TARIFNAME isi GERI KAZANIMI VE YÜKSELTME YÖNTEMI VE söz KONUSU YÖNTEMDE KULLANMAYA YÖNELIK KOMPRESÖR BULUSUN SAHASI Bulus bir akiskan akisinda bir akiskan saglama, akiskani buharlastirmak gibi akiskan akisina isi aktarma; akiskani sikistirma ve isiyi sividan aktarmaya iliskin sonraki adimlarin döngülerini içeren bir isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemi ile ilgilidir. BULUSUN ALTYAPISI Bu yöntem, genellikle nispeten düsük sicaklikta isinin nispeten yüksek sicaklikta isiya aktarildigi endüstriyel isi pompasi proseslerinde bilinir ve uygulanir. Bu nispeten düsük sicakliktaki isiyi akiskan fazdaki bir çalisma akiskanina aktararak gerçeklestirilir, bu sekilde çalisma ortami gaz fazina buharlastirilir. Sonra, gaz fazindaki çalisma akiskani sikistirilir, bu akiskanin sicakliginin ve basincinin artmasina neden olur, bunun ardindan isi yogunlasma yardimiyla çalisma akiskanindan bu ortamin nispeten daha yüksek sicaklikta kullanimina yönelik baska bir ortama aktarilabilir. Mevcut sikistirma isi pompasi sistemlerinin sinirlamalari yaklasik maksimum 100°C`deki nispeten düsük yogunluklu sicakliklardir. termal seperatör/güç jeneratörü olan bir isitma, sogutma ve güç üretme sistemini sunar ve bir isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemini açiklar. Sistem ve yöntem sonraki adimlarin bir döngüsünü saglar. Adimlarin döngüsü bir çalisma akiskani akisinda bir sivi fazini içeren bir çalisma akiskani ve isinin çalisma akiskani akisindan aktarilmasini saglar. Özellikle isi çalisma akiskani akisina aktarilmadiginda ve çalisma akiskani akisini sikistirirken, adimlarin döngüsünde bir noktadaki çalisma akiskani akisi, sivi fazda ve gaz fazda iki fazli bir çalisma ortami olabilir. kaynamanin gerçeklestigi bir isi esanjörüne genlesme cihazi yoluyla bir akümülatörden bir sivi fazi içeren bir çalisma akiskaninin saglanmasini açiklamaya çalisir. Isi motoru bir kompresör adimini içerir fakat sadece buhar bu adim sirasinda sikistirilir. sikistirmaya yönelik bir kompresörü açiklar. BULUSUN KISA AÇIKLAMASI Bulusun bir amaci, yüksek bir sicaklikta, özellikle 80°C veya hatta 100°C üstünde isi saglayan bir isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemi saglamaktir. Bulusun bir diger veya alternatif amaci, yüksek bir sicaklikta, özellikle 150°C veya hatta 175 °C üstünde isi saglayan bir isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemi saglamaktir. Bulusun bir diger veya alternatif amaci, 60°C veya 120°C araliginda bir düsük sicakliga sahip ortamdan, daha yüksek bir sicaklikta isi saglamayi olanakli kilan bir isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemi saglamaktir. Bulusun bir diger veya alternatif amaci, 100°C*Iik bir ayardan 200°C'Iik düzende endüstriyel atik isi akislarinin geri kazanimini ve tekrar kullanimini saglayan bir isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemi saglamaktir. Bulusun yine bir diger veya alternatif amaci yüksek sicaklik araliginda etkili isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemi saglamaktir. Bulusun bir diger veya alternatif amaci yüksek sicaklik araliginda etkili bir sekilde isi saglayan isi geri kazanimi ve yükseltme yönteminde kullanima yönelik bir kompresör saglamaktir. Asagida verilen birbirini Izleyen adimlari içeren bir isi geri kazanimi ve yükseltme yöntemi ile yukaridaki amaçlardan en az biri saglanir a. - bir çalisma akiskan akisinda sivi fazini içeren bir çalisma akiskani saglama; b. - sivi fazda ve gaz fazda iki fazli çalisma akiskani akisi elde etmek amaciyla sivi fazdaki çalisma akiskanini kismen buharlastirmak üzere isiyi çalisma akiskani akisina transfer etme; c. - çalisma akiskaninin bir sicakligini ve basincini artirmak ve sivi fazdaki çalisma akiskanini buharlastirmak üzere iki fazli çalisma akiskani akisini sikistirma ve d. - çalisma akiskaninin yogunlasmasi yoluyla çalisma akiskani akisindan isi Yöntem, sivi fazdaki çalisma akiskaninin buharlasmasina neden olan, sikistirma sonrasinda çalisma ortaminda bir sicaklik artisi olusturur. Buharlasma sicaklik artislarini sinirlar, fakat bir basinç artisina neden olur. Çalisma akiskani, yeterince yüksek bir basincin gerektigi, istenen sicaklikta çalisma akiskaninin bir yogunlasma rejimini olusturmak üzere sikistirilir. Gaz fazinda bir çalisma akiskaninin sikistirilmasi sadece, prosesin verimliligini önemli ölçüde azaltan gaz fazinin kizdirilmasi olarak adlandirilan islemi saglar. Bulusun yöntemi gaz fazli çalisma akiskaninin bir yogunlasma rejiminde, yüksek bir sicakliga ulasmayi olanakli kilar, böylece yüksek bir sicaklikta geri kazanilabilir ve yüksek bir sicakliga yükseltilebilir ve sonra baska bir veya benzeri bir proseste tekrar kullanmak üzere çalisma akiskanindan aktarilabilir. Tercihen, adim a isinin çalisma akiskani akisina çok etkili bir aktarimi amaciyla sivi fazda büyük ölçüde tek fazli çalisma akiskani akisinda çalisma akiskaninin saglanmasini içerir. Tercih edilen diger düzenleme adimi c, sivi fazdaki çalisma akiskanini buharlastirmak üzere çalisma akiskaninin sikistirilmasini içerir, bu sekilde iki fazli bir çalisma akiskani akisi, özellikle bir islak gaz fazli çalisma akiskani saglanir. Sivi fazdaki çalisma akiskaninin tamaminin buharlastirilmasi çalisma akiskaninin sicakliginin ve basincinin gerekli yogunlasma rejiminin en etkili ve dogru bir sekilde elde edilmesini saglar. Sikistirmadan sonra biraz sivi fazli çalisma akiskaninin hala bulunmasi durumunda, Sikistirmadan sonra buharlasabilir ve çalisma akiskaninin sicakligini ve basincini olumsuz bir sekilde etkileyebilir. Çalisma akiskaninin avantajli bir düzenlemesi birinci ve ikinci bilesenleri içerir, ikinci bilesenin bir kaynama sicakligi ayni sicakliktaki birinci bilesenin kaynama sicakligindan daha düsüktür. Avantajli bir sekilde, çalisma akiskaninin bir kaynama sicakligi birinci ve ikinci bilesenlerin kaynama sicakliklari arasindadir ve birinci ve ikinci bilesenlerin çalisma akiskaninda hangi oranda bulunduguna baglidir. Bu tür ikili çalisma akiskani, çalisma akiskaninin gerekli kaynama ve yogunlasma sicakligi ve çalisma akiskaninin kullanildigi spesifik isi geri kazanim prosesine ayarlanmasi gibi karakteristiklerin ayarlanmasini saglar. Tercihen, birinci ve ikinci bilesenler, birlikte karistirilinca birinci ve ikinci bilesenler alkali iyonize edildiginde etkili bir sekilde gerçeklestirilen, ayrilmayan bir karisim saglamak üzere seçilir. Bir düzenlemede birinci bilesen sudur ve ikinci bilesen amonyaktir. Düzenlemelerde adimda (b) isi birinci ortamdan toplanir ve çalisma akiskani akisina aktarilir ve/veya adimda (d) isi ikinci ortama aktarilir. Tercih edilen bir düzenlemede, iki fazli çalisma akiskani akisinin sivi fazinin en azindan bir kismi, çalisma akiskani akisinin sikistirilmasindan önce ve/veya sirasinda adimda (c) damlaciklar halinde saglanir ve/veya iki fazli çalisma akiskaninin sivi fazinin en azindan bir kismi iki fazli çalisma akiskani akisindan ayrilir ve çalisma akiskani akisinin sikistirilmasindan önce veya sirasinda damlaciklar halinde saglanir. Damlaciklar, sivi fazli çalisma akiskaninin damlaciklarinin etkili bir isitmasini ve dolayisiyla buharlasmasini gerçeklestiren genis bir damlacik yüzeyi alani ile damlacik hacmi orani saglar. Sivi fazli çalisma hacminin daha genis bir hacmi, çalisma akiskaninin sikistirilmasi sirasinda damlacik formunda sunuldugunda buharlasacaktir. Avantajli bir düzenlemede damlaciklar çalisma akiskaninin sikistirilmasina yönelik bir kompresörün girisinde ve/veya içinde bir sikistirma odasinda saglanir. Damlaciklarin sikistirma odasinin tam girisinde ve/veya içinde eklenmesi, sivi fazinin çalisma akiskaninin daha genis bir hacmine bir sekilde birlestirilmis olabilen, sikistirma odasindaki çalisma akiskaninin sikistirilmasi sirasinda damlaciklarin bulunmasini garanti eder. Tercih edilen bir düzenlemede, iki fazli çalisma akiskani akisinin sivi fazi, sikistirma sirasinda daha fazla gelismis buharlasmaya yönelik damlaciklarin daha genis yüzey alani ile hacim oranini saglayan, küçük damlaciklarin bir spreyi olarak saglanir. Bir düzenlemede, yöntem adimda (c) sonra çalisma akiskani akisinin genlesmesi adimini içerir. Bu ek adim tercihen çalisma akiskaninda isi aktariminda sonra gerçeklestirilir. Avantajli bir sekilde, güç çalisma akiskaninin genlesmesinden geri kazanilir. Örnegin, çalisma akiskaninin pozitif deplasman genlestirici veya türbinde genlestirildigi bir düzenlemede gerçeklestirilebilir. Bir baska açida, bulus yukaridaki yöntemin adiminda (c) kullanima yönelik bir kompresör saglar, burada kompresör iki fazli çalisma akiskanini çalisma akiskaninin sicakligini ve basincini artirmak ve sivi fazdaki çalisma akiskanini buharlastirmak üzere sikistirmaya yönelik konfigüre edilir. Düzenlemelerde, kompresör iki fazli çalisma akiskani akisinin (12) en azindan bir kismini kompresörde damlaciklar halinde saglamaya yönelik konfigüre edilen bir dagitim düzenegi içerir ve kompresör iki fazli çalisma akiskani akisinin (12) en azindan bir kismini ayirmaya yönelik konfigüre edilen bir ayirma düzenegi ve ayrilan sivi fazi kompresörde damlaciklar halinde saglamaya yönelik konfigüre edilen bir dagitim düzenegini içerebilir. Tercih edilen bir düzenlemede dagitim düzenegi kompresörün bir sikistirma odasinin girisinde ve/veya içinde damlaciklar saglamaya yönelik konfigüre edilir. Tercih edilen bir düzenlemede dagitim düzenegi küçük damlaciklarin bir spreyi olarak iki fazli çalisma akiskani akisinin sivi fazini saglamak üzere konfigüre edilir. SEKILLERIN KISA AÇIKLAMASI Bulusun ek özellikleri ve avantajlari, bulusun açiklamasindan anlasilir olacaktir. Bulusun düzenlemeleri ekteki çizimlere referans ile açiklanacaktir, burada benzeri veya ayni referans sembolleri benzeri, ayni veya ilgili parçalari belirtir ve burada Sekil 1, bulusun bir düzenlemesinin bir akis semasini gösterir; Sekil 2, sekil 1'deki düzenlemenin bir modifikasyonunun bir akis semasini gösterir ve Sekil 3, bulusun bir diger düzenlemesinin bir akis semasini gösterir. DÜZENLE ME LERIN DETAYLI AÇIKLAMASI Bulusun isi geri kazanimi ve yükseltme yönteminin uygulandigi bir düzenleme sekil 1'de gösterilir. Sekil 1 bir çalisma akiskanin bir ana devre (10) içinde dolastigi bir proses döngüsünün bir akis semasini gösterir. Devre (10) bir isi esanjörünü (20). bir kompresörü (30), bir ikinci isi esanjörünü (40), bir genlestiriciyi (50) ve bir üçüncü isi esanjörünü (60) içerir. Devre içinde çalisma akiskani akisini saglamak amaciyla devreye (10) bir pompa (70) da eklenebilir. Bazi proseslerde bir çalisma akiskani akisi prosesin kendisi ile baslatilir, bu yüzden bu durumlarda bir pompa (70) olmadan da yapilabilir. Buhar dahil olmak üzere yaklasik 120°C`de ve bir prosesten kaynaklanan sicak gazlar içeren bir birinci ortamin bir akisi (21) isi esanjöründen (20) geçirilir. Akis (21), mevcut düzenlemede patates cipsi yapilan bir kizartma ocagindan gelen sicak gazlarin ve buharin bir akisidir. Gazlar ve buhar, ocaktan bir veya daha fazla fan ile tahliye edilir (sekillerde yoktur). Sicak gazlarin ve buharin akisi (21), isinin akistaki (21) sicak gazlardan ve buharlardan devredeki (10) çalisma akiskani akisinin çalisma akisina aktarildigi birinci isi esanjörüne (20) beslenir. Devredeki (10) çalisma akiskani akisi genellikle sekil 1'deki oklar ile belirtilen bir yönde akan bir çalisma akiskani akisi (10) olarak da refere edilebilir. Bulus bir kizartma ocagindan gelen bir birinci ortamin akisindan (21) gelen isi aktarimi ile sinirli degildir, fakat çok çesitli baska uygulamalarda da kullanilabilir. Isi yayan bir birinci ortam akisi (22) birinci isi esanjöründen (20) çikar ve sekil 2'deki düzenlemeye göre asagida ayrintili açiklanacak daha fazla isi yaymak üzere de kullanilabilir. Çalisma akiskani, birinci ve ikinci bilesenleri içerir, açiklanan düzenlemede birinci bilesen sudur ve ikinci bilesen olarak amonyaktir. Su amonyak çalisma akiskanindaki amonyak fraksiyonu %01 ila yaklasik %50 olabilir. Çalisma akiskaninin birinci ve ikinci bilesenleri, tercihen birbirine karistirildiginda alkali iyonize edilen birinci ve ikinci bilesenlerin bir ayrilmayan karisimini saglamak üzere seçilir. Açiklanan düzenlemede amonyak olan ikinci bilesenin bir kaynama sicakligi, açiklanan düzenlemede çalisma akiskaninin su olan birinci bileseninin kaynama sicakligindan daha düsüktür. Çalisma akiskaninin bir kaynama sicakligi birinci ve ikinci bilesenlerin kaynama sicakliklari arasindadir ve birinci ve ikinci bilesenlerin çalisma akiskaninda hangi oranda bulunduguna baglidir. Çalisma akiskani, birinci isi esanjöründen (20) hemen önce devre parçasindaki (11) çalisma akiskani akisinda (10) yaklasik 1 bar düzeyinde bir basinçta 30°C ila 70°C düzeninde bir sicaklikta büyük ölçüde bir sivi fazda saglanir. Açiklanan gerçek sicakliklar ve basinçlar prosesin uygulanmasina bagli olabilir. Isinin çalisma akiskani akisina (10) aktarimindan sonra sivi fazdaki çalisma akiskani kismen buharlastirilir. Proses çalisma akiskaninin tamami gaz fazina buharlasmayacak sekilde düzenlenir. Birinci isi esanjöründe (20) saglanan sivi fazli çalisma akiskaninin miktarina ve akis oranina göre aktarilan isi miktari, çalisma akiskaninin bir kismi birinci isi esanjörünü (20) geçtikten sonra halen daha devre parçasindaki (12) sivi fazda olmalidir. Dolayisiyla, sivi fazda ve gaz fazda çalisma akiskani içeren iki fazli bir çalisma akiskani akisi, yaklasik 1 bar düzeyinde bir basinçtaki ve yaklasik 97°C düzeyinde bir sicakliktaki birinci isi esanjöründen (20) sonra devre parçasinda (12) bulunur. Burada kullanilan gaz ve buharin her ikisinin de gaz/buhar fazindan sivi fazina yogunlastirilabilmesi ve sivi fazin gaz/buhar fazina buharlastirilabilmesi bakimindan aynidir. Buhar ifadesi su buhari yerine kullanilir. Iki fazli çalisma akiskani akisi (12) daha sonra sikistirma sonrasinda gaz-fazli çalisma akiskaninin önceden belirlenen yogunlasma sicakliginda bir basinca sikistirilacak kompresöre (30) aktarilir. Sikistirma sirasinda çalisma akiskaninin sicakligi artacak ve sivi fazdaki çalisma akiskaninin en azindan bir kismi gaz faza buharlastirilacaktir. Bu sikistirma sonrasinda çalisma akiskaninin sicakligini sinirlamaya yönelik önemli bir adimdir. Tercihen, sivi fazli çalisma akiskaninin sadece bir kismi çalisma akiskaninin kizdirilmasini önlemek üzere bir islak gaz fazi (iki-faz) olusturmak üzere kompresör (30) ile sikistirmada buharlasir. Tam sivi fazinin buharlasmamasi gaz fazi ve sivi fazinin dengede oldugu bir çalisma akiskani akisi saglar. Sikistirmadan sonra çalisma akiskaninin sicakligi yaklasik 185°C ve basinci yaklasik 12 bardir. Sikistirma asamasinda, çalisma akiskani akisinin parçasi sivi fazda kompresöre (30) girer. Sikistirmadan sonra sivi fazli çalisma akiskaninin buharlasmasi sikistirma sonrasinda gaz fazindaki çalisma akiskaninin sicaklik artisini istenen ve önceden belirlenen bir sicakliga veya sicaklik araligina sinirlayacaktir. Kompresörün (30) sikistirma orani devre parçasindaki (13) gaz fazli çalisma akiskaninin istenen ve önceden belirlenen basincini veya basinç araligini elde edecek sekilde ayarlanir. Sivi fazli çalisma akiskaninin miktari sikistirmadan önce bulunmalidir. bu sekilde sikistirmadan sonra çalisma akiskani akisinin (13) basinci ve sicakligi istenen ve önceden belirlenen düzeylerde veya araliklarda veya içindedir. Sikistirma sonrasinda sivi fazli çalisma akiskaninin etkili buharlasmasini elde etmek üzere sivi fazli çalisma akiskani kompresör (30) ile sikistirmadan hemen önce ve/veya sirasinda çalisma akiskani akisinda (12) damlaciklar olarak saglanir. Sivi fazli çalisma akiskaninin etkili bir buharlasmasi sivi faz ile dengede olmayan bir sicakliga gaz fazli çalisma akiskaninin kizdirilmasini önler. Sivi fazli çalisma akiskani tercihen damlacik hacim oranina yüksek damlacik orani elde etmek üzere sivi fazli çalisma akiskaninin çok küçük damlaciklarini içeren bir sprey olarak saglanir bu sekilde damlaciga çok etkili isi aktarimi ve dolayisiyla bir damlacigin buharlasmasi elde edilir. Mevcut düzenlemede kompresörün sikistirma orani devre parçasinda (13) yaklasik 180°C'Iik bir ilgili yogunlasma sicakligi olan gaz fazli çalisma akiskaninin bir basincini elde etmek üzere ayarlan ir. Sikistirilan islak gaz fazli çalisma akiskani sonradan gaz fazli çalisma akiskaninin isisini yaymak üzere yogunlastirildigi bir ikinci isi esanjörüne (40) girer. Gaz fazli çalisma akiskani çalisma akiskani akisinda sivi fazli çalisma akisi ile dengede oldugunda yogunlasma etkili bir sekilde elde edilir. Isi açiklanan düzenlemede kizartma ocagindan gelen kizartma yagi olan bir ikinci ortamin bir akisina (41) yayilir. Kizartma yagi kizartma ocaginda yaklasik 180"C'Iik bir sicakliga sahip olmalidir, fakat patates cipsinin kizartma prosesi nedeniyle yaklasik 153°C'ye sogutulur. Kizartma ocagindan gelen kizartma yaginin akisi (41) yaklasik bu 153°C'Iik sicakliga sahiptir ve yogunlastirilmis çalisma akiskanindan yayilan isi yoluyla isi esanjörü (40) ile kizartma yagi akisinda (42) yaklasik 180°C`ye isitilir. Kizartma yagi akisi (42) sonra kizartma prosesinde tekrar kullanima yönelik olarak kizartma ocagina (sekillerde yoktur) aktarilir. Ikinci isi esanjöründe (40) isi yayimindan sonra sikistirilan çalisma akiskani yaklasik 173°C`Iik bir sicakliga sahiptir ve çalisma akiskaninin basincini yaklasik 12 bardan yaklasik 1 bara indirmek üzere bir genlestiriciye (50) aktarilir. Genlesme çalisma akiskani güç geri kazanimina yönelik kullanilan bir genlestiriciye (50) güç yayar. Genlesmeden sonra bir genlestiricide (50) iki fazli bir çalisma akiskani devre parçasinda (15) bir sivi faza ve gaz faza sahip bir çalisma akiskani akisi olarak devam eder. Kompresör (30) ve genlestirici (50) tercihen Lysholm rotor veya kanatli rotor gibi pozitif deplasman tipindedir. Genlestirici bir türbin içerebilir. Genlestirici (50) ile geri kazanilan güç kompresörü (30) çalistirmaya yardimci olmak üzere kullanilir. Kompresörü (30), genlestiriciyi (50) ve kompresörü (30) çalistirmaya yönelik bir elektromotor (sekli yoktur) ortak aktarma organlarina monte edilebilir (ortak bir eksen üstünde). Alternatif olaraki genlestirici örnegin bir genlestirici jeneratörü olarak konfigüre edildiginde elektrik gücü üretebilir. Elektromotor genlestiriciden (50) gelen (elektrikli) gücün destekledigi kompresörü çalistirir. Genlestiricide (50) çalisma akiskanindan yayilan güç bu yüzden geri kazanilir ve kompresör (30) ile çalisma akiskanini sikistirmada tekrar kullanilir. Bir basinç sensörü (sekillerde gösterilen) sikistirilan gaz fazli çalisma akiskaninin bir istenen yogunlasma sicakligi veren bir önceden belirlenen basinca sikistirilacak sikistirilan gaz fazli çalisma akiskaninin bir basincini izlemek üzere devre parçasina (13) monte edilir. Basinç sensörü ile ölçülen basinç, devre parçasindaki (13) sikistirilan gaz fazdaki çalisma akiskaninin önceden belirlenen basincini veren kompresörün (30) bir sikistirma oranini ayarlayacak sekilde elektromotorun ve kompresörün (30) bir rotasyonel hizini kontrol etmek üzere bir kontrol döngüsünde (sekillerde yoktur) kompresörü (30) çalistiran elektromotora aktarilir. Genlestirilen iki fazli çalisma akiskani akisi (15) gösterilen düzenlemede bir üçüncü isi esanjörüne (60) aktarilir, burada çalisma akiskani devre parçasinda (16) büyük ölçüde tek fazli çalisma akiskani akisi vermek üzere yogunlastirilir. Üçüncü isi esanjöründe (60) isi iki fazli çalisma akiskani akisindan (15) açiklanan düzenlemede üretim suyu olan bir diger ikinci ortama aktarilir. Bir üretim su akisi (61), çalisma akiskaninin hem birinci hem de ikinci bilesenlerin, su ve amonyak, kaynama sicakliklarinin çok altinda olan yaklasik 25°C'Iik bir sicaklikta çalisma akiskaninin yogunlasmasini saglamak üzere isi esanjörüne (60) girer. Yaklasik 60°C'Iik bir sicakliga sahip bir üretim suyu akisinin (62) üçüncü isi esanjöründen (60) çikar. lsi esanjöründen (60) çikan üretim suyu sicakliginin (62) gerçek sicakligi üçüncü isi esanjörünün tasarimi ve çalisma akiskani akisinin ve üretim suyu akisinin akis kosullari ile yönetilir. Üretim suyu yikamaya, temizlemeye ve isitmaya yönelik kullanilabilir. Isi esanjöründen sonra çalisma akisinin sicakligi da yaklasik 60 °C ayarindadir. (Büyük ölçüde) tek fazli çalisma akiskani akisi (16) devre parçasina (11) dogru besleme pompasi (70) ile pompalanir, burada birinci isi esanjörüne (20) (büyük ölçüde) tek fazli çalisma akiskani akisi (11) olarak sunulur. Pompa (70) sert bir sekilde gösterilen düzenlemede çalisma akisinin basincini artirir. Bu noktada döngü tekrar edilir ve açiklanmis oldugu gibi devam eder. Döngüde isi, sivi fazini gaz fazina kismen buharlastirmak üzere birinci isi esanjöründeki (20) bir üretim prosesinden kaynaklanan birinci ortam akisindan (21) çalisma akiskaninin akisinin (11) bir sivi fazina geri kazanilir ve aktarilir. Meydana gelen iki fazli çalisma akiskani akisi (12) yüksek yogunlasma sicakligina sahip bir basinçta çalisma akiskani akisi (13) vermek üzere kompresörde (30) önemli bir sikistirmaya yükseltilir. Yüksek sicakliktaki çalisma akiskani akisinda (13) bulunan isi açiklanan düzenlemelerde bir örnegin verildigi üretim prOSesIerinde çok etkili bir sekilde kullanilabilir. Sekil 2, sekil 1`de gösterilen düzenlemenin bir modifikasyonunu gösterir. Gerçekte sekil 2'deki düzenlemede iki modifikasyon uygulanir. Bir birinci modifikasyonda, bir bypass döngüsü (110) saglanir. Çalisma akiskani akisindan (16) gelen bir bypass çalisma akiskani akisi (111) sivi fazli çalisma akiskanindan gelen gaz fazli çalisma akiskanini ayirmak üzere bir seperatöre (120) aktarilir. Sivi fazli çalisma akiskani devre parçasina (11) devam eder ve bir gaz fazli çalisma akiskani akisi (112) seperatörden (120) bir hava ile sogutulan yogunlastiriciya (130) aktarilir, burada çalisma akiskani atmosfere isi yayar. Bir yogunlastirilmis sivi fazli çalisma akiskani akisi (113) sekil 2'de gösterildigi gibi çalisma akiskani akisi (16) ile tekrar birlestirilir. Bypass döngüsü (110) üçüncü isi esanjöründeki (60) çalisma akiskaninin yogunlasmasini saglamak üzere yeterli üretim suyu bulundugunda gerekli olabilir. Sicak üretim suyuna yönelik ihtiyaç kesintili olabilir, çalisma akiskaninin (büyük ölçüde) tek fazli çalisma akiskani akisina (11) yogunlastirilmaya yönelik bir alternatif gerektirir. Bir ikinci modifikasyonda bir yardimci devre (210) isi esanjörü (220) yoluyla ana devreye (10) baglanir. Birinci isi esanjöründen (20) gelen kismen yogunlasmis kizaran gazlarin ve buharin birinci ortam akisi (22) yardimci isi esanjörüne (220) yönlendirilir. burada isi bir yardimci devrede (210) bir yardimci çalisma akiskanina daha da salinir. Yardimci çalisma akiskani yardimci devre parçasinda (211) basinçlanan bir sogutucudur. Yardimci isi esanjöründeki (220) isi yayimi basinçlanan sogutucuyu doyurur. Basinçlanan sogutucu akisi (212) sogutucu akisinin basincini düsürmek ve yardimci kompresörün (230) gücünü yaymak üzere bir yardimci genlestiriciye (230) aktarilir. Meydana gelen iki fazli bir sogutucu akisi (213), sogutucu akisini yardimci devre parçasindaki (214.1) bir sivi fazli sogutucu akisina ve bir gaz fazli sogutucu akisina (214.2) ayiran bir seperatöre (240) yönlendirilir. Gaz fazli sogutucu akisi (214.2) gaz fazli sogutucu akisini bir sivi fazli sogutucu akisina (214.3) yogunlastirmak üzere hava sogutmali yogunlastiriciya (250) aktarilir. Sivi fazli sogutma akisi (214) gerekli doyma basincina yardimci araci pompa (270) yoluyla ve sogutma döngüsünü yardimci isi esanjörüne dogru (220) kapatmak üzere pompalanir. Yardimci genlestirioi (230) ile geri kazanilan güç yardimci genlestiriciyi (230) kompresörün (30) aktarma organlarina baglayarak ana devrede (10) kompresörün (30) çalistirilmasina yardimci olmak amaciyla da kullanilir. Genlestiriciler (50 ve 230) ile geri kazaniminin çalistirilmasina yardimci olmak üzere kullanilan çalistirilmasina yardimci olmak güç tüm prosesin enerji verimliligini önemli ölçüde iyilestirir. Su buhari ve önemli ölçüde hava içeren birinci ortam akisi (21) iki ardisik isi esanjöründedir (20 ve 220) bir hava akisi (26) ve bir su akisi (25) vermek üzere bir seperatöre (280) aktarilan bir iki fazli akisa (23) yogunlastirilir. Su akisi (25) kaynaklara bir talebi daha da azaltan ek filtrasyondan sonra (sekillerde yoktur) üretim suyu olarak bulunabilir. Sekil 3, sekil 1"in düzenlemesi ile büyük ölçüde ayni ana devrenin (10) bir baska düzenlemesini gösterir. Sekil 3'teki düzenlemenin ana devresi ana devrede bir genlestiriciye sahip degildir. Bir yardimci devre (310) isi esanjörü (60) yoluyla ana devreye (10) baglanir. Yardimci devre (310) ana devrede (10) çalisma akiskanindan daha düsük bir kaynama ve yogunlasma sicakligina sahip bir amonyak ve su karisimi olan bir çalisma akiskani içerir. Sekil 3'ün düzenlemelerinde yardimci devrenin (310) çalisma akiskani yaklasik %50 amonyak ve %50 su içerir. Ancak, uygulamaya bagli olarak her iki bilesen de herhangi bir oranda karistirilabilir. Üçüncü isi esanjöründe (60) isi ana devrenin (10) çalisma akiskanindan yardimci devrenin (310) yardimci çalisma akiskanina aktarilir. Yardimci çalisma akiskani isi esanjöründe (60) yaklasik 71 barlik bir basinçtadir ve isi esanjöründen sonra yardimci çalisma akiskaninin sicakligi yaklasik 170°C'dir. Sonradan, yardimci çalisma akiskaninin basincini ve sicakligini, sirasiyla, yaklasik 3.5 bara ve 67°C'ye indirmek ve yardimci çalisma akiskaninin genlesmesinden güç geri kazanmak üzere genlestiriciye (320) aktarilir. Genlesmesinin çalisma akiskani sicakligi yaklasik 30°C'ye azaltmak üzere bir hava sogutmali yogunlastiriciya aktarilir. Pompa (340) sonrasinda yardimci devrenin (310) döngüsünün tekrar yinelendiginde, yaklasik 31°Clye hafif bir sicaklik artisinda çalisma akiskaninin basincini yaklasik 71 bara artirir. Sekil 3*ün düzenlemesinde yardimci devredeki (310) güç geri kazanimi sekil 1'in düzenlemesindeki güç geri kazanimindan daha verimlidir. Sekil 3'ün düzenlemesindeki isi esanjöründen (60) sonra ana devredeki (10) çalisma akiskani yaklasik 34°Cilik bir sicakliga ve yaklasik 12 barlik bir basinca sahiptir. Basinç çalisma akiskanini, sirasiyla yaklasik 34°C ve 1 barlik bir sicaklik ve basinçta, sonrasinda ana devrenin döngüsünün tekrar yinelendigi isi esanjörüne (20) aktarmak üzere yaklasik 1 bara genlesme valfi (80) ile daha da azaltilir. TR TR TR TR TR TR TR TR TR TR