Przedmiotem niniejszego wynalazku jest sposób wytwarzania mineralnych pasz mieszanych.Znany jest sposób wytwarzria mineralnych pasz mieszanych przez mieszanie fosforanów sodu, magnezu i wapnia, soli bydlecej wapna paszowego i pierwiastków sladowych. Istotny wplyw na jednorodny rozdzial substancji ma przy tym czas mieszania i rodzaj mieszarki przy czym najczesciej stosuje sie mieszarki o biegu wymuszonym z poruszanymi elementami mieszajacymi w postaci lopatek, wiosel podwójnych albo slimaków („Ulimanns Encyklopadie der technischen Chemie", wydanie 4, WeJiheim 1976, str. 41—60).Wada tych mieszanin polega na tym, ze zawieraja 20% i wiecej pylu. Tb zawartosc pylu wywoluje przy pobieraniu paszy przez bydlo obciazenia podrazniajace drogi oddechowe. Poza tym takie mieszaniny, zwlaszcza przy zastosowaniu skladników mieszaniny o grubej strukturze maja sklonnosc do odmieszania sie goto¬ wego produktu.Dlatego zdaniem wynalazku jest opracowanie spo¬ sobu wytwarzania pasz mieszanych za pomoca mieszarki w którym stosujac jako produkty wyjsciowe ta.nie sproszkowane skladniki mieszaniny z zastosowaniem zwyklych elementów mieszajacych uzyska sie gotowe produkty, które praktycznie nie zawieraja pylu i w których nie zachodzi nastepcze odmieszanie sie poszcze¬ gólnych skladników mieszaniny.Osiaga sie to wedlug wynalazku w ten sposób, ze do znanej sproszkowanej mieszaniny zlozonej z kwasnych fosforanów sodu, magnezu i wapnia, z soli bydlecej 10 15 so i wapna paszowego oraz ewentualnie otrebów, pier¬ wiastków sladowych i witamin dodaje sie rozcienczony kwas fosforowy w takiej ilosci, ze zawiera ona co naj¬ mniej 13% wagowych wody, w odniesieniu do sumy fosforanów w mieszaninie, mieszanine zawierajaca rozcienczony kwas fosforowy porusza sie w mieszarce co najmniej w ciagu 3 minut, korzystnie do 10 minut, przy 40—120 obrotach na minute i przy tym granuluja i otrzymany wilgotny granulat przy mechanicznym ruchu suszy sie za pomoca strumienia goracego po¬ wietrza co najmniej w ciagu 3 minut, korzystnie do 10 minut przy czym temperature strumienia goracego powietrza dobiera sie tak, ze temperatura na powierzchni wysuszonego granulatu nie przekracza 60°C.Sposób wedlug wynalazku mozna do wyboru uksztal¬ towac równiez jeszcze tak ze: a) jako rozcienczony kwas fosforowy dodaje sie naj¬ wyzej 15%-wy wagowo kwas fosforowy, b) dodaje sie 3—12%-wy wagowo kwas fosforowy, c) mieszanine zawierajaca rozcienczony kwas fos¬ forowy porusza sie z predkoscia 80—115 obrotów na minute d) do mieszaniny dodaje sie dodatkowo melase, e) dodaje sie do 10% wagowych melasy, w odnie¬ sieniu do mieszaniny.W sposobie wedlug wynalazku otrzymuje sie granulat dobrze utwardzajacy sie, odporny mechanicznie który nie zostaje uszkodzony równiez przy workowaniu.Pochodzi to widocznie stad, ze czesc kwasnych fosfo* ranów z mieszaniny, tylko czesciowo uwodnionych* 122 789122 789 3 moze jeszcze wiazac chemicznie wode, do czego po¬ trzebna jest woda w nadmiarze. Wysuszenie nadmiaru wody prowadzi nastepnie do spilsnionych krystalitów, których wyksztalceniu wyraznie sprzyja kwas fosforowy.Podczas gdy np. sama melasa powstrzymuje spilsnianie krystalitów, przy jednoczesnym zastosowaniu melasy i kwasu fosforowego otrzymuje sie mechanicznie dosta¬ tecznie trwaly granulat.Jesli nadmiar wody np. podczas skladowania powoli odparowuje zachodzi niebezpieczenstwo, ze powstale czesci granulatu sklejaja sie ze soba. Zapobiega sie temu wedlug wynalazku przez suszenie powierzchni wilgotnego granulatu za pomoca strumienia goracego powfe1*za» przy poruszaniu mechanicznym takim jak odwracanie. Wilgotny granulat znajduje sie przy tym na sicie o drobnych oczkach, przy czym gorace powietrze wytwarza sie np. za pomoca suszarki do wlosów pod¬ grzanej <§o- temperatury '220 °C i prowadzi sie przez granulat od dolu przez doprowadzenie o ksztalcie lejka. Dzieki wywolanemu w ten sposób wysuszeniu powierzchni czastek granulatu zapobiega sie ich na¬ stepczemu spiekaniu. Temperatura powierzchni czastek granulatu pozostaje przy tym nizsza od 60°C tak ze ewentualnie zawarte w nich witaminy nie ulegaja zniszczeniu.W sposobie wedlug wynalazku szczególne znaczenie ma predkosc obrotów mieszarki która jest zalezna od typu mieszarki i zasilana ciecza. Przy wyzszej predkosci obrotów zwieksza sie zawartosc drobnego materialu poczawszy od 500 obrotów na minute zawartosc pylu jest znaczna.Na zalaczonym rysunku, fig. 1, 2 i 3 przedstawione sa wyniki z nastepujacych przykladów I do VII na. podstaie analiz sitowych na wykresach slupkowych, przy czym cyfry nad slupkami sa identyczne z nume¬ rami przykladów.Przyklad I. (przyklad porównawczy). W mie¬ szarce z lemieszem plugowym o pojemnosci 15 kg zastosowano: 2000 g fosforanu wapniowo-magnezowo-sodowego (o zawartosci 9% wagowych Ca, 5% wagowych Mg, 12% wagowych Na i 17,5% wagowych P), 1500 g weglanu wapnia (wapno paszowe), 500 g chlorku sodu (sól bydleca), 200 g bezwodnego fosforanu dwuwap- niowego, 300 g melasy, okolo 70%-wej. Mieszanine poruszano w ciagu 5 minut przy 115 obrotach na minute.Przyklad II. (wedlug wynalazku). W tym sa¬ mym aparacie jak w przykladzie I zastosowano te same skladniki jak w przykladzie I, przy czym jednakze melase rozpuszczono w 300 g wody, do której dodano 4,7 g 85%-go kwasu fosforowego. Mieszanine poru¬ szano w ciagu 5 minut przy 115 obrotach na minute i nastepnie suszono w ciagu 10 minut za pomoca gora¬ cego powietrza o temperaturze 220 °C mierzonej przy rurze wylotowej wytwornicy goracego powietrza.Przyklad III. (przyklad porównawczy). W mie¬ szarce turbulencyjnej o pojemnosci 1600 kg zastoso¬ wano: 250 kg fosforanu wapniowo-magnezowo-sodowego (o zawartosci 9% wagowych Ca, 5% wagowych Mg, 12% wagowych Na i 17,5% wagowych P), 1.10 kg wapna paszowego, 40 kg soli bydlecej, 18 kg bezwod¬ nego fosforanu dwuwapniowego, 50 kg pierwiastków sladowych. Do tych substancji dodano 3 kg 85%-go kwasu fosforowego w 35 litrach wody i równoczesnie, 4 lecz w innym miejscu 35 kg melasy (okolo 70%-wej) i cala mieszanine poruszano w ciagu 5 minut przy 80 obrotach na minute. Suszenie przeprowadzono w ciagu 24 godzin w worku, przy czym cala masa stwardniala. 5 Przez ugniatanie worków otrzymano ponownie gra¬ nulat zdolny do ociekania.Przyklad IV (wedlug wynalazku). W stozkowej mieszarce z obiegajacym mieszadlem slimakowym, które obracalo sie z predkoscia 24 obrotów na minute, pod- 10 czas gdy w ciagu 35 sekund wykonywalo ono calkowity ruch kolowy, zastosowano: 400 kg fosforanu wapniowo-magnezowo-sodowego (o zawartosci 9% wagowych Ca, 5% wagowych Mg, 12% wagowych Na i 17,5% wagowych P), 240 kg 15 wapna paszowego, 100 kg soli bydlecej, 40 kg bezwo¬ dnego fosforanu dwuwapniowego, 10 kg tlenku zelaza trójwartosciowego. Do tych substancji, które wypelnily okolo 1/3 pojemnosci mieszarki, dodano ruchem prze¬ suwnym w jak najkrótszym czasie roztwór, który skladal 20 sie z 60 litrów wody, 60 litrów melasy (70—80%-wej) i 4,5 litra 85%-go kwasu fosforowego. Po obrocie mieszarki w ciagu 5 minut otrzymano wilgotny gra¬ nulat, który suszono w ciagu 6 minut za pomoca go¬ racego powietrza o temperaturze 220°C, mierzonej 25 przy rurze wylotowej wytwornicy goracego powietrza* Przyklad V. (wedlug wynalazku). W podwój¬ nej mieszarce slimakowej z walami umieszczonymi poziomo i o pojemnosci 1000 kg zastosowano: 300 kg fosforanu wapniowo-magnezowo-sodowego 30 (o zawartosci 9% wagowych Ca, 5% wagowych Mg, 12% wagowych Na i 17,5% wagowych P), 75 kg wapna paszowego, 38,5 kg soli bydlecej, 25 kg otrebów, 10 kg pierwiastków sladowych, 1,5 kg koncentratu witamin* Do tych substancji dodano roztwór, który skladal sie; 35 z 45 litrów wody, 50 kg melasy i 2,5 kg 85%-go kwasu fosforowego. Mieszarke poruszano w ciagu 5 minut przy 60 obrotach na minute. Powstaly wilgotny gra¬ nulat suszono w ciagu 10 minut za pomoca goracego powietrza o temperaturze 180 °C, nrerzonej przy rurze 40 wylotowej wytwornicy goracego powietrza.Przyklad VI. (wedlug wynalazku). W mieszarce z lemieszem plugowym o pojemnosci 15 kg zastosowano r 2300 g fosforanu wapniowo-magnezowo-sodowego (o zawartosci 9% wagowych Ca, 5% wagowych Mgy 45 12% wagowych Na i 17,5% wagowych P), 1500 g wapna paszowego, 500 g bezwodnego fosforanu dwu¬ wapniowego, 500 g soli bydlecej. Do tych substancji dodano 4,7 g 85%-go kwasu fosforowego w 445 g wody i cala mieszanine poruszano w ciagu 7 minut przy 115 obrotach na minute. Powstaly granulat suszono w ciagu 5 minut za pomoca goracego powietrza o tem¬ peraturze 220 °C, mierzonej przy rurze wylotowej wytwornicy goracego powietrza. 55 Przyklad VII. (wedlug wynalazku). W tym sa¬ mym aparacie jak w przykladzie VI zastosowano: 2000 g fosforanu wapniowo-magnezowo-sodowego (o zawartosci 9% wagowych Ca, 5% wagowych Mgy 12% wagowych Na i 17,5% wagowych P), 1500 g 50 wapna paszowego, 200 g bezwodnego fosforanu dwu¬ wapniowego, 500 g soli bydlecej. Do tych substancji do¬ dano 9 g 85%-go kwasu fosforowego w 340 g wody i cala mieszanine poruszano w ciagu 10 minut przy 115 obrotach na minute. Powstaly granulat suszono 65 w ciagu 3 minut za pomoca goracego powietrza o tern-122 789 5 peraturze 240 °C, mierzonej przy rurze wylotowej wytwornicy goracego powietrza.Przyklad VIII. W celu wykazania, jaki wplyw ma dodatek kwasu fosforowego i/albo melasy na twar¬ dosc ziarna granulatu, przeprowadzono badania scie¬ ralnosci.W tym celu z róznych granulatów, które byly kazdo¬ razowo skladowane w ciagu 24 godzin, odsiano frakcje ziarna miedzy 500 i 2000 u i mielono kazdorazowo w bebnie ze stali nierdzewnej o objetosci 800 ml za pomoca 8 kul ze stali szlachetnej (srednicaokolo 200 mm, ciezar kazdej kuli okolo 33 g) w ciagu 5 minut przy 100 obrotach na minute. Scieranie oznaczono nastepnie przez przesiewanie jako czesc, która przechodzila przez 500 u.Rózne granulaty wytworzono kazdorazowo z 2000 g fosforanu wapniowo-magnezowo-sodowego (o zawar¬ tosci 9% wagowych Ca, 5% wagowych Mg, 12% wa¬ gowych Na i 17,5% wagowych P), i 300 g wody oraz z dodatków wymienionych w nastepujacej tablicy w sposób analogiczny jak przedstawiono w przykladzie VI.Granulat a b c [ d Tablica Dodatek [g] 85%H3P04 — 4,7 — 4,7 melasa — — 100 100 Scieranie [%] 52,9 | 43,8 | 73,4 | 66,8 | Przyklad IX. Granulat wedlug przykladu II skladowany w ciagu 24 godzin wykazywal scieranie 33,2%, podczas gdy granulat wytworzony analogicznie jak w przykladzie II z wyjatkiem dodatku kwasu fos- 10 15 20 25 30 35 forowego i skladowany w ciagu 24 godzin wykazywal scieranie 35,3%. Oznaczenie scierania przeprowadzono wedlug przykladu VIII.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania mineralnych pasz mieszanych za pomoca mieszarki, znamienny tym, ze do sprosz¬ kowanej mieszaniny zlozonej z kwasnych fosforanów sodu, magnezu i wapnia, z soli bydlecej i wapna paszo¬ wego oraz ewentualnie otrebów, pierwiastków slado¬ wych i witamin dodaje sie rozcienczony kwas fosforowy w takiej ilosci, ze zawiera ona co najmniej 13% wago¬ wych wody, w odniesieniu do sumy fosforanów w mie¬ szaninie, mieszanine zawierajaca rozcienczony kwas fosforowy porusza sie w mieszarce co najmniej w ciagu 3 minut przy 40—120 obrotach na minute i przy tym granuluje, i otrzymany wilgotny granulat przy mecha¬ nicznym ruchu suszy sie za pomoca strumienia goracego powietrza co najmniej w ciagu 3 minut, przy czym temperature strumienia goracego powietrza dobiera sie tak, ze temperatura na powierzchni wysuszonego granulatu nie przekracza 60 °C. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako rozcienczony kwas fosforowy dodaje sie najwyzej 15%-owy wagowo kwas fosforowy. 3. Sposób wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze dodaje sie 3—12%-owy wagowo kwas fosforowy. 4. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze mies2anine zawierajaca rozcienczony kwas fosforowy porusza sie z predkoscia 80—115 obrotów na minute. 5. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze do mieszaniny dodaje sie dodatkowo melase. 6. Sposób wedlug zastrz. 5, znamienny tym, ze dodaje sie do 10% wagowych melasy, w odniesieniu do mieszaniny.Rg.1 wielkosc sita w ji122 789 zawartosc w % * V wielkosc sita w jd Rg. 2 zawartosc w % Fig. 3 wielkosc sita w ja LDD Z-d 2, z, 82A400/B4, n: 80+20 egz.Cena 100 zl PL PL PL PL PL PL PL PL