RS51267B - Unapređeni klizni anker - Google Patents

Abstract

Klin kliznog ankera (10) za ugradnju u bušotinu, koji ima šipku klina ankera (12) na kojoj je klizni kontrolni element (14) sa otvorom (18) kroz koji se pruža šipka klina ankera (12) gde klizni kontrolni element (14) obuhvata kućište kliznog tela (16,16') i koje ima najmanje jedno udubljenje (20) za primanje kliznog tela (22) koje je u kon¬taktu sa bočnom površinom šipke klina ankera (12) naznačen time- da je svako udubljenje (22) za primanje kliznog tela (22) postavljeno u kućište kli¬znog tela (16,16') relativno tangentno u odnosu na bočnu površinu šipke klina ankera (12),- da se bočna površina svakog udubljenja (20) pruža unapred definisanom dužinom u slobodni poprečni presek otvora (18), i i - da svako klizno telo (22) ispunjava poprečni presek udubljenja (20) koji je sa njim povezan.Prijava sadrži još 19 zavisnih patentnih zahteva.

Description

[0001]Ovaj pronalazak odnosi se na klin kliznog ankera ili rastegljive klinove za stene koji se ugrađuju u bušotinu gde se klin kliznog ankera sastoji od šipke klina ankera na kojoj je smešten klizni kontrolni element sa otvorom kroz koji se pruža klin kliznog ankera i gde se klizni kontrolni element sastoji od kućišta kliznog tela sa najmanje jednim udubljenjem za primanje kliznog tela koje je u kontaktu sa bočnom površinom klina kliznog ankera. Ta-kvav klin kliznog ankera je poznat iz WO 2006/034208 Al.

[0002]Klin kliznog ankera pripada grupi takozvanih klinova za stene. Klinovi za stene se koriste u rudarstvu, izgradnjii tunela i specijalnim podzemnim radovima radi ojačanja zida galerije ili tunela. U tom cilju se u galeriji ili tunelu napravi bušotina u steni koja je obično dugačka između dva i dvanaest metara. U bušotinu se uvodi klin za stene odgova-rajuće dužine čiji se kraj trajno pričvršćen u bušotinu pomoću maltera, specijalnih sintetič-kih lepila ili mehaničkim pričvršćivanjem. Na kraj slobodnog dela klina kliznog ankera obično se postavlja anker ploča koja se pomoću zavrtnja pričvršćuje na zid galerije ili tunela. Na taj način, opterećenje u tom delu galerije ili zida tunela može se preneti u dublje slojeve stene. Drugim rečima, pomoću takvih klinova za stene slojevi stene koji su udalje-niji od zida koriste se za prenos opterećenja kako bi se smanjio rizik urušavanja galerije ili tunela.

[0003]Klasični klinovi za stene mogu da prenesu maksimalno oprerećenje koje odgovara njihovom mehaničkom obliku i lome se u slučaju prevelikog opterećenja (takozvana gra-nična nosivost). Kako bi se u najvećoj mogućoj meri sprečilo da se postavljeni klin za stene pokrene, na primer pomakom stene, smišljeni su takozvani klinovi kliznog ankera i ras-tegljivi klinovi za stene koji se, u slučaju prekoračenja prethodno utvrđenog opterećenja, razvlače na definisan način, tj. u stanju su da povećaju dužinu u okviru određenih granica kako bi se pritisak na stenu smanjio do mere koju je klin za stenu u stanju da prenese. Za takve klinove kliznog ankera poželjno je da sila koja deluje na klin kliznog ankera na definisan način bude što prilagodljivija i da fluktuira što manje tokom razvlačenja kako bi se, s jedne strane, omogućio tačan mehanički oblik klina za stene a, sa druge, realizovalo pona-šanje tokom rada koje je kako predvidljivo tako i moguće. Takođe, takozvana granica loma, tj. sila koja treba da bude prekoračena da bi se klin kliznog ankera razvukao na defi-nisani način, treba da bude ponovljiva, tako da opterećenje klina kliznog ankera ne varira na nekontrolisan način tokom različitih vremenski-nezavisnih faza takvog definisanog razvlačenja.

[0004]Ovaj pronalazak je postavio kao svoj cilj poboljšanu verziju klina kliznog ankera. Polazeći od napred opisanog poznatog klina kliznog ankera taj cilj je postignut, prema pronalasku, tako što je svako udubljenje za primanje kliznog tela postavljeno u kućištu kliznog tela tangentno na bočnu površinu šipke klina ankera; štaviše, bočna površina svakog udubljenja pruža se unapred određenom dužinom u slobodan poprečni presek otvora da bi konačno svako klizno telo ispunilo poprečni presek koji je sa njim povezan. U ovom slu-čaju, pod izrazom „tangentno u odnosu na bočnu površinu klina kliznog ankera", ne misli se na preciznu tangentu u matematičkom smislu, pri čemu bi bočna površina udubljenja samo dodirnula bočnu površinu klina kliznog ankera, već na tangencijalni raspored udubljenja koja treba da prime klizna tela u odnosu na bočnu površinu klina kliznog ankera, pri čemu je centralna longitudinalna osa svakog udubljenja postavljena ukoso u odnosu na centralnu longitudinalnu osu šipke klina ankera, gde u projekciji centralne longitudinalne ose klina kliznog ankera i centralne longitudinalne ose nekog udubljenja za primanje kliznog tela, ove dve ose mogu, ali ne moraju, biti ortogonalne jedna u odnosu na drugu. Centralna longitudinalna osa nekog udubljenja za primanje kliznog tela može, shodno tome, ležati na ravni koja preseca centralnu longitudinalnu osu klina kliznog ankera pod pravim uglom (date ose u opisanoj projekciji su onda ortogonalne jedna u odnosu na drugu), ali može takođe ležati i na ravni koja je iskošena u odnosu na centralnu longitudinalnu osu klina kliznog ankera.

[0005] Ovakav oblik klina kliznog ankera, prema pronalasku, ima brojne prednosti. Pošto se bočna površina svakog udubljenja u kućištu kliznog tela pruža unapred određenom du-žinom u slobodni presek u otvoru kliznog kontrolnog elementa, moguće je uz pomoć ove dužine vrlo precizno unapred odrediti zateznu silu, kojom klizno telo ili klizna tela osigu-ravaju da klin kliznog ankera prolazi kroz otvor. Nadalje, ova zatezna sila, kada se jednom odredi, nakon samo jedne početne operacije može da se ponovi pošto svako klizno telo iz-uzev konvencionalnih tolerancija ispunjava poprečni presek s njim povezanog udubljenja tako da se unapred definisana dimenzija, kojom se svako klizno telo produžava u slobodan poprečni presek otvora, ne menja tokom rada klina kliznog ankera, čak ni kada se do-godi više vremenski-nezavisnih kliznih faza klina kliznog ankera. I konačno, prenos opte-rećenja između klina kliznog ankera koje klizi i kliznog kontrolnog elementa je rešeno na bolji način, jer klizna tela ispunjavaju poprečni presek udubljenja, ne dolazi do materijal-nih deformacija na kliznim telima i kućištu kliznog tela, već samo na klinu kliznog ankera. Preduslov za to je, naravno, kako je opisano u navedenom stanju tehnike, da je materijalna čvrstoća kliznih tela veća od čvrstoće klina kliznog ankera.

[0006] Dalja mera kojom se može uticati na zateznu silu i/ili silu lomljenja, jeste oblik kliznog tela ili kliznih tela i kućišta kliznih tela, broj kliznih tela, priroda njihove površine u kontaktu sa klinom kliznog ankera, materijalno uparivanje između kliznog tela i klina kliznog ankera kao i između kliznog tela i kućišta kliznog tela, kao i oblik i priroda površine klina kliznog ankera.

[0007] U principu klin kliznog ankera prema pronalasku je već funkcionalan sa jednim udubljenjem i jednim kliznim telom postavljenim u njemu. Međutim, u kućištu kliznog tela se po mogućstvu nalazi više udubljenja, koji su postavljeni po obimu klina kliznog ankera i jednomerno su raspoređeni oko obima. Pomoću većeg broja udubljenja i odgovara-jućeg broja kliznih tela moguće je što tačnije postaviti željenu graničnu nosivost, štaviše, sa većim brojem udubljenja i kliznih tela lakše se realizuju veće sile stezanja i/ili lomljenja. Jednaki raspored udubljenja i kliznih tela po obimu klina kliznog ankera postiže ravno-merniji raspored opterećenja koje deluje na šipku klina ankera.

[0008] Svaka grupa udubljenja može se postaviti na različitom nivou u kućištu kliznog tela, tj. svaka u svojoj poprečnoj ravni u kućištu kliznog tela. Međutim, kako bi se postigao kompaktniji način konstrukcije kliznog kontrolnog elementa, preporučljivo je da se više udubljenja postavlja na jednoj poprečnoj ravni kućišta kliznog tela. Broj udubljenja mogu-ćih u jednoj poprečnoj ravni zavisi od dimenzije udubljenja i dimenzije kućišta kliznog tela. Prema pronalasku, u konstrukciji klina kliznog ankera, tri udubljenja su postavljena na jednoj poprečnoj ravni ali, u slučaju klina kliznog ankera većih dimenzija sa odgovara-juće većim kliznim kontrolnim elementom, može biti više od tri udubljenja. Štaviše, kako bi se omogućio kompaktniji način konstrukcije i jedinstveni način ubacivanja, još je bolje da se više udubljenja postavi u grupama na različitim poprečnim ravnima kućišta kliznog tela. Ovakva konstrukcija će se primeniti naročito kada prostorni uslovi ne dozvoljavaju da se željeni broj udubljenja rasporedi na jednoj poprečnoj ravni. Na primer, u jednoj drugoj formi konstrukcije klina kliznog ankera, prema pronalasku, u svakom slučaju su postavljena tri udubljenja na dve različite poprečne ravni kućišta kliznog tela. Udubljenja ra-zličitih poprečnih ravni su u ovom slučaju dobro izbalansirana pod uglom jedno u odnosu na drugo, tako da klizna tela postavljena u udubljenja jedne poprečne ravni dodiruju ra-zličite regione bočne površine klina kliznog ankera nego klizna tela na drugoj poprečnoj ravni ili ravnima.

[0009] Prema cilju ovog pronalaska moguće je izabrati praktično svaki željeni oblik kori-šćenih kliznih tela. Na primer, klizna tela mogu biti sferična ili mogu imati valjkasti oblik, dalje na primer mogu imati oblik kugličnih ležajeva. Prema preporučenom obliku konstrukcije klizna tela imaju kružno-cilindričan oblik, odnosno valjkast (cilindričan) oblik. Štaviše, bočna površina svakog kliznog tela može spolja biti zaobljenija, tj. u obliku vin-skog bureta. Takodje su moguća i tela u obliku prizme. Jasno je da se oblik udubljenja mora biti prilagodjen kliznim telima koja se koriste, barem u meri koja omogućava da svako klizno telo može slobodno da se smesti u svoj udubljenje. Pravilo je da oblik udubljenja odgovara upotrebljenom kliznom telu, tj. valjkasto telo biće smešteno u valjkasto udubljenje, kupasto telo u kupasto, itd, iako ovaj odnos nije obavezujući.

[0010] U slučaju klina kliznog ankera, prema pronalasku, postoje u osnovi dva moguća načina postavljanja kliznog kontrolnog elementa. Jedan način je da se klizni kontrolni element postavi u deo klina kliznog ankera koji ulazi u bušotinu. Maksimalna klizna dužina klina kliznog ankera je onda dužina kojom se šipka klina ankera na daljem kraju kliznog kontrolnog elementa produžava u bušotinu. S obzirom na takvu konstrukciju, kako bi se sprečilo da se šipka klina ankera odvoji od kliznog kontrolnog elementa po prelasku mak-simalne klizne dužine, u preporučenim oblicima konstrukcije u delu na kraju šipke klina ankera u bušotini postoji zaustavni element čiji je prečnik veći od prečnika otvora u kliznom kontrolnom elementu. Na taj način šipka kliznog ankera ne može da ispadne iz kliznog kontrolnog elementa. Na primer, zaustavni element je navrtanj koji se zavrće ili pri-čvršćuje na neki drugi način na kraju šipke klina ankera u bušotini. Kada zaustavni element, posle prelaska maksimalno moguće dužine klizanja naidje na klizni kontrolni element, dalje definisano razvlačenje klina kliznog ankera nije više moguće. Tada se klin kliznog ankera napreže do granice izdržljivosti, koja je faktor mehaničke konstrukcije i, nakon prelaska granice nosivosti, šipka klina ankera se lomi.

[0011] Kako bi se pouzdano moglo garantovati da se deo šipke klina ankera koji se pruža iza kliznog kontrolnog elementa u bušotinu može, po potrebi, pomaći klizanjem kroz klizni kontrolni element, u predoženim oblicima konstrukcije klina kliznog anker, prema pronalasku, prva zaštitna cev koncentrično okružuje šipku klina ankera i produžava se od kliznog kontrolnog elementa do kraja šipke klina ankera u bušotini. S jedne strane, to spre-čava da malter ili vezivni materijal dodje u dodir sa šipkom klina ankera i možda je bloki-ra, tj. na taj način garantuje se da deo šipke klina ankera okružen prvom zaštitnom cevi može slobodno da prolazi kroz klizni kontrolni element. Malter ili vezivni materijal, koje se obično unosi pre uvođenja klina ankera u bušotinu, pomera se nakon uvođenja klina ankera u bušotinu i jedan deo ističe izvan prve zaštitne cevi, tako da se sa ovim oblikom konstrukcije na spoljnoj strani klina ankera iza kliznog kontrolnog elementa, tj. na strani koja stoji na ulazu u bušotinu, formira čep od vezivnog materijala ili maltera. Ovaj čep, posle umetanja materijala, obavlja ulogu potpore na koju se oslanja klizni kontrolni element, a time i ceo klin kliznog aknera. Mogućnost da se klin ankera izvuče iz bušotine je tako na pouzdan način sprečena. Takva prva zaštitna cev, koja koncentrično okružuje šip-ku klina ankera, je korisna i ako se šipka klina ankera ugradi u bušotinu pomoću mehanič-kog učvršćivanja, na primer pomoću dilatacionog cevnog umetka, pošto zaštitna cev štiti kliznu deonicu od odlomljenog stenskog materijala, a štiti je i od korozije. Preporučljivo, spoljni prečnik prve zaštitne cevi odgovara spoljnom prečniku kliznog kontrolnog elementa, pa tako od kliznog kontrolnog elementa do kraja klina ankera u bušotini postoji najmanje približno jednak spoljni prečnik koji olakšava uvođenje klina kliznog ankera u bušoti-nu.

[0012] Kako bi se zaštitio deo šipke klina ankera na ulasku u bušotinu od sila smicanja koje na šipku klina ankera vrši zid tunela ili galerije, preporučeno otelotvorenje klina kliznog ankera, prema pronalasku, snabdeveno je drugom zaštitnom cevi, koja koncentrično oba-vija šipku klina ankera i pruža se, od već pomenute ploče ankera koja zatvara ulaz u bušo-tinu jednim malim delom, u bušotinu. Na konstrukciono unapredjen način ta druga zaštit-na cev može biti pričvršena za ploču ankera, na primer, zavarivanjem ili navojima ili pomoću integralne konstrukcije sa pločom ankera.

[0013] Da bi se šipka klina nakera zaštitila od materijala od veštačkih smola ili cementa koji se koriste za njeno pričvršćivanje kao i za zaštitu od korozije, preporučeni oblici kon-trukcije sadrže i treću zaštitnu cev, koja koncentrično okružuje šipku klina ankera i, na primer, može biti napravljena od plastičnih materijala, a pruža se od kliznog kontrolnog elementa malom dužinom u pravcu kraja šipke klina ankera koji se slobodno pruža izvan bu-šotine, tj. u pravcu otvora bušotine. Tako se i u toj deonici obezbedjuje da šipka klina ankera ne bude zaglavljena i, po prekoračenju granice nosivosti, moći će da se pomera na kon-trolisani način, tj. nezavisno od spoljnjih uticaja. Treća zaštitna cev može alternativno biti od izolacione košuljice ili jednostavne obloge koja se stavlja na deonicu šipku klina ankera koji treba zaštititi.

[0014] Da bi se prema pronalasku, nakon smeštanja klina kliznog ankera sa njegovim kliznim kontrolnim elementom u bušotinu, moglo spolja utvrditi da li je došlo do pomaka stene, tj. da li je nakon postavljanja klina ankera došlo do klizanja šipke klina ankera u kliznom kontrolnom elementu kao rezultat prekoračenja granične nosivosti, predloženi oblici konstrukcije klina kliznog ankera, prema pronalasku, snabdeveni su uredjajem za praće-nje. U jednostavnom vidu, on se može, na primer, sastojati od kontrolne žice koja se pruža od kliznog kontrolnog elementa do ploče ankera i predloženo je pristupačna sa spoljne strane ploče ankera, tj. sa strane ploče ankera koja je udaljena od bušotine. Ako, nakon ugradnje tako opremljenog klina kliznog ankera dodje do pomeranja stene koje dovede do prekoračenja granične nosivosti, usled čega dodje do klizanja šipke kliznog ankera u odnosu na klizni kontrolni element, ova žica puca i može se lako izvući spolja. S druge strane, ako nakon kontrole postavljenog klina kliznog ankera, ta žica još uvek bude zategnuta i pričvršena za klizni kontrolni element, žicu je nemoguće izvući iz bušotine, što pokazuje da u medjuvremenu nije došlo do pomeranja stene koje bi dovelo do prekoračenja granič-ne nosivosti kliznog ankera. Kontrolna žica može biti od metala ili od plastičnog materijala ili može biti od vlakna ili slično.

[0015] Pored ranije navedene mogućnosti da se klizni kontrolni element postavi na deonicu šipke klina ankera koja je smeštena u bušotini, postoji alternativna mogućnost da se on postavi izvan bušotine, tj. na deonicu šipke klina ankera koja se proteže od ploče ankera izvan bušotine. U tom slučaju, međutim, neophodno je da šipka klina ankera ćelom du-žinom predviđenom za klizanje izlazi iz ulaska u bušotinu, što ograničava slobodni poprečni presek galerije ili tunela, a to je po pravilu ozbiljan nedostatak. Prednost postavljanja kliznog kontrolnog elementa izvan bušotine je to što je lako pratiti varijacije koje se dogode u medjuvremenu jer, na osnovu originalne dužine šipke klina ankera, uvek se precizno može utvrditi u kojoj meri je došlo do razvlačenja.

[0016] Nezavisno od toga gde je klizni kontrolni element smešten, na deonici šipke klina ankera, unutar ili izvan bušotine, prema preporučenom otelotvorenju klina kliznog ankera, prema pronalasku, pričvršćuje se element za mešanje na kraju šipke klina ankera na bušotini. Ako se koriste dvokomponentne lepive smole za pričvršćivanje klina ankera u bušotinu, one se obično uvode u bušotinu u obliku adhezivnih punjenja, pri čemu su dve komponente smeštene odvojeno jedna od druge, na primer u dve komore koje su koncen-trične jedna u odnosu na drugu. Tokom postavljanja klina ankera, smesa najpre uništava komore napravljene, na primer, od plastičnog filma, a simultana ili naknadna rotacija šip-ke klina ankera tada dovodi do mešanja dve komponente, koje se brzo sjedinjavaju u ko-načnu adhezivnu smolu. Pored funkcije mešanja, taj element može da služi i kao ranije pomenuti zaustavni element.

[0017] Trenutno preporučeno otelotvorenje klina kliznog ankera prema pronalasku opisan je dole detaljno, a opis se odnosi na prateće slike. One pokazuju: Slika 1: šematski prikaz preporučenog otelotvorenja klina kliznog ankera prema pronala sku

Slika 2: prvi oblik konstrukcije kućišta kliznog tela kako je korišćen u kliznom kontrolnom elementu klina kliznog ankera prema pronalasku

Slika 3: sekciju III-III na Slici 2,

Slika 4: drugo otelotvorenje konstrukcije kućišta kliznog tela kako je korišćen u kliznom

kontrolnom elementu klina kliznog ankera pokazanog na Slici 1,

Slika 5: sekciju V-V sa Slici 4,

Slika 6: sekciju VI-VI Slici 4,

Slika 7: prikaz koji odgovara Slici 5, ali sa kliznim telima postavljenim u kućište kliznog

tela, i

Slika 8: prikaz koji odgovara Slici 6, takođe sa kliznim telima postavljenim u kućište kliznog tela.

[0018] Slika 1 pokazuje klin kliznog ankera koje je generalno označeno sa 10 i koje je pred-viđen za ugradnju u neprikazanu bušotinu radi stabilizovanja zida galerije ili tunela. Cen-tralni element ovog klina kliznog ankera 10 je šipka klina ankera 12, koja je noseća kompo-nenta klina kliznog ankera 10, a čija dužina određuje dužinu klina kliznog ankera 10. U ilustrovanom otelotvorenju šipka klina ankera 12 je čvrsta, kontinualna čelična šipka sa kružnim poprečnim presekom i prečnikom od 12 mm, kao i glatkom bočnom površinom čija je dužina ovde dva metra. U zavisnosti od željenog kapaciteta prenosivosti optereće-nja, prečnik šipke klina ankera 12 može biti manji ili veći od 12 mm, a njena dužina, u zavisnosti od uslova u kojima treba da deluje, takođe može biti kraća ili duža. Bočna povr-šina šipke klina ankera 12, štaviše, ne mora da bude glatka, već može biti gruba, izbrazda-na, itd. Iako se preporučuju šipke klina ankera sa kružnim poprečnim presekom, ovaj pronalazak nije na to ograničen i poprečni presek šipke klina ankera može, na primer, biti kvadratni, višeugaoni, itd.

[0019] Na delu šipke klina ankera 12 koji treba uvesti u neprikazanu bušotinu postavlja se klizni kontrolni element 14, čija se osnovna struktura jasnije vidi na Slikama 2 i 3. Klizni kontrolni element 14 se koristi radi omogućavanja ograničenog longitudinalnog pomeranja šipke klina ankera 12 u odnosu na klizni kontrolni element 14, tako da klin kliznog ankera 10 može bolje da se prilagodi pomacima stene do kojih dodje nakon ugradnje te ne propada prerano.

[0020] Klizni kontrolni element 14 sastoji se od kružno-valjkastog kućišta kliznog tela 16, sa centralnim otvorom koji se pruža po osi 18, koji je u prikazanom primeru neznatno umanjenih dimenzija i kroz koji se pružju u spojenjom stanju klin kliznog ankera 10 i šipka klina ankera 12.

[0021] Kako je očigledno na sekciji prikazanoj na Slici 3, postavljena su tri udubljenja 20 u obliku kružno-valjkastih rupa i ravnomerno raspoređena po obodu kućišta kliznog tela 16 i postavljena na takav način da njihova bočna površina malim delom ulazi u slobodni poprečni presek otvora 18. Drugim rečima, dimenzija X koja definiše rastojanje između centra M otvora 18 i centralne longitudinalne ose svakog od udubljenja 20 je nešto manja

od zbira poluprečnika R otvora 18 i poluprečnika r udubljenja 20.

[0022] Udubljenja 20 postavljena su tangentno u odnosu na bočnu površinu šipke klina ankera 12, tj. njihove centralne longitudinalne ose iskošene su u odnosu na centralnu longitudinalnu osu otvora 18 i, u odnosu na projekciju koja sadrži centralnu longitudinalnu osu otvora 18 i centralnu longitudinalnu osu jednog od udubljenja 20, ortogonalne su u odnosu na centralnu longitudinalnu osu otvora 18. Tri udubljenja 20 su tako postavljena u jednoj istoj poprečnoj ravni kućišta kliznog tela 16. Ugao M° na ilustrovanom otelotvorenju je 30°.

[0023] Na slikama 4 do 6 dato je drugo otelotvorenje kućišta kliznog tela 16', čija osnovna struktura odgovara kućištu 16. Za razliku od kućišta 16, kućište 16' ima dve ravni, koje su postavljene jedna iznad druge, a svaka ima tri udubljenja 20, pri čemu su udubljenja 20 jedne poprečne ravni postavljena periferno u odnosu na udubljenja 20 druge poprečne ravni tako daje svih šest udubljenja 20 ravnomerno raspoređeno po obodu kućišta 16'.

[0024] Svako udubljenje 20 predviđeno je za prijem, u ovom slučaju, kružno-valjkastog kliznog tela 22 čiji spoljni prečnik, osim konvencionalnih tolerancija, odgovara prečniku udubljenja 20 i tako potpuno ispunjava poprečni presek udubljenja 20. Slike 7 i 8 pokazuju pri-kaze koji odgovaraju Slikama 5 i 6, gde je klizno telo 22 prethodno opisanog oblika postavljeno u svako od udubljenja 20. Kao što jasno može da se vidi na Slici 7, zbog opisanog ra-sporeda udubljenja 20, svako klizno telo 22 ulazi malim delom svojom bočnom površinom u poprečni presek otvora 18. Tako je šipka klina ankera 12, čiji spoljni prečnik skoro potpuno odgovara prečniku otvora 18, pričvršćena kliznim telima 22.

[0025] Vraćamo se na Sliku 1, gde sada sledi opis dalje strukture klina kliznog ankera 10.

[0026] Od kliznog kontrolnog elementa 14, čije su glavne komponente, kako je gore opisano, kućišta kliznog tela 16 ili 16' i kliznoa tela 22 koja su u njemu smeštena, prva zaštitna cev 24 napravljena ovde od plastičnog materijala pruža se skoro do kraja klina kliznog ankera 10 na strani bušotine. Ova zaštitna cev 24, koja na datom otelotvorenju ima isti spoljni prečnik kao kućišta kliznog tela 16', koristi se za odstranjivanje materije (maltera, lepila) sa površine šipke klina ankera 12, koji se koristi za trajnu ugradnju klina kliznog ankera 10 u bušotinu. Prva zaštitna cev 24 tako stvara na krajnjoj deonici klina kliznog ankera 10, na strani bušotine, kružno-valjkastu šupljinu oko šipke klina ankera 12 koja sprečava da malter i lepak blokiraju šipku, čime bi sprečili njeno pomeranje u odnosu na klizni kontrolni element 14.

[0027] Vrh klina kliznog ankera 10 formira se pomoću elementa za mešanje 26 koji ima mnoštvo oštrica 28, a pričvršen je na kraj šipke klina ankera 12, na strani bušotine, i koristi se za u cilju spajanja konvencionalnih dvokomponentnih lepila, koji se koriste za fiksiranje šipke, unošenjem pre postavljanja klina ankera u bušotinu. U tu svrhu šipka klina ankera 12 nakon unošenja u bušotinu rotira što takodje dovodi do rotiranja elementa 26.

[0028] Spoljni prečnik elementa za mešanje 26 je veći od prečnika otvora 18 u kućištu kliznog tela 16 ili 16'. Element za mešanje 26 tako istovremeno deluje kao zaustavni element na krajnjoj deonici šipke klina ankera 12, koji sprečava da šipka klina ankera 12 ispadne iz kliznog kontrolnog elementa 14. Alternativno, takav zaustavni element može imati oblik na vrtnja sa navojem ili može biti obrazovan prostim zadebljanjem šipke klina ankera 12 koje se, na primer, proizvodi deformacijom šipke klina ankera.

[0029] Da bi klin kliznog ankera 10 mogao da vrši postojan utkaj na zid galerije ili tunela, predvidjena je unosno-prenosna ploča ankera 30, koja se postavlja na kraj šipke klina ankera 12 na ulazu u bušotinu. Ploča ankera 30, koja se konvencionalno pravi od čelika i po pravilu je kvadratna, pričvršćava se navrtnjem 32 na šipku klina ankera 12.

[0030] U prikazanom otelotvorenju, druga zaštitna cev 34 koja je pričvršena za ploču ankera 30, i ovde je napravljena od čelika, pruža se manjim delom u neprikazanu bušotinu radi zaštite vodeće deonice šipke klina ankera 12 od odronjenih komada stena. U tu svrhu, unutrašnji prečnik druge zaštitne cevi 34 je veći nego spoljni prečnik šipke klina ankera 12. Spoljni prečnik druge zaštitne cevi 34 je vidno manji od spoljnjeg prečnika prve zaštitne cevi 24, kako bi se olakšala ugradnja u bušotinu.

[0031] I konačno, na prikazanom otelotvorenju, srednji deo šipke klina ankera 12 je kon-centrično okružen trećom zaštitnom cevi 36, koja se pruža od kliznog kontrolnog elementa 14 u smeru ploče ankera 30. Ova treća zaštitna cev 36 koristi se radi sprečavanja neželjenih uticaja na površinu šipke klina ankera 12, a naročito zalepljenja šipke klina ankera u tom regionu.

[0032] Sledi detaljni opis funcionisanja klina kliznog ankera 10. Nakon formiranja odgova-rajuće bušotine, u nju se ugrađuje klin kliznog ankera 10 i pričvršćuje pomoću maltera ili vrste lepila koji su poznate stručnjacima iz ove oblasti. Alternativno, upotreba ekspanziv-nih elemenata za ankerisanje je moguća i poznata, na primer upotreba ekspanzionih prste-nova. Prikazan klin kliznog ankera 10 pričvršćen je u bušotini pomoću čepa koji se formira kao rezultat pomeranja materijala u primenjenom vezivnom materijalu ili malteru iza kliznog kontrolnog elementa 14, tj. na strani ulaza u bušotinu, i nakon što konzerviranje materijala spreči da klin kliznog ankera 10 ispadne iz bušotine. Nakon što se ploča ankera 30 postavi i zategne navrtnjem 32, klin kliznog ankera 10 spreman je za obavljanje svoje stabi-lizacione funkcije.

[0033] Preko kliznih tela 22 vrši se stezanje kojim se deluje na šipku klina ankera 12 i to de-finiše takozvano granično opterećenje, koje klin kliznog ankera 10 može da prenese u smeru ose bez relativnog kretanja između šipke klina ankera 12 i kliznog kontrolnog elementa 14. Međutim, ako se prekorači ova granična sila, šipka klina ankera 12 može da se pokreće klizajući niz klizna tela 22 sve dok element za mešanje 26 koji služi kao zaustavni element ne naiđe na kućište kliznog tela 16 ili 16'. Takvo relativno pomeranje može se prirodno do-goditi u većem broju deonica i uvek će se događati samo dok osna sila koja deluje na klin kliznog ankera 10 ne padne ponovo ispod granice loma. Pomoću toga, relativno pomeranje efektivne dužine klina kliznog ankera 10 se povećava, jer klizni kontrolni element 14 i prva zaštitna cev 24 zadržavaju svoju prvobitnu poziciju koju su zauzeli tokom postavlja-

Claims (20)

1. Klin kliznog ankera (10) za ugradnju u bušotinu, koji ima šipku klina ankera (12) na kojoj je klizni kontrolni element (14) sa otvorom (18) kroz koji se pruža šipka klina ankera (12) gde klizni kontrolni element (14) obuhvata kućište kliznog tela (16,16') i koje ima najmanje jedno udub<l>jenje (20) za primanje kliznog tela (22) koje je u kontaktu sa bočnom površinom šipke klina ankera (12) naznačen time - da je svako udubljenje (22) za primanje kliznog tela (22) postavljeno u kućište kliznog tela (16,16') relativno tangentno u odnosu na bočnu površinu šipke klina ankera (12), - da se bočna površina svakog udubljenja (20) pruža unapred definisanom dužinom u slobodni poprečni presek otvora (18), i - da svako klizno telo (22) ispunjava poprečni presek udubljenja (20) koji je sa njim povezan.

2. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 1 naznačen time da je u kućištu kliznog tela (16; 16') postavljeno više udubljenja (20) raspoređenih naročito na ravnomeran način oko oboda šipke klina ankera(12).

3. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 2 naznačen time da je veći broj udubljenja (20) postavljen na poprečnoj ravni kućišta kliznog tela (16).

4. Klin kliznog ankera prema jednom od patentnih zahteva 2 ili 3 naznačen time da je veći broj udubljenja (20) postavljen u grupama na različitim poprečnim ravnima kućišta kliznog tela (16').

5. Klin kliznog ankera prema jednom od patentnih zahteva 1 do 4 naznačen time da je svako klizno telo (22) konusno, a naročito valjkasto.

6. Klin kliznog ankera prema jednom od patentnih zahteva 1 do 5 naznačen time da je bočna površina svakog kliznog tela (22) zaobljena.

7. Klin kliznog ankera prema jednom od patentnih zahteva 1 do 4 naznačen time da je je svako klizno telo (22) cilindrično, a naročito valjkasto.

8. Klin kliznog ankera prema bilo kom od predhodnih patentnih zahteva, naznačen time da je u regionu kraja šipke klina ankera (12) na bušotini pričvršen zaustavni element, čiji je prečnik veći od prečnika otvora (18).

9. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 8 naznačen time da je zaustavni element navrtanj.

10. Klin kliznog ankera prema bilo kom od predhodnih patentnih zahteva, naznačen time da je klizni kontrolni element (14) postavljen na deo šipke klina ankera (12) koji je namenjen za ugradnju u bušotinu.

11. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 10 naznačen time da se prva zaštitna cev (24) koja koncentrično okružuje šipku klina ankera (12) pruža od kliznog kontrolnog elementa (14) ka kraju šipke klina ankera (12) u bušotini.

12. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 11 naznačen time da spoljni prečnik prve zaštitne cevi (24) odgovara spoljnjem preč-niku kliznog kontrolnog elementa (14).

13. Klin kliznog ankera prema bilo kom od predhodnih patentnih zahteva, naznačen time da je ploča ankera (30) pričvršćena na kraju šipke klina ankera (12) koji izlazi iz bušotine.

14. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 13 naznačen time da se druga zaštitna cev (34) koja koncentrično okružuje šipku klina ankera (12) pruža od ploče ankera (30) malim delom u smeru kraja šipke klina ankera (12) na bušotini.

15. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 13 naznačen time da je druga zaštitna cev (34) spojena na različite načine za ploču ankera (30).

16. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 10 i u vezi sa preostalim predhodnim patentnim zahtevima naznačen time da se treća zaštitna cev (36) koja koncentrično okružuje šipku klina ankera (12) pruža od kliznog kontrolnog elementa (14) malim delom u smeru kraja šipke klina ankera (12) koji izlazi iz bušotine.

17. Klin kliznog ankera prema patentnim zahtevima 10 i 13 i u vezi sa preostalim predhodnim patentnim zahtevima naznačen time da da je kontrolna žica rastegnuta od kliznog kontrolnog elementa (14) do ploče ankera (30) i može joj se pristupiti sa strane ploče ankera (30) i da je udaljena od bušotine.

18. Klin kliznog ankera prema jednom od patentnih zahteva 1 do 16 naznačen time da je obezbedjen uređaj za kontrolu, koji pokazuje da li je došlo do klizanja šipke klina ankera (12) u odnosu na klizni kontrolni element (14).

19. Klin kliznog ankera prema patentnom zahtevu 18 naznačen time da uređaj za kontrolu pokazuje duzinu pomeranja šipke klina ankera(12) u odnosu na klizni kontrolni element (14).

20. Klin kliznog ankera prema jednom od predhornih patentnih zahtevanaznačen timeda je element za mešanje (26) pričvršćen za kraj šipke klina ankera (12) u bušotini.