TARIFNAME Teknik Alan Bulus, karayollarinda çekici ve benzeri tasima araçlarinin arkasina baglanabilen büyük hacimliyükleri, yüksek tonajli yükleri ya da özel yükleri bir yerden farkli bir yere nakletmek için kullanilan damper araçlarinda kullanilmak üzere gelistirilmis damper operasyon ikaz düzenegi ile Teknigin Bilinen Durumu Damperli araç, yük tasimak için kullanilan ve arkasinda bulunan bir mekanizma yardimiyla yükün bosaltilmasini kolaylastiran bir tür kamyon veya kamyonet türü araçtir. Genellikle insaat malzemeleri, çakil, kum gibi yüksek yogunluklu malzemelerin tasinmasi için tercih edilir. Damperli araçlarin en belirgin özelligi, arka kisminda bulunan hidrolik veya mekanik bir mekanizma sayesinde yükün kolayca bosaltilabilmesidir. Bu mekanizma sayesinde araç yükünü hizli bir sekilde bosaltabilir, is gücünü ve zamani tasarruf edebilir. Damperli araçlar genellikle insaat, madencilik, tasimacilik gibi sektörlerde yaygin olarak kullanilmaktadir. Araçlarin çesitli boyutlarda ve kapasitelerde modelleri bulunmaktadir ve yük tasima kapasitesi genellikle ton cinsinden belirtilir. Bu araçlar genellikle güçlü motorlara sahip olup agir yükleri tasiyabilmek için üretilmislerdir. Ayrica damperli araçlar genellikle saglam ve dayanikli yapilariyla dikkat çeker ve zorlu çalisma kosullarinda güvenilir performans sergilerler. Damperli araçlarda, damper sistemi sasi üzerine monte edilmis bir mekanizma ile çalisir. Bu mekanizma, hidrolik ya da pnömatik sistemlerden birini kullanarak aracin yükleme ve bosaltma islemlerini kontrol eder. Damperli araçlarda genellikle hidrolik sistemler kullanilmaktadir. Bu sistemde, hidrolik pompa araci çalistirir ve sistemdeki yag basincini arttirarak hidrolik siIindirIeri hareket ettirir. Hidrolik siIindirIer, damper kasasini yükseltip alçaltarak yükün veya yükün bosaltilmasini saglar. Pnömatik sistemlerde ise, hava basinci kullanilarak damper kasasinin yükseltilmesi veya alçaltilmasi saglanir. Pnömatik sistemler genellikle daha hafif ve sessiz olmasi nedeniyle tercih edilir. Damperli araçlarda damperin çalismasi sürücünün kontrolü altindadir. Sürücü, yükün yükseltiIip alçaltilmasi için damper kontrol panelini kullanir ve islemi istedigi sekilde gerçeklestirir. Bu sayede yükün güvenli bir sekilde yüklenebilmesi ve bosaltilabilmesi saglanir. Damperli araçlarda sürücünün küvet kalkik veya arka kapak açik pozisyondayken araci hareket ettirmesini önlemek üzere birçok güvenlik sistemi gelistirilmistir. Ancak damper araçlarinda operasyon sirasinda damperin kalktigi sirada sürücüyü, çevredeki insanlari veya araçlari bir operasyona baslayacagini ya da operasyon sirasinda olduguna dair uyaran bir ikaz sistemi bulunmamaktadir. Böyle bir ikaz sisteminin olmamasi, herhangi bir dikkatsizlik aninda kazalarin yasanmasina neden olabilmektedir. Sonuç olarak mevcut teknikte var olan dezavantajlari ortadan kaldiran damper operasyon ikaz düzenegine olan gereksinimin varligi ve mevcut çözümlerin yetersizligi ilgili teknik alanda bir gelistirme yapmayi zorunlu kilmistir. Bulusun Kisa Açiklamasi Mevcut bulus, yukarida bahsedilen gereksinimleri karsilayan, tüm dezavantajlari ortadan kaldiran ve ilave bazi avantajlar getiren karayollarinda çekici ve benzeri tasima araçlarinin arkasina baglanabilen büyük hacimli yükleri, yüksek tonajli yükleri ya da özel yükleri bir yerden farkli bir yere nakletmek için kullanilan damper araçlarinda kullanilmak üzere gelistirilmis damper operasyon ikaz düzenegi ile ilgilidir. Teknigin bilinen durumundan yola çikarak bulusun amaci, damper operasyon ikaz düzenegi sayesinde damper kaldirildiginda sürücünün ve çevrede bulunan diger insanlarin operasyonun basladigina dair uyarilmasinin ve böylece yasanabilecek kazalarin önüne geçilmesinin saglanmasidir. Bulusun amaci, algilama hassasiyetindeki artis sayesinde küvetin kalkma anini daha kesin bir sekilde belirlenebilmesinin ve böylece kullanicinin güvenliginin arttirilmasinin saglanmasidir. Bulusun diger bir amaci, hizli tepki süresi ile acil durumlarda aninda ikazlar gönderilebilmesi sayesinde kazalarin önlenmesine katkinin saglanmasidir. Bulusun diger bir amaci, iletisim kanallarinin, sesli, görsel ve dokunsal uyarilari içermesi sayesinde farkli kullanici ihtiyaçlarina uygun genis bir iletisim yelpazesinin sunulmasinin saglanmasidir. Bulusun diger bir amaci, düzenegin adaptasyon yetenegi sayesinde farkli damper araç modellerine kolayca entegre edilebilmesinin saglanmasidir. Bulusun diger bir amaci, operasyon bölgesinde çalisan, o esnada çalisma bölgesinden geçen yaya veya sürücülerin uyari amaçli bilgilendirilerek bilinçli olmalarinin saglanmasidir. Bulusun yapisal ve karakteristik özellikleri ve tüm avantajlari asagida verilen sekiller ve bu sekillere atiflar yapilmak suretiyle yazilan detayli açiklama sayesinde daha net olarak anlasilacaktir, bu nedenle degerlendirmenin de bu sekillerin ve detayli açiklamalarin göz önüne alinarak yapilmasi gerekmektedir. Sekillerin Kisa Açiklamasi Mevcut bulusun yapilanmasi ve ek elemanlarla birlikte avantajlarinin en iyi sekilde anlasilabilmesi için asagida açiklamasi yapilan sekiller ile birlikte degerlendirilmesi gerekir. Sekil-1; bulus konusu damper operasyon ikaz düzeneginin sematik genel görünümüdür. Referans Numaralari 100. Damper operasyon ikaz düzenegi 101. Küvet 102. Braket 103. Sensör 104. Silindir 105. Pnömatik yön kontrol valfi 106. PTO 107. Yag tanki 108. Kaldirma-indirme kolu 109. Buat 110. Ikaz bildirim modülü 111. Pnömatik hortum 112. Baglanti kablosu 113. Hava tüpü Bulusun Detayli Açiklamasi Bu detayli açiklamada, bulus konusu karayollarinda çekici ve benzeri tasima araçlarinin arkasina baglanabilen büyük hacimli yükleri, yüksek tonajli yükleri ya da özel yükleri bir yerden farkli bir yere nakletmek için kullanilan damper araçlarinda kullanilmak üzere gelistirilmis damper operasyon ikaz düzenegi (100) sadece konunun daha iyi anlasilmasina yönelik örnek olarak ve hiçbir sinirlayici etki olusturmayacak sekilde anlatilmaktadir. Sekil-1ide gösterilen damper operasyon ikaz düzeneginin (100), algilama hassasiyetindeki artis sayesinde küvetin (101) kalkma anini daha kesin bir sekilde belirlenmekte, bu da kullanicinin güvenligini arttirmaktadir. Ayrica, hizli tepki süresi ile acil durumlarda aninda ikazlar gönderilmekte, bu da kazalarin önlenmesine katki saglamaktadir. Damper operasyon ikaz düzeneginin (100), iletisim kanallari, sesli, görsel ve dokunsal uyarilari içermekte olup, farkli kullanici ihtiyaçlarina uygun genis bir iletisim yelpazesi sunulmustur. Damper operasyon ikaz düzeneginin (100) adaptasyon yetenegi, farkli damper araç modellerine kolayca entegre edilebilmesini saglamistir. Damper operasyon ikaz düzenegi (100) sayesinde operasyon bölgesinde çalisan, o esnada çalisma bölgesinden geçen yaya veya sürücüler uyari amaçli biIgiIendiriImekte ve bilinçli olmalari saglanmaktadir. Bahsedilen damper operasyon ikaz düzenegi (100) temel olarak; damper araçlarinda yükün tasindigi küvet (101), küvetin (101) kalktigi veya indigi bilgisini tespit etmek ve iletmek için sensör (103) ve küvetin (101) kalktigi anda yasanabilecek kazalarin önlenmesi için hem sürücü hem de çevredeki insanlara ikaz veren ikaz bildirim modülü (110) içermektedir. Uyari ikaz durumunu belirten ikaz lambasi ve korna buattan (109) beslenmektedir. Sensörden (103) tarafindan aktarilmaktadir. Bahsedilen damper operasyon ikaz düzeneginde (100), sensörün (103) aktiflestirilmesi için sensörün (103) önüne braket (102) montajlanmistir. Küvetin (101) saseden kaldirilmasi için silindir ( (güç alma ünitesi/power take off) tarafindan pompaya iIetiImektedir. Bahsedilen PTOlyu (106) aktiflestiren kaldirma-indirme kolu (108) küveti (101) indirme veya kaldirma konumuna almaktadir. Kaldirma- indirme kolundan ( hava akisi pnömatik hortum ( aktiflestirilmesi ve pnömatik yön kontrol gelen yag, yag tankinda (107) depolanmaktadir. Yag tankindan (107) gelen yagin yönü pnömatik yön kontrol valfi (105) tarafindan hava sinyali ile belirlenmektedir. Araçta bulunan indirme kaldirma kolundan ( aktiflestirilince pnömatik hortumdan ( çalismakta ve sanzimandan aldigi mekanik hareketi hidrolik pompaya aktarmaktadir. Daha sonra kaldirma-indirme kolundan (108) pnömatik yön kontrol valfine ( yagi hidrolik silindire (104) göndermektedir. Bahsedilen silindire (104) basinçli yag geldiginde küvet (101) kaldirma islemi yapmaktadir. Bu durumda manyetik sensör (103) braketi (102) okumamakta ve baglanti kablolari (112) sayesinde buata (109) iletmektedir. Gelen sinyalin buatin (109) içerisindeki flasör rölesiyle baglantisi yapilmaktadir. Rölenin kare dalga çikislari yan park lambalarini / sesli ikaz cihazini uyarmaktadir. Küvet (101) kalktigi anda ikaz bildirim modülünü (110) (yanpark Iambalarini ve/veya sesli ikaz cihazini) aktiflestirmektedir. Bahsedilen damper operasyon ikaz düzenegi (100), agir ve/veya büyük hacimli kutu, tenteIi, tanker, siIo, Iowbed, Iowloader ve benzeri tüm tam/yari römork tipi araçlarda ve benzer tasarima sahip olan ve donanim olarak ayni gereklilikler beklenen araçlarda kullanilabilmektedir. Sekil-1*de örnek olarak sunulan baglanti semasi üç dingiIIi araç üzerinden gösterilmis olup damper operasyon ikaz düzenegi (100) dingil sayisina bakilmaksizin tüm araçlara uygulanabilmektedir. TR TR TR TR TR TR TR TR TR TR TR TR TRDESCRIPTION Technical Field The invention is a tipper operation warning system developed for use in tipper trucks, which are used to transport large-volume, high-tonnage, or special loads from one place to another on highways, attached to the rear of tractors and similar transport vehicles. State of the Art A tipper truck is a type of truck or van used to transport loads and facilitates unloading them with the help of a mechanism located at the rear. It is generally preferred for transporting high-density materials such as construction materials, gravel, and sand. The most distinctive feature of tipper trucks is that the load can be easily unloaded thanks to a hydraulic or mechanical mechanism located at the rear. Thanks to this mechanism, the vehicle can unload its load quickly, saving labor and time. Tipper trucks are widely used in sectors such as construction, mining, and transportation. Dump trucks come in various sizes and capacities, and their load-carrying capacity is usually specified in tons. These vehicles generally have powerful engines and are designed to carry heavy loads. Furthermore, dump trucks are known for their robust and durable construction, delivering reliable performance in demanding working conditions. In dump trucks, the tipping system operates via a mechanism mounted on the chassis. This mechanism controls the loading and unloading operations using either hydraulic or pneumatic systems. Hydraulic systems are commonly used in dump trucks. In this system, a hydraulic pump operates the vehicle and increases the oil pressure in the system, moving hydraulic cylinders. These hydraulic cylinders raise and lower the dump body, facilitating the unloading of the load. In pneumatic systems, air pressure is used to raise or lower the dump body. Pneumatic systems are generally preferred because they are lighter and quieter. In tipper trucks, the operation of the tipper is under the driver's control. The driver uses the tipper control panel to raise and lower the load and performs the operation as desired. This ensures that the load can be loaded and unloaded safely. Many safety systems have been developed in tipper trucks to prevent the driver from moving the vehicle while the tipper is raised or the rear door is open. However, tipper trucks do not have a warning system that alerts the driver, people or vehicles in the vicinity that an operation is about to begin or is in progress when the tipper is raised during operation. The absence of such a warning system can lead to accidents in case of any inattention. Consequently, the need for a tipper operation warning system that eliminates the disadvantages of the current technology, and the inadequacy of existing solutions, have made it necessary to develop a new system in this technical field. Brief Description of the Invention The present invention relates to a tipper operation warning system developed for use in tipper trucks that can be attached to the back of tractors and similar transport vehicles on highways to transport large volume loads, high tonnage loads, or special loads from one place to another. Based on the state of the art, the aim of the invention is to ensure that when the tipper is raised, the driver and other people in the vicinity are warned that the operation has started, thus preventing potential accidents. The invention aims to increase user safety by enabling more precise determination of the moment the container lifts thanks to increased sensing sensitivity. Another aim is to contribute to accident prevention by sending immediate warnings in emergencies with a fast response time. A third aim is to provide a wide range of communication channels to suit different user needs, including audible, visual, and tactile alerts. A fourth aim is to ensure easy integration of the system into different dump truck models thanks to its adaptability. Finally, a fourth aim is to raise awareness among pedestrians or drivers working or passing through the work area by providing them with warnings. The structural and characteristic features and all the advantages of the invention will be more clearly understood through the figures given below and the detailed explanation written with references to these figures; therefore, the evaluation should also be made taking these figures and detailed explanations into consideration. Brief Description of the Figures To best understand the structure of the present invention and its advantages together with additional elements, it should be evaluated together with the figures explained below. Figure-1; schematic general view of the damper operation warning device that is the subject of the invention. Reference Numbers 100. Tipper operation warning device 101. Tub 102. Bracket 103. Sensor 104. Cylinder 105. Pneumatic directional control valve 106. PTO 107. Oil tank 108. Lifting-lowering lever 109. Junction box 110. Warning notification module 111. Pneumatic hose 112. Connecting cable 113. Air tube Detailed Description of the Invention In this detailed description, the subject of the invention is the tipper operation warning device (100) developed for use in tipper vehicles used to transport large volume loads, high tonnage loads or special loads from one place to another, attached to the rear of tractors and similar transport vehicles on highways. This is presented as an example to better understand the subject and without any limiting effect. It is explained in a way that will not create any problems. Thanks to the increased detection sensitivity of the damper operation warning system (100) shown in Figure-1, the moment of lifting of the container (101) is determined more precisely, which increases the safety of the user. In addition, with its fast response time, warnings are sent immediately in emergency situations, which contributes to the prevention of accidents. The communication channels of the damper operation warning system (100) include audible, visual and tactile warnings, and a wide range of communication channels is offered to suit different user needs. The adaptability of the damper operation warning system (100) has enabled it to be easily integrated into different damper vehicle models. Thanks to the dump truck operation warning system (100), those working in the operation area, pedestrians or drivers passing through the work area at that time are informed for warning purposes and their awareness is ensured. The aforementioned dump truck operation warning system (100) basically includes; the container (101) in which the load is carried in the dump truck, a sensor (103) to detect and transmit information about the container (101) being raised or lowered, and a warning notification module (110) that warns both the driver and people around to prevent accidents that may occur when the container (101) is raised. The warning lamp and horn indicating the warning status are powered from the junction box (109). It is transmitted by the sensor (103). In the aforementioned damper operation warning system (100), a bracket (102) is mounted in front of the sensor (103) in order to activate the sensor (103). To lift the tub (101) from the chassis, the power take-off (PTO) is transmitted to the pump by the cylinder (power take-off unit). The lift-lower lever (108), which activates the aforementioned PTO (106), puts the tub (101) in the lowering or raising position. The oil coming from the lift-lower lever (air flow) is stored in the oil tank (107). The direction of the oil coming from the oil tank (107) is determined by the pneumatic direction control valve (105) with an air signal. When the lift-lower lever (in the vehicle) is activated, it works from the pneumatic hose ( and transmits the mechanical movement it receives from the transmission to the hydraulic pump. Then, from the lift-lower lever (108) to the pneumatic direction control valve (oil is transferred to the hydraulic cylinder). (104) is sent. When pressurized oil reaches the cylinder (104), the tub (101) performs the lifting operation. In this case, the magnetic sensor (103) does not read the bracket (102) and transmits it to the junction box (109) via the connection cables (112). The incoming signal is connected to the flasher relay inside the junction box (109). The square wave outputs of the relay activate the side parking lights / audible warning device. As soon as the tub (101) is lifted, it activates the warning notification module (110) (side parking lights and/or audible warning device). The mentioned damper operation warning system (100) is used in all full/semi-trailer type vehicles such as heavy and/or large volume box, covered, tanker, silo, lowbed, lowloader and similar vehicles. It can be used in vehicles that have the same design and equipment requirements. The connection diagram presented as an example in Figure-1* is shown on a three-axle vehicle and the damper operation warning device (100) can be applied to all vehicles regardless of the number of axles.