TR202012248A2 - Kitozan İçerikli Bioaktif Rezin Siman - Google Patents

Abstract

Buluş, kitozanın kristal olarak rezin simanların matriks yapısına katılması ve bu sayede hem ağız sıvılarına karşı dayanıklı hem de antibakteriyal özellikte olan simanın elde edilmesi ile ilgilidir.

Description

TARIFNAME Kitozan Içerikli Bioaktif Rezin Siman Bulus, kitozanin kristal olarak rezin simanlarin matriks yapisina katilmasi ve bu sayede hem agiz sivilarina karsi dayanikli hem de antibakteriyal özellikte olan simanin elde edilmesi ile Teknigin bilinen durumu Iki malzemenin birbirine yapistirilmasi (bonding); hem önemli bir islev ve de ne yazik ki pek çok alanda da tam anlamiyla sonucu basariya ulasamamis bir konudur. Dis hekimligi alaninda da adeziv islemler, protetik ve restoratif tedaviler basta olmak üzere pek çok disipline ait islemlerde hem zorunlu uygulama asamasi olup hem de tedavi basarisinda kilit rol oynamaktadir. Farkli dental islemler için farkli dental malzemeler kullanilmaktadir.

Bunlardan bir kisminin self-adeziv yani kendinden yapisma özelligi varken bazi restoratif materyalleri prepare edilmis dis dokusuna ancak siman adi verilen yapistirici veya sikistirici ajanlar kullanarak tutturulabilmektedir. Örnegin, bir dolgu, kendisi yapisina Özelligi göstererek dis dokularina tutunurken bir seramik restorasyonu dise bir araci malzeme ile yapistirmak gerekir.

Dental restorasyonlar plastikten, metalden ve/veya seramikten üretildikleri için her bir malzemenin yapistirilmasinda da çok farkli malzeme ve tekniklerden yararlanilmistir, Siman adi verilen bu yapistirma malzemelerinin önceleri adeziv özelligi bulunmamakta, iki malzemeyi birbirine kendi de bu malzeinelere mekanik veya mekano-simik olarak tutunarak birlestirmekteydi (fosfat siman, çinkopolikarboksilat siman). Pesine hem biyolojik olarak avantajli hem de adezyon saglayan simanlar gelistirilmis (flor içerikli cam iyonomer siman), ancak bu ürünlerde arzu edilen klinik basariya ulasilamamistir. Son yillarda ise adeziv dis hekimligi ön plana çikmis, özellikle Bisfeno] A glisidil metakrilat (BisGMA), Uretan Di Metakrilat (UDMA), Triertilen Glikol Dimetakrilat (TEDGMA) ve lO-Metakriloksidesil dihidrojen fosfat monomerin (MDP) içerikli pek çok rezin siman üretilmistir. Bu ürünler hâlâ birbiri ile yarismakta ve pazar payini arttirmaya çalismaktadir.

Bulusun çözümünü amaçladigi teknik problemler Yapisma gerektiren tüm alanlar için hâlâ önemli bir arastirma-gelistirme konusu olan adezyon ve adeziv sistemler özellikle tip, dis hekimligi veya veterinerlik gibi canli sagligi ile ugrasan bu nedenle de çalisilacak materyallerden en az biri organik yapida olan alanlar için çok daha önemli bir problemdir. Zira endüstriyel alanda iki inorganik malzemeyi birbirine basarili bir sekilde yapistiran ajan (örnegin siyanoakrilat) canlilarda kullanildiginda ya organik yapinin baska bir organik yapiya veya inorganik bir malzemeye yapismasinda basarili olamainakta veya toksik yani canlilar için zehirli veya biyouyuinlu olmayan sonuçlar dogurabilmektedir. Tam da bu noktada restoratif veya protetik dis hekimligindeki en büyük ve hâlâ üzerinde yogun çalisilan problemlerden biri de metal, seramik veya kompozit gibi inorganik malzemelerden üretilen dolgu ve kaplamalarin dentin veya mine gibi organik kismi bulunan dis dokusuna nasil en biyouyumlu ve kuvvetli yapistirilabilecegi sorusudur.

Piyasada hâlihazirda aktif olarak kullanilan tüin simanlar, tüin restoratif malzemeler için (örnegin zirkonya) istenilen baglanti degerlerine ulasmis sayilamaz. Ayrica protetik sabit restorasyonlardaki en önemli problemlerden biri; simantasyon asamasinda dogal dis ile restorasyon arasinda mikroorganizmalarin kalabilecegi veya prepare edilmis dogal dis ile üzerine gelen restorasyon arasindaki mikroaçiklik kaynakli bakteriyal tutulum olabilecegidir. Bu araligi dolduran simanin hem agiz sivilarina karsi dayanikli hem de antibakteriyal özellikte olmasi avantaj saglayacaktir. Ayrica halihazirda kullanilan mevcut rezin simanlarin prepare edilmis dis dokusu üzerine onarici etkinligi yoktur veya son derece sinirlidir.

Kitozaii; biyouyumlu, antimikrobiyal aktiviteye sahip, keinik olusumunu hizlandirici aktivite (dolayisiyla dentin rejenerasyonuna da yardimci olabilecek) gösteren ve pek çok polimere göre adeziv özelligi yüksek bir malzemedir. Bu malzemenin kristal olarak rezin simanlarin matriks yapisina katilmasi, mevcut ürünlerde görülen basta antibakte riyal etkinlik yetersizligi ve onarim yapamama kisitlamasi olmak üzere yukarida bahsi geçen üç teknik sorunun da çözülmesine yardimci olacaktir.

Bulusun açiklamasi Bulus; prepare edilmis dogal dis ile üzerine yapistirilacak olan restorasyonlarin malzeme özelligi ne olursa olsun aralarindaki baglantiyi en üst seviyede saglamak, dis ile restorasyon arasindaki bakteriyal tutulumu veya sizintiyi inaktive etmek ve prepare edilerek hasar olusturulmus dentin dokusunu rejenere etmek amaciyla kitozan ihtiva eden yeni nesil özgün bir rezin simari ile ilgilidir.

Bulusun detayli açiklamasi: Polimerler dis hekimliginde yaygin olarak dis restorasyonlari, dolgu malzemeleri, simanlar, ölçüler, geçici restorasyonlar, kök kanal dolgu malzemeleri. protez kaideleri gibi uygulamalar için kullanilir. Dental polimerler; birden fazla kimyasal inolekülün bir araya getirilerek direnç, estetik, biyouyumluluk açisindan en avantajli malzemelerin üretilmis halidir.

Dis hekimliginde en eski ve siklikla kullanilan polimer tipi polimetil metakrilatlar olmakla birlikte günümüzde pek çok polimer restoratif amaçla tercih edilmektedir. Bu baglamda polimer matriks içeren dentral kompozit materyaller son derece günceldir.

C|3H3 eHg CH3 c:o i CH3 ` çro ero c:o CH3 i (2:00 ö 6› o o Metil metakrilat Poli (metil metakrilat) Bu kapsamda polimer bazli rezin simanlarin da diger simanlara göre önemli fiziksel avantajlari vardir. Mevcut polimer rezin simanlar metil metakrilat veya bis-GMA'nin aromatik dimetakrilat tipini baz alir. Bunlar, düsük film kalinligina ve uygun çalisma ve donma sürelerine izin verecek sekilde ayarlanmis dolgu maddesi dagilimi ve baslatici içerigine sahip düsük Viskoziteli kompozit inalzemelerdir. Kron-köprülerden, ortodontik apareylere kadar genis bir uygulama yelpazesine sahiptirler. Düsük mukavemetli seramik ve laboratuvarda hazirlanan indirekt kompozit restorasyonlarin yapistirilmasi için zorunlu malzemelerdir, ancak özellikle ekstra retansiyonun gerekli oldugu durumlarda döküm restorasyonlarla da kullanilabilirler. ISO Spesifikasyonu 4049 (2009), rezin simanlari sertlestirme tipine göre sinif 1 (kendi kendine sertlesen), sinif 2 (isikla sertlesen) veya sinif 3 (dual-hem isik hem de kendi kendine) olarak siniflandirir. Organik matris dimetakrilat monomerleri ve oligomerleri içerir. Bis-GMA (bisfenol-A glisidil dimetakrilat, MW = 512 g/mol), UDMA (üretan dimetakrilat, MW = 480 g / mol) ve Bis-EMA (etoksillenmis Bis- GMA, MW gibi yüksek moleküler agirlikli moleküller : 540 g / mol), yüksek bir dönüsüm derecesi elde etmek için genellikle etilen glikol dimetakriillerden (DEGDMA, MW : 242 g/mol ve TEGDMA, MW : 286 g/mol) türetilen daha küçük moleküller ile birlestirilir. Dolgu kismi hacimce % 30 ila % 66 arasinda degisebilir ve baryum, stronsiyum veya zirkonya gibi silanli radyoopak camlari ve silika parçaciklarini içerir. Ortalama dolgu boyutu 0,5 um ila 8,0 um arasinda degisebilir. Mikro dolgulu simanlar da mevcuttur ve ortalama 40 mn dolgu boyutuna sahiptir. Bazi simanlar, baslangiçta bazi tescilli monomerler içerir. Bir örnek, polimerize edilebilir bir fosforik asit ester olan 10-metakriloy-loksidesil dihidrojen fosfat (MDP) ile Bis-GMA'yi birlestirir. Baska bir ürün, sivi içinde 4-metakriloksietil-trimellitik anhidrit (4-META) ve metilmetakrilat, toz içinde poli (metil metakrilat) ve katalizör olarak tri-n-butilboran (TBB) içerir. Ancak bunlar günümüzde çok sayida firma tarafindan siklikla kullanilmaktadir. Dolayisiyla bu bulusta öne sürülen kitozan içerigi yeni olup, bu firmalar tarafindan da kullanilmak istenecektir. Isikla aktive reaksiyonu baslatmak için kamforkinon veya tersiyer aminler bulunur. Kendiliginden sertlesen aktivatör olan benzoil peroksit, katalizör macununda bulunur.

Ancak bu mevcut siman sistemlerin biyolojik avantajlari yeterince mevcut degildir. Yani antibakteriyal özellikleri sinirli ve rej enerasyon yetenekleri azdir. Üstelik bu iki özelligin bir arada bulundugu materyal de yoktur.

Kitozan; biyoaktif olup antimikrobiyal, bakteriostatik, bakterisit ve fungustatik özellikli, yara tedavilerinden kemik onarimina kadar son yillarda kullanimi hizla artan, biyouyumlu ve diger materyallere göre daha ucuz, dogal bir materyaldir. Kitosan dogal lineer amino polisakkarit olup kitinin N-deasetilasyonu ile elde edilen bir makromoleküldür. Bu katyonik kopolimer, serbest ainino gruplari içeren tekrarlayan D-glukozamin ünitelerinden olusur.

Kitozan; toksik olmayan, jel, film, süngerimsi yapilar, nano/mikropartiküler yapilar, çözelti, pasta, granül, tablet gibi formlarda hazirlanabilmektedir ve bu nedenle farkli materyallerle kombinasyon imkâni artmaktadir. Bu bulus, kitozanin bu özelligi nedeniyle belli bir akiskanlik özelligine sahip olmasi gereken rezin simanin üretiminde rahatlikla kullanilabilmektedir. Kjtozan ve türevlerinin bu baglamda bu bulusla ilgili öne çikan biyolojik özelliklerinden biri ve en önemlisi sahip olduklari antimikrobiyal aktivitedir, Kitozanin antibakteriyel (Gram-pozitif hem de Gram-negatif bakterilere karsi etkili), antifungal ve antiviral aktiviteye sahip oldugu bilinmektedir. Son yillarda yapilan çalismalarda kitozanin bakteriler üzerindeki inhibitör etkisinin daha Çok bakteriyostatik oldugu da tespit edilmistir. Kitozanin bu bulusla ilgili bir diger önemli biyolojik etkisi ise osteoblastik özelliginin dis dokusunun rejenerasyonuna katki saglayacak ve dolgu restorasyonlardaki en önemli problemlerden biri olan kavite ile üzerine gelen restorasyon arasindaki bakteriyal tutulumu veya sizintiyi inaktive edecek olmasidir. Böylelikle adezyonun yanisira bu iki özellik de ilk defa bir rezin siman üzerinde barindirilmis olacaktir.

Bu bulus sayesinde protetik sabit restorasyonlardaki en önemli problemlerden biri olan prepare edilmis dogal dis ile üzerine gelen restorasyon arasindaki bakteriyal tutulumu veya sizintiyi inaktive edecektir. Ayrica osteoblastik özelligi dis dokusunun rejenerasyonuna katki saglayacaktir. Kitozanin katyonik olusu nedeniyle mekanik islemlerle demineralize olmus dis yüzeyine kolayca yapisabilmesi yani selasyonu beklenmektedir. Mine ve dentin gibi yeniden yapilanabilmesi için yapisinda aktive olacak hücre bulunmayan bu yapilarda rejenerasyon saglayabilecek kitozanin resin materyal ile birlikte kullaniini yüzeyin uzun süreli olarak yeniden çürük olusmadan saglikli kalmasini saglayabilecektir.

Kitozan katkisi, fiziksel olarak avantajli bu sistemlere biyolojik avantaj da saglayacaktir. Bu bulus, su anda üretimde olan tüm rezin siman tiplerinin içeriklerine katmak isteyecekleri bir yenilik olacaktir. Çünkü kitozanin ham materyal olarak resin materyali ile birlestirilmesinin yanisira, mikro ya da nanopartiküler formda hazirlanarak yüzey özellikleri ve partikül büyüklügü açisindan kontrol edilebilir boyutta hazirlanmasi baska bir materyal ile homojen olarak karistirilmasini saglayabilecektir.

Ayrica bu nanoyapilarin olusturulmasi sirasinda kendi antibakteriyel etkisinin yanisira baska antibakteriyal ya da antibiyotiklerin rezin materyal içine yüklenmesi mümkün olabilir ve dis-rezin ara yüzeyinde yeniden çürük olusuinunu etkin sekilde durdurmak mümkün olabilecektir. Kitozanin hem antibakteriyal hem osteoblastik rejenerasyon hem de adeziv özellikleri, dental rezin siinan kavramini tamamen degistirecek ve bu ürünle yapistirilan restorasyonlarin daha uzun süre ile agizda sagkalimini saglayacaktir.

Claims (1)

1. ISTEMLER Bioaktif rezin siman olup, özelligi; dogal dis ile üzerine gelen restorasyon arasindaki adezyon (selasyon) yetenegini arttirmak, sizintiyi ve buna bagli gelisebileeek bakteriyal tutulumu antibakteriyal özelligi ile inaktive etmek, çürük-kirik nedeniyle olusmus ve dis preparasyonu sirasinda gelismis dentin hasarini rejenerasyon yetenegi ile onamiak amaciyla kullanilmak üzere kitozan içermesi ile karakterize olunur. Istem l”e göre siman olup, özelligi; kitozanin kristal olarak rezin simanlarin matriks yapisina katilmasi ile karakterize olunur.