PL104025B1 - Sposob wytwarzania zmodyfikowanych barwnikow azowych metalokompleksowych typu 1:2 - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia zmodyfikowanych barwników azowych typu 1:2 przeznaczonych glównie do barwienia -skór, a w polaczeniu ze znanymi srodkami egalizujacymi równiez do barwienia wlókien proteinowych i poli¬ amidowych.

• Znane jest z opisu polskiego patentu nr 52 979, ze przez metalizowanie dwóch czasteczek barwni¬ ka 0,0-dwuhydroksyazowego, w którym jedna cza¬ steczka zawiera grupe sulfonowa, a druga grupe sulfonoamidowa otrzymuje sie mieszane kompleksy do barwienia wlókien proteinowych i poliamido¬ wych. Natomiast z opisu polskiego patentu nr 44179 wynika, ze dzialajac na barwnik mono- azowy zawierajacy grupe sulfonowa zwiazkami oddajacymi kobalt w ilosci mniejszej niz 1 atom kobaltu na 1 czasteczke barwnika monoazowego otrzymuje sie dobrze rozpuszczalne w wodzie barwniki nadajace sie do barwienia róznych ma¬ terialów przede wszystkim pochodzenia zwierze¬ cego, takich jak jedwab, skóra, a zwlaszcza welna, jak równiez do barwienia i drukowania wlókien syntetycznych z superpoliamidów albo superpoli- uretonów.

Znany jest równiez z niemieckiego patentu nr 1089096 sposób otrzymywania kobaltowych kom¬ pleksowych barwników azowych zawierajacych wylacznie grupy sulfonowe. Stwierdzono, ze pod¬ dajac metalizowaniu do kompleksu typu 1: 2 mie¬ szanine dwóch barwników monoazowych zawiera¬ li jacyeh 55—70% molowych barwnika 0,0'-dwuhy- droksyazowego z grupa sulfonowa i 45—30% mo¬ lowych barwnika 0,0'-dwuhydroksyazowego z grupa sulfonoamidowa, otrzymuje sie barwniki szczególnie przydatne do barwienia skór w kolorach brunat¬ nych i czarnych'.' Obserwuje sie, ze otrzymane w ten sposób barw¬ niki wykazuja znacznie lepsze wlasnosci przebar¬ wiania skóry niz analogicznie barwniki zawiera¬ jace w czasteczce wylacznie grupy sulfonamidowe i lepsza egalizacje od barwników posiadajacych w czasteczce tylko grupy sulfonowe. Efektów tych nie mozna osiagnac przez mechaniczne wytworze¬ nie mieszaniny obu kompleksów otrzymanych z oddzielnie metalizowanych zwiazków monoazowych.

Przykladem zwiazków 0,0'-dwuhydroksyazówych zawierajacych w czasteczce grupe sulfonamidowa beda barwniki otrzymane przez sprzeganie zdwu- azowanego 2-amiriotenolo-4-sulfonoamidu z 2-nafto- lem lub l-acetyloam,ino-7-naftolem albo 1-fenylo- -3-metylo-5-pyrazolonem lub ich mieszanin orafc zdwuazowanego 4-chloro-2-amihofenolu z l(4-sul- fonoamido)-fenylo-3-metylo-5-pyrazolonu.

Przykladem zwiazków O,0'-dwuhydroksyazowych zawierajacych w czasteczce grupe sulfonowa beda barwniki otrzymane przez sprzeganie 1,2-dwuazo- oksy-4-sulfo-6-nitronaftolenu lub 1,2-dwuazooksy- -4-sulfonaftalenu z 1-naftolem lub 2-naftolem.

Wyjsciowe barwniki monoazowe moga byc poddane chromowaniu lub kobaltowaniu do kompleksów 104 0253 104325 4 typu 1: 2 znanymi metodami np. przy uzyciu roz¬ tworu chromosalicylanu sodowo-potasowego lub chlorku kobaltowego w takich ilosciach aby 1 gramoatom metalu przypadal na dwa mole barwnika.

Przedmiot wynalazku jest blizej wyjasniony w przykladach wykonania.

Przyklad I. 13,8 czesci wagowych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprzeganie zdwu- azowanego 2-aminofenolo-4-sulfonamidu z 2-naf- tolem i 26,3 czesci wagowych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprzeganie l,2-dwuazooksy-4- -sulfo-6-nitronaftalenu z 1-naftolem miesza sie W 1000 czesciach objetosciowych wody z dodatkiem 6,0 czesci objetosciowych 45% roztworu wo¬ dorotlenku sodowego. Do otrzymanego roztworu w temperaturze 90—95°C dodaje sie 200 czesci objetosciowych roztworu chromosalicylanu sodowo- -potasowego zawierajacego 2,86 gramoatomu chro¬ mu. Metalizowanie trwa okolo 8 godzin w tempe¬ raturze wrzenia roztworu. Barwnik wysala sie przez dodanie soli warzonki i zobojetnienie zawie¬ siny barwnika rozcienczonym kwasem solnym. Po odsaczeniu i wysuszeniu otrzym%rjje sie czarny proszek barwiacy skóre jak równiez welne i wlókna poliamidowe z kapieli obojetnej lub slabo kwasnej na kolor czarny.

Przyklad II. 14,9 czesci wagowych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprzeganie zdwu- azowanego 2-aminofenolo-4-sulfonamklu z 1-feny- lo-3-metylo-5-pyrazolonem i 23,6 czesci wagowych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprze¬ ganie l,2-awuazooksy-4-sulfonaftolanu z 2-nafto- lem miesza sie w 1000 czesciach objetosciowych wody z dodatkiem 6,0 czesci objetosciowych 45% roztworu wodorotlenku sodowego. Do otrzymanego roztworu w temperaturze 9(1—95°C dodaje sie 200 czesci objetosciowych roztworu chromosalicy¬ lanu sodowo-potasowego zawierajacego 2,86 gramo¬ atomu chromu.. Metalizowanie trwa okolo 8 godzin w temperaturze wrzenia roztworu. Barwnik wysala sie przez dodanie soli warzonki i zobojetnienie za¬ wiesiny barwnika rozcienczonym, kwasem solnym.

Po odsaczeniu i wysuszeniu otrzymuje sie brunatny proszek barwiacy skóre jak równiez welne i wlókna poliamidowe z kapieli obojetnej lub slabo kwasnej na kolor brunatny.

Przyklad III.. Mieszanine barwników mono- azowych w ilosciach jak podano w przykladzie II miesza sie w 1000 czesciach objetosciowych wody z dodatkiem 7,6 czesci objetosciowych 45% roz¬ tworu wodorotlenku sodowego. Do otrzymanego roztworu w temperaturze 60°C dodaje sie 200 czesci objetosciowych 5,92% wodnego roztworu chlorku kobaltawego. Podgrzewa sie do 80—85°C i metali¬ zuje przez 3 godziny. Barwnik wydziela sie przez dodanie soli warzonki i zobojetnienie rozcienczo¬ nym roztworem kwasu solonego. Po odsaczeniu i wysuszeniu otrzymuje sie- brunatny proszek bar¬ wiacy skóre, welne i wlókna polianaidowe z kapieli obojetnej lub slabo kwasnej na kolor jasnobru- s natny.

Przyklad IV. 16,3 czesci wagowych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprzeganie zdwu- azowaiaego. 4-chlorQ-2-aminofenoLu: z l(4-sulfono- amido) fenylo-3-metylo-5-pyrazo]iOEtein i 23,6 czesci i& wagpwych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprzeganie l,2-dwuazooksy-4-sulfónaftalenu z 2-naftolem miesza sie w 1000 czesciach objeto¬ sciowych wody z dodatkiem 6,0 czesci objetoscio¬ wych 45% roztworu wodorotlenku sodowego. Meta- lizowanie i wydzielanie barwnika wykjanjude sie jak opisano w przykladzie II. P© odsaczen?ki i wysu¬ szeniu otrzymuje sie brunatna proszek barwiacy skóre, welne i wlókna poliamidowe z kapieli obo¬ jetnej lub slabe kwasnej na kolor brunatno-czer- wony.

Przyklad V. Mieszanine barwników w ilo¬ sciach jak w przykladzie IV miesza sie w 1000 czesciach objetosciowych wody z dodatkiem 7,6 cze¬ sci objetosciowych 45% roztworu wodorotlenku » sodowego i kobaltuje jak w przykladzie III. Po odsaczeniu i wysuszeniu otrzymuje sie brunatny proszek barwiacy skóre, równiez welne i wlókna poliamidowe z kapieli obojetnej lub slabo kwas¬ ne} na kolor jastnobnmatny. 3* Przyklad VI. 14,9 czesci wagowych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprzeganie zdwu- azowanego 2-aminofenolo-4-sulfonoamidu z miesza¬ nina 2-naftolu i l-acetyloamino-7-naftolu w sto¬ sunku 1:1 oraz 26,3 czesci wagowych zwiazku monoazowego otrzymanego przez sprzeganie 1,2- -dwuazooksy-4-sulfo-6-nitronaftalenu z 1-naftolem metalizuje sie i wydziela jak opisano w przykla¬ dzie I. Pa odsaczeniu i wysuszeniu otrzymuje sie; czarny proszek barwiacy skóre jak równiez welne 40 i wlókna poliamidowe z kapieli obojetnej lub slabo kwasnej na kolor czarny.

Claims (1)

1. Zastrzezenia patentowe Sposób wytwarzania zmodyfikowanych barwni- 45 ków azowych metalokompleksowych typu 1:2, w których jeden atom chromu lub kobaltu jest zwia¬ zany z dwoma czasteczkami barwnika 0;0'-dwuhy- droksyazowego przy czym jedna czasteczka bar¬ wnika zawiera grupe sulfonoamidowa, a druga 50 czasteczka barwnika zawiera grupe sulfonowa, zna¬ mienny tym, ze mieszanine barwników zawieraja¬ cych 55—70°/o molowych barwnika O^-dwuhydro- ksyazowego zawierajacego grupe sulfonowa i 45— —30% molowych barwnika O^-dwuhydroksyazo- 55 wego zawierajacego grupe sulfonoamidowa poddaje sie chromowaniu lub kobaltowaniu zwiazkami latwo oddajacymi metal. ÓZÓraf. Z.P. fjz-wó, z. *762 (W+2Ó) 6.7ft Cena 45 zl