TARFNAME ISOSIYANAT - EPOKSIT HIBRIT REÇINELERI Bu bulus en azindan bir reçinenin üretimi için bir yöntem ile ilgilidir, yöntem en azindan bir poliisosiyanatin en azindan bir poliepoksit ile karismasini içerir, burada karisim en azindan metal içermeyen bir Lewis bazi ortaminda en azindan bir azot atomu ile, gerçeklesir, ayrica bulus bulusa uygun yöntem ile elde edilen reçineler ve bulus bulusa uygun yöntem ile elde edilen bir reçinenin kullanilmasi veya bulusa uygun bir reçinenin yalitici maddelerin üretilmesi, rotor yapraklari, bot gövdeleri veya karoseri parçalari için yapi elemanlarinin üretimi için kullanilmasi ile ilgilidir. isosiyanatlar bazinda reçine sistemleri uzun zamandan beri bilinmektedir ve teknikte çok kullanilir. Bu isosiyanatlar bazinda bu reçine sistemlerinin epoksit - ya da poliester reçinelere kiyasla büyük bir dezavantaji bilinen poliüretan sistemlerinin islenme süresinin maksimal yaklasik 45 dakika olmasi ve böylece büyük yüzeyli yapi elemanlarinin doldurulmasi için fazla kisa olmasidir. Poliüretan sistemleri ile kullanilan ya da kullanilmayan katalizor sistemlerinin, özellikle civa katalizörlerinin, örnegin WO süresine ulasilamamasidir. Ozellikle döküm sistemlerinde bir reçine sistemi 'önce siklikla geometrik olarak karmasik bir formu içine verilmesi olabildigince düsük bir viskoziteyi gerektirir, daha sonra sistem hizli bir sekilde sertlesmelidir, boylece kaliptan çikarma veya hemen kullanilabilme olanagi saglanir. Bu özellik d'oküm sistemleri esnasinda bilinen tabirle *açik kalma zamani', yani karistirmadan sonra bir islenme sürecinin mümkün oldugu zaman, zamanlari optimize etmek için kullanilan katalizör sistemi için agir sartlar öne sürülür. Bir seri patentler isosiyanatlar ve epoksitlerlerin kombinasyonlarinin üretimi, islenmesi ve kullanilmasi ile ilgilenmistir. Bu malzeme sinifinin kullanimi teknik uygulamalar için zordur, zira basit isosiyanatlar ve epoksitlerin karisimi ayni zamanda da yüksek sicakliklarda bile reaksiyona getirilemez. Literatürden de bilindigi gibi yüksek sicakliklarda, 'özellikle 120 °C üzerindeki sicakliklarda, uzun zaman sonra oksazolidonlar olusabilir. Buna paralel rekabetçi bir diger reaksiyon isosiyanatlardan poliisosiyanürlarin (PlR) olusmasidir. bunlar MDl ve alifatik ya da aromatik diepoksitlerden 1,8-diazabisikl0(5,4,0)-undek- 7-en (DBU) ortaminda elde edilir. Söz konusu bu üretim iki reaksiyon kademesinde gerçeklesir, burada özellikle örneklerde de açiklandigi gibi 145 °C sicakliktan itibaren aduktlar olusur, bunlar oksazolidin halkalari içerir. en azindan bir poliisosiyanatin en azindan bir poliepoksit ile karismasini içerir, burada bu karisma katalizör olarak DBU ortaminda gerçeklesir. Elde edilen isosiyanat modifiye poliepoksit reçine kaplamalar için kullanilir, poliepoksit bilesigi olarak bisfenol Atnin diglisidileterleri veya epoksifonksiyonel bir novolak reçinesi kullanilir. Poliisosiyanat olarak MDl ve TDI kullanilir. Dl'in bir sinirlanmasi örnegin bulusa uygun olarak özellikle uygun olan miktarda girdi maddeleri ile mümkündür. EP 0 435 060 A2 kaynagi plastik döküm parçalarini iyi mekanik özellikleri ile tarif eder, bu form parçalar sertlestirilmis epoksitisosiyanat reaksiyon reçinelerinden üretilir, bu reçineler MDl'nin bisfenol Ainin diglisidileteri ile tersiyer bir aminin katalitik etkisi altinda elde edilir. Ayni zamanda da D2'ye karsi bir sinirlama gerçeklesebilir, bunun için bulusa uygun efektlere yol açan, tercihen kullanilan miktarlar, patent istemlerine dahil edilmistir. Bu ayni zamanda da arastirma makamlari tarafindan bir açiklama için dikkate alinacaktir. DE 26 01 927 A1 (D3) genel köpürebilir karisimlar ile ilgilidir, bunlar bir poliisosiyanat, modifiye bir poliisosiyanat, bir poliepoksit ve sisirioi madde veya itici madde içerir. US 4,699,931 oksazolidon modifiye poliisosiyanürat köpük maddelerin üretimi için bir yöntemi tarif eder, burada poliepoksitler ve poliisosiyanatlar aminik PlR-katalizörleri ve sisirici maddeler ile reaksiyona getirilir, böylece istenen köpük maddeler elde edilir. Burada US 4,699,931 reaksiyonun çok hizli gerçeklestigini açiklar, örnegin start zamani saniyenin altindadir. EP 0 130 454 A2 kaynagi isosiyanatlar ve epoksitler bazinda kompakt reaksiyon reçinelerinin üretimi için bir yöntemi tarif eder. Ayrica EP 0 130 454 A2, amin katalizörlerin düsük sicakliklarda çok kisa kullanim sürelerine yol açtigini açiklar. EP O 130 454 A2 kaynagi içinde tarif edilen reçine sistemlerinin sahip oldugu dezavantaj, yüksek sicakliklarda sertlestirme yapilmasi zorunlulugudur. DE 36 00 764 A1 katalizörler olarak tersiyer veya kuaterner amonyum tuzlarinin kullanilmasini tarif eder, böylece uzun açik kalma zamanina sahip sistemler elde edilir. Bu DE 36 00 764 A1 kaynagi içinde açiklanan yöntemin dezavantaji sertlesmenin yüksek sicakliklarda gerçeklesmesidir. Ayni sekilde DE 36 00 764 A1 kaynagi, tersiyer aminler ile sadece 20 dakikadan küçük bir açik kalma zamanina ulasilabildigini açiklar. Bu zamanlar ya da islenme kosullari büyük yap elemanlari ve büyük teknik uygulamalar için yeterli degildir. Teknigin son durumundan hareketle bu bulusun görevi, isosiyanatlar ve epoksitler bazinda reçineleri üretmek için bir yöntemi sunmaktir, bunlar teknik uygulamalar için uygundur, ya da uygun olan reçine sistemleridir. Burada islenme süresi yeterince uzun olmali ve reçine sistemleri ayni zamanda da uygun olan sartlar altinda çabuk ve iyi sertlesmelidir. Yöntemin reaksiyon sartlari teknik bir uygulamaya imkan tanimalidir. Bulusa uygun olarak bu görev bir reçinenin üretilmesi için bir yöntem ile çözülür, yöntem en azindan bir poliisosiyanatin en azindan bir poliepoksit ile karismasini içerir, burada karisim en azindan metal içermeyen bir Lewis bazi ortaminda 1,8-diazabisiklo- 5,4,0- undek-7-en ve bunun derivatlarindan seçilen en azindan bir azot atomu ile, gerçeklesir, burada katalizör sistemi kullanilan toplam poliisosiyanat ve poliepoksit bazinda 0,001 ila 1 agirlik - % oraninda kullanilir ve burada yöntem en azindan asagidaki kademeleri (i) en azindan bir poliisosiyanatin, en azindan bir poliepoksidin ve katalizör sisteminin bir karisim (l) elde edilerek karistirilmasi; (ii) karisimin (|) bir kaliba veya istenilen reaksiyon mahalline dökme, püskürtme veya dagitilarak verilmesi; (iii) karisimin (l) 70 ila 100 "C arasi bir sicakliga, karisim sertlesene kadar isitilmasi. Burada sasirtici bir sekilde bulunmustur ki, 1,8-diazabisikIo-5,4,0-undek-7-en ve bunlarin derivatlari grubundan seçilen en azindan bir azot atomu ile metal içermeyen bir Lewis bazi bazinda bir katalizör sisteminin kullanilmasiyla isosiyanatlar ve epoksitlerin karismasinda reaksiyon sicakliga bagli olarak kontrol edilebilmektedir. Böylece bulusa uygun yöntem uygun sicaklik sartlarinda reçine sisteminin uzun bir açik kalma zamanina hizli bir sertlesmesine olanak saglar. Bulusa uygun yöntem ile ya da bulusa uygun katalizör sisteminin uygun poliisosiyanatlar ve poliepoksitler ile kombinasyonunda reçine sisteminin açik kalma süresi iyi ayarlanabilir, böylece komponentler karistirilabilir ve daha sonra önce düsük viskoz bir karisim elde edilir, bu uzun bir zaman içinde islenebilir. Bu daha sonra tatbik edilir ve reaksiyon ancak uygun sicaklik kosullari altinda bir muamele veya yeterli miktarda bir katalizör ortaminda baslar. Katalizör sistemi bulusa uygun olarak 0,001 ila 1 agirlik - % oraninda kullanilir ve bu oran kullanilan poliisosiyanat ve poliepoksidin toplam agirligi bazindadir. Tercihen katalizör sistemi 0,005 ila 0,75 agirlik - % oraninda kullanilir ve bu oran kullanilan poliisosiyanat ve poliepoksidin toplam agirligi bazindadir, özellikle tercihen 0,01 ila 0,5 agirlik - % oraninda kullanilir ve bu oran kullanilan poliisosiyanat ve poliepoksidin toplam agirligi bazindadir. Karisim (I) en azindan bir poliisosiyanat, en azindan bir poliepoksit ve katalizör sistemi ile bulusa uygun olarak küçük viskozite gösterir ve tercihen 25 °C sicaklikta bir jel zamani 45 dakikadan daha uzun, özellikle 60 dakikadan daha uzun, tercihen 90 dakikadan daha uzun, özellikle tercihen 180 dakikadan daha uzun ve çok özellikle tercihen 240 dakikadan daha uzundur. Burada jel zamani bu bulus kapsaminda su sekilde tanimlanir: 100 gram poliisosiyanat, poliepoksit ve katalizör karisimi oda sicakliginda bir kati olacak sekilde reaksiyonunu tamamlar. Bu karisimin jel zamani bir SHYODU Gel Timer, Modell 100 ile tayin edilir. Bulusun tercih edilen bir uygulama formunda, karisimin viskozitesi (l) 25 (C sicaklikta 45 dakika içinde, özellikle 60 dakika içinde, tercihen 90 dakika içinde, özellikle tercihen 180 dakika içinde ve çok özellikle tercihen 240 dakika içinde hemen hemen degismez ve materyal mükemmel bir akiskanlik Özelligi gösterir. Burada bulusun tercih edilen bu uygulama formunda viskozite bu zaman içinde baslangiç viskozite kiyasla 200 %'den daha fazla, tercihen 100 %'den daha fazla ve özellikle tercihen 50 %'den daha fazla yükselmez. Burada karisim (l) en azindan bir poliisosiyanat, en azindan bir poliepoksit ve bir katalizör sistemi yaninda baska komponentler de içerebilir, örnegin çözücü madde, reaktif seyreltici, stabilizörler, köpük giderici maddeler, koyulastirma maddeleri, tiksotropik maddeler, aditifler, yapismaya yardimi maddeler, su tutucular, dolgu maddeleri, polioller veya poliaminler. Buna göre bu bulus diger bir uygulama formuna göre önceden açiklandigi gibi bir reçinenin üretimi için bir yöntem ile ilgilidir, burada karisim (I) 25 cC sicaklikta 60 dakika üzerinde jel zamani içerir. Elde edilen karisim (l) kademeye (ii) uygun olarak tatbik edilir. Bu islem bu bulus kapsaminda uygun olan her yönteme göre gerçeklesebilir, özellikle dökme, püskürtme veya dagitma. Uygun olan yöntemler her uzman tarafindan iyi bilinir. Kademe (iii)ie göre daha sonra bir sicaklik muamelesi gerçeklesir. Bulusa uygun olarak en azindan bir poliisosiyanat, en azindan bir poliepoksit ve katalizör sistemi karisimi tercihen 25 °C sicaklikta reaktif degildir. Bir sertlesme bulusa uygun olarak ancak bir isitmayla gerçeklesir, tercihen 100 °C altinda sicakliga kadar bir isitma, daha çok tercihen 70 ila 100 °C arasi sicakliga kadar bir isitma. Buna göre bu bulus diger bir uygulama formuna göre bir reçinenin üretilmesi için daha önce de açiklandigi gibi bir yöntem ile ilgilidir, burada reaksiyon 100 "C altinda ba slar. Karisimin sertlesmesi için isitma bulusa uygun olarak sertlesmeye kadar gerçeklesir. Burada karisimin sertlesmesi adi altinda son sertligin en azindan 20 %'si, tercihen 50 ortadan kalmasina " kadar geçen zaman dilimi anlasilir. lsitma her uzman tarafindan çok iyi bilinen tarzda gerçeklesir. Tercih edilen isitma elektrikli isitma, yag veya su ile isitma, kaliplarin isitilmasi, end'uksiyon alanlari, sicak hava veya IR isini olarak reçine yüzeyine yapilir. Bulusa uygun yöntemde bir katalizör sistemi en azindan bir azot atomu ile metal içermeyen Lewis bazi bazinda, su grup içinden seçilerek 1,8-diazabisiklo-5,4,0- undek- 7-en ve bunlarin derivatlari, kullanilir. Burada bulusa uygun olarak katalizör reaksiyona girmez. Katalizör sisteminde söz konusu olan tercihen metal içermeyen bir katalizör sistemidir, baska bir ifadeyle metal içeren bir kullanilmaz. Buna göre bu bulus diger bir uygulama formuna göre önceden açiklandigi gibi bir reçinenin 'üretilmesi için bir yöntem ile ilgilidir, burada katalizör sistemi metal içermeyen bir katalizör sistemidir. Bulusa uygun olarak katalizör sistemi tercihen öyle bir sekilde seçilir ki, reçine sisteminin islenme süresi 25 'C sicaklikta 45 dakikadan daha uzun, özellikle 60 dakikadan daha uzun, tercihen 90 dakikadan daha uzun, özellikle tercihen 180 dakikadan daha uzun ve çok özellikle tercihen 240 dakikadan daha uzun ayarlanabilir. Bulusa uygun olarak bir katalizör sistemi, en azindan bir azot atomu ile metal içermeyen bir Lewis bazi bazinda kullanilir. Burada bu bulus kapsaminda söz konusu olan en azindan 1,8-diazabisiklo-5,4,0-undek-7-en ve bunlarin derivatlaridir. Ozellikle avantajli olan metal içermeyen Lewis bazi 1,8-diazabisiklo-5,4,0-undek-7-en'in bir derivati, özellikle tercihen bloke edilmis 1,8-diazabisiklo-5,4,0-undek-7-en, daha çok tercihen bir fenol bloke edilmis 1,8-diazabisiklo- 5,4,0-undek-7-en. Ornegin metal içermeyen Lewis bazi 1,8-diazabisikIo-5,4,0-undek-7-en'in bir derivati veya 1,8- diazabisiklo-5,4,0-undek-7-eniin asidik komponentler ile karisimlari, örnegin fenol veya asitler. Bu tür ürünler degisik ticari isimler altinda örnegin Polycat SA 1/10, Toyocat DB , Toyocat DB 41, Toyocat DB 42 veya Toyocat DB 60 piyasada bulunmaktadir. Ozellikle tercihen 1,8-diazabisikIo-5,4,0-undek-7-en veya fenol bloke edilmis 1,8- diazabisiklo-5,4,0-undek-7-en kullanilir. Bu bulusun diger bir uygulama formunda bulusa uygun 1,8- diazasikIo-5,4,0-undek-7-en yaninda katalizör olarak diger tersiyer aminlerin kullanilmasi mümkündür. Burada bulusa uygun 1,8-diazasikIo-5,4,0-undek-7-en ortamda gereginden fazla miktarda seklindedir. Bu bulus kapsaminda kullanilabilir poliepoksitler olarak istenilen bilesikler verilebilir. Burada poliepoksitler en azindan iki veya daha fazla epoksit gruplari içerir. Uygun olan poliepoksitleri her uzman literatürden bilir örnegin: Handbook of Epoksi Resins (H. Lee, K. Neville, McGraw-Hill Book Company). Monofonksiyonel epoksitler olarak örnegin isopropilglisideter, tert.-butilglisideter veya etilhekzilglisideter verilebilir. Ozellikle uygun olarak bulusa uygun yöntem için epiklorhidrin ve bisfenoI-A, bisfenol-F, bisfenol-K, bisfenol S, bifenol, hidrokinori, resorsinol, tetrabrombisfenol A, fenoI-formaldehit novolac reçineler, diglisidilester örnegin ftalik asitlerin veya tereftalik asitlerin ve bunlarin derivatlarinin poliglisideterleri, ve alifatik di- veya Iri-epoksitler ve bunlarin karisimlari bazli epoksitler kabul görmüstür. Bu tür ürünler degisik üreticiler tarafindan Araldite©, D.E.R.©, Epilox© veya Baxxores© ticari isimleri altinda pazarlanir. Ozellikle tercih edilen: bisfenoI-A epoksitler ve bunlarin derivatlari, özellikle glisidileter, örnegin diglisidileter-bisfenoI-A, ve yukarida adi geçen alifatik di- veya triepoksitlerin karisimlari. Buna göre bu bulus diger bir uygulama formuna göre önceden açiklandigi gibi bir reçinenin üretimi için bir yöntem ile ilgilidir, burada en azindan bir poliepoksit su grup içinden seçilir: bisfenoI-A-epoksitler, bisfenol-F-epoksitler, bunlarin derivatlari, alifatik di- veya tri-epoksitler ve bunlarin iki veya daha fazlasinin karisimlari. Bulusa uygun olarak ayni zamanda da degisik poliepoksitlerin karisimlari kullanilabilir. Buna göre bu bulus diger bir uygulama formuna göre Önceden açiklandigi gibi bir reçinenin üretimi için bir yöntem ile ilgilidir, burada en azindan bir poliisosiyanatlar en azindan bir poliepoksit ile reaksiyonunda epoksitler disinda baska isosiyanatlara karsi reaktif bilesikler kullanilmaz. Bulusa uygun olarak poliepoksit saf formda veya poliepoksit ve en azindan bir seyreltici madde içeren bir bilesim formunda kullanilabilir. Uygun olan ve her uzman tarafindan iyi bilinen seyreltici madde olarak örnegin non-reaktif çözücü maddeler örnegin etilasetat, metiletilketon, hidrokarbonlar, reaktif çözüoüler örnegin lineer, düsük viskoz di- veya triepoksitler, yumusaticilar, örnegin ftalatlar veya sitrik asitesterdir. Ayrica seyreltici madde olarak bu bulus kapsaminda ayni zamanda da düsük viskoz reaktif seyrelticiler olarak örnegin monoglisideter veya kisa zincirli di- veya trioller bazinda diglisideter, örnegin 1,4-butandiol, 1,6-hekzandi0l, trimetilolpropan, 1,4 siklohekzandimetanol veya polioksipropilenglikol anlasilir. Poliisosiyanatlar olarak alifatik, sikloalifatik, aralifatik ve/veya aromatik diisosiyanatlar kullanilabilir. Burada ayrintili olarak aromatik diisosiyanatlar için sunlar verilebilir: 2,4- difenilmetan-diisosiyanat (MDI) karisimlari, 2,4!- ve 4,4i-difeniImetan-diisosiyanat, üretan modifiye sivi 4,4:- ve/veya 2,4-difenilmetan- diisosiyanat, 4,4i-diisosiyanat0- difeniletan karisimlari, monomer metandifenildiisosiyanatlar ve yüksek çekirdek sayili metandifenildiisosiyanat (polimer-MDI), (1,2) homologlarinin karisimlar ve 1,5-naftilen- diisosiyanat. Alifatik diisosiyanatlar olarak bilinen alifatik ve/veya sikloalifatik diisosiyanatlar kullanilir, örnegin tri-, tetra-, penta-, hekza-, hepta- ve/veya oktametilendiisosiyanat, 2-metil- pentametilen-diisosiyanat- 1,5, 2-etil-butilen-diisosiyanat-1,4, 1-isosiyanato-3,3,5- trimetil-5-isosiyanat0metil-siklohekzan (isoforon-diisosiyanat, IPDI), 1,4- ve/veya 1,3- ila(isosiyanatometil)sikl0hekzan (HXDI), 1,4-sikl0hekzan-diisosiyanat, 1-metiI-2,4- ve/veya -2,6-siklohekzan-diisosiyanat, 4,4'-, 2,4'- ve/veya 2,2i-disiklohekzilmetan- diisosiyanat. Poliisosiyanat prepolimerler su sekilde elde edilir: yukarida açiklanan poliisosiyanatlar miktar fazlasiyla, örnegin 30 ila 100 °C sicaklikta, tercihen yaklasik 80 "C sicaklikta, polioller ile prepolimer olusacak sekilde tepkimeye verilir. Tercihen bulusa uygun prepolimerlerin üretimi için poliisosiyanatlar ve piyasadan temin edilen poliesterler bazinda poliollerden, örnegin adipik asitten hareketle veya polieterlerden hareketle, Örnegin etilenoksitten ve/veya propilenoksitten hareketle kullanilir. Polioller her uzman tarafindan bilinir ve örnegin "Kunststoffhandbuch, Band 7, Polyurethane", Carl Hanser Verlag, 3. Auflage 1993, Kapitel 3.1 içinde tarif edilmistir. Tercihen burada polioller olarak b) içinde açiklanan isosiyanatlara karsi reaktif hidrojen atomlu polimer bilesikler kullanilir. Ozellikle tercihen polioller olarak polieteroller kullanilir. Gerektiginde adi geçen poliollere isosiyanat prepolimerlerin üretiminde bilinen zincir uzatici maddeler veya ag yapici maddeler ilave edilir. Bu tür maddeler asagida c) içinde tarif edilmistir. Ozellikle tercihen zincir uzatici maddeler olarak 1,4-butandi0l, dipropilenglikol ve/veya tripropilenglikol kullanilir. Tercihen burada organik poliisosiyanatlarin poliollereen ve zincir uzatici maddelere orani öyle bir sekilde seçilir ki, isosiyanat prepolimerin NCO içerigi 2 ila 30 %, tercihen 6 ila 28 %, özellikle tercihen Ozellikle tercih edilen poliisosiyanatlar su grup içinden seçilir: MDI, polimer-MDI ve TDI, ayrica bunlarin derivatlari veya bu poliisosiyanatlarin prepolimerleri. Buna göre bu bulus diger bir uygulama formuna göre önceden açiklandigi gibi bir reçinenin üretimi için bir yöntem ile ilgilidir, burada en azindan bir poliisosiyanat su grup içinden seçilir: aromatik, aralifatik ve alifatik poliisosiyanatlar. Bulusa uygun olarak poliisosiyanat saf bir formda veya bir bilesim formunda örnegin bir isosiyanat prepolimer, kullanilir. Diger bir uygulama formunda poliisosiyanat ve en azindan bir çözücü madde içeren bir karisim kullanilir. Uygun olan çözücü maddeler her uzman tarafindan bilinir. Poliisosiyanatlarin ve poliepoksitlerin karisimi tercihen poliisosiyanatin poliepokside Bulusa uygun olarak bilinen yardimci maddeler ilave edilebilir. Burada bu yardimci maddelere örnek olarak yüzey aktif maddeler, dolgu maddeleri, diger alevden koruma maddeleri, tohum olusturucu maddeler, oksidasyon stabilizörleri, kaydirma ve kaliptan almaya yardimci maddeler, boyar maddeler, pigmentler, gerektiginde stabilizörler, örnegin hidrolize, isiga, isiya veya renk degistirmeye karsi stabilizörler, anorganik ve/veya organik dolgu maddeleri, takviye edici maddeler ve yumusaticilar verilebilir. Uygun olan yardimci ve katki maddeleri örnegin: Kunststoffhandbuch, Band VII, herausgegeben von Vieweg ve Höchtlen, Carl Hanser Verlag, München 1966 (S. 103- 113) kaynagindan alinabilir. Sasirtici bir sekilde görülmüstür ki, sertlesmis reçinenin islak bir depolanmasi mekanik özelliklerin daha iyilesmesine yol açmaktadir. Bu efekt özellikle poliisosiyanatlarin 0,25 : 1 ila 2 : 1 arasinda görülür. Bu efekte bir su buhari atmosferinde relatif kisa bir depolamada ulasilir. Ayni zamanda da su içinde depolamada (deniz suyu, sebeke suyu, tuzu alinmis su) yüksek sicakliklarda ( 50 °C) bu efekt görülü r. Eger son bitmis yapi elemanlari özelliklerinin bir degisimi arzu edilmiyorsa veya islak sicak bir yaslanma mümkün degilse, bu durumda tercihen poliisosiyanatlarin poliepoksitlere ekivalan orani ile, 5 : 1 üzerinde, tercihen 7,5 : 1 üzerinde ve özellikle tercihen 10 : 1 üzerinde olmak üzere çalisilir. Buna göre bu bulus diger bir uygulama formuna göre önceden açiklandigi gibi bir reçinenin üretimi için bir yöntem ile ilgilidir, burada reaksiyon sirasinda reaksiyonunun tamamlayan reçine reaksiyondan sonra islak depolanir. Bu bulus ayni zamanda da en azindan bir poliisosiyanatin en azindan bir poliepoksit ile karismasi için katalizör olarak en azindan bir azot atomu ile metal içermeyen bir Lewis bazinin kullanilmasi ile ilgilidir. Ozellikle bu bulus 1,8-diazabisikI0-5,4,0-undek-7-en ve bunun derivatlarinin katalizör olarak en azindan bir poliisosiyanatin en azindan bir poliepoksit ile reaksiyonu için kullanilmasi, daha çok tercihen 1,8-diazabisikIo-5,4,0- undek-7-en ve bunun derivatlarinin katalizör olarak bisfenoI-A epoksitlerin ve bunlarin derivatlarinin en azindan bir poliisosiyanat ile reaksiyonu için kullanilmasi ile ilgilidir. Bulusa ayrica bulusa uygun yönteme göre elde edilen reçineler ayrica bu tür reçinelerden elde edilen döküm parçalar ile ilgilidir. Diger bir aspekte göre bu bulus bir reçine ile ilgilidir, bu reçine en azindan bir poliisosiyanatin en azindan bir poliepoksit ile karistirilmasiyla elde edilir, burada reaksiyon en azindan metal içermeyen bir Lewis bazi ortaminda en azindan bir azot atomu ile önceden açiklandigi gibi gerçeklesir, burada katalizör sistemi kullanilan toplam poliisosiyanat ve poliepoksit bazinda 0,001 ila 1 agirlik - % oraninda kullanilir ve burada yöntem en azindan asagidaki kademeleri içerir: (i) en azindan bir poliisosiyanatin, en azindan bir poliepoksidin ve katalizör sisteminin bir karisim (l) elde edilerek karistirilmasi; (ii) karisimin (I) bir kaliba veya istenilen reaksiyon mahalline dökme, püskürtme veya dagitilarak verilmesi; (iii) karisimin (l) 70 ila 100 °C arasi bir sicakliga, karisim sertlesene kadar isitilmasi. Uygun olan poliepoksitler, poliisosiyanatlar ve katalizör sistemi daha önceden tarif edilmistir. Diger bir uygulama formuna göre bu bulus önceden açiklandigi gibi bir reçine ile ilgilidir, burada en azindan bir poliepoksit su grup içinden seçilir: bisfenol-A epoksitler, bunlarin derivatlari ve alifatik di- veya tri-epoksitler. Tercihen bu bulus diger bir uygulama formuna göre önceden de açiklandigi gibi bir reçine ile ilgilidir, burada en azindan bir poliisosiyanat su grup içinden seçilir: aromatik, aralifatik ve alifatik poliisosiyanatlar. Tercihen poliisosiyanatlar olarak prepolimerler kullanilir. Prepolimerlerde isosiyanat kisminin varyasyonuyla, eger baska katki maddeleri örnegin yumusaticilar kullanilmazsa, ilave özellikler örnegin sertlik ayarlanabilir. Bulusa uygun reçineler için kullanim alani olarak bilinen poliüretan reçine uygulamalari yaninda örnegin kaplama, laminasyon, yalitim ve döküm parçalarin üretimi söz konusu olabilir, burada çok büyük yüzeyli yapi elemanlari, örnegin rüzgar elektrik üretim tesislerinin rotor yapraklari, bot gövdeleri veya otomobiller için plastik karoseriler, üretilir. Isleme yöntemi olarak burada özellikle vakum infüzyonu ve basinç infüzyonu kullanilir. Diger kullanimlar olarak otomobil imalati yapilarin korunmasi, beton kaplamalari, uzaktan isitma, makine imalati ve denizcilik sahalari düsünülebilir. Diger bir aspekte göre bu bulus ayni zamanda da daha önce açiklandigi gibi bulusa uygun yöntemle üretilen bir reçinenin kullanilmasi ile veya önceden de açiklandigi gibi bulusa uygun reçinenin yalitim malzemelerinin üretimi, rotor yapraklarinin yani kanatlarini veya karoseri parçalarinin yapi elemanlarinin üretimi için veya kaplamalar için kullanilmasi ile Bu bulusun diger uygulama formlari istemlerden ve örneklerden alinabilir. Ancak burada anlasilmasi gereken bulusa uygun kapsaminin / yönteminin / kullanimlarinin yukarida açiklanan ve asagida açiklanan özelliklerinin, bulusun kapsami disina çikmaksizin, sadece verilen kombinasyonlarda degil, aksine diger kombinasyonlarda da uygulanmasidir. Bu baglamda örnegin ayni zamanda da tercih edilen bir özelligin özellikle tercih edilen diger özellikle kombinasyonu veya daha detayli karakterize edilmemis olan bir özelliginin özellikle tercih edilen diger özellikle kombinasyonu eger bu kombinasyon açikça söylenmemis olsa dahi bulus kapsamindadir. Asagidaki örnekler bulusun daha yakindan açiklanmasina hizmet eder, ancak bunlar bu bulusun konusu için bir sinirlama getirmez. Burada asagida verilmis olan girdi maddeleri kullanilmistir: lSO 1: Lupranat® M 20 'üretici firma Polyurethanes GmbH, polimer-MDI NCO içerigi: 31,5 % lSO 2: Prepolimer ISO 137/28, üretici firma Polyurethanes GmbH, 4,4'-MD| bazinda, karbodiimid modifiye MDl ve polipropilenglienglikol NCO içerigi: 18 % lSO 3: Lupranat® MP 102 'üretici firma Polyurethanes GmbH, prepolimer olup, 4,4*- MDl bazinda NCO içerigi: 22,9 % lSO 4: Prepolimer ISO 136/144 üretici firma Polyurethanes GmbH, NCO içerigi: 10 Epoksit: Baxxores® ER 5400 'üretici firma BASF, epoksit karisimi, bisfenol-A- epoksitler ve reaktif seyrelticiler bazinda, EEW: 172 g/esdeger Kat 1: Trietilendiamine, 33 %-lik propilenglikol içinde çözülmüs olarak Kat 3: Polycat® 9 üretici Firma Airproducts (bis(3-dimetilaminopropiI)-n,n- dimetilpropanediamine) Kat 4: N-(3-(dimetilamino)propil)-N,N,,N,-trimetilpropan-1,3-diamin Kat 5: Thorcat 535 Kat 6: Addocat® PP üretici firma Rhein Chemie Kat 7: Fenol bloke edilmis 1,8-diazabisiklo-5,4,0-undeken-7 WM: Yumusatici Citr0f0l® B1 üretici firma Jungbunzlauer Once poliepoksit ve katalizörden bir karisim elde edilir ve daha sonra Isosiyanat komponenti ilave edilir ve tekrar karistirilir. Bütün komponentlerin sicakligi 25 cCidir. Komponentlerin bilesimi tablo 1 içinden alinabilir. Açik zaman bir SHYODU Gel Timer yardimiyla oda sicakliginda belirlenir. Eger materyal 60 dakika sonra sertlesmemisse, açik kalma zamanin tayini SHYDU Gel Timer yardimiyla kesilir ve sertlesme görsel olarak degerlendirilir. Eger materyal daha hala siviysa, jel noktasina henüz ulasilmamistir. Paralel olarak uygun karisimlar 60 dakika 80 *C sicaklikta temperize edilir / sertlestirilir, böylece materyalin sertlesip sertlesmedigi görülür. Burada V ile tanimlanan `örnekler kiyaslama örnekleridir. Açik zaman 5 dakika15 dakika12 dakika 25 dakika Görünüs 80 °C de 60 dakika sonra *katalizör isosiyanat komponent ile uyumlu degil, karisimda bulaniklik & çökelti olusmasi Sasirtici bir sekilde görülmüst'ur ki, epoksitler ve isosiyanatlarin karisimi 1,8- diazabisiklo-5,4,0-undeken-7 ile kombinasyonda oda sicakliginda ekstrem uzun süre sivi kalir ve daha sonra hizla ilimli bir sicaklikta kati madde verecek seklinde reaksiyona girer. Diger amin katalizorler teknigin son durumundan bilinen tipik davranislari sergiler. Ayrica deneyler göstermistir ki, böyle bir davranis metal katalizorler ile elde edilemez. Metal katalizörlerin örnegin Thorcat 535 kullanimi epoksit ve isosiyanat karisiminin sertlesmesine yol açmaz. 2. Ornek V9 ila V10 ve B3 ila B9 Poliisosiyanatin ve poliepokside orani 1,8-diazabisiklo-5,4,0-undeken-7'in spesifik bir konsantrasyonu ile kombinasyonunda bulus için 'önemli oldugundan, bu baglanti asagidaki deneyler ile açiklanmalidir. Açik zamanin belirlenmesi bu durumda oda sicakliginda görsel olarak gerçeklesir. Bu deneylerde sinir degeri olarak oda sicakliginda 120 dakika 'üzerinde bir açik zaman hedeflenir ve kontrol bu zamana ulasildiginda sonlandirilir. Paralel olarak uygun karisimlar firinda 90 °C sicaklikta 120 dakika reaksiyonun tamamlanmasi için birakilir. Ayni zamanda da önceki deneylerdeki gibi önce poliepoksit katalizör 2 ile Önceden karistirilir. Bu karisimin bir kismi daha sonra poliisosiyanat ile karistirilir. Tablo 2 katalizör oranini, poliepoksitler, poliisosiyanatlar ve katalizör karisimi bazinda reaksiyon karisimlarinin miktar oranlarini ve poliisosiyanatin poliepokside ekivalan oranini verir. V9 WC 83 B4 85 BG B7 BS B9 açik zaman (kati) (kati) dakika sivi dakika sivi dakika sivi dakika sivi dakika sivi dakika sivi dakika sivi 120 dakika sonra 90 °C de görünüs epokside ekivalan oranini, poliisosiyanat ve poliepoksit karisimi içinde, tanimlar. 3. Ornek V11 ve B10 V7 saf DBUinun poliisosiyanat ile uyumsuz oldugunu gösterdigi için, sertlesme için poliisosiyanat, poliepoksit ve katalizörden bulusa uygun karisiminin gerekli oldugu ve DBU ve poliisosiyanat kombinasyonunun istenilen sonuçlar vermedigi asagidaki deneylerde gösterilmelidir. üretilir. Bu karisimdan 19 daha sonra 49 g lso 3 ile karistirilir ve açik zaman ve sertlesme önceki deneylere analog olarak uygulanir. Tablo sonuçlar hakkinda bilgi vermektedir. V11 karisimi berrak olup bir çökelme gözlenmemistir. V11 B10 Epoksit 0,989 120 dakika sonra 90 °C'de sivi kati görünüs 4. Ornek B11 ve B12 Poliisosiyanat, poliepoksit ve katalizörden olusan bulusa uygun karisimlarin ayni zamanda da mükemmel Özelliklerini göstermek için, deneyler B11 ve 812 yapilmistir. Bunun için komponentler karistirilir ve gazi alinir (bir vakum speed mikser üzerinden). Elde edilen karisimdan test plakalari 2 mm kalinlikta üretilir. Sertlestirme 95 C sicaklikta 2 saat içinde gerçeklesir. Daha sonra materyaller mekanik özellikler belirlenmeden önce 7 gün norm klima altinda depolanir. Islak sicak yaslanma bir basinçli kapta 130 CC sicaklikta su buhari atmosfer inde 5, 10 veya 15 saat içinde gerçeklesir. Daha sonra numune parçalar alinir, kurutulur ve mekanik özellikler belirlenmeden önce 24 saat norm klima sartlarinda kondisyonlanir. Tablo 4 yaslandirmadan önce ve sonra mekanik `özellikler üzerine sonuçlari vermektedir. 811 B12 Epoksit 99,79 99,79 Mekanik 'özellikler Orijinal Yirtilma direnci [Mpa] 17,4 30,1 Genlesme @ kirilma [%] 26 13 E-Modülü [Mpa] 266 913,6 Hidroliz h @ 130°C Yirtilma direnci [Mpa] 41,6 41,4 Genlesme @ kirilma [%] 7 10 E-Modülü [Mpa] 1211 1055 h @ 130°C Yirtilma direnci [Mpa] 46,6 41,7 Genlesme @ kirilma [%] 8 8 E-Modülü [Mpa] 1425 1012 15h @ 130°C Yirtilma direnci [Mpa] 49,1 42,6 Genlesme @ kirilma [%] 11 8 E-Modülü [Mpa] 1405 870 Orneklerden de görüldügü gibi, bulusa uygun karisimlari poliisosiyanatlar, poliepoksitler ve katalizbrün bulusa uygun karisimlari mükemmel mekanik 'özellikler göstermektedir. Ayrica poliisosiyanatin poliepokside ekivalan oranina göre ürünlerin mekanik 'özellikleri islak sicak depolama ile daha da iyilestirilebilir. TR TR TR TR TR TR TR TR