Przedmiotem wynalazku jest zespól mocujacy do elementu pólprzewodnikowego, zwlaszcza w ksztalcie tarczy.Tarczowe elementy pólprzewodnikowe mocy, przykladowo tyrystory i diody, sa umieszczane pomiedzy dwoma przewodami elektrycznymi i zaciskane wraz z nimi w odpowiedniej konstrukcji dociskowej, aby zapewnic dobry kontakt elektryczny i cieplny, przy czym co najmniej jeden z tych przewodów przylega do elementu chlodzacego, lub sam stanowi element chlodzacy. Konstrukcja dociskowa zapewnia zadane docisniecie elementu pólprzewodnikowego do elementu chlodzacego, polaczenie go z zewnetrznym obwodem elektrycznym oraz odprowadzenie ciepla wytwarzajacego sie podczas pracy elementu pólprzewodnikowego. Wymagane jest aby bylo mozliwe stosunkowo dokladne ustalenie sily dociskowej i równomierne jej przylozenie do powierzchni glównych elektrod tego elementu pólprzewodnikowego.Niedogodnosci powszechnie uzywanych konstrukcji, wzglednie urzadzen dociskowych, zwiazane sa ze stosowaniem w nich sprezyn wywolujacych nadmierne naprezenia i trudnosci w nastawieniu sily dociskowej w dopuszczalnych granicach oraz ewentualnie zbyt duze tarcie powodujace niezrównowazenie sil dzialajacych na element pólprzewodnikowy, nie wystarczajaca ochrona przed pylem i zanieczyszczeniami i inne. Wady te wyeli¬ minowane sa w zespole mocujacym do elementu pólprzewodnikowego, zbudowanym zgodnie z wynalazkiem, w którym pomiedzy jarzmem dociskowym, a czescia chlodzaca jest usytuowany element pólprzewodnikowy, przylegajacy jedna ze swych powierzchni do czesci chlodzacej, zas do przeciwleglej jego powierzchni przylega pierwszy doprowadnik pradu. Do tej ostatniej powierzchni, doprowadnik pradu jest dociskany za pomoca czlonu izolacyjnego. W zaglebieniu wykonanym w tym czlonie izolacyjnym znajduje sie zamkniety tloczkiem element sprezysty, przy czym tloczek znajduje sie w styku z jarzmem dociskowym.Zaleta zespolu mocujacego wedlug wynalazku jest równomierne rozlozenie sily dociskowej na calej po¬ wierzchni zaglebienia w czlonie izolacyjnym. Ze wzgledu na to, ze element sprezysty jest wykonany z nieprze- wodzacego elektrycznie materialu, korzystnie z elastomeru, powoduje on zwiekszenie wytrzymalosci izolacji. Do2 97 657 dalszych zalet zespolu mocujacego wedlug wynalazku nalezy miedzy innymi takze stosunkowo niewielka jego wysokosc konstrukcyjna, a ponadto jego odpornosc na korozje oraz dzialanie agresywnego i zapylonego otocze¬ nia.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia zespól mocujacy w rzucie bocznym i czesciowo w przekroju, a fig. 2 — podzespól zlozony z czlonu izolacyj¬ nego, elementu sprezystego i tloczka, w przekroju i rzucie poziomym.Pokazany na fig. 1 element pólprzewodnikowy 1 znajduje sie pomiedzy dwoma doprowadnikami 8, 9 pradu wykonanymi z tasmy miedzianej, przy czym doprowadnik 9 przylega do czesci chlodzacej 2 wykonanej z aluminium. Do pierwszego doprowadnika 8 przylega szczelnie czlon izolacyjny 3 wykonany z tworzywa sztu¬ cznego i majacy zaglebienie 11, w którym znajduje sie element sprezysty 5, wykonany z kauczuku silikonowego.Element sprezysty 5 jest zamkniety w zaglebieniu 11 czlonu izolacyjnego 3 za pomoca tloczka 4 i tym samym jest zabezpieczony przed wplywami otoczenia. Element sprezysty 5, po stronie zwróconej do tloczka 4, ma kulista lub stozkowa powierzchnie. Tloczek 4 przylega do jarzma dociskowego 7, przez które przechodza elementy mocujace, na przyklad sruby dwustronne 6, laczace to jarzmo z czescia chlodzaca 2.Przez dociaganie nakretek na srubach dwustronnych 6 jest wywierana na element pólprzewodnikowy 1 sila sciskajaca, przy czym tloczek 4 wchodzi coraz glebiej w zaglebienie 11 i powoduje odksztalcanie elementu sprezystego 5. Górna powierzchnia tego elementu sprezystego 5 ma ksztalt kulisty, dla optymalizacji poczatko¬ wego odksztalcania sie elementu sprezystego.Czlon izolacyjny 3 jest zaopatrzony w elementy srodkujace, przykladowo w postaci wystepów lub wy- bran, które opieraja sie o sruby 6 i zabezpieczaja calosc przed obracaniem sie. Podzespól skladajacy sie z czlonu izolacyjnego 3 i pierwszego doprowadnika 8 stanowi korzystnie integralna calosc, przy czym doprowadnik 8 moze byc wpuszczony w czlon izolacyjny.Pomiedzy elementem pólprzewodnikowym 1 a oboma doprowadnikami, wzglednie pomiedzy doprowadni¬ kami i czescia chlodzaca, moze byc umieszczona warstwa wazeliny silikonowej lub metalu, która podczas pracy elementu pólprzewodnikowego 1 znajduje sie w stanie plynnym, w celu zmniejszenia do minimum opornosci przewodzenia ciepla przy przenoszeniu ciepla miedzy tymi czesciami. Ta warstwa ma korzystnie grubosc rzedu 0,01do 2 mm i jest utworzona przykladowo ze stopu bizmutu, olowiu, cyny i kadmu o temperaturze topnienia 70°C, przy czym nadaja sie do tego powszechnie znane stopy o zawartosci 48—55% bizmutu, 18—40% olowiu, 2 do 15% cyny ido 10% kadmu. Stopy nie zawierajace kadmu moga zawierac 10 do 21% indu. Sa to stopy eutektyczne o niskiej temperaturze topnienia i wykazuja niewielkie zmiany objetosciowe przy przechodzeniu ze stanu cieklego w stan staly i odwrotnie. Moga byc zastosowane takze pewne nieeutektyczne stopy, skladajace sie z bizmutu, olowiu, cyny i kadmu, a mianowicie takie, których temperatura topnienia znajduje sie w okreslo¬ nym zakresie temperatur roboczych ochlodzonego elementu pólprzewodnikowego. Stopy te moga zawierac -51% bizmutu, 27-38% olowiu, 9 do 20% cyny i 3 do 10% kadmu.Przyklad uwidoczniony na fig. 1 dotyczy jednostronnie chlodzonego elementu pólprzewodnikowego 1 o ksztalcie tarczowym. Jasnym jest, ze przez wprowadzenie dodatkowej czesci chlodzacej, przykladowo pomie¬ dzy pierwszym doprowadnikiem 8 i czlonem izolacyjnym 3, uzyskuje sie obustronnie chlodzony element pólprzewodnikowy.W osi jarzma dociskowego 7 moze byc ponadto wykonany otwór z gwintem, w którym jest prowadzona sruba dociskowa sluzaca do wywolywania sily dociskowej dzialajacej na element pólprzewodnikowy, przy czym mozliwosc zakleszczenia sie tloczka 4 w zaglebieniu 11 czlonu izolacyjnego 3 zostaje ograniczona do minimum.Na figurze 2 uwidoczniono podzespól skladajacy sie z tloczka 4, elementu sprezystego 5 i czlonu izolacyj¬ nego 3. Wewnatrz elementu sprezystego 5, przykladowo elastomerowego, umieszczone sa sprezyste kapsulki 10, skladajace sie z dwóch szczekowych, sprezystych powlok metalowych, polaczonych ze soba gazoszczelnie na obwodzie. W tym przypadku elastomer zachowuje sie jak niescisliwa cieczy wypelniajaca przestrzen wewnetrzna zaglebienia w czlonie izolacyjnym 3, a rzeczywisty element sprezysty tworza kapsulki 10.Zespól mocujacy wedlug wynalazku nadaje sie nie tylko do wytwarzania odpowiedniego, równomiernie rozlozonego nacisku dociskajacego dzialajacego na elementy pólprzewodnikowe mocy, ale takze nadaje sie do wytwarzania tego rodzaju nacisków na inne elementy niepólprzewodnikowe. PL