenia sie rys oraz spekan i w zwiazku z tym sa malo odporne na penetracje, stopionego szkla, co utrudnia i nader komplikuje mozliwosc ich stosowania do topienia szkla optycznego i technicznego.Sposób wytwarzania glinokrzemianowych donic szklarskich wedlug wynalazku umozliwia otrzy¬ manie donic wielkowymiarowych o pojemnosci 500 do 1000 kg nie wykazujacych wyzej wymienio¬ nych wad.Sposobem wedlug wynalazku wyroby formuje sie metoda odlewania do form gipsowych z mas lejnych zawierajacych surowce ilaste oraz surow¬ ce schudzajace i plastyfikatora kompleksowego wieloskladnikowego.Jako surowce ilaste stosuje sie co najmniej trzy rózne surowce plastyczne o róznej ogniotrwalosci zwyklej w granicach od 1500 do 1770°C i róznej zawartosci A1203 w interwale od 20 do 40%., przy czym laczna zawartosc surowców plastycznych w masie utrzymana jest w granicach od 20 do 60%, co zapewnia donicom niezbedna odpornosc mecha¬ niczna i korozyjna na dzialanie stopionego szkla optycznego i technicznego.Jako surowce schudzajace stosuje sie zarówno drobno jak i grubo ziarniste surowce o granula¬ cji 0—0,5 mm oraz 0,5—2,0 mm scisle w okreslo¬ nym stosunku 2:1, przy czym laczna ilosc surow¬ ców schudzajaeyeh w masie utrzymana musi byc w granicach 40 do 80%., co zapewnia donicom najkorzystniejsza gazoprzepuszczalnosc oraz wlas¬ ciwy przebieg procesu suszeniami wypalania.Jako plastyfikator kompleksowy stosuje sie pla¬ styfikator zawierajacy równoczesnie co najmniej' piec róznych skladników w tym, co najmniej dwie 96 46896 468 3 rózne sole kwasu fosforowego lub jego pochodnych w postaci kwasnych lub obojetnych fosforanów sodu wzglednie amonu, pirofosforanów oraz poli- metafosforanów alkalicznych i sole kwasu szcza¬ wiowego, cytrynowego lub winowego wzglednie ich pochodnych w postaci szczawianu jedno lub dwu- sodowego lub amonowego wzglednie cytrynianów lub winianów alkalicznych.Zastosowanie plastyfikatora kompleksowego za¬ pewnia masie do formowania wysoka plastycznosc i trwalosc donic oraz niezbedne wlasnosci fizyko- -chemiczne zarówno w procesie wytwarzania jak i tez po ich wypaleniu.Uformowane z mieszaniny wyzej wymienionych surowców donice szklarskie poddaje sie nastepnie procesowi suszen.i i sezonowania, po czym wypala sie je w zakresie temperatur 1350 do 1450°C.Donice szklarska wytworzone wedlug wynalazku posiadaja nastepujace wlasnosci: — porowatosc otwarta do 22%. . — wytrzymalosc na sciskanie co najmniej 750 kp/cm2 — gazoprzepuszczalnosc do 0,6 lm/m2mm H20 — sredni promien kapilar otwartych do 6 mikronów — ogniotrwalosc pod obciazeniem co najmniej 1450°C — zawartosc A1^03 co najmniej 37%, Donice szklarskie wytworzone wedlug wynalaz¬ ku posiadaja bardzo korzystne wlasnosci fizyko¬ -chemiczne co predystynuje je do stosowania do wytopu szkla optycznego i technicznego.Przyklad I. Z mas zawierajacych 25% wa¬ gowych surowców plastycznych /10% kaolinu, 7,5% gliny Jakubów G-3, oraz 7,5% gliny Mroczków G-4/, 73,5% wagowych surowców schudzajacych /25% palonki mulitowej, 25% palonki mulkoryto- wej oraz 23,5% krzemianu cyrkonu; przy czym sto¬ sunek surowców schudzajacych o uziarnieniu 0— —0,5 mm i 0,5—2,0 mm wynosi kazdorazowo jak 2Dl/, oraz 1,5% wagowych. plastyfikatora komplek¬ sowego /zawierajacego równoczesnie szklo wodne sodowe 0,7%, sode kalcynowana 0,35%, cytrynian amonu 0,15%., fosforan amonu 0,15% oraz poli¬ fosforan sodu 0,15%/ przygotowuje sie zawiesine wodna z której odlewa isie do form gipsowych donice szklarskie, które poddaje sie nastepnie pro¬ cesowi suszenia, sezonowania i wypalania w za¬ kresie temperatur 1350 do 1450QC.Przyklad II. Z mas zawierajacych 40% wa¬ gowych surowców plastycznych /20% kaolinu, % gliny Jaroszów G-2, oraz 10% gliny Zarnów Zr^Ol/, 59,5% wagowych surowców- schudzajacych /30%. palonki wysokoglinowej oraz 29,5% zlomu donicowego palonego, przy czym stosunek surow¬ ców schudzajacych o uziarnieniu 0—0,5 mm i 0,5— 40 45 50 55 —2,0 mm wynosi kazdorazowo jak 2:1/ oraz 0,5% wagowych plastyfikatora kompleksowego /zawie¬ rajacego równoczesnie szklo wodne sodowe 0,3%, sode kalcynowana 0,088%, szczawian sodu 0,058%, ortofosforan sodu 0,028% oraz pirofosforan sodu 0,026%/ przygotowuje sie zawiesine wodna z któ¬ rej odlewa sie do form gipsowych donice szklar¬ skie, poddajac je nastepnie procesowi suszenia, sezonowania i wypalania w zakresie temperatur 1350 do 14J50°C.Przyklad III. Z mas zawierajacych 55% su¬ rowców plastycznych /25% kaolinu, 15% gliny Bol¬ ko G-3, oraz 15% gliny- Zarnow-Plesniówka/, 44,75%i wagowych surowców schudzajacych /30% zlomu donicowego palonego, 7% palonki kaolino¬ wej oraz 7,75% korundu spiekanego, przy czym stosunek surowców schudzajacych o uziarnieniu 0—0,5 mm i 0,5—2,0 mm wynosi kazdorazowo jak 2:1/, oraz 0,25% wagowych plastyfikatora kom¬ pleksowego /zawierajacego równoczesnie szklo " wodne sodowe 0,1%, sode kalcynowana 0,05%, fo¬ sforan amonu 0,025%., polifosforan sodu 0,025% oraz cytrynian amonu 0,050%/ przygotowuje sie zawiesine wodna z której odlewa sie do form gip¬ sowych donice szklarskie, poddajac je nastepnie procesowi suszenia, sezonowania i wypalania w zakresie temperatur 1350—1450°C. PLThe subject of the invention is a method of producing glass pots for melting optical and technical glass. According to known methods, glass pots for melting optical and technical glass are made of aluminosilicate raw materials with a grain size of 0 - 6 mm, machine-formed Hydraulic or isostatic or manual whipping method with the use of air hammers. The molded pots are dried and fired in ceramic kilns at the required temperatures ranging from 1000 to 1600 ° C. The wells produced according to the above-mentioned methods have the following properties: - open porosity up to 28% - compressive strength - gas permeability - average radius of open capillaries - refractoriness under load - content of A1203 up to 700 kp / cm2 up to 1.0 lm / m2mm H20 up to 8 microns at least 1400 ° C to 50% j These pots -: in particular large-size pots with a capacity of 500 to 1000 kg - show a high tendency to the formation of cracks and cracks and therefore are not very resistant to penetration, The method of producing aluminosilicate glass pots according to the invention makes it possible to obtain large-size pots with a capacity of 500 to 1000 kg, not showing the above-mentioned disadvantages. The method of pouring into gypsum molds from slips containing clay and slimming raw materials and a plasticizer Comprehensive multi-component raw materials. As clay raw materials, at least three different plastic raw materials are used, with different refractoriness, usually in the range from 1500 to 1770 ° C and different A1203 content in the interval from 20 to 40%, while the total content of plastic raw materials in the mass is kept at ranging from 20 to 60%, which provides the pots with the necessary mechanical and corrosion resistance to the effects of molten optical and technical glass. As slimming raw materials, both fine and coarse-grained raw materials with a granulation of 0-0.5 mm and 0, are used. 5-2.0 mm strictly in a specific ratio of 2: 1, with the total amount of raw materials losing weight must be kept in the range of 40 to 80%, which provides the pots with the most favorable gas permeability and the proper course of the process by means of firing drying As a complex plasticizer, a plasticizer is used that contains simultaneously at least five different components, including at least two different salts of phosphoric acid. or its derivatives in the form of acidic or neutral sodium or ammonium phosphates, pyrophosphates and alkaline polymetaphosphates and salts of oxalic, citric or tartaric acid or their derivatives in the form of monosodium or di-sodium or ammonium oxalate or alkali citrates or tartrates. complex provides the molding mass with high plasticity and durability of the pots as well as the necessary physical and chemical properties both during the production process and after firing. Glass pots formed from the mixture of the above-mentioned materials are then subjected to the process of drying and seasoning, and then fired They are used in the temperature range of 1350 to 1450 ° C. The glass pots produced according to the invention have the following properties: - open porosity up to 22%. . - compressive strength at least 750 kp / cm2 - gas permeability up to 0.6 lm / m2mm H20 - average radius of open capillaries up to 6 microns - refractoriness under load at least 1450 ° C - A1 ^ 03 content at least 37%, Glass pots made According to the invention, they have very favorable physical and chemical properties, which makes them suitable for use in the melting of optical and technical glass. Example I. From masses containing 25% by weight plastic raw materials / 10% kaolin, 7.5% clay Jakubów G- 3, and 7.5% of Mroczków G-4 clay /, 73.5% by weight of slimming raw materials / 25% mullite roast, 25% mulch roast and 23.5% zircon silicate; the ratio of slimming raw materials having a particle size of 0-0.5 mm and 0.5-2.0 mm is in each case 2L and 1.5% by weight. complex plasticizer / containing simultaneously sodium water glass 0.7%, soda ash 0.35%, ammonium citrate 0.15%, ammonium phosphate 0.15% and sodium polyphosphate 0.15% / a water suspension is prepared glass pots are cast into plaster molds, which are then subjected to the process of drying, seasoning and firing in the temperature range of 1350 to 1450 ° C. Example II. Of the masses containing 40% by weight of plastic raw materials (20% kaolin,% Jaroszów G-2 clay, and 10% Zarnów Zr ^ Ol clay), 59.5% by weight of slimming raw materials / 30%. high alumina cuttings and 29.5% of burnt pot scrap, the ratio of slimming raw materials with a grain size of 0-0.5 mm and 0.5-40 45 50 55-2.0 mm is 2: 1 / and 0 each, 5% by weight of a complex plasticizer / containing simultaneously sodium water glass 0.3%, soda ash 0.088%, sodium oxalate 0.058%, sodium orthophosphate 0.028% and sodium pyrophosphate 0.026% / a water suspension is prepared from which it is poured into molds gypsum glass pots, subjecting them to the process of drying, seasoning and firing in the temperature range of 1350 to 1450 ° C. Example III. Of the masses containing 55% plastic raw materials / 25% kaolin, 15% Bolko G-3 clay, and 15% Zarnow-Plesniówka clay /, 44.75% and weight of slimming raw materials / 30% burned pot scrap, 7 % of kiln roast and 7.75% of sintered corundum, the ratio of slimming raw materials with a grain size of 0-0.5 mm and 0.5-2.0 mm is 2: 1 each time, and 0.25% by weight of plasticizer complex / containing glass at the same time sodium 0.1%, soda ash 0.05%, ammonium phosphate 0.025%, sodium polyphosphate 0.025% and ammonium citrate 0.050% / a water suspension is prepared and poured into molds gypsum glass pots, subjecting them to the process of drying, seasoning and firing in the temperature range of 1350-1450 ° C. PL