RS59163B1 - Habajući deo za radni alat - Google Patents

Description

Opis

[0001] Pronalazak se odnosi na radni alat koji ima prednju ivicu sečiva, sastavljenu od zamenjivog habajućeg dela koja se pričvršćuje na nju, pri čemu je bar deo prednje ivice formiran pomoću dela za držanje habajućeg dela koji sadrži profilisane kontaktne površine postavljne da se spoje sa odgovarajućim držačem habajućeg dela, pošto je deo za habanje opremljen sa prvom kliznom površinom, a držač habajućeg dela sa drugom kliznom površinom, koja je postavljena kao ekstenzija navedene prve klizne površine, i druga klizna površina je opremljena sa prednjom kliznom, ivičnom površinom koja određuje kliznu površinu u odnosu na habajući deo, odnosno na uzvišenju koje se nalazi na prvoj kliznoj površini.

[0002] Od radnih alata opremljenjih sa ivicom sečiva, obodom, šiljkom, zubcem, ili sl. postavljenim da rade nasuprot i pomere rastresit materijal kao što su zemlja, šljunak, kamenčići itd., poznato je da se koriste zamenjivi habajući delovi kako bi se produžio radni vek dela/delova koji su izloženi teškom habanju. Patentna prijava podnosica zahteva EP 1259105 opisuje takav habajući deo koji se postavlja na prednju ivicu radnog alata, čineći sklop sa držačem postavljenim na radni alat i formira bar deo prednje ivice, a habajući deo je opremljen sa kontaktnim, vođenim elementima koji formiraju klizni sklop tipa brze spojnice za laku zamenu habajućeg dela bez korišćenja sredstva za pričvršćenje ili drugih sredstva osim udarnog alata. Kompletan opis EP 1259105, je u ovom dokumentu dat kao preporuka.

[0003] Pokazalo se da na nekim tipovima alata, kao što su plugovi i kultivatori, navedi držač habajućeg dela je izložen istom visokom habanju kao i sam deo za habanje. U takvim situacijama prednost zamenjivog habajućeg dela je zanemarena činjenicom da deo za habanje i njegov držač imaju isti radni vek i moraju se istovremeno zameniti.

[0004] US3136077A opisuje zubac, deo koji se koristi u alatima za kopanje zemlje. Šiljci rezne letva su razdvojeni prorezom sa vertikalnim zidovima na obe strane zubaca, koji se protežu unapred od krajeva zubca. Držač je u suštini H-oblika takavog da se napravi vertikalna mreža koja se proteže između razdvojenih gornjih i donjih naspramnih prirubnica. Poprečni presek mreže je takav da bi se ona uklopila unutar proreza sa malim zazorom između ivica mreže i zidova proreza. Gornji i donji zidovi od 38 otvora H-oblika, zahvataju gornju i donju površinu rezne letve šiljaka zubaca. Centar vrha zubca se proteže duž letve konstrukcije. Letva od prednjeg kraja produžetka, pod uglom od oko 45°, ide na gore do vrha približno jednakog jednoj četvrtini razdaljine ispred rezne letve zubaca, a zatim se spušta na dole-napred pod uglom od 30° prema prednjem kraju. Bokovi letve su zakrivljenih površina sa relativno velikim poluprečnicima. Zadnje strane površina zubaca su tako kombinovane da prelaz sa ravnih gornjih površina šiljaka ka vrhu glatko popune.

[0005] WO2009082317A1 opisuje habajući deo za korpu mašine za utovar, opremljene sa prednjom ivičnom pločom sa napred usmerenom kontaktnom ivicom, pri čemu je habajući deo, koji je opremljen sa delom sa kukom, pričvršćen za korpu. Deo za pričvršćenje obuhvata deo prelazne površine za spajanje u kontaktnoj površini sa steznom površinom na delu za pričvršćenje, koji se pozicionira uz pomoć otvora u navedenoj prednjoj ivičnoj ploči.

[0006] Cilj ovog pronalaska je da eliminiše ili umanji makar jedan od nedostataka na prethodnim stanjima tehnike, ili da makar pruži korisnu alternativu prethodnom stanju tehnike.

[0007] Cilj je postignut karakteristikama opisanim u donjem opisu i narednim patentnim zahtevima.

[0008] U daljem tekstu izraz “dužina“ osim ako nije izričito rečeno, se treba shvatiti kao rastojanje elemenata u pravcu radnog kretanja habajućeg dela, kada je on postavljen na prednju ivicu radnog alata, a moguće i pomeraj osovine koja leži u ravni sa navedenim pravcem kretanja. Izraz “širina“, osim ako nije izričito račeno, se treba shvatiti kao rastojanje elementa normalnih u odnosu prema navedenoj ravni koja se poklapa sa radnim pravcem kretanja habajućeg dela. Pod izrazom “visina“, osim ako nije izričito drugačije rečeno, se treba shvatiti kao rastojanje elementa mereno prema gore, od ravni koja se poklapa sa bočnom stranom habajućeg dela na koje je element postavljen.

[0009] Na prednjoj ivici habajućeg dela radnog alata opremljenom sa ivicom, obodom, šiljkom, zubcem ili sličnim sklopom postavljenim da rade nasuprot i da pomerju rastresiti materijal kao što su zemlja, šljunak, kamenčići itd., ima na kliznoj površini nagnutoj u odnosu na i okrenutoj prema radnom pravcu kretanja habajućeg dela, bar delimično ukrštenog u odnosu prema navedenom pravcu kretanja i rastavljenom od granice klizne površine prema odgovarajućoj kliznoj površini držača habajućeg dela postavljenim u proširenom grebenu, u nastavku takođe zvanom uzvišenje. Uzvišenje se bar delom proteže preko širine klizne površine i ima prednost jer je postavljeno normalno u odnosu na navedeni radni pravc kratanja. Širina uzvišenja je makar isto toliko velika kao i širina prostiranja kontaktnih površina postavljenih između habajućeg dela i susednog držača habajućeg dela. Poželjno je da visina uzvišenja preko klizne površine bude makar 10mm, a preporučeno je 12mm. Barem na prednjoj strani habajućeg dela, poželjno je da zadnja strana bude sa oborenom bočnom stranu. Poželjno je da uzvišenje bude postavljeno što je tehnički moguće bliže držaču habajućeg dela, jer zadnja bočna strana habajućeg dela definiše uzvišenje. Pri opsežnim testiranjima neočekivano je utvrđeno da navedeni greben ima veoma pozitivni uticaj na radni vek držača habajućeg dela bez negativnog uticaja na radni vek habajućeg dela. Najverovatnije je da do ovog efekta dolazi zbog grebena koji usmerava tok materijala dovoljno daleko od letve, donjih kliznih površina i takođe od međusobno povezanih delova između habajućeg dela i držača habajućeg dela, tako da oni dolaze manje u kontakt sa strujnicama u materijalu. U slepljenim naslagama zemlje deo zemlje se nakuplja na donjem delu od uzvišenja, to je indikacija da je pritisak materijala nasuprot kliznim površinama znatno smanjen. Praveći uzvišenje od materija koji poseduje u najmanju ruku ista svojstva otpora habanju kao i ostatak habajućeg dela, uzvišenje održava svoj zaštitni efekat tokom većeg dela radnog veka habajućeg dela, jer je radni vek habajućeg dela uglavnom određen kojom se brzinom smanjuje habanja prednje ivice habajućeg dela.

[0010] Detaljnije, pronalazak se odnosi na radni alat sa prednjom ivicom sečiva, opremljenim sa zamenjivim habajućim delom koji se može pričvrstiti na prednju ivicu radnog alata, pri čemu je makar deo prednje ivice formiran pomoću držača habajućeg dela koji sadrži profilisane kontaktne površine postavljene da zahvate odgovarajuće delove za pričvršćenje na habajućem delu, jer je habajući deo opremljen sa prvom kliznom površinom, a držač habajućeg dela je opremljen sa drugom kliznom površinom u suštini postavljenoj kao produžetak navedene prve klizne površine, druga klizna površina je opremljena sa prednjom kliznom, ivičnom površinom koja definiše kliznu površinu nasuprot habajućeg dela, i na prvoj kliznoj površini je postavljeno uzvišenje, karakteristično po tome što u određenoj meri ima širinu identičnu sa radnim hodom alata i odmah je ispred dela za pričvršćenje habajućeg dela, širina uzvišenja je približno jednaka širini opsega međusobno zahvaćenih kontaktnih površina postavljenih na držaču i delu za pričvršćenje postavljenim na habajućem delu.

[0011] Širina uzvišenja obezbeđuje bolje iskorišćenje materijala habajućeg dela bez značajnog ugrožavanja kliznih svojstava površina habajućeg dela i držača sa kojim je ostvareno pričvršćivanje na radni alat.

[0012] Uzvišenje može imati prednju površinom nagnutu prema radnom pravcu kretanja alata od vrha uzvišenja prema prvoj kliznoj površini. Na taj način se stvara kosa ravan koja poboljšava tečenje materijala preko habajućeg dela.

[0013] Minimalna visina uzvišenje od prve klizne površine do vrha uzvišenja, može da iznosi 10mm, a poželjno je da bude makar 12mm. Ispostavilo se da to obezbeđuje dovoljan efekat na radni vek držača habajućeg dela bez nekog značajnog negativnog uticaja na tečenje materijala preko habajućeg dela.

[0014] Uzvišenje se može postaviti pored zadnje ivice habajućeg dela. Pod uticajem uzvišenja, takvo postavljanje daje maksimalni produžetak kontaktne površine držača habajućeg dela.

[0015] U nastavku je opisan primer poželjnog izvođenja ilustrovanog u pratećim crtežima, pri čemu:

Slika 1 prikazuje šematski presek prednje ivice radnog alata u perspektivi, gde je prikačen držač habajućeg dela;

Slika 2 prikazuje u perspektivi, habajući deo prema pronalasku;

Slika 3 prikazuje u perspektivi sa manjom razmerom, sklop sastavljenog radnog alata sa habajućim delom ovog pronalaska;

Slika 4 prikazuje u većoj razmeri poged odozgo habajućeg dela i takođe presek sklopa za držanje držača habajućeg dela; i

Slika 5 prikazuje uzdužni presek kroz habajući deo kao što je naznačeno sa V-V osom na slici 2.

[0016] Pozivajući se sada na crteže u nastavku, će se opisati poželjna izvođenja zamenjivog habajućeg dela pronalaska prilagođenog za montažu na radni alat koji poseduje jedan ili više sečivih, prednjih ivica ili površina postavljenih tako da mogu da rade na specifičnom materijalu, i koji su tokom vremena izloženi habanju.

[0017] Opisani su primeri poželjnih izvođenja koji se odnose na alat koji se koristi u poljoprivredi u radu sa zemljom, ali trebalo bi razumeti da izum ima i druge primene, može se samostalno koristiti na zamenjivim radnim sečivima, kao i za druge tipove i kombinacije radnih alata kojim je potrebno postavljanje u držače zamenjivih radnih sečiva čiji radni vek je poželjno produžiti.

[0018] Na radnom alatu 1 napravljen je deo za pripajanje 11 za zamenjivi element sečiva 2. Ivični element sečiva 2 se može oblikovati kao oštrica ili sekač na plugu ili kao ravnajući rezna letva, čeljust ili kašika za kopanje, krajni deo na reznoj letvi kultivatora itd. Na ivičnom element sečiva 2 je spojen držač habajućeg dela 21, koji je ovde prikazan zakačen na radni alat 1 pomoću vijka za pričvršćenje 112 koji prolazi kroz deo držača habajućeg dela 21 i ivičnog elementa sečiva 2. Držač habajućeg dela 21 je opremljen sa čepom sa žlebovima 211 koji sadrži profilirane kontaktne površine 212 postavljene tako da uklope odgovarajuće delove za pričvršćenje 223 na zamenjivom habajućem delu 22. Držač habajućeg dela 21 poseduje kliznu površinu 213 koja je određena nasuprot habajućeg dela 22 pomoću prednje klizne površine ivice 214.

[0019] Zamenjivi habajući deo 22 je opremljen sa prednjim delom 221, koji u primeru izvođenja ima oblik vrha postavljenog tako da može lako da prodre u nadošlu masu koju radni alat 1 treba da pomera. Habajući deo 22 je opremljen sa kliznom površinom 222 koja se pruža približno u istoj ravni sa kliznom površinom 213 držača habajućeg dela 21 i koja tokom normalnog radnog pravca R radnog alata 1 je postavljena u pravcu habajućeg dela 22.

[0020] Uzvišenje 224 se izdiže na gore iz zadnjeg dela klizne površine 222 habajućeg dela 22 i u pravcu pružanja je određeno pomoću zadnje ivice 227 habajućeg dela 22 formiranog u podnožju dela za pričvršćavanje 223.

[0021] Širina habajućeg dela je označena oznakom W1 a njegova definisana dužina je prikazana kao L (vidi sliku 4). Širina čepa sa žlebovima se označava sa W2 (vidi sliku 1).

[0022] Uzvišenje habajućeg dela 223 ima sledeće dimenzije (vidi sliku 4):

širina uzvišenja 224 = w

dužina uzvišenja 223 = I

visina uzvišenja 224 iznad klizne površine habajućeg dela = h ima visinu uzvišenja 224 od prednje klizne površne ivice držača habajućeg dela 214 = d.

[0023] Uzvišenje 224 koje je ovde prikazano, napravljeno je u habajućem delu 22 pomoću postupka toplog valjanja, pri čemu je pomoću odgovarajuće alatke korišćene sa donje strane habajućeg dela 22 primorano da bude izvučeno na gore.

[0024] Uzvišenje 224 ima širinu w veću od širine W2 čepa sa žlebovima 211 kako bi obezbedilo zaštite bar za sam čep 211 i delove za pričvršćavanje 223 habajućeg dela 22, pri čemu su delovi držača habajućeg dela 21 i takođe navedenih, susednih delova za pričvršćavanje 223 habajućeg dela 22 ostavljeni da leže u pravcu ravni od uzvišenja 224.

[0025] Tok materijala preko kliznih površina 213, 222 habajućeg dela 22 i držača habajućeg dela 21 je označen sa strelicama F. Efekat uzvišenja 224 je prikazan promenom pravca strelice F.

[0026] Primer izvođenja prikazan je prilagođen tehnologiji proizvodnje pomoću kovanja, pošto uzvišenje 224 ima zakrivljene ivice na svim bočnim stranama. Uzvišenje pomoću ovog tehnološkog postupka obrade nije dovedeno u potpunosti do bokova habajućeg dela 22 kako bi bi se zadržala dovoljna debljina materijala u ovim delovaima poprečnog preseka habajućeg dela 22. U drugim proizvodnim tehnologijama, kao što je tehnologija izrade mašinskom obradom i zavarivanjem, drugi oblici uzvišenja 224 će biti primenljivi bez izlaska iz obima ovog pronalaska.

Claims (5)

Patentni zahtevi

1. Radni alat (1) koji poseduje prednju ivicu sečiva (2), i sadrži zamenjivi habajući deo (22) za pričvršćavanje na prednju ivicu sečiva (2) radnog alata (1), pri čemu makar deo prednje ivice (2) je u kontaktu sa držačem habajućeg dela (21) opremljenim sa čepom sa žlebovima (211) koji sadrži profilisane kontaktne površine (212) postavljenim da zahvate odgovarajuće delove za pričvršćavanje (223) na habajućem delu (22), pri čemu habajući deo (22) je opremljen sa prvom kliznom površinom (222) i držač habajućeg dela (21) je opremljen sa drugom kliznom površinom (213), koji je u suštini postavljen kao produžetak navedene prve klizne površine (222), i druga klizna površina (213) opremljena sa prednjom kliznom ivičnom površinom (214) koja definiše kliznu površinu (213) nasuprot habajućeg dela (22), i na prvoj kliznoj površini (222) je postavljeno uzvišenje (224), naznačen time, što se uzvišenje (224) pruža u pravcu normale u u odnosu na radni pravac kretanja (R) radnog alata (1) i odmah ispred dela za pričvršćavanje (223) habajućeg dela (22), unakrstan opseg (w) uzvišenja (224) je barem jednak širini opsega (W2) međusobno zahvaćenih kontaktnih površina (212) postavljenih na držaču habajućeg dela (21) i dela za pričvršćavanje (223) postavljenog na habajućem delu (22).

2. Radni alat (1) prema patentnom zahtevu 1, naznačen time što je uzvišenje (224) opremljeno sa prednjom površinom (225) nagnutom u pravcu radnom kretanja (R) alata (1) od vrha uzvišenja (226) prema prvoj kliznoj površini (222).

3. Radni alat (1) prema patentnom zahtevu 1, naznačen time, što uzvišenje (224) poseduje visinu (h) od prve klizne površine (222) do vrha uzvišenja (226) od minimalno 10mm.

4. Radni alat (1) prema patentnom zahtevu 1, naznačen time, što je uzvišenje (224) poseduje visinu (h) od prve klizne površine (222) do vrha uzvišenja (226) od minimalno 12mm.

5. Radni alat (1) prema patentnom zahtevu 1, naznačen time što je uzvišenje (224) postavljeno pored zadnje ivice (227) habajućeg dela (22).