TR201716000A2 - Bi̇r turbo yataklama si̇stemi̇ - Google Patents

Bi̇r turbo yataklama si̇stemi̇ Download PDF

Info

Publication number
TR201716000A2
TR201716000A2 TR2017/16000A TR201716000A TR201716000A2 TR 201716000 A2 TR201716000 A2 TR 201716000A2 TR 2017/16000 A TR2017/16000 A TR 2017/16000A TR 201716000 A TR201716000 A TR 201716000A TR 201716000 A2 TR201716000 A2 TR 201716000A2
Authority
TR
Turkey
Prior art keywords
bearing
oil
channel
turbo
axial
Prior art date
Application number
TR2017/16000A
Other languages
English (en)
Inventor
Çakil Semi̇h
Alpaya Mert
Temi̇z Vedat
Kayabaşi İskender
Doğru Ridvan
Hamparyan Burag
Original Assignee
Borusan Teknoloji Gelistirme Ve Arge A S
Supsan Motor Supaplari Sanayii Ve Ticaret A S
Supsan Motor Supaplari Sanayi̇i̇ Ve Ti̇careti̇ Anoni̇m Şi̇rketi̇
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Borusan Teknoloji Gelistirme Ve Arge A S, Supsan Motor Supaplari Sanayii Ve Ticaret A S, Supsan Motor Supaplari Sanayi̇i̇ Ve Ti̇careti̇ Anoni̇m Şi̇rketi̇ filed Critical Borusan Teknoloji Gelistirme Ve Arge A S
Priority to TR2017/16000A priority Critical patent/TR201716000A2/tr
Publication of TR201716000A2 publication Critical patent/TR201716000A2/tr
Priority to PCT/TR2018/050602 priority patent/WO2019078802A1/en
Priority to EP18845481.3A priority patent/EP3698060B1/en

Links

Classifications

    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C17/00Sliding-contact bearings for exclusively rotary movement
    • F16C17/10Sliding-contact bearings for exclusively rotary movement for both radial and axial load
    • F16C17/102Sliding-contact bearings for exclusively rotary movement for both radial and axial load with grooves in the bearing surface to generate hydrodynamic pressure
    • F16C17/107Sliding-contact bearings for exclusively rotary movement for both radial and axial load with grooves in the bearing surface to generate hydrodynamic pressure with at least one surface for radial load and at least one surface for axial load
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F01MACHINES OR ENGINES IN GENERAL; ENGINE PLANTS IN GENERAL; STEAM ENGINES
    • F01DNON-POSITIVE DISPLACEMENT MACHINES OR ENGINES, e.g. STEAM TURBINES
    • F01D25/00Component parts, details, or accessories, not provided for in, or of interest apart from, other groups
    • F01D25/16Arrangement of bearings; Supporting or mounting bearings in casings
    • F01D25/166Sliding contact bearing
    • F01D25/168Sliding contact bearing for axial load mainly
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F01MACHINES OR ENGINES IN GENERAL; ENGINE PLANTS IN GENERAL; STEAM ENGINES
    • F01DNON-POSITIVE DISPLACEMENT MACHINES OR ENGINES, e.g. STEAM TURBINES
    • F01D25/00Component parts, details, or accessories, not provided for in, or of interest apart from, other groups
    • F01D25/18Lubricating arrangements
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C33/00Parts of bearings; Special methods for making bearings or parts thereof
    • F16C33/02Parts of sliding-contact bearings
    • F16C33/04Brasses; Bushes; Linings
    • F16C33/06Sliding surface mainly made of metal
    • F16C33/10Construction relative to lubrication
    • F16C33/1025Construction relative to lubrication with liquid, e.g. oil, as lubricant
    • F16C33/106Details of distribution or circulation inside the bearings, e.g. details of the bearing surfaces to affect flow or pressure of the liquid
    • F16C33/107Grooves for generating pressure
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C33/00Parts of bearings; Special methods for making bearings or parts thereof
    • F16C33/02Parts of sliding-contact bearings
    • F16C33/04Brasses; Bushes; Linings
    • F16C33/06Sliding surface mainly made of metal
    • F16C33/10Construction relative to lubrication
    • F16C33/1025Construction relative to lubrication with liquid, e.g. oil, as lubricant
    • F16C33/106Details of distribution or circulation inside the bearings, e.g. details of the bearing surfaces to affect flow or pressure of the liquid
    • F16C33/1075Wedges, e.g. ramps or lobes, for generating pressure
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C33/00Parts of bearings; Special methods for making bearings or parts thereof
    • F16C33/02Parts of sliding-contact bearings
    • F16C33/04Brasses; Bushes; Linings
    • F16C33/06Sliding surface mainly made of metal
    • F16C33/10Construction relative to lubrication
    • F16C33/1025Construction relative to lubrication with liquid, e.g. oil, as lubricant
    • F16C33/106Details of distribution or circulation inside the bearings, e.g. details of the bearing surfaces to affect flow or pressure of the liquid
    • F16C33/1085Channels or passages to recirculate the liquid in the bearing
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C35/00Rigid support of bearing units; Housings, e.g. caps, covers
    • F16C35/02Rigid support of bearing units; Housings, e.g. caps, covers in the case of sliding-contact bearings
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C35/00Rigid support of bearing units; Housings, e.g. caps, covers
    • F16C35/04Rigid support of bearing units; Housings, e.g. caps, covers in the case of ball or roller bearings
    • F16C35/06Mounting or dismounting of ball or roller bearings; Fixing them onto shaft or in housing
    • F16C35/067Fixing them in a housing
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F05INDEXING SCHEMES RELATING TO ENGINES OR PUMPS IN VARIOUS SUBCLASSES OF CLASSES F01-F04
    • F05DINDEXING SCHEME FOR ASPECTS RELATING TO NON-POSITIVE-DISPLACEMENT MACHINES OR ENGINES, GAS-TURBINES OR JET-PROPULSION PLANTS
    • F05D2220/00Application
    • F05D2220/40Application in turbochargers
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C2240/00Specified values or numerical ranges of parameters; Relations between them
    • F16C2240/30Angles, e.g. inclinations
    • FMECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
    • F16ENGINEERING ELEMENTS AND UNITS; GENERAL MEASURES FOR PRODUCING AND MAINTAINING EFFECTIVE FUNCTIONING OF MACHINES OR INSTALLATIONS; THERMAL INSULATION IN GENERAL
    • F16CSHAFTS; FLEXIBLE SHAFTS; ELEMENTS OR CRANKSHAFT MECHANISMS; ROTARY BODIES OTHER THAN GEARING ELEMENTS; BEARINGS
    • F16C2360/00Engines or pumps
    • F16C2360/23Gas turbine engines
    • F16C2360/24Turbochargers

Landscapes

  • Engineering & Computer Science (AREA)
  • General Engineering & Computer Science (AREA)
  • Mechanical Engineering (AREA)
  • Chemical & Material Sciences (AREA)
  • Oil, Petroleum & Natural Gas (AREA)
  • Physics & Mathematics (AREA)
  • Fluid Mechanics (AREA)
  • Supercharger (AREA)
  • Sliding-Contact Bearings (AREA)

Abstract

Buluş, tek parçadan oluşan bir yatak ve bir gövde, bahsedilen gövde üzerinde bir yağ giriş kanalı, bahsedilen yağ giriş kanalının alt kısmında, yatağın yağlanmasını sağlayan bir iç yağ kanalı, yağın yatak üzerindeki kompresör tarafı film delikleri ve türbin tarafı film deliklerine aktarılmasını sağlayan, yatak üzerinde girintiden oluşan bir kanal ve yatak üzerinde birbirleri ile en fazla 179.5°? lik açı yapan, iki adet montaj girintisi ve gövde üzerinde birbirleri ile en fazla 179.5°? lik açı yapan iki adet montaj yuvası içermesi ile karakterize edilen radyal yükler ile birlikte eksenel yükleri de karşılayabilen tek parçadan oluşan, kompresör tarafı film delikleri ve türbin tarafı film delikleri, iç kanal, eksenel destek halkası ve kuvvet destek yüzeyine sahip yatak yapısına sahip turbo mekanizması ile ilgilidir.

Description

TEKNIK ALAN Bulus, içten yanmali ` motorlarda yanma odasina sik stirilmis daha fazla hava gönderilmesi ile yanma verimliligini ve buna bagliolarak motor gücünün artmlmasni saglayan bir turbo sistem ile ilgilidir. Bulus özellikle küçük silindire sahip motorlardan elde edilen gücü ve verimliligi art'ran, maliyeti düsürülmüs, tek parçadan olusan ve eksenel yükleri karsTayabilen turbo yatagüle ilgilidir. ÖNCEKI TEKNIK Turbo sistemler, içten yanmali i motorlarda, yanma odas'na s'klst nilarak verimlilestirilmis hava gönderilmesi ile yanma performansLnLartran dönel cihazlardr. Bir turbo genel olarak bir türbin ile tahrik edilmekte, türbin ile bir mil vas tasi iile emme pervanesi birbirine irtibatlanmaktad T. Türbinin tahrik edilmesi ile emme pervanesi havay çekip siklst rarak yanma odasina püskürtür. Oksijen bak mindan daha zengin olan si'klst'îilmis hava ile birlikte yanma ile elde edilen güç miktarFartTilrn's` olur. Bu sayede içten yanmall motorlarda yüksek güçler daha az enerji kullan larak elde edilir. Günümüzde kullanlan turbo sarj sistemlerinin sahip oldugu türbinler içten yanmali,, motorun, yanma sonrasnda egzoz ile dSarya salmîs oldugu gazlar ile döndürülmektedir. Benzer yöntem ile çalLsan süper sarj sistemlerde ise turbo türbininin aksine motor saftindan al'nan tahrik ile hava s'k'stlrmasi gerçeklestirilmektedir. Turbo sarj sistemlerinin en büyük avantajLturbo türbininin döndürülmesi srasmda enerji kaybmim minimumda olmasi ve küçük silindir hacimli motorlara kolaylkla uygulanabilir olmasld'r. Otomotiv sektöründe kullanTmakta olan modern turbolar 250.000 rpm hzlara çikabilmektedir. Bu durumda da asir isürtünmenin turbo miline zarar vermemesi için yataklamann önemini ortaya çkartmaktad L Turbo yatak sistemleri genel olarak bronz malzemeden mamul kayma yatagi (lar) (journal bearing) ve eksenel büte yatag› `(thrust bearing) olusmaktadii. Yüksek hzda dönen parçalarn gövde üzerinde hiçbir mahfazaya temas etmeden çal Smasî kritik etmendir. Mevcut turbolarda kayma yatag; üzerinde bulunan film delikleri ve/veya yatak iç kisminda yer alan kanallar vas tas: ile film tabakas Jolusturulmakta ve söz konusu bu film tabakastasFfasHIe yatak içerisindeki sürtünme minimuma indirgenmektedir. Turbo yatak sistemleri tamamen kayan yatak (Rotating Floating Ring Bearing - RFRB) ve yar. .kayan tek parça (Semi Floating Ring Bearing - SFRB) olarak ikiye ayrlabilir. RFRB sistemlerde merkez gövde ile yatak arasmda ve yatak ile mil arasnda olmak üzere iki adet film olusmaktadn. SFRB sistemlerde ise benzer sekilde sadece mil ve yatak arasnda hidrodinamik yag filmi bulunmakta, bu da rotor montajhm daha iyi kontrol edilmesini saglamaktadî. Bu sistemlerde olusan dis yag filmi damping amaçll,kullan;lmaktadir. Piyasada genellikle küçük güçteki motorlara uygulanan RFRB turbolar temel olarak iki adet saft yatagiüournal bearing), bir adet aralaytcd(spacer), bir adet eksenel büte halkasi (thrust ring) ve bir adet eksenel büte yatag (thrust bearing) olusmaktad'r. Daha büyük güçteki motorlarda kullanTan SFRB turbolarda ise yataklama tek parçadan olusan bir yapi ile saglanmaktadir. birbirine iliskili bilesenlerden bahsedilmektedir. Söz konusu yatak ds ksmlarmda yag filmi olusturulmasýnî saglayan delikler içermektedir. Söz konusu delikler yag filmi olusturmada etkin olmasina karsn, yüksek h'z'larda turbo verimliliginin yeterli olmas ni' i saglayamamaktad LE. EP1002185 yayh numaral`EPO dokümanhda bir tür entegre yatak sisteminden bahsedilmektedir. Yatak, iç yag filminin olusmasonzlsaglayan girintili yapiya sahiptir. Ayrca söz konusu yatak, eksenel büte yatagî(thrust bearing) k'smihda yaglamayî saglayan oluk yapSLiçermektedir. Söz konusu yapilanma dahilinde, özellikle küçük hacimli motorlara uygun, yüksek hFzlîurbolarda kullan Tna uygun degildir. TR201715924 basvuru numaralLTürk Patent ve Marka Kurumu patent dokümannida bir çesit tek parçadan olusan turbo yatag'ndan bahsedilmektedir. Söz konusu turbo yatag Liçermis oldugu iç kanallar vasuasjle turbo yatag Jizerine düsen eksenel yükleri karsilamakta ve tek parçadan olusan gövde yap S'sayesinde üretim ve montaj kolaylLgLsaglamaktadL Fakat turbonun sahip oldugu yaglama sistemi dogrultusunda turbo gövdesinde yatagln sahip oldugu radyal film deliklerine uygun yag kanallari› içermektedir. Özellikle yagni türbin tarafmida bulunan film deliklerine iletilmesini saglayan yag kanali turbo gövdesi üzerine, kompresör taraf ndan giren bir matkap vasifasîle açiimaktad Fr. Söz konusu bu proses turbo gövdesi üzerinde gerçeklestirilen üretim prosesini artirmakta ve üretim maliyetini yükseltmektedir. Bu sebeple söz duyulmustur. Sonuç olarak yukarda bahsedilen tüm sorunlar, ilgili alanda bir yenilik yapmay`zorunlu hale getirmistir. BULUSUN AMACI Mevcut bulus, yukarida bahsedilen problemleri ortadan kaldrmak ve ilgili alanda teknik bir yenilik yapmayonrunlu klmaktad T. Bulusun ana amaci lbüyük veya küçük hacimli içten yanmall motorlarda kullan ma uygun, yüksek hîda çalSma özelligine sahip, içermis oldugu yatak ile eksenel yönde yag filmi tabakasF olusturarak eksenel yönde gelen yükleri daha iyi karsilamayr saglayan alternatif türlerine göre sürtünme ve güç kaymlarmn azalttlmasWFsaglayan ve gövde üretim maliyeti azaltilmls turbo mekanizmas yap 3 n' lortaya koymaktir. Bulusun bir diger amacildaha iyi radyal yag film olusturularak daha verimli hidrodinamik yatak sisteminin ortaya koyulmasnîaglamaktî. Bulusun bir diger amacl,i turbo gövdesi üretim prosesinde islem adlmmn azaltlarak turbo sistem üretim maliyetini azaltmaktr. Bulusun bir diger amacüturbo saft ve pervanelerinin eksenel ve radyal hareketlerini kontrol etmek için destek ve sönümleme saglamaktlr. Bulusun bir diger amacalen az bes parçadan olusan turbo yataklarona alternatif olarak tek parçadan olusan yapls sayesinde üretim maliyetini azaltmaktlr. Bulusun bir diger amaci turbo montaji sraslnda komplike sistemler yerine tekparçadan olusan yatak ile montaj kolaylglî ve buna bagll*` olarak is gücünden tasarruf saglamasd n. Bulusun bir diger amacýturbo sarj mekanizmasmlh verimliligini artrmakti. Bulusun bir diger amac.,lturbo sarj mekanizmas'n ri ömrünün uzat lmas n saglamakt'n. Bulusun bir diger amaci tek parçadan olusan yarL kayan yatak sistemlerinin gelistirilerek eksenel yüklerin de tas nmasln Saglamakt r. Bulusun bir diger amacz mekanik bilyeli rulmanlara alternatif olarak gelistirilen hidrodinamik yatak sisteminin verimliligini art'rmakt r. BULUSUN KISA AÇIKLAMASI Yukarda bahsedilen ve asagßaki detaylîanlatîndan ortaya çmacak tüm amaçlar? gerçeklestirmek üzere mevcut bulus, radyal yükler ile birlikte eksenel yükleri de karsilayabilen tek parçadan olusan turbo yatag ile ilgilidir. Bulus, tek parçadan olusan bir yatak ve bir gövde, bahsedilen gövde üzerinde bir yag giris kanal, bahsedilen yag giris kanal mn alt kSmlnda, yatagln yaglanmas nl› saglayan bir iç yag kanal,,l yagin yatak üzerindeki kompresör taraf,fi|m delikleri ve türbin tarafi `film deliklerine aktar lmas n saglayan, yatak üzerinde girintiden olusan bir kanal ve yatak üzerinde birbirleri ile en fazla 179.5" lik açi yapan, iki adet montaj girintisi ve gövde üzerinde birbirleri ile en fazla 179.5°' lik aç: ,yapan iki adet montaj yuvasîiçermesi ile karakterize edilen radyal yükler ile birlikte eksenel yükleri de karsilayabilen tek parçadan olusan, kompresör taraf. lfilm delikleri ve türbin taraf film delikleri, iç kanal, eksenel destek halkasfve kuvvet destek yüzeyine sahip yatak yapsina sahip turbo mekanizmas, ile ilgilidir. Bulusun tercih edilen bir diger yap'l'anmas nda, yatagln ds yüzeyinde yag aktarTnTiF' saglayan ve bahsedilen yatag n dls yüzeyinde en fazla boylu boyunca, en az bir girintiden olusan kanal Içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaptlanmasnida, yatagln ds yüzeyinde, kompresör tarafi `film delikleri ve türbin tarafi lfilm delikleri arasindaki mesafeden daha k sa, en az bir girintiden olusan kanal içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmasîtida, yag giris kanalnm alt k'smmda bulunan iç yag kanalcndan alanan yagn kompresör taraflifilm delikleri ve türbin tarafL film deliklerine aktarl'lmas'n*saglayarak yag filmi olusturulmasm*kolaylast'ran kanal içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmasnda, yatagn gövdenin sahip oldugu yatak yuvasna, yatagn içermis oldugu kanaltcn dik pozisyonda gelecek sekilde montajlanmaslhüsaglayan birbirleri ile 170°' lik aç`yapan iki adet montaj girintisi içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapilanmasmda, yatagm gövdeye sabitlenmesini saglayan tespit vidalar na uygun, aralarnida 170" lik aç bulunan iki adet montaj yuvas I içermektedir. Bulusun tercih edilen bir yap lanmaslnda, birbiri ile irtibatll yekpare eksenel destek halkasma sahip, üzerinde yag filmi olusturulmasnîsaglayan en az bir adet kompresör tarafrfilm deligi ve en az bir adet türbin tarafFfilm deligi, bahsedilen kompresör taraf? mm deligi ve türbin tarafiifilm deligini eksenel destek halkasLds yüzeyine ve kuvvet destek yüzeyi boyunca uzanan iç kanal, kuvvet destek yüzeyi üzerinde destek yüzey girintisi ve eksenel destek halkasz üzerinde halka yüzey girintisi, eksenel destek halkasl ve kuvvet destek yüzeyi üzerinde iç kanallar ile baglantlll iyaglama delikleri içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapilanmas nda, rotor tak min n eksenel hareketini kontrol eden ve eksenel yük tasmas;mLsaglayan eksenel destek halkas;yapts,na sahip tekparça yatak içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapJanmasmda, eksenel yag filmi olusturulmasniL saglayan, yatak içerisinde, bahsedilen yatagln eksenine paralel, kompresör taraf' film delikleri ile eksenel destek halkas:yüzeyi arasmda en az bir adet iç kanal içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapTanmasmda, her bir kompresör tarafFfiIm deligini eksenel destek halkasLyüzeyine irtibatlayan iç kanal içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmastnda, eksenel yag filmi olusturulmasnilz saglayan, yatak içerisinde, bahsedilen yatagln eksenine paralel, türbin taraf' `delikleri ile yataglrn türbin taraLdLs yüzeyini olusturan kuvvet destek yüzeyi arasinda en az bir adet iç kanal içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmascnda, her bir türbin tarafzfilm deligini kuvvet destek yüzeyine irtibatlayan iç kanal içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapilanmasnda, eksenel destek halkas, yüzeyi üzerinde yaglama deliklerinden gelen yagî'i, eksenel destek halkasFyüzeyinde en az bir adet halka yüzey girintisi içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapilanmasîlida, kuvvet destek yüzeyi üzerinde yaglama deliklerinden gelen yagin, kuvvet destek yüzeyi yüzeyinde en az bir adet destek yüzey girintisi içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmastnda, radyal girintiden olusan en az bir adet halka yüzey girintisi ve radyal girintiden olusan en az bir adet destek yüzey girintisi içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmaslnda, altýadet halka yüzey girintisi ve alti* adet destek yüzey girintisi içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yap lanmaslnda, pirinç malzemeden mamul, rotor tak min n eksenel hareketini kontrol eden ve eksenel yük tasimasln saglayan eksenel destek halkas `yap Sina sahip tekparça yatak içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmaslnda, pirinç malzemeden mamul, rotor tak min n eksenel hareketini kontrol eden ve eksenel yük taslmas nl Saglayan tekparça yatak içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapllanmas nda, metal malzemeden mamul rotor tak min n eksenel hareketini kontrol eden ve eksenel yük taslmas ml Saglayan tekparça yatak içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yap lanmasnda, metal alaslml lmalzemeden mamul, rotor tak mln n eksenel hareketini kontrol eden ve eksenel yük tas mas n saglayan tekparça yatak içermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmasnda, tek parçadan olusan bir yatak ve bir gövde, bahsedilen gövde üzerinde bir yag giris kanal ,bahsedilen yag giris kanal n n alt k.sm.nda, yatagn yaglanmasn _isaglayan bir iç yag kanali,,_ yagn yatak üzerindeki kompresör taraf' ifilm delikleri ve türbin tarafi ifilm deliklerine aktarilmasini `saglayan, yatak yuvas boyunca uzanan ve bahsedilen yatak yuvasjle yatak dLs yüzeyi arasmda konumlanmis girinti ve yatak üzerinde iki adet montaj girintisi ve gövde üzerinde iki adet montaj yuvasLiçermektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yapTanmasTida, yatak yuvasnTi iç kTsmTiida, iç yag kanali ile ayni ihizada bulunan alt kSminda bulunan, bahsedilen iç yag kanal ndan al nan yag n kompresör taraf' .film delikleri ve türbin taraf. film deliklerine aktarlmasini saglayarak yag filmi olusturulmashîolaylastîan bir girinti içermektedir. Bulusun koruma kapsam .istemlerde belirtilmis olup kesinlikle bu kiSa ve detayli anlatInda örnekleme amacgila anlatIanIarIa sîiîl:tutulamaz. Teknikte uzman bir kisinin, bulusun ana temas ndan ayrlmadan yukarda anlat lanlar sgnda benzer yap lanmalar ortaya koyabilecegi aç ktm. SEKILLERIN KISA AÇIKLAMASI Sekil 1' de yatak gövdesinin perspektif görünüsünden kesit verilmistir. Sekil 27 de turbo yatagin'rii ön görünüsü verilmistir. Sekil 3' de turbo yataginni perspektif görünüsü verilmistir. Sekil 4 A' da turbo yataginm montaj öncesi patlatlms görünüsü, sekil 4 B' de turbo yataginin montaj sonras perspektif görünüsü verilmistir. Sekil 5 A' da ve sekil 5 B' de turbo yataghn perspektif görünüsü verilmistir. Sekil 5 C' da ve sekil 5 D, de turbo yatagin n iki farkl kesit verilmistir. SEKILLERDEKI REFERANS NUMARALARININ AÇIKLAMASI . Gövde 101. Yatak yuvasL 102. Yag cebi 103. Montaj yuvasF 11. Yag giris kanali; 111. Iç yag kanal' 12. Yag çtkS kanalýl . Kompresör pervanesi 201. Arka plaka . Türbin pervanesi 301. Isi kalkanli 40. Saft 50. Yatak 501. Kompresör tarafljilm deligi 502. Türbin tarafFfilm deligi 503. Iç kanal 5030. Yaglama deligi 504. Kanal 51. Eksenel destek halkasL 511. Halka yüzey girintisi 512. Montaj girintisi 52. Kuvvet destek yüzeyi 521. Destek yüzey girintisi 53. Yag bosaltma açmlglî 54. Tespit vidasi 60. Sabitleme bilezigi BU LUSUN DETAYLI AÇIKLAMASI Bu detaylîaç'klamada bulus konusu bir turbo yataklama sistemi sadece konunun daha iyi anlasTabiImesi için hiçbir snrlayîzî etki olusturmayacak örneklerle açlklanmaktad'n. Bulus konusu özellikle küçük silindire sahip motorlardan elde edilen gücü ve verimliligi art ran, maliyeti düsürülmüs, radyal yükler ile birlikte eksenel yükleri de karsilayabilen tek parçadan olusan turbo yatagrile ilgilidir. Bulus, tek parçadan olusan bir yatak (50) ve bir gövde (10), bahsedilen gövde (10) üzerinde bir yag giris kanal! .(11), bahsedilen yag giris kanal'nîn (11) alt k'smlnda, yatagm (50) yaglanmasnrtsaglayan bir iç yag kanal*(111), yagm yatak (50) üzerindeki kompresör tarafi,.film delikleri (501) ve türbin taraLfilm deliklerine (502) aktarlmasni saglayan, yatak (50) üzerinde girintiden olusan bir kanal (504) ve yatak (50) üzerinde birbirleri ile en fazla 179.5°' lik açUyapan, iki adet montaj girintisi (512) ve gövde (10) üzerinde birbirleri ile en fazla 179.5° lik aç"yapan iki adet montaj yuvasî(103) içermesi ile karakterize edilmektedir. Sekil 1' de gövdenin (10) perspektif görünüsünden kesit verilmistir. Gövdenin (10) iç ktsmtna yerlestirilmis olan yatak (50) içerisinden geçen saftn (40) arka ucuna türbin pervanesi (30) irtibatlanmlstr. Bahsedilen saftm (40) ön ucuna ise kompresör pervanesi (20) montajlanm'stn. Kompresör pervanesi (20) ile gövde (10) arasinda arka plaka (201) konumlandr. lm stm. Sekil 5 A ve 5 B' de turbo yatagmn perspektif görünüsü verilmistir. Turbo yatag.,l dts içermektedir. Sekil 5 D, de ise turbo yatagîtît içermis oldugu iç kanallarm (503) görüldügü kesit görünüs verilmistir. Sekillerde de görüldügü gibi yatak (50) tek parçadan olusmakta ve tercihen pirinç malzemeden mamul edilmektedir. Bulus konusu turbo sisteminin, kompresör pervanesi (20) taraanda bahsedilen yataga (50) irtibati' leksenel destek halkas] `(51) konumlanmlstm. Eksenel destek halkas l(51) ile yatak (50) birbirine yekpare olarak üretilmektedir. Türbin pervanesinin (30) arka kismnda gövdeyi (10) egzoz @sindan koruyan Fs'î kalkanL(301) yerlestirilmistir. Bu sayede asmitsdan turbonun yatak (50) kLsmnLn etkilenmesi engellenmekte ve turbonun istenilen performansta çal'Smasl" saglanmaktad Fr. Tek parçadan olusan yatak (50) ön bölümünde eksenel destek halkasT(51), yatak (50) içerisinde yag filmi olusturulmasnalsaglayan kompresör tarafiifilm delikleri (501) ve türbin taraf`film delikleri (502), yatagîii (50) etrafnda eksenel yag filmi olusturulmas'n'î saglayan, kompresör tarafoilm delikleri (501) ve türbin tarafifilm delikleri (502) ile irtibatl: .iç kanallar (503) içermektedir. Yatag n (50) içermis oldugu eksenel destek halkasE(51) ile kompresör pervanesi (20) arasfnda sekil 2' de görüldügü gibi sabitleme bilezigi (60) konumlanmaktadlrj. Bu sayede saft (40) üzerine yerlestirilen kompresör pervanesi (20) ile eksenel destek halkas'nln (51) arasnda öngörülen mesafenin ayrilmas saglanmaktadir. Bulus konusu turbo sistemi, yatagTt (50) düs kTsmTtida, en fazla boylu boyunca, en az bir adet girintiden olusan kanal formu olan dis kanal (504) içermektedir. Bulusun içermis oldugu gövdenin (10) üst ksmmda yag giris kanalî(11) alt ksmmda ise yag çlkts kanalL(12) konumlanmaktadn. Gövde (10) içerisine gönderilen yag, yag giris kanallna (11) irtibatlanmls olan iç yag kanal (111) vas tas lile yatagin (50) sahip oldugu kanal (504) üzerine yag aksmîsaglamaktadî. Bahsedilen kanal (504) vastasF ile yag, kompresör tarafl film deligi (501) ve türbin taraf film deligine (502) yag aktarlml i saglanmaktadîr. Bahsedilen yag giris kanalî(11), yag çms kanalî(12), iç yag kanalF (111) gövdenin (10) üretimi 3 nasnda gövdenin oyulmas. I ile gerçeklesmektedir. Bulusun tercih edilen bir diger yaplanmasnda söz konusu proses dahilinde bahsi geçen kanallar talasll imalat ile veya gövdenin kallplanmas ile üretilebilmektedir. Yatagm (50) sahip oldugu yag bosaltma açlklrgî(53) vasTasFile yatak (50) içerisine dolan yag, bu açuglktan yag çks kanal'na (12) aktarilmaktadLr'. Bulusun tercih edilen bir yapîlanmasnda bir adet yag bosaltma aç'klg'na (53) sahiptir. Sekil 4 A' da görüldügü gibi gövde (10) içerisine yataga (50) uygun yatak yuvas_.(101) içermektedir. Söz konusu yatak yuvas› `(101) sayesinde yatagin (50) gövde içerisinde sabit tutulmasuve yaglanmas_saglanmaktad11. Bahsedilen yatak yuvasnn (101) iç klSmlnda, kompresör tarafi ifilm delikleri (501) ve türbin taraf' `film deliklerinin (502) dis kLsmlnda, iki adet yag cebi (102) içermektedir. Söz konusu yag cepleri (102) yatak yuvas I(101) çevresince, bahsedilen yatak yuvasln m (101) iç yüzeyinde olusturulmus girintilerden olusmaktadr. Kompresör tarafiyag kanaIL(121) ve türbin taraf;yag kanalL (122) vas tas Iile yatak üzerine akan yag, yag cepleri (102) üzerinden yatagn (50) sahip oldugu kompresör taraf`t"ilm delikleri (501) ve türbin tarafîfilm deliklerinin (502) yatak (50) çevresinde yag filmi olusturmas n _Saglamaktad Ln. Sekil 4 A ve sekil 4 B' de görüldügü gibi yatak (50) gövde (10) içerisindeki yatak yuvasna (101) en az bir tercihen iki adet tespit vidasF(54) ile eksenel destek halkasmm (51) sahip oldugu montaj girintisi (512) ve gövdenin (10) sahip oldugu montaj yuvasî(103) üzerinden sabitlenmektedir. Sabitleme islemi sFrasTtda yatak (50) gevsek sabitlenmektedir. Söz konusu tespit vidalarl,.(54) sayesinde turbonun çal.,SmasL. sFrasTlda yatagh (50) dönmesi engellenmektedir. Bahsedilen montaj girintisi (512) ve montaj yuvasu(103) bulusun tercih edilen yap'lanmasnda aralarinda en fazla 179.5° olacak sekilde, tercihen 170°` lik aç_ile üretilmektedir. Bu sayede yatagTt (50) hatalF montajuengellenerek, bahsedilen yatagn (50) sahip oldugu kanaln (504) her daim en üst pozisyonda olmasi Saglanmaktad'n. Turbonun sahip oldugu türbin pervanesinin (30) tahrik ettirilmesi ile safttn (40) yataklanmasnîyaparak radyal olarak dönmesine olanak taniýan yatag'n (50) içermis oldugu kompresör tarafifilm delikleri (501), türbin tarafzfilm delikleri (502) sayesinde bahsedilen yatag n (50) iç çevresinde radyal bir sekilde yag filmi olusmaktadln. Sekil 5 C ve 5 D' de yatagn (50) kesit görünüsü verilmistir. Sekilde de görüldügü gibi yatak (50), türbin taraf'îfilm delikleri (502) ve kompresör taraflýfilm deliklerinden (501) dis yüzeye açIan iç kanallar (503) içermektedir. Bahsedilen iç kanallar (503) vasIasj ile yatag'n (50) etrafinda eksenel yag filmi olusmas isaglanmaktad'r. Sekil 5 A' da bahsedilen iç kanallarln (503) eksenel destek halkast (51) yüzeyine bagland gl k s'mda yaglama deligi (5030) yap s› konumlanmaktadr. Söz konusu yaglama deligi (5030) her bir iç kanal (503) için yüzeyde bulunmaktad r. Benzer bir yap lanma, yatag'n (50) sahip oldugu kuvvet destek yüzeyi (52) üzerinde de her bir iç kanalln (503) yüzeye açldgî klslmda yaglama deligi (5030) bulunmaktad r.10 Olusan yag filmleri hidrodinamik yataklama yapilmasisaglanmaktadlr ve saft (40) üzerindeki sürtünme ve güç kaylplari `minimuma indirilebilmektedir. Bahsi geçen yag filmi bütün radyal yüzeyi kaplamasz sayesinde yüzeydeki sürtünme minimuma indirgenerek yataklama yapilmasi `saglan'n. Bu sayede yüksek hizlara çikan turbo yataklamalarLsorunsuz bir sekilde gerçeklestirilebilmektedir. destek yüzeyinin (52) sahip oldugu destek yüzey girintileri (521) vasîasjile yatagIi (50) eksenel yük tasFma kapasitesinin arttTlrnas "saglanmaktad T. Dönme srasnda kompresör tarafoilm deligi (501) ve türbin tarafijilm deliklerine (502) irtibatlî eksenel destek halkasü`(51) ve kuvvet destek yüzeyine (52) yaglama delikleri destek yüzey girintilerine (521) aktarilmaktad'r. Sekil 1' de görüldügü gibi gövdenin (10) üst k sm nda bulunan yag giris kanali .(11) ile yatak (50) arastrida yag akstnLsaglayan iç yag kanalL(111) gövde (10) içerisine konumlandlrllm stlr. Turbo içerisine yag giris kanal l(11) vas tasi ile gönderilen yag n, iç yag kanall,(1 11) vasitasiiile yatak (50) bir girintiden olusan kanal (504) üzerine akISL saglanmaktad T. Yag, bahsedilen kanal (504) vasTasFile kompresör taraf"ifilm delikleri (501) ve türbin taraf`film delikleri (502) üzerine aKSTSaglanmaktadW. Gövde (10) üzerinde bulunan yag cepleri (102) vastas v ile yaglamanrti sagl ki 1 olmasi i saglanmaktad Fr. Yatak (50) içerisinde dönen saft (40) vas'tas ile yatagn iç yüzeyinde yag filmi olusmasmsaglanmaktadm Radyal olarak olusan yag filmleri, turbonun yataklanmasmr saglayarak radyal kuvvetlere karsj'dayan'm göstermesini saglamaktadSn. Yagln eksenel yüzeye aktarînüyatagîti (50) sahip oldugu iç kanallar (503) vasitasîile saglanmaktad r. Eksenel yük dayan m ,v halka yüzey girintisi (511) ve destek yüzey girintisi (521 ) vastasîile artTiTmaktad T. Bulusun tercih edilen diger bir yapilanmaslnda, tek parçadan olusan bir yatak (50) ve bir gövde (10), bahsedilen gövde (10) üzerinde bir yag giris kanal_(11), bahsedilen yag giris kanalnn (11) alt k'smnda, yatagn (50) yaglanmasnLsaglayan bir iç yag kanaIL (111), yagTt yatak (50) üzerindeki kompresör taraf'îfilm delikleri (501) ve türbin tarafi? film deliklerine (502) aktarlmaslni saglayan, yatak yuvas (101) boyunca uzanan ve bahsedilen yatak yuvaszl(101) ile yatak (50) ds yüzeyi arastnda konumlanms girinti5 içermektedir. Gövde (10) içerisindeki bahsedilen bu girinti vasiasLJIIe yag, iç yag kanalindan (111) yatak (50) üzerindeki kompresör taraf `film delikleri (501) ve türbin tarafoiIm deliklerine (502) aktarJmasJsaglanmaktad TR
TR2017/16000A 2017-10-18 2017-10-18 Bi̇r turbo yataklama si̇stemi̇ TR201716000A2 (tr)

Priority Applications (3)

Application Number Priority Date Filing Date Title
TR2017/16000A TR201716000A2 (tr) 2017-10-18 2017-10-18 Bi̇r turbo yataklama si̇stemi̇
PCT/TR2018/050602 WO2019078802A1 (en) 2017-10-18 2018-10-17 TURBO BEARING SYSTEM
EP18845481.3A EP3698060B1 (en) 2017-10-18 2018-10-17 A turbo bearing system

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
TR2017/16000A TR201716000A2 (tr) 2017-10-18 2017-10-18 Bi̇r turbo yataklama si̇stemi̇

Publications (1)

Publication Number Publication Date
TR201716000A2 true TR201716000A2 (tr) 2017-11-21

Family

ID=65365997

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
TR2017/16000A TR201716000A2 (tr) 2017-10-18 2017-10-18 Bi̇r turbo yataklama si̇stemi̇

Country Status (3)

Country Link
EP (1) EP3698060B1 (tr)
TR (1) TR201716000A2 (tr)
WO (1) WO2019078802A1 (tr)

Families Citing this family (1)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
DE102020202130A1 (de) * 2020-02-19 2021-08-19 Robert Bosch Gesellschaft mit beschränkter Haftung Gaszuführvorrichtung

Family Cites Families (6)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
US8496452B2 (en) * 2009-08-26 2013-07-30 Honeywell International Inc. Bearing spacer and housing
DE102012206304A1 (de) * 2012-04-17 2013-10-17 Bosch Mahle Turbo Systems Gmbh & Co. Kg Ladeeinrichtung
KR102035673B1 (ko) * 2012-06-25 2019-10-23 보르그워너 인코퍼레이티드 배기가스 터보차저
US9121304B2 (en) * 2012-09-11 2015-09-01 Honeywell International Inc. Outer race locating washer
CN104930052A (zh) * 2015-06-18 2015-09-23 宁波威孚天力增压技术有限公司 一种具有定位机构的涡轮增压器整体式轴承
CN108368777A (zh) * 2015-12-10 2018-08-03 舍弗勒技术股份两合公司 用于涡轮增压机的具有抗扭转件的轴承装置

Also Published As

Publication number Publication date
EP3698060B1 (en) 2022-02-09
WO2019078802A1 (en) 2019-04-25
EP3698060A1 (en) 2020-08-26

Similar Documents

Publication Publication Date Title
US6032466A (en) Motor-assisted turbochargers for internal combustion engines
US9790812B2 (en) Fluid film conical or hemispherical floating ring bearings
US5454646A (en) Journal bearing for use with high speed shafting
US4541786A (en) Ceramic turbocharger
JP5259734B2 (ja) ピストンエンジン用スーパーチャージャー装置
JP5425097B2 (ja) ピストンエンジン用ターボチャージャー装置
US5169242A (en) Turbocharger assembly and stabilizing journal bearing therefor
MXPA02003914A (es) Rotor turbocargador de alta impulsion con cojinetes de bola.
GB2064656A (en) A Turbo-supercharger
CN117980608A (zh) 燃料电池的增压系统
EP3379034B1 (en) Turbine de-swirl elements
TR201716000A2 (tr) Bi̇r turbo yataklama si̇stemi̇
Berenyi et al. Variable area turbocharger for high output diesel engines
CN204755574U (zh) 一种具有定位机构的涡轮增压器整体式轴承
Schmitt Powerful turbocharging system for passenger car diesel engines
FR3120915B1 (fr) Module de soufflante equipe d’un dispositif de transfert d’huile
JP2004162578A (ja) 滑り部材付きターボチャージャ
GB2187797A (en) Turbocharger
JPS5970830A (ja) タ−ボ過給機
JP2005076463A (ja) ターボチャージャの軸受装置
CN109915262B (zh) 一种航空发动机及其风力增压器
JPS6335169Y2 (tr)
US20020150316A1 (en) Bearing assembly
WO2025173392A1 (ja) 過給機
JP2000002155A (ja) タ―ボファンエンジン